ଅସ୍ତୋଢ୍ଵଂ ସ୍ତୋମ୍ଯା ବ୍ରହ୍ମଣା ମେଽଵୀଵୃଧଧ୍ଵମୁଶତୀରୁଷାସଃ । ଯୁଷ୍ମାକଂ ଦେଵୀରଵସା ସନେମ ସହସ୍ରିଣଂ ଚ ଶତିନଂ ଚ ଵାଜମ୍
ମୁଁ ମୋର ସ୍ତୁତି ଓ ପାଠରେ ତୁମକୁ ପ୍ରଶଂସା କରିଛି। ଉଦିତ ଉଷାମାନେ, ତୁମେ ବଢ଼। ଦେବୀମାନେ, ତୁମ ଦୟାରେ ଆମେ ହଜାର ଗୁଣ ଓ ଶତ ଗୁଣ ଫଳ ପାଉ।
ପ୍ରାତା ରତ୍ନଂ ପ୍ରାତରିତ୍ଵା ଦଧାତି ତଂ ଚିକିତ୍ଵାନ୍ପ୍ରତିଗୃହ୍ଯା ନି ଧତ୍ତେ । ତେନ ପ୍ରଜାଂ ଵର୍ଧଯମାନ ଆଯୂ ରାଯସ୍ପୋଷେଣ ସଚତେ ସୁଵୀରଃ
ସକାଳେ, ଜଣେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲୋକ ଧନ ଆଣେ, ଗ୍ରହଣ କରି ରଖେ। ଏହା ଦ୍ୱାରା ସେ ନିଜ ସନ୍ତାନ ଓ ଆୟୁଷ୍ୟ ବଢ଼ାଏ, ଧନ ଓ ପ୍ରଭାବରେ ସମୃଦ୍ଧି ଲାଭ କରେ।
ସୁଗୁରସତ୍ସୁହିରଣ୍ଯଃ ସ୍ଵଶ୍ଵୋ ବୃହଦସ୍ମୈ ଵଯ ଇନ୍ଦ୍ରୋ ଦଧାତି । ଯସ୍ତ୍ଵାଯନ୍ତଂ ଵସୁନା ପ୍ରାତରିତ୍ଵୋ ମୁକ୍ଷୀଜଯେଵ ପଦିମୁତ୍ସିନାତି
ଯିଏ ତୁମକୁ ସକାଳର ଉପହାର ଦେଇ, ବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତ ହେଉଥିବା ଜିତିବା ଲୋକ ପରି ଧନ ଛାଡ଼ିଦିଏ, ତାଙ୍କୁ ଇନ୍ଦ୍ର ଭଲ ଘର, ବହୁତ ସୁନା, ଉତ୍ତମ ଘୋଡ଼ା ଓ ବଡ଼ ଧନ ଦିଅନ୍ତି।
ଆଯମଦ୍ଯ ସୁକୃତଂ ପ୍ରାତରିଚ୍ଛନ୍ନିଷ୍ଟେଃ ପୁତ୍ରଂ ଵସୁମତା ରଥେନ । ଅଂଶୋଃ ସୁତଂ ପାଯଯ ମତ୍ସରସ୍ଯ କ୍ଷଯଦ୍ଵୀରଂ ଵର୍ଧଯ ସୂନୃତାଭିଃ
ଆଜି, ସକାଳର ଉପହାର ନେଇ, ସେ ଧନରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ରଥରେ ବସି, ପୁଅ ପରି ବାପାଙ୍କୁ ନିକଟକୁ ଯାଏ। ସେ ମଦରସ ରସ ପିଉ, ସତ୍ୟ ବାଣୀ ଦ୍ୱାରା ବୀରର ଶକ୍ତି ବଢ଼ା।
ଉପ କ୍ଷରନ୍ତି ସିନ୍ଧଵୋ ମଯୋଭୁଵ ଈଜାନଂ ଚ ଯକ୍ଷ୍ଯମାଣଂ ଚ ଧେନଵଃ । ପୃଣନ୍ତଂ ଚ ପପୁରିଂ ଚ ଶ୍ରଵସ୍ଯଵୋ ଘୃତସ୍ଯ ଧାରା ଉପ ଯନ୍ତି ଵିଶ୍ଵତଃ
ନଦୀମାନେ ଏକଠି ହୋଇ ଆନନ୍ଦ ଆଣନ୍ତି, ଗାଈମାନେ ଯଜ୍ଞ କରୁଥିବା ଓ ପୂଜା କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସନ୍ତି। ଯେଉଁମାନେ ପୂରଣ କରନ୍ତି ଓ ଯେଉଁମାନେ ଢାଲନ୍ତି, ସେମାନେ ସମ୍ମାନିତ, ଘୃତର ଧାରା ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଆସେ।
ନାକସ୍ଯ ପୃଷ୍ଠେ ଅଧି ତିଷ୍ଠତି ଶ୍ରିତୋ ଯଃ ପୃଣାତି ସ ହ ଦେଵେଷୁ ଗଚ୍ଛତି । ତସ୍ମା ଆପୋ ଘୃତମର୍ଷନ୍ତି ସିନ୍ଧଵସ୍ତସ୍ମା ଇଯଂ ଦକ୍ଷିଣା ପିନ୍ଵତେ ସଦା
ଯିଏ ଦାନ କରେ, ସେ ଆକାଶର ଶିଖରରେ ଅବସ୍ଥିତ ହୁଏ; ଯିଏ ପୂରଣ କରେ, ସେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯାଏ। ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଜଳ ଘୃତ ଆଣେ, ନଦୀମାନେ ବହେ, ଏହି ଦକ୍ଷିଣା ସେପାଇଁ ସଦା ପୂର୍ଣ୍ଣ ରହେ।
ଦକ୍ଷିଣାଵତାମିଦିମାନି ଚିତ୍ରା ଦକ୍ଷିଣାଵତାଂ ଦିଵି ସୂର୍ଯାସଃ । ଦକ୍ଷିଣାଵନ୍ତୋ ଅମୃତଂ ଭଜନ୍ତେ ଦକ୍ଷିଣାଵନ୍ତଃ ପ୍ର ତିରନ୍ତ ଆଯୁଃ
ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଜିନିଷଗୁଡ଼ିକ ଦାନଶୀଳଙ୍କର। ଦାନ କରୁଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଆକାଶରେ ସୂର୍ଯ୍ୟମାନେ ଦୀପ୍ତିମାନ। ଦାନଶୀଳମାନେ ଅମୃତ ଭୋଗ କରନ୍ତି, ତାଙ୍କର ଆୟୁଷ୍ୟ ବଢ଼ିଯାଏ।
ମା ପୃଣନ୍ତୋ ଦୁରିତମେନ ଆରନ୍ମା ଜାରିଷୁଃ ସୂରଯଃ ସୁଵ୍ରତାସଃ । ଅନ୍ଯସ୍ତେଷାଂ ପରିଧିରସ୍ତୁ କଶ୍ଚିଦପୃଣନ୍ତମଭି ସଂ ଯନ୍ତୁ ଶୋକାଃ
ଯେଉଁମାନେ ଦାନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ କେବେ ଦୁଃଖରେ ପଡ଼ନ୍ତୁ ନାହିଁ, ତାଙ୍କର ପୁଅମାନେ କେବେ କ୍ଷତି ନ ପାଉନ୍ତୁ, ହେ ଉତ୍ତମ ଲୋକମାନେ। ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସୀମା ରହୁ, ଦାନ ନକରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ଦୁଃଖ ଆସୁ।
ଅମନ୍ଦାନ୍ସ୍ତୋମାନ୍ପ୍ର ଭରେ ମନୀଷା ସିନ୍ଧାଵଧି କ୍ଷିଯତୋ ଭାଵ୍ଯସ୍ଯ । ଯୋ ମେ ସହସ୍ରମମିମୀତ ସଵାନତୂର୍ତୋ ରାଜା ଶ୍ରଵ ଇଚ୍ଛମାନଃ
ମୁଁ ମୋର ଚିନ୍ତାରେ ବହୁତ ପ୍ରଶଂସା ଉଚ୍ଚାରଣ କରେଉଛି, ସିନ୍ଧୁର ମାଲିକ, ଧନରେ ଥିବା ଲୋକ ପାଇଁ। ଯିଏ ମୋ ପାଇଁ ହଜାର ଦେଇଛନ୍ତି, ସେ ଦାନଶୀଳ ରାଜା, ଖ୍ୟାତି ଆଶା କରୁଥିଲେ।
ଶତଂ ରାଜ୍ଞୋ ନାଧମାନସ୍ଯ ନିଷ୍କାଞ୍ଛତମଶ୍ଵାନ୍ପ୍ରଯତାନ୍ସଦ୍ଯ ଆଦମ୍ । ଶତଂ କକ୍ଷୀଵାଁ ଅସୁରସ୍ଯ ଗୋନାଂ ଦିଵି ଶ୍ରଵୋଽଜରମା ତତାନ
ଯିଏ ରାଜା କେବେ ରଖି ରଖନ୍ତି ନାହିଁ, ତାଙ୍କର ଶତ ଟି ସୁନାର ମାଳା, ଶତ ଟି ତିଆରି ଘୋଡ଼ା, ଏକଥରେ ମୋ ପାଖକୁ ଆସିଲା। କକ୍ଷୀବନ୍ତ ଅସୁରଙ୍କ ଶତ ଟି ଗାଈ, ତାଙ୍କର ଖ୍ୟାତି ଆକାଶରେ ଅବିନାଶୀ ଭାବରେ ବ୍ୟାପିଛି।
ଉପ ମା ଶ୍ଯାଵାଃ ସ୍ଵନଯେନ ଦତ୍ତା ଵଧୂମନ୍ତୋ ଦଶ ରଥାସୋ ଅସ୍ଥୁଃ । ଷଷ୍ଟିଃ ସହସ୍ରମନୁ ଗଵ୍ଯମାଗାତ୍ସନତ୍କକ୍ଷୀଵାଁ ଅଭିପିତ୍ଵେ ଅହ୍ନାମ୍
ମୋ ପାଖକୁ ଶ୍ୟାବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦିଆଯାଇଥିବା ଦଶ ଟି ବଧୂ ସହିତ ରଥ ଆସିଛି। ଷଷ୍ଟି ହଜାର ଗାଈ ଅନୁସରଣ କରିଛି, ଏବଂ କକ୍ଷୀବନ୍ତଙ୍କ ଧନ ଦିନ ଶେଷରେ ବହୁତ ମାତ୍ରାରେ ଆସିଛି।
ଚତ୍ଵାରିଂଶଦ୍ଦଶରଥସ୍ଯ ଶୋଣାଃ ସହସ୍ରସ୍ଯାଗ୍ରେ ଶ୍ରେଣିଂ ନଯନ୍ତି । ମଦଚ୍ଯୁତଃ କୃଶନାଵତୋ ଅତ୍ଯାନ୍କକ୍ଷୀଵନ୍ତ ଉଦମୃକ୍ଷନ୍ତ ପଜ୍ରାଃ
ଦଶ ରଥ ଥିବା ଯେଉଁ ଲୋକ, ତାଙ୍କର ଚାଳିଶି ଟି ଲାଲ ଘୋଡ଼ା ହଜାର ରେଖାର ଆଗକୁ ନେଇଯାଏ। କକ୍ଷୀବନ୍ତଙ୍କ ଶୀଘ୍ର ଘୋଡ଼ା, ମଦର ରସ ଢାଲି, ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଛି।
ପୂର୍ଵାମନୁ ପ୍ରଯତିମା ଦଦେ ଵସ୍ତ୍ରୀନ୍ଯୁକ୍ତାଁ ଅଷ୍ଟାଵରିଧାଯସୋ ଗାଃ । ସୁବନ୍ଧଵୋ ଯେ ଵିଶ୍ଯା ଇଵ ଵ୍ରା ଅନସ୍ଵନ୍ତଃ ଶ୍ରଵ ଐଷନ୍ତ ପଜ୍ରାଃ
ପୂର୍ବରୁ ମିଳିଥିବା ଦାନ ପରେ, ମୁଁ ବସ୍ତ୍ର, ଆଠ ଥର ଯୋଡ଼ାଯାଇଥିବା, ଏବଂ ଗାଈ ପାଇଛି। ନିକଟ ବନ୍ଧୁମାନେ, ଗୋତିଆମାନେ ପରି, ରଥଚାଳକମାନେ ଯେଉଁମାନେ ରଥ ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଖ୍ୟାତି ଲାଭ କରିଛନ୍ତି।
ଆଗଧିତା ପରିଗଧିତା ଯା କଶୀକେଵ ଜଙ୍ଗହେ । ଦଦାତି ମହ୍ଯଂ ଯାଦୁରୀ ଯାଶୂନାଂ ଭୋଜ୍ଯା ଶତା
ଯିଏ ଶୂଭା ଭାବରେ ଶୋଭିତ ଏବଂ କାଶୀ ଜନନୀଙ୍କ ଜଂଘାରେ ବନ୍ଧା ମେଖଳା ପରି ଘେରି ରହିଛନ୍ତି, ସେ ଯାଦୁରୀ ମୋତେ ଶତଶଃ ଦ୍ରୁତ ଏବଂ ସୁସ୍ୱାଦୁ ଖାଦ୍ୟ ଦେଇଥାନ୍ତି।
ଉପୋପ ମେ ପରା ମୃଶ ମା ମେ ଦଭ୍ରାଣି ମନ୍ଯଥାଃ । ସର୍ଵାହମସ୍ମି ରୋମଶା ଗନ୍ଧାରୀଣାମିଵାଵିକା
ଆସ, ମୋ ପାଖକୁ ଆ, ଭଲଭାବେ ଦେଖ, ମୋର ଛୋଟପଣକୁ ଅଳ୍ପ ଭାବିବା ନାହିଁ। ମୁଁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଲୋମଶ, ଗାନ୍ଧାରୀ ମେଷୀ ପରି।
ଅଗ୍ନିଂ ହୋତାରଂ ମନ୍ଯେ ଦାସ୍ଵନ୍ତଂ ଵସୁଂ ସୂନୁଂ ସହସୋ ଜାତଵେଦସଂ ଵିପ୍ରଂ ନ ଜାତଵେଦସମ୍ । ଯ ଊର୍ଧ୍ଵଯା ସ୍ଵଧ୍ଵରୋ ଦେଵୋ ଦେଵାଚ୍ଯା କୃପା । ଘୃତସ୍ଯ ଵିଭ୍ରାଷ୍ଟିମନୁ ଵଷ୍ଟି ଶୋଚିଷାଜୁହ୍ଵାନସ୍ଯ ସର୍ପିଷଃ
ମୁଁ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ହୋତା, ଦାନଶୀଳ, ଧନୀ, ଶକ୍ତିର ସନ୍ତାନ, ସମସ୍ତ ଜନ୍ମକୁ ଜାଣିଥିବା ବୁଦ୍ଧିମାନ ବୋଲି ଭାବେ। ଯିଏ ଉଚ୍ଚ ଆଚାର ଓ ଦେବତାଙ୍କର କୃପା ସହିତ ପୂଜା କରନ୍ତି, ସେ ତାଙ୍କ ଶିଖା ଦ୍ୱାରା ଘୃତର ଧାରାକୁ ଅନୁସରଣ କରନ୍ତି।
ଯଜିଷ୍ଠଂ ତ୍ଵା ଯଜମାନା ହୁଵେମ ଜ୍ଯେଷ୍ଠମଙ୍ଗିରସାଂ ଵିପ୍ର ମନ୍ମଭିର୍ଵିପ୍ରେଭିଃ ଶୁକ୍ର ମନ୍ମଭିଃ । ପରିଜ୍ମାନମିଵ ଦ୍ଯାଂ ହୋତାରଂ ଚର୍ଷଣୀନାମ୍ । ଶୋଚିଷ୍କେଶଂ ଵୃଷଣଂ ଯମିମା ଵିଶଃ ପ୍ରାଵନ୍ତୁ ଜୂତଯେ ଵିଶଃ
ଅଗ୍ନି, ଆମେ ତୁମକୁ ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ଅତିଉତ୍ତମ, ଅଙ୍ଗିରସମାନ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ବୁଦ୍ଧିମାନ, ଶୁଦ୍ଧ ଚିନ୍ତାରେ ନିମଗ୍ନ ହୋଇ ଡାକୁଛୁ। ତୁମେ ଦିଗନ୍ତର ରକ୍ଷକ ପରି, ଲୋକମାନଙ୍କ ହୋତା, ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଶିଖା ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଯାହାକୁ ସମସ୍ତ କୁଳ ଉପକୃତି ପାଇଁ ଭରସା କରେ।
ସ ହି ପୁରୂ ଚିଦୋଜସା ଵିରୁକ୍ମତା ଦୀଦ୍ଯାନୋ ଭଵତି ଦ୍ରୁହଂତରଃ ପରଶୁର୍ନ ଦ୍ରୁହଂତରଃ । ଵୀଳୁ ଚିଦ୍ଯସ୍ଯ ସମୃତୌ ଶ୍ରୁଵଦ୍ଵନେଵ ଯତ୍ସ୍ଥିରମ୍ । ନିଃଷହମାଣୋ ଯମତେ ନାଯତେ ଧନ୍ଵାସହା ନାଯତେ
ସେ ଅଗ୍ନି, ଅନେକ ଶକ୍ତି ଓ ତେଜରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ନାଶ କରନ୍ତି, କୁହୁଡ଼ିରେ ଚାପିଥିବା ମାନେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତିରେ ଅଧୀନ ହୁଅନ୍ତି। ଯେଉଁଠି ଦୃଢ଼ତା ଅଛି, ସେ ତାହାକୁ ଜୟ କରନ୍ତି ଏବଂ ଅଦମ୍ୟ ରହନ୍ତି।
ଦୃଳ୍ହା ଚିଦସ୍ମା ଅନୁ ଦୁର୍ଯଥା ଵିଦେ ତେଜିଷ୍ଠାଭିରରଣିଭିର୍ଦାଷ୍ଟ୍ଯଵସେଽଗ୍ନଯେ ଦାଷ୍ଟ୍ଯଵସେ । ପ୍ର ଯଃ ପୁରୂଣି ଗାହତେ ତକ୍ଷଦ୍ଵନେଵ ଶୋଚିଷା । ସ୍ଥିରା ଚିଦନ୍ନା ନି ରିଣାତ୍ଯୋଜସା ନି ସ୍ଥିରାଣି ଚିଦୋଜସା
ଦୃଢ଼ ଦୁର୍ଗମାନେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ପାଖରେ ଅନୁଗତ ହୁଅନ୍ତି। ତୁମେ ଦ୍ରୁତ ଅରଣି ଦ୍ୱାରା ଅଗ୍ନି ପାଇଁ ମାର୍ଗ ଜାଣ, ଯିଏ ଅନେକ ସ୍ଥାନକୁ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଶିଖାରେ ଭେଦିଯାନ୍ତି। ଦୃଢ଼ ଖାଦ୍ୟ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ଭାଙ୍ଗିଯାଏ।
ତମସ୍ଯ ପୃକ୍ଷମୁପରାସୁ ଧୀମହି ନକ୍ତଂ ଯଃ ସୁଦର୍ଶତରୋ ଦିଵାତରାଦପ୍ରାଯୁଷେ ଦିଵାତରାତ୍ । ଆଦସ୍ଯାଯୁର୍ଗ୍ରଭଣଵଦ୍ଵୀଳୁ ଶର୍ମ ନ ସୂନଵେ । ଭକ୍ତମଭକ୍ତମଵୋ ଵ୍ଯନ୍ତୋ ଅଜରା ଅଗ୍ନଯୋ ଵ୍ଯନ୍ତୋ ଅଜରାଃ
ଅନ୍ଧକାର ମଧ୍ୟରେ ଯିଏ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଅଛନ୍ତି, ରାତିରେ ଦିନଠାରୁ ଅଧିକ ସ୍ପଷ୍ଟ ଦେଖାଯାନ୍ତି, ତାଙ୍କୁ ଆମେ ଧ୍ୟାନ କରୁ। ସେ ଆମ ପୁଅ ପରି ଆଶ୍ରୟ ଦେଉଛନ୍ତି, ଭକ୍ତ ଓ ଅଭକ୍ତ ଉଭୟଙ୍କୁ ଅମର ଅଗ୍ନି ରକ୍ଷା କରନ୍ତି।
ସ ହି ଶର୍ଧୋ ନ ମାରୁତଂ ତୁଵିଷ୍ଵଣିରପ୍ନସ୍ଵତୀଷୂର୍ଵରାସ୍ଵିଷ୍ଟନିରାର୍ତନାସ୍ଵିଷ୍ଟନିଃ । ଆଦଦ୍ଧଵ୍ଯାନ୍ଯାଦଦିର୍ଯଜ୍ଞସ୍ଯ କେତୁରର୍ହଣା । ଅଧ ସ୍ମାସ୍ଯ ହର୍ଷତୋ ହୃଷୀଵତୋ ଵିଶ୍ଵେ ଜୁଷନ୍ତ ପନ୍ଥାଂ ନରଃ ଶୁଭେ ନ ପନ୍ଥାମ୍
ସେ ମାରୁତ ଦଳ ପରି ତେଜସ୍ୱୀ ଓ ଗର୍ଜନ କରୁଥିବା, ଉପଜାଉ ଓ ଅଉପଜାଉ ଭୂମିରେ ଦ୍ରୁତ ଚଳନ୍ତି। ଯଜ୍ଞର ଚିହ୍ନ ଭାବେ ଉପହାର ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି। ତାଙ୍କ ଆନନ୍ଦରେ ସମସ୍ତ ଲୋକ ଶୁଭ୍ର ପଥରେ ଚଲିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି।
ଦ୍ଵିତା ଯଦୀଂ କୀସ୍ତାସୋ ଅଭିଦ୍ଯଵୋ ନମସ୍ଯନ୍ତ ଉପଵୋଚନ୍ତ ଭୃଗଵୋ ମଥ୍ନନ୍ତୋ ଦାଶା ଭୃଗଵଃ । ଅଗ୍ନିରୀଶେ ଵସୂନାଂ ଶୁଚିର୍ଯୋ ଧର୍ଣିରେଷାମ୍ । ପ୍ରିଯାଁ ଅପିଧୀଁର୍ଵନିଷୀଷ୍ଟ ମେଧିର ଆ ଵନିଷୀଷ୍ଟ ମେଧିରଃ
ଯେବେ ଭୃଗୁମାନେ ଭକ୍ତି ସହିତ ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରି ମଥନ କଲେ, ଅଗ୍ନି ଧନର ନାଥ ହେଲେ, ଶୁଦ୍ଧ ଓ ଏହି ସମସ୍ତଙ୍କ ଆଧାର। ପ୍ରେମର ସମ୍ପଦ ବୁଦ୍ଧିମାନ ରଖୁନ୍ତୁ।
ଵିଶ୍ଵାସାଂ ତ୍ଵା ଵିଶାଂ ପତିଂ ହଵାମହେ ସର୍ଵାସାଂ ସମାନଂ ଦମ୍ପତିଂ ଭୁଜେ ସତ୍ଯଗିର୍ଵାହସଂ ଭୁଜେ । ଅତିଥିଂ ମାନୁଷାଣାଂ ପିତୁର୍ନ ଯସ୍ଯାସଯା । ଅମୀ ଚ ଵିଶ୍ଵେ ଅମୃତାସ ଆ ଵଯୋ ହଵ୍ଯା ଦେଵେଷ୍ଵା ଵଯଃ
ଆମେ ତୁମକୁ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ନାଥ, ସମସ୍ତଙ୍କ ସାଧାରଣ ସ୍ୱାମୀ, ସତ୍ୟ ଶଂସାରେ ଡାକୁଛୁ। ମାନବମାନଙ୍କ ଅତିଥି, ପିତା ପରି ଯାହାଙ୍କ ଆସନ ଛାଡ଼ିଯିବା ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ। ଏହି ସମସ୍ତ ଅମର ପକ୍ଷୀମାନେ ଦେବତାଙ୍କୁ ହବି ନେଇଯାନ୍ତି।
ତ୍ଵମଗ୍ନେ ସହସା ସହନ୍ତମଃ ଶୁଷ୍ମିନ୍ତମୋ ଜାଯସେ ଦେଵତାତଯେ ରଯିର୍ନ ଦେଵତାତଯେ । ଶୁଷ୍ମିନ୍ତମୋ ହି ତେ ମଦୋ ଦ୍ଯୁମ୍ନିନ୍ତମ ଉତ କ୍ରତୁଃ । ଅଧ ସ୍ମା ତେ ପରି ଚରନ୍ତ୍ଯଜର ଶ୍ରୁଷ୍ଟୀଵାନୋ ନାଜର
ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ଶକ୍ତିରେ ସବୁଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ସବୁଠାରୁ ଉତ୍ସାହୀ, ଦେବତାଙ୍କ ସେବା ପାଇଁ ଜନ୍ମ ନେଇଛ। ତୁମର ଉତ୍ସାହ ସବୁଠାରୁ ବେଶି, ତୁମ ଇଚ୍ଛା ସବୁଠାରୁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ। ଏହିପରି ଅମରମାନେ ସଦା ତୁମକୁ ଘେରି ରହନ୍ତି।
ପ୍ର ଵୋ ମହେ ସହସା ସହସ୍ଵତ ଉଷର୍ବୁଧେ ପଶୁଷେ ନାଗ୍ନଯେ ସ୍ତୋମୋ ବଭୂତ୍ଵଗ୍ନଯେ । ପ୍ରତି ଯଦୀଂ ହଵିଷ୍ମାନ୍ଵିଶ୍ଵାସୁ କ୍ଷାସୁ ଜୋଗୁଵେ । ଅଗ୍ରେ ରେଭୋ ନ ଜରତ ଋଷୂଣାଂ ଜୂର୍ଣିର୍ହୋତ ଋଷୂଣାମ୍
ଆମର ଶଂସା ମହାନ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ପଶୁମାନଙ୍କ ରକ୍ଷକ ଅଗ୍ନିଙ୍କ ପାଇଁ ହେଉ। ଯେତେବେଳେ ସେ ସମସ୍ତ ଘରରେ ହବି ସହିତ ବସନ୍ତି, ଋଷିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଗର୍ଜନ କରୁଥିବା ବୃଷଭ ପରି ଅଗ୍ରଭାଗରେ ଥାନ୍ତି।
ସ ନୋ ନେଦିଷ୍ଠଂ ଦଦୃଶାନ ଆ ଭରାଗ୍ନେ ଦେଵେଭିଃ ସଚନାଃ ସୁଚେତୁନା ମହୋ ରାଯଃ ସୁଚେତୁନା । ମହି ଶଵିଷ୍ଠ ନସ୍କୃଧି ସଂଚକ୍ଷେ ଭୁଜେ ଅସ୍ଯୈ । ମହି ସ୍ତୋତୃଭ୍ଯୋ ମଘଵନ୍ସୁଵୀର୍ଯଂ ମଥୀରୁଗ୍ରୋ ନ ଶଵସା
ଅଗ୍ନି, ଦେବତାମାନେ ସହିତ ଉତ୍ତମ ପରାମର୍ଶ ଓ ବଡ଼ ଧନ ସହିତ ଆମ ପାଖକୁ ନିକଟ ଦୃଷ୍ଟି ଆଣ। ମହାନ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଏହି ଘର ପାଇଁ ଆମକୁ ସମୃଦ୍ଧି ଦେଉ। ଶଂସକାରୀମାନେ ପାଇଁ ତୁମେ ବୀରତା ଦିଅ, ଦୟାଳୁ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପରି।
ଅଯଂ ଜାଯତ ମନୁଷୋ ଧରୀମଣି ହୋତା ଯଜିଷ୍ଠ ଉଶିଜାମନୁ ଵ୍ରତମଗ୍ନିଃ ସ୍ଵମନୁ ଵ୍ରତମ୍ । ଵିଶ୍ଵଶ୍ରୁଷ୍ଟିଃ ସଖୀଯତେ ରଯିରିଵ ଶ୍ରଵସ୍ଯତେ । ଅଦବ୍ଧୋ ହୋତା ନି ଷଦଦିଳସ୍ପଦେ ପରିଵୀତ ଇଳସ୍ପଦେ
ଏହି ଅଗ୍ନି ମାନବ ଘରରେ ଜନ୍ମ ନେଇଛନ୍ତି, ସବୁଠାରୁ ଉତ୍ତମ ହୋତା, ଉଶିଜମାନଙ୍କ ନୀତି ଅନୁସରନ୍ତି, ନିଜ ନୀତିକୁ ଅନୁସରନ୍ତି। ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଶୁଣାଯାନ୍ତି, ସଖା ଭାବେ ରହନ୍ତି, ଧନ ଖ୍ୟାତି ପରି ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ହୋତା ଇଳାସ୍ଥଳରେ ବସନ୍ତି।
ତଂ ଯଜ୍ଞସାଧମପି ଵାତଯାମସ୍ଯୃତସ୍ଯ ପଥା ନମସା ହଵିଷ୍ମତା ଦେଵତାତା ହଵିଷ୍ମତା । ସ ନ ଊର୍ଜାମୁପାଭୃତ୍ଯଯା କୃପା ନ ଜୂର୍ଯତି । ଯଂ ମାତରିଶ୍ଵା ମନଵେ ପରାଵତୋ ଦେଵଂ ଭାଃ ପରାଵତଃ
ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଆମେ ସତ୍ୟର ପଥରେ, ଶ୍ରଦ୍ଧା ଓ ହବି ସହିତ, ଦେବତାଙ୍କ ଅଂଶ ପାଇଁ ପଠାଉଛୁ। ସେ ଆମକୁ ପୋଷଣ ଆଣନ୍ତୁ, ସହାୟ ପରି, କେବେ ବୃଦ୍ଧ ହୁଅନ୍ତି ନାହିଁ। ଯାହାକୁ ମାତରିଶ୍ୱା ଦୂରରୁ ମନୁଙ୍କୁ ଆଣିଥିଲେ, ସେ ଦେବତାଙ୍କ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଆଲୋକ।
ଏଵେନ ସଦ୍ଯଃ ପର୍ଯେତି ପାର୍ଥିଵଂ ମୁହୁର୍ଗୀ ରେତୋ ଵୃଷଭଃ କନିକ୍ରଦଦ୍ଦଧଦ୍ରେତଃ କନିକ୍ରଦତ୍ । ଶତଂ ଚକ୍ଷାଣୋ ଅକ୍ଷଭିର୍ଦେଵୋ ଵନେଷୁ ତୁର୍ଵଣିଃ । ସଦୋ ଦଧାନ ଉପରେଷୁ ସାନୁଷ୍ଵଗ୍ନିଃ ପରେଷୁ ସାନୁଷୁ
ଏଭଳି, ସେ ତୁରନ୍ତ ପୃଥିବୀରେ ଘୂରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କରନ୍ତି, ପୁନଃପୁନି ଗର୍ଜନ କରୁଥିବା ବୃଷଭ ପରି ନିଜ ବୀଜ ଛାଡ଼ନ୍ତି। ଶତ ଚକ୍ଷୁ ସହିତ ଦେବତା ଅଗ୍ନି ଅରଣ୍ୟରେ ତୀବ୍ର ଗତିରେ ଚଳନ୍ତି, ଶିଖର ଉପରେ ନିଜ ଆସନ ରଖନ୍ତି।
ସ ସୁକ୍ରତୁଃ ପୁରୋହିତୋ ଦମେଦମେଽଗ୍ନିର୍ଯଜ୍ଞସ୍ଯାଧ୍ଵରସ୍ଯ ଚେତତି କ୍ରତ୍ଵା ଯଜ୍ଞସ୍ଯ ଚେତତି । କ୍ରତ୍ଵା ଵେଧା ଇଷୂଯତେ ଵିଶ୍ଵା ଜାତାନି ପସ୍ପଶେ । ଯତୋ ଘୃତଶ୍ରୀରତିଥିରଜାଯତ ଵହ୍ନିର୍ଵେଧା ଅଜାଯତ
ସେ ଉତ୍ତମ ବୁଦ୍ଧିଶାଳୀ, ଏହି ଘରର ପୂରୋହିତ, ଅଗ୍ନି ଯଜ୍ଞ ଓ ଅଧ୍ୱର କୁ ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି। ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ, ସେ ଚାହାଯାନ୍ତି, ସମସ୍ତ ଜୀବକୁ ଦେଖନ୍ତି। ଯାହାଠାରୁ ଘୃତରେ ଧନୀ ଅତିଥି ଜନ୍ମ ନେଲେ, ଅଗ୍ନି, ବୁଦ୍ଧିମାନ ଜନ୍ମ ନେଲେ।