ଏହି କଥା ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଶକ୍ତି—Manyu, ଅର୍ଥାତ୍ କ୍ରୋଧଙ୍କୁ ନେଇ। କ୍ରୋଧ, ତୁମେ ଅଗ୍ନି ପରି ଦହୁଛ, ଆମେ ତୁମକୁ ନିଜ ନାୟକ ଭାବରେ ଡାକୁଛୁ। ଶତ୍ରୁମାନେ ନଷ୍ଟ ହେଉ, ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ହରାଇ ଆମ ପକ୍ଷରେ ଜୟ ଆଣ, ସମ୍ପତ୍ତି ବଣ୍ଟନ କର, ତୁମ ଶକ୍ତି ଦେଖାଇ ଶତ୍ରୁତାକୁ ଦୂର କର। ଏହି କ୍ରୋଧ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ବିପକ୍ଷରେ ଦୃଢ଼ ହୁଅ, ତାଙ୍କୁ ଚୁର୍ମାର କର, ନିଷ୍ପ୍ରଭ କର, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ଧ୍ୱଂସ କର। ତୁମ ଭୟଙ୍କର ଶକ୍ତି ଉତ୍ତେଜିତ ହୋଇଛି, ଏକା ଜନ୍ମା ଭଳି ନାୟକ ଭାବରେ ଆଗୁଆ କର। ଏକା ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ଅନେକ ଉପରେ ଜୟଲାଭ କର, ପ୍ରତ୍ୟେକ ସେନାକୁ ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ରକୁ ନେଇଯାଅ। ତୁମେ ଆମେ ସହିତ ଥିଲେ, ଆମେ ନିଷ୍କଳଙ୍କ ଶବ୍ଦ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିପାରୁ, ଏବଂ ତୁମ ସାହାଯ୍ୟରେ ଆମ ଖ୍ୟାତି ଜୟର ନାମେ ପ୍ରସାରିତ ହୁଏ। ଏହି କ୍ରୋଧ, ଇନ୍ଦ୍ର ପରି ଅବିଜିତ ନାୟକ ଭାବରେ ଆମ ପ୍ରଭୁ ହେଉ, ଆମେ ତୁମ ପ୍ରିୟ ନାମକୁ ସ୍ତୁତି କରୁ, ଆମେ ଜାଣିଛୁ, ତୁମେ କେଉଁଠୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଉଛ। ଏହି ସାମର୍ଥ୍ୟ ଦ୍ୱାରା, ବିଜୟୀ, ତୁମେ ଅତ୍ୟଧିକ ଶକ୍ତି ଧାରଣ କର, ଅଜୟ ହେଉ। ତୁମ ଦୃଢ଼ ଇଚ୍ଛାରେ, ମନ୍ୟୁ, ଆମକୁ ସାହାଯ୍ୟ କର, ଏହି ଅନେକ ପୂଜିତ, ଆମ ପାଇଁ ବଡ଼ ସମ୍ପଦ ମୁକ୍ତ କର। ଏହି ସମ୍ପଦ, ସଂଯୁକ୍ତ ଓ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଆମକୁ ଦିଆଯାଇଛି—ବରୁଣ ଓ ମନ୍ୟୁ ଦ୍ୱାରା। ଶତ୍ରୁମାନେ ଭୟ ହୃଦୟରେ ଧରି, ହାରି ଯାଉନ୍ତୁ, ପଛକୁ ହଟନ୍ତୁ। ଏଉଁପରେ କଥା ଘୁଞ୍ଚିଯାଏ ବ୍ରହ୍ମାଣ୍ଡ ଓ ଦିବ୍ୟ ଶକ୍ତିରେ। ପୃଥିବୀ ରହିଛି ସତ୍ୟ ଦ୍ୱାରା, ଆକାଶ ରହିଛି ସୂର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା। ଆଦିତ୍ୟମାନେ ଋତରେ ଦୃଢ଼ ଅଛନ୍ତି, ସୋମ ଶ୍ରୁଙ୍ଗରେ ତିନିଅଛି। ସୋମ ଦ୍ୱାରା ଆଦିତ୍ୟମାନେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ସୋମ ଦ୍ୱାରା ବଡ଼ ପୃଥିବୀ ଅଟୁଟ। ଏବଂ ଏହି ତାରାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସୋମ ମଧ୍ୟବର୍ତୀ ଅଛି। ଯିଏ ପିଇଥାଏ ଭାବେ ଭାବିଥାଏ ସେ ସୋମ ସେବନ କରିଛି, କିନ୍ତୁ ପୁରୋହିତମାନେ ଯେଉଁ ସୋମକୁ ଜାଣନ୍ତି, ତାହା କେହି ଖାଏ ନାହିଁ। ସୋମ ଆବରଣ ଓ ବର୍ହିଷ ଦ୍ୱାରା ସୁରକ୍ଷିତ, ତୁମେ ପାଥର ଶବ୍ଦ ଶୁଣୁଛ, କିନ୍ତୁ କୌଣସି ମର୍ତ୍ୟ ତୁମକୁ ଭୋଗ କରୁନାହିଁ। ଦେବତାମାନେ ଯେତେବେଳେ ସୋମ ପିଉଛନ୍ତି, ସେତେବେଳେ ସୋମ ପୁନଃ ପୂରଣ ହୁଏ। ବାୟୁ ସୋମର ରକ୍ଷକ, ମାସମାନେ ତୁମ ରୂପ। ରୈଭ୍ୟା ବଧୁସଖୀ, ନାରାଶଂସୀ ଶୁଶ୍ରୂଷାକାରିଣୀ। ସୂର୍ଯ୍ୟାଙ୍କ ଶୁଭ ଉତ୍ତରୀୟ ଗୀତରେ ଶୋଭିତ। ଚିତ୍ତିରା ଆସନ, ଚକ୍ଷୁରା ଅଞ୍ଜନ। ଦିଗବିଦିଗ ଏହି ବେଳେ ପାତ୍ର ହେଲେ, ସୂର୍ଯ୍ୟା ବରକୁ ଦିଆଯାଇଥିଲେ। ଋଚ ଓ ସାମନ୍ ହୋଇଥିଲା ପ୍ରତିଉତ୍ତର, କୁରୀରା ଆବରଣ, ମନ୍ତ୍ର ଥିଲା ବନ୍ଧନ। ସୂର୍ଯ୍ୟା ପାଇଁ ଅଶ୍ୱିନୀ ଦେବତା ବରପକ୍ଷୀ, ଅଗ୍ନି ନେତୃତ୍ୱ କଲେ। ସୋମ ବର, ଅଶ୍ୱିନୀ ଦେବତା ବରପକ୍ଷୀ। ସୂର୍ଯ୍ୟାଙ୍କୁ ବରକୁ ଦେବାବେଳେ ସବିତା ଶୁଭାଶୀଷ ଦେଲେ। ତାଙ୍କର ମନ ଥିଲା ଧୁରା, ଆକାଶ ଛତା। ଚମକୁଥିବା ବୃଷଭ ଥିଲେ ଯୋଗ୍ୟ ଜନ୍ତୁ, ସୂର୍ଯ୍ୟା ଘରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ଋଚ ଓ ସାମନ୍ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଦୁଇଟି ଗାଈ ଯୁତ କରାଗଲା, ଗୀତରେ ଏହି ବିଧି ହେଲା। ତୁମର ଶ୍ରବଣ ତିଆରି ହେଲା; ଆକାଶରେ ଚଳାଚଳ ପଥ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ। ଚକ୍ର ତିଆରି ହେଲା, ଶ୍ୱାସ ଧୁରାକୁ ଚଳାଇଲା। ସୂର୍ଯ୍ୟା ମନର ରଥରେ ଚଢ଼ି, ବରଙ୍କ ପାଖକୁ ଯିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ। ସୂର୍ଯ୍ୟାଙ୍କ ରଥ ପାଇଁ ସବିତା ଯୋଗ ଦେଲେ। ଯୁକ୍ତ ହୋଇନଥିବା ଗାଈମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଗାଈମାନେ ଆଘାତ ପାଇଲେ। ଯେତେବେଳେ ଅଶ୍ୱିନୀ ଦେବତାମାନେ ତିନିଚକ୍ର ରଥରେ ଆସି ସୂର୍ଯ୍ୟାକୁ ଦେଖିଲେ, ସମସ୍ତ ଦେବତା ଏହି ଘଟଣା ଜାଣିଲେ; ପୂଷଣ, ପୁତ୍ର, ତାଙ୍କର ପିତାମାତାକୁ ବାଛିଲେ। ଯେତେବେଳେ ତୁମେ, ସୌନ୍ଦର୍ୟର ନାଥମାନେ, ସୂର୍ଯ୍ୟାଙ୍କୁ ବଧୁ ଭାବେ ଚାହିଁ ଆସିଥିଲ, ତୁମର ଏକ ଚକ୍ର କେଉଁଠି ଥିଲା, ଯୋଗ କେଉଁଠି ରଖିଲ? ଦୁଇଟି ଚକ୍ର ସୂର୍ଯ୍ୟା ପାଇଁ ଋତୁଅନୁସାରେ ପୁରୋହିତମାନେ ଜାଣନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଗୁପ୍ତ ଏକ ଚକ୍ର କେବଳ ପ୍ରଜ୍ଞାନବାନ ଜାଣନ୍ତି। ସୂର୍ଯ୍ୟା, ଦେବତା, ମିତ୍ର ଓ ବରୁଣ, ଏବଂ ଯେଉଁମାନେ ଅସ୍ତିତ୍ୱର ପ୍ରଜ୍ଞାନବାନ, ସେମାନଙ୍କୁ ମୁଁ ନମସ୍କାର କରେ। ଏହି ଦୁଇଜଣ, ତାଙ୍କର ମାୟା ଦ୍ୱାରା ଆଗପଛ ଚଳି, ବାଳକମାନେ ଖେଳୁଥିବା ପରି, ଯଜ୍ଞକୁ ପରିଭ୍ରମଣ କରିଛନ୍ତି; ଗୋଟିଏ ସମସ୍ତ ଲୋକକୁ ଦେଖେ, ଅନ୍ୟଏ ଋତୁମାନେ ବିନ୍ୟାସ କରେ, ଏବଂ ପୁନଃ ଜନ୍ମ ନେଇଛି। ସେ ସଦା ନୂତନ, ପୁନଃ ପୁନଃ ଜନ୍ମ ନେଉଛି, ଦିନର ଚିହ୍ନ, ପ୍ରଥମ ଉଷା ମଧ୍ୟରେ ଆସେ; ଦେବତାମାନେ ଅଂଶ ବଣ୍ଟନ କରେ, ଚନ୍ଦ୍ରମା ଆଗକୁ ବଢ଼ି ଦୀର୍ଘାୟୁ ପାଉଛି। ସୂର୍ଯ୍ୟାଙ୍କୁ କୁସୁମ ଗଛ ଉପରେ ଚଢ଼ିବାକୁ କୁହାଯାଏ—ଏହି ଗଛ ଅନେକ ପ୍ରକାରର, ସୁନା ରଙ୍ଗର, ଭଲ ଚକ୍ର ଓ ଆବରଣରେ ଢାକା। ସୂର୍ଯ୍ୟା, ଅମରତ୍ୱର ଲୋକକୁ ଯାଅ, ବରଙ୍କୁ ଭଲ ଲାଗିବା ପାଇଁ ନିଜକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କର। ଉଠ, ବାହାରିଯାଅ! ସେ ଏକ ଗୃହଣୀ; ମୁଁ ବିଶ୍ୱାବସୁଙ୍କୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାପୂର୍ବକ ନମସ୍କାର କରେ; ଅନ୍ୟ ଏକ ଚିହ୍ନିତ ଆସନ ଖୋଜ, ପୂର୍ବଜମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ; ଏହି ତୁମ ଜନ୍ମସିଦ୍ଧ ଅଂଶ ଜାଣ। ଉଠ, ବାହାରିଯାଅ, ବିଶ୍ୱାବସୁ; ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହ କୁହୁଛି, ଅନ୍ୟ ଏକ ବିସ୍ତୃତ ସ୍ଥାନ ଖୋଜ; ଗୃହଣୀ ବର ସହ ଏକତ୍ରିତ ହେଉନ୍ତୁ। ପଥ ସିଧା ଓ ମିଥ୍ୟାରହିତ ହେଉ, ଯେଉଁପଥରେ ଆମ ସମ୍ବନ୍ଧୀମାନେ ବଧୁ ବାଛିବାକୁ ଯାଆନ୍ତି; ଆର୍ୟମାନ, ଭଗ, ଆମକୁ ଏକତ୍ର କରନ୍ତୁ; ଦେବତାମାନେ ଆମ ଗୃହସ୍ଥ ଜୀବନକୁ ସମନ୍ୱୟ ଦିଅନ୍ତୁ। ମୁଁ ତୁମକୁ ବରୁଣଙ୍କ ଦାଗୁଡ଼ିଠୁ ମୁକ୍ତ କରେ, ଯେଉଁଥିରେ ସବିତା ଦୟାଳୁ ଭାବେ ବାନ୍ଧିଥିଲେ; ସତ୍ୟର ଆସନରେ, ଶୁଭ କର୍ମର ଲୋକରେ, ଅକ୍ଷତ ଭାବରେ, ତୁମକୁ ବର ସହ ଏକତ୍ର କରେ। ଏଠାରୁ ମୁଁ ତୁମକୁ ମୁକ୍ତ କରୁଛି, ତାହାଠାରୁ ନୁହଁ, ଭଲରେ ବାନ୍ଧାଯାଇଛ, ଚୋରି ହେବା ନୁହଁ; ଯାହାଫଳରେ, ଇନ୍ଦ୍ର, ଦୟାଳୁ, ସେ ଭଲ ସନ୍ତାନ ଓ ଶ୍ରୀପ୍ରାପ୍ତି ପାଉନ୍ତୁ। ପୂଷଣ ତୁମ ହାତ ଧରି ନେଇଯାଉ, ଅଶ୍ୱିନୀ ଦେବତା ତୁମକୁ ରଥରେ ନେଇଯାଉ; ଗୃହରେ ଗୃହଣୀ ଭାବେ ପ୍ରବେଶ କର, ଏବଂ ସଭାରେ ଶାସନ କରି କଥାହେଉ।