ଏକ ସୁନ୍ଦର ଶାନ୍ତିମୟ ପ୍ରଭାତରେ, ଅମର ଦେବତାମାନେ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଅପମାଦ ଓ ଦ୍ୱେଷରୁ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ଆଶ୍ରୟ ଦେଇଥିଲେ। ସେମାନେ ମରଣଶୀଳ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ଅଲଗା କରି, ଦୁର୍ଭାବନାକୁ ଦୂରେ ଠେଲିଦେଇଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ ଇନ୍ଦ୍ର, ମାରୁତ, ପୂଷଣ, ଭଗ ଓ ଅନ୍ୟ ସମ୍ମାନିତ ଦେବତାମାନେ ଆମ ପ୍ରଗତି ପାଇଁ ନୂଆ ରାସ୍ତା ଖୋଲିଦେଲେ। ଗୋମାତାଙ୍କୁ ନେଇଯିବା ପୂଷଣ ଓ ଦୂତିମାନ କିରଣମାନେ ଆମ ଚିନ୍ତାଧାରାକୁ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପାଇଁ ଫଳବତୀ କରି, ଆମ ସମ୍ପଦ ବଢ଼ାଇଲେ। ଧର୍ମାନୁସାରେ ପବନ ମଧୁରତା ଆଣିଥାଏ, ନଦୀମାନେ ମଧୁରତା ଝରାଏ, ଉଦ୍ଭିଦମାନେ ଆମ ପାଇଁ ମଧୁର ହେଉ। ରାତି ଓ ପ୍ରଭାତ ମଧୁର, ଏ ଭୂମି ଓ ଆକାଶ—ଆମ ପିତା—ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ମଧୁରତାରେ ପ୍ରଭାସିତ। ଅରଣ୍ୟର ଗଛ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ଗାଈମାନେ ଆମ ପାଇଁ ମଧୁର ହେଉ। ମିତ୍ର, ବରୁଣ, ଆର୍ଯ୍ୟମାନ, ଇନ୍ଦ୍ର, ବୃହସ୍ପତି ଓ ବିଷ୍ଣୁ—ସମସ୍ତେ ଆମ ଉପରେ କୃପା କରନ୍ତୁ। ଏହି ସମୟରେ, ଦୈବ ଜ୍ଞାନର ସ୍ୱାମୀ ସୋମ ଆମକୁ ସଠିକ୍ ପଥରେ ନେଇଯାଉଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶରେ, ଆମ ପୂର୍ବଜମାନେ ଦେବତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଜ୍ଞାନ ଓ ଧନ ସଂପାଦନ କରିଥିଲେ। ସୋମ ତାଙ୍କ ଶକ୍ତି ଓ ଦକ୍ଷତାରେ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ, ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ରେଷ୍ଠ, ଦୃଷ୍ଟିଶକ୍ତିରେ ଅଦ୍ୱିତୀୟ। ରାଜା ବରୁଣଙ୍କ ନୀତି ତାଙ୍କର, ତାଙ୍କ ଅଧିକାର ବିଶାଳ ଓ ଗଭୀର, ମିତ୍ର ପରି ପ୍ରିୟ, ଆର୍ଯ୍ୟମାନ ପରି ଦକ୍ଷ। ସୋମଙ୍କ ଶକ୍ତି ଆକାଶ, ପୃଥିବୀ, ପାହାଡ଼, ଉଦ୍ଭିଦ ଓ ଜଳରେ ବିସ୍ତୃତ। ଏହି ସମସ୍ତ ଶକ୍ତି ସହିତ, ସୋମ ଦୟାଳୁ ହୋଇ ଆମ ଅର୍ପଣ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ। ସୋମ ଏକ ସତ୍ୟ ସ୍ୱାମୀ, ରାଜା ଓ ଶତ୍ରୁଙ୍କ ନାଶକ; ତିନି ଗୁଣୀ ଓ ଜ୍ଞାନମୟ। ସୋମ ଆମ ଶକ୍ତି, ଆମେ ଚିରଞ୍ଜୀବୀ ହେଉ। ଉଦ୍ଭିଦମାନଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ, ପ୍ରିୟ ସୋମ, ଆମକୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭାଗ୍ୟ ଦିଅ, ଧର୍ମ ପାଇଁ ଯୁବାବସ୍ଥା ଦିଅ, ଜୀବନ ପାଇଁ ଦକ୍ଷତା ଦିଅ। ସୋମ, ସମସ୍ତଠାରେ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କର, ତୁମ ମିତ୍ର କେବେ ହାରେନି। ତୁମ ଆନନ୍ଦମୟ ଆଶ୍ରୟ ଉପାସକଙ୍କ ପାଇଁ, ସେହି ସହିତ ଆମକୁ ସୁରକ୍ଷିତ କର। ଏହି ବଳିଦାନ ଓ ମନ୍ତ୍ରକୁ ସ୍ୱୀକାର କର, ଆମ ବୃଦ୍ଧିର ଉଦ୍ଦୀପକ ହେଉ। ଆମ ଗୀତ ଓ ଶବ୍ଦ ଦ୍ୱାରା ଆମେ ତୁମକୁ ବଢ଼ାଉଛୁ, ମୃଦୁ କୃପା ଦିଅ। ଜୀବନ ବଢ଼ାଇବା, ଦୁଃଖ ହଟାଇବା, ଧନ ଦେବା, ସମୃଦ୍ଧି ବଢ଼ାଇବାରେ ସୋମ ଆମ ସୁହୃଦ୍ଦ ହେଉ। ନୂଆ ଚାରାଗାହରେ ଗାଈମାନେ ଯେପରି ଆନନ୍ଦ କରେ, ଘରେ ଯୁବକ ଯେପରି ଖୁସି ମାନେ, ସେପରି ଆମ ହୃଦୟକୁ ଆନନ୍ଦିତ କର। ଯିଏ ସୋମଙ୍କ ସଖ୍ୟରେ ଆନନ୍ଦ କରେ, ସେହି ଜ୍ଞାନୀ ମଣିଷ ଦକ୍ଷତାରେ ଯୁକ୍ତ। ସୋମ, ସମସ୍ତ ଶାପ ଦୂରେ ଠେଲ, ଆମକୁ ଅନିଷ୍ଠରୁ ରକ୍ଷା କର, ସୁଖ ଦିଅ। ସୋମ, ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ତୁମ ଶକ୍ତି ବଢ଼ାଅ, ଆମ ଶକ୍ତିର ମୂଳ ହେଉ। ତୁମ ସମସ୍ତ ଧାରାରେ ବିସ୍ତାରିତ ହେଉ, ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ସ୍ରେଷ୍ଠ ସୁହୃଦ୍ଦ ହେଉ। ତୁମ ପୋଷଣ ଓ ଶକ୍ତି ଏକତ୍ରିତ ହେଉ, ଶତ୍ରୁ ଜୟ କରିବା ପାଇଁ ତୁମ ଶକ୍ତି ଏକତ୍ରିତ ହେଉ। ଅମୃତତା ପାଇଁ ବିସ୍ତାରିତ ହେଉ, ସ୍ୱର୍ଗରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଖ୍ୟାତି ଦିଅ। ତୁମ ଯେଉଁ ଶକ୍ତି ବଳିଦାନ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ସେମାନେ ଏହି ବଳିଦାନକୁ ଆବର୍ତ୍ତ କରନ୍ତୁ। ସୋମ, ଜୀବନ ବଢ଼ାଇବା, ବିପତ୍ତି ଦୂର କରିବା, ଶକ୍ତି ଓ ପ୍ରଭାବରେ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ହେଉ। ସୋମ ଗାଈ, ଦ୍ରୁତ ଘୋଡ଼ା, ଶୂର ବୀର ଦିଅନ୍ତି; ଉପକୃତି, ଜ୍ଞାନ, ଚର୍ଚ୍ଚା ଓ ପୂର୍ବଜମାନଙ୍କ ଖ୍ୟାତି ଦିଅନ୍ତି। ଯୁଦ୍ଧ ଓ ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ସୋମ ଶକ୍ତିଶାଳୀ; ତିନି ଆଲୋକର ନାଥ, ଜଳର ରକ୍ଷକ, ଲୋକଙ୍କ ରକ୍ଷକ; ସଂଘର୍ଷରେ ଭଲ ନିବାସ ଓ ଖ୍ୟାତି ଦେଇଥାନ୍ତି, ଆମେ ତାଙ୍କରେ ଆନନ୍ଦ କରିବାକୁ ଚାହାଁ। ସୋମ ସମସ୍ତ ଉଦ୍ଭିଦ, ଜଳ, ଗାଈ ସୃଷ୍ଟି କରିଛନ୍ତି; ବିଶାଳ ମଧ୍ୟାକାଶ ବିସ୍ତାରିତ କରି, ତାଙ୍କ ଆଲୋକରେ ଅନ୍ଧକାର ହଟାଇଛନ୍ତି। ଦେବମନସ୍କ ସୋମ, ଧନ ପାଇଁ ଆମ ପକ୍ଷରେ ସଂଘର୍ଷ କର, ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ତୁମ ଶକ୍ତି କମିଯିବା ଦିଅ ନାହିଁ। ଏହି ସମୟରେ, ପୂର୍ବ ଆକାଶରେ ଉଷା ତାଙ୍କର ଚିହ୍ନ ଦେଇ, ତାଙ୍କର ରଶ୍ମି ବିସ୍ତାରିତ କରିଛନ୍ତି। ଯୁଦ୍ଧାଙ୍କ ପରି ଅସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ଲାଲ୍ ଗାଈମାନେ ତାଙ୍କର ମାଆଙ୍କ ସହ ଯାଉଛନ୍ତି। ରୁଦ୍ଧି କିରଣମାନେ ଅନିବାର୍ଯ୍ୟ ଶକ୍ତି ସହ ଉଠିଛନ୍ତି, ଉଷାମାନେ ପୁରୁଣା ପଥରେ ଚଲି, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଚାୟା ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି। ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ଝରଣା ପରି ଗାଇଥାନ୍ତି, ଏକତ୍ୱରେ ଚଳିଥାନ୍ତି, ଦାନଶୀଳ ଉପାସକ ପାଇଁ ପୋଷଣ ନେଇ ଆସନ୍ତି। ଉଷା ନୃତ୍ୟାଙ୍ଗନା ପରି ତାଙ୍କ ଅଂଶ ତିଆରି କରି, ଗୋମାତା ପରି ଶିଶୁକୁ ଢାକି, ସମସ୍ତ ଜଗତ ପାଇଁ ଆଲୋକ ଦେଇ, ଗାଈମାନେ ଗୋଥାରେ ଫେରିଯାଆନ୍ତି। ତାଙ୍କ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଚମକ ପ୍ରକାଶିତ, ସେ ଅନ୍ଧକାର ହଟାଇ, ସଭାରେ ଗହନ ଭୂଷଣ ପରି ଦେଖାଯାଉଛନ୍ତି, ଦିବ୍ୟକନ୍ୟା ତାଙ୍କ ଭବ୍ୟତା ଦେଖାଇଛନ୍ତି। ଆମେ ଅନ୍ଧକାର ପାର୍ ହୋଇଛୁ; ଉଷା ନୂଆ ପଥ ତିଆରି କରିଛନ୍ତି; ସୌନ୍ଦର୍ୟରେ ଚମକି, ଶୁଭ ଲାଗି ଆସିଛନ୍ତି। ଶୁଭ ବାଣୀର ନେତୃତ୍ୱ ଦେଉଥିବା, ଦିବ୍ୟକନ୍ୟା ଉଷା, ଏହି ସ୍ତୁତିରେ ପୂଜିତ; ଅନେକ ସନ୍ତାନ, ଗାଈ-ଘୋଡ଼ା, ଶକ୍ତି ଓ ଧନ ଦେଇ, ସମ୍ପଦ ଓ ଖ୍ୟାତି ଆଣନ୍ତୁ। ଦେବୀ ଉଷା ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଦେଖି, ତାଙ୍କ ବିଶାଳ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଚମକି, ସମସ୍ତ ଜୀବକୁ ଜାଗାଇ, ସମସ୍ତ ଭାଷାକୁ ପ୍ରକାଶ କରନ୍ତି। ପ୍ରତିଦିନ ନୂଆ ହେଲେ ବି, ପୁରୁଣା ରୂପରେ ପୁନଃପ୍ରକାଶିତ ହୁଅନ୍ତି; ଦକ୍ଷ ନାରୀ ପରି ଅନ୍ଧକାର ହଟାନ୍ତି, ଦେବୀ ଉଷା ମଣିଷର ଆୟୁକୁ କ୍ଷୟ କରନ୍ତି। ଏହିପରି ଦେବତାମାନେ ଏବଂ ପ୍ରକୃତିର ଶକ୍ତି ମଧୁରତା, ସମୃଦ୍ଧି, ଆଲୋକ ଓ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇ, ମନୁଷ୍ୟ ଓ ସମସ୍ତ ଜଗତକୁ ଉନ୍ନତି ଓ ସୁଖରେ ନେଇଯାନ୍ତି।