ଏକ ସମୟର କଥା, ଦିବ୍ୟ ଦେବତାଙ୍କର ଶକ୍ତି ଓ କୃପାକୁ ନମ୍ର ହୃଦୟରେ ଉପାସନା କରାଯାଉଥିଲା। ଏହି ଉପାସକ ବୁଝିଲେ, ଯେଉଁ ଦେବତା ଆକାଶର ଦୀପ୍ତି ଭଳି ଅପରିଚ୍ଛେଦ୍ୟ, ତାଙ୍କୁ କେହି ପ୍ରାପ୍ତ କରିପାରିବେ ନାହିଁ। ସାବର୍ଣ୍ୟର ଅର୍ପଣ ଏକ ନଦୀର ଭଳି ବିସ୍ତାରିତ ହୁଏ। ଦେବତାଙ୍କ ଦାସମାନେ, ଗୋରକ୍ଷା ଓ ନିଜ ଦାୟିତ୍ୱରେ ନିୟୁକ୍ତ, ଉପାସକଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇଥିଲେ। ତୁର୍ବଶା ଓ ଯଦୁ ଉପାସକଙ୍କୁ ଗୀତରେ ପ୍ରଶଂସା କରିଥିଲେ। ଉପାସକ ଅନୁରୋଧ କଲେ—ଯିଏ ହଜାର ଦେଇଥାଏ, ସେ ନିର୍ଯାତନାରୁ ରକ୍ଷିତ ହେଉ। ମନୁଙ୍କର ଅର୍ପଣ ସୂର୍ଯ୍ୟ ସହ ସଂଘର୍ଷ କରୁ, ସାବର୍ଣ୍ୟ ଦେବତା ଦୀର୍ଘାୟୁ ଦିଅନ୍ତୁ, ଯେଉଁଠାରେ ଉପାସକ ଅକ୍ଷୟ ଉଦ୍ୟମରେ ଲାଭ କରିଛନ୍ତି। ଏହି ଦେବତାମାନେ ଦୂରରୁ ମନୁଙ୍କର ପ୍ରିୟ, ପୁରାତନ, ଭବିଷ୍ୟତ୍ ଭିବସ୍ୱତ୍ଙ୍କର ଜନ୍ମକୁ ଖୋଜନ୍ତି। ଏହି ଦେବତାମାନେ ଯୟାତି ଓ ନହୁଷଙ୍କର ବେଦୀରେ ବସିଛନ୍ତି। ଉପାସକ ଏହି ଦେବତାମାନେ ପାଇଁ ନମ୍ର ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲେ—ତାଙ୍କ ପକ୍ଷରେ କଥା କହିବେ। ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କର ନାମ ଓ ଯଜ୍ଞ କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ମାନ ଓ ପ୍ରଶଂସାର ଯୋଗ୍ୟ। ଏହି ଦେବତାମାନେ ଆଦିତି, ଜଳ, ଭୂମିରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ। ଉପାସକ ତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ନିଜ ପ୍ରାର୍ଥନା ରଖିଥିଲେ। ଯେଉଁଠାରେ ମାତା ମଧୁର ଦୁଧ ଝରାଇଥାଏ—ଆକାଶ, ଆଦିତି, ବେଦୀ—ସେ ଆଦିତ୍ୟମାନେ ପାରମ୍ପରିକ ଶକ୍ତି ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠତାରେ ଉପାସକଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ଆନନ୍ଦ ଆଣନ୍ତି। ମାନବ ଦୃଷ୍ଟିରେ, ଅଟୁଟ ଓ ସମ୍ମାନ ଯୋଗ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ଅମରତ୍ୱକୁ ଖୋଜିଥିଲେ। ଆଲୋକରେ ଯାତ୍ରା କରୁଥିବା, ଚତୁର, ନିର୍ମଳ, ସେମାନେ ଉଚ୍ଚ ଆକାଶରେ ଉପାସକଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ବସିଛନ୍ତି। ଏହି ଦେବତାମାନେ, ଯଜ୍ଞରେ ଆସି, ଅସ୍ଥିର ନ, ସ୍ୱର୍ଗରେ ନିଜ ଅବସ୍ଥା ସ୍ଥାପନ କରିଛନ୍ତି। ଉପାସକ ତାଙ୍କୁ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଓ ପ୍ରଶଂସା ସହ ଡାକିଥିଲେ—ମହା ଆଦିତ୍ୟ, ଆଦିତି, ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ। ଉପାସକ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ—କିଏ ଏହି ଗୀତକୁ ପ୍ରଶଂସା କରିବେ, ଯାହା ଦେବତାମାନେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୁଅନ୍ତି, ମରୁଷମାନେ ଯଜ୍ଞ ଦିଅନ୍ତି? କିଏ ଦେବତାଙ୍କର ଯଜ୍ଞକୁ ଆନନ୍ଦମୟ କରିବେ? ଦେବତାମାନେ ଉପାସକଙ୍କୁ ଦୁଃଖରୁ ଉଦ୍ଧାର କରନ୍ତୁ। ମନୁ, ଅଗ୍ନି ଓ ଚିତ୍ତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କରି, ସପ୍ତ ପୁରୋହିତ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଥମ ପୂଜା କରିଥିଲେ। ଆଦିତ୍ୟମାନେ ନିର୍ଭୟ ଆଶ୍ରୟ ଦିଅନ୍ତୁ, ଉପାସକଙ୍କ ଗତି ସହଜ କରନ୍ତୁ, ମଙ୍ଗଳକୁ ନେଇଯାନ୍ତୁ। ବିଶ୍ୱର ଜ୍ଞାନୀ ଶାସକ, ଯେଉଁଠାରେ ଯାହା ଦୃଢ ଓ ଚଳିତ, ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଚିନ୍ତିତ, ଦେବତାମାନେ ଉପାସକଙ୍କୁ କର୍ତ୍ତ କିମ୍ବା ଅକର୍ତ୍ତ ଦୋଷରୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ, ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ସୁରକ୍ଷା ଦିଅନ୍ତୁ। ଯୁଦ୍ଧରେ ଉପାସକ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଡାକିଥିଲେ, ଯିଏ ସହଜରେ ଉତ୍ସାହ ଦେଇଥାଏ, ଦୁଃଖ ଦୂର କରିଥାଏ, ଦିବ୍ୟ ଓ ଧର୍ମିକ। ଏହି ସହାୟତା ପାଇଁ ଅଗ୍ନି, ମିତ୍ର, ବରୁଣ, ଭଗ, ଦିବ୍ୟ ମାରୁତ, ଭୂମି ଓ ଆକାଶକୁ ଡାକିଥିଲେ। ଉପାସକ ଚାହିଲେ—ଭୂମି ଓ ଆକାଶକୁ କ୍ଷତି ହିନ୍ଦା ଉପରେ ଉତ୍କ୍ରମ କରିବାକୁ, ଆଦିତିଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନେତୃତ୍ୱ ଓ ବିସ୍ତୃତ ଆଶ୍ରୟ ପାଇଁ। ଦିବ୍ୟ ନୌକାରେ ଉପାସକ ଚାହିଲେ—ପ୍ରଭାମୟ, ନିର୍ମଳ, ସଦା ଝରିବା ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ପାଇଁ। ସମସ୍ତ ପୂଜ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ଉପାସକଙ୍କ ପାଇଁ କଥା କହନ୍ତୁ, ମନ୍ଦ ଓ ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ଦୂର କରନ୍ତୁ। ଉପାସକ ତାଙ୍କୁ ନିଷ୍ଠା ପୂର୍ବକ ଡାକିଥିଲେ—ସାହାଯ୍ୟ ଓ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ। ଦେବତାମାନେ ରୋଗ, ଅନ୍ୟ କ୍ଷତି, ଅନ୍ୟ ଅର୍ପିତ ନାହିଁ, ଦରିଦ୍ରତା, ଦ୍ୱେଷ ଦୂର କରନ୍ତୁ, ବିସ୍ତୃତ ଆଶ୍ରୟ ଦିଅନ୍ତୁ। ଯେଉଁ ମରୁଷ ଆଦିତ୍ୟମାନେ ଦ୍ୱାରା ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନେତୃତ୍ୱ ନେଇ, ସମସ୍ତ ଅପରାଧ ଉପରେ ଉତ୍କ୍ରମ କରି, ନିୟମାନୁସାରେ ସନ୍ତାନ ନେଇ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ, ସେ କ୍ଷତି ହିନ୍ଦା ଓ ସମୃଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଥାଏ। ଯେଉଁ ଉପାସକଙ୍କୁ ଦେବତାମାନେ ଶକ୍ତି ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି, ମାରୁତମାନେ ଧନ ଅନ୍ୱେଷଣରେ ସୁରକ୍ଷା କରନ୍ତି, ଇନ୍ଦ୍ର ବିଜୟ ରଥରେ ପ୍ରଭାତରେ ଆଣନ୍ତି—ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ଉପାସକ ଅକ୍ଷତ ଉତ୍କ୍ରମ କରନ୍ତୁ। ପଥ, ଜଙ୍ଗଲ, ଜଳରେ, ଆଲୋକ ଭିତରେ, ସମ୍ମିଳନରେ, ସନ୍ତାନ ଓ ଗର୍ଭରେ, ମାରୁତମାନେ ଧନରେ ମଙ୍ଗଳ ଦିଅନ୍ତୁ। ସେ ମଙ୍ଗଳ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆଶ୍ରୟ, ପଥରେ ଆସୁ, ଘର ଓ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସୁରକ୍ଷା ଦିଅନ୍ତୁ, ଶକ୍ତିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ଦେବତାମାନେ ରକ୍ଷିତ ହେଉ। ପ୍ଲତିଙ୍କର ପୁତ୍ର ନିଜ ଚିନ୍ତାରେ ସମସ୍ତ ଆଦିତ୍ୟ, ଆଦିତିଙ୍କୁ ମହାନ କରିଛନ୍ତି; ଦେବତାମାନେ ଅମର ମନୁଷ୍ୟ ସହ, ଏହି ଜନ ଦିବ୍ୟ ଜୀବନରେ ଦୃଢ ହେଉ। ଏହି ଦେବତାମାନେ, କେଉଁ ସଭାରେ ନାମ ଉପାସନା କରାଯିବ? କିଏ କୃପା କରିବେ, କିଏ ସୁଖ ଆଣିବେ, କିଏ ସାହାଯ୍ୟ କରିବେ? ଚିନ୍ତା, ହୃଦୟର ଭାବନା, ଆଶା ଏପାଖାପାଖି ହୁଏ; ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ୟ କେହି ନାହିଁ, ଯାହାକୁ ନିମନ୍ତ୍ରଣ ଦିଅଯିବ। ଉପାସକଙ୍କ ଆଶା ତାଙ୍କୁ ଦିଅଛି। ଉପାସକ ଅଗ୍ନି, ପୂଷଣ, ଅପ୍ରାପ୍ୟ, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଉଷା, ଚନ୍ଦ୍ର, ଯମ, ତ୍ରିତ, ବାତ, ରାତି, ଅଶ୍ୱିନୀ ଦେବତାଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରିଥିଲେ। ବୃହସ୍ପତି କିପରି ଜ୍ଞାନୀ ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେଲେ? କିପରି ଗୀତ, କିପରି ପ୍ରଶଂସା, କିପରି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଷ୍ଟୋତ୍ର? ଅଜ ଏକପାଦ, ଗଭୀର ନାଗ, ସହଜରେ ଉପାସନା କରନ୍ତୁ। ଜନ୍ମ, ନିୟମ, ଦକ୍ଷର ଆଜ୍ଞାରେ, ମିତ୍ର ଓ ବରୁଣ ରାଜା ଭାବରେ ନିମନ୍ତ୍ରଣ ହେଇଛନ୍ତି; ଅର୍ୟମାନ୍ ଅନେକ ରଥର ମାଳିକ, ତାଙ୍କର ଦୃଢ ପଥ, ସପ୍ତ ପୁରୋହିତର ଅନେକ ରୂପରେ ଜନ୍ମ। ସେ ସ୍ୱିଫ୍ଟ, ଚେତନାଶୀଳ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ମିତ୍ର, ଦାନଶୀଳ, ଉପାସକଙ୍କ ଡାକୁଣାକୁ ଶୁଣନ୍ତି; ଯେଉଁଠାରେ ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ହଜାର ଦେବାଲାଭି ହେଇଥିଲେ, ସମ୍ମିଳନରେ ଧନ ଲାଭ କରିଛନ୍ତି। ପ୍ରଶଂସାରେ, ଚାରିଟି ଯୋଗାଇଥିବା ବାୟୁ ଓ ପୂଷଣଙ୍କୁ ମିତ୍ର କରନ୍ତୁ; ସେ ଦିବ୍ୟ ସବିତାର ଶକ୍ତିରେ ଚିନ୍ତାଶୀଳ ଓ ଏକତାରେ ମନ ଯୋଗାଇଛନ୍ତି। ସପ୍ତ ଗୁଣି ତିନି, ମହା ନଦୀ, ବୃହତ୍ ଜଳ, ଗଛ, ପାହାଡ଼ ଉପାସନା ପାଇଁ ଅଗ୍ନିରେ ଡାକିଥିଲେ; ଶୁକ୍ଳ, ଚଳିତ, ସମ୍ମିଳନରେ ସହାୟକ; ରୁଦ୍ରମାନେ ମଧ୍ୟରୁ ରୁଦ୍ର, ରୁଦ୍ରିୟକୁ ଡାକିଥିଲେ।