ଏକ ଗଭୀର ଅନୁଭବରେ ଏକ ଜୁଅର ଆସ୍ତାନା ଆମେ ଦେଖୁଛୁ। ସେ ନିଜେ ନିଜ ନିଷ୍ଠା ବ୍ୟକ୍ତ କରିଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ସହ ସଂଘର୍ଷ କରିନଥିଲେ; ଯେଉଁମାନେ ଦୂରେ ଚାଲିଗଲେ, ସେ ତାଙ୍କ ପଛରେ ରହିଗଲେ। ଏହି ବାଦାମି ଡାଇସ୍ଗୁଡ଼ିକ ଯେତେବେଳେ ପଡ଼ିଲେ, ତାଙ୍କର ଶବ୍ଦ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲା; ଜୁଅର ଆକର୍ଷଣରେ, ସେ ଏହି ଗୋଷ୍ଠୀକୁ ଯାଇଥିଲେ, ଯେପରି ଜଣେ ଜୀବନୀ ନିକଟକୁ ଯାଉଥିବା ଜଣେ ଜନାନୀ। ଜୁଅର ଲୋକ ସଭାକୁ ଯାଉଛି, ଅନ୍ତଃପ୍ରେରଣାରେ ‘ମୁଁ ଜିତିପାରିବି କି?’ ପ୍ରଶ୍ନ କରି, ତାଙ୍କର ଶରୀର କମ୍ପିତ। କିନ୍ତୁ ଡାଇସ୍ଗୁଡ଼ିକ ତାଙ୍କର ଇଚ୍ଛା ପ୍ରତିବାଦ କରିଥାନ୍ତି; ତାଙ୍କର ଜିତିବା ସମ୍ପଦ ଅନ୍ୟ ଲୋକଙ୍କ ଆଗରେ ରଖିଦିଅନ୍ତି। ଡାଇସ୍ମାନେ ତାଙ୍କର ଆଉର ତିକ୍କା, ଆଉ ଦଂଡ ଦ୍ୱାରା ଜୁଅର ଲୋକଙ୍କୁ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦିଅନ୍ତି; ଏହି ଚତୁର, ଜ୍ୱାଳାମୟ ଡାଇସ୍ମାନେ ଜଳିଯାଇଥିବା ମନକୁ ଦୁଃଖ ଦିଅନ୍ତି। ସେମାନେ ଦୁଃଖିତ ହୋଇଥିବା ଲୋକଙ୍କ ଉପରେ ହସନ୍ତି, ମଧୁରେ ଢାକା, ଜୁଅର ଲୋକଙ୍କୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ କରନ୍ତି। ଏହି ଡାଇସ୍ ଅନୁଷ୍ଠାନ ଅନୁସାରେ ଖେଳିଥାନ୍ତି, ସଂଖ୍ୟାରେ ତେପନି (୫୩) ଜଣ; ସବିତୃ ଦେବତା ପରି ନିୟମରେ ନିଷ୍ଠାବାନ। ଦୁର୍ଦ୍ଦମ ଲୋକମାନେ ଏହି ଜୁଅର ଲୋକଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରନ୍ତି ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ଏକ ରାଜା ମଧ୍ୟ ଏହି ଡାଇସ୍ମାନଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦିଅନ୍ତି। ଡାଇସ୍ମାନେ ତଳକୁ ଚଳନ୍ତି, ଉପରକୁ ଉଡ଼ନ୍ତି; ହାତ ନଥିବା ତାଙ୍କୁ ହାତ ଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରନ୍ତି। ଦେବୀୟ ଡାଇସ୍ମାନେ ଶୀତଳ ହେବା ସତ୍ତା ଶୁଷ୍କ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ମନକୁ ଜଳାଇଦିଅନ୍ତି। ଜୁଅର ଲୋକଙ୍କର ଜୀବନୀ ଦୁଃଖିତ, ପରିତ୍ୟକ୍ତ; ଏକ ଭ୍ରମଣ କରୁଥିବା ପୁଆର ମା ଜିଜ୍ଞାସା କରନ୍ତି, ‘ସେ କେଉଁଠି?’ ଋଣରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ, ଭୟଭୀତ, ଧନ ଅନ୍ୱେଷଣ କରି, ସେ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ନିକଟକୁ ରାତିରେ ଯାଉଛି। ଏକ ଜନାନୀକୁ ଦେଖି ଗ୍ୟାମ୍ବଲର ମନ ଜ୍ୱଳିଉଠେ; ସେ ଅନ୍ୟର ଜୀବନୀ ଓ ଉତ୍ତମ ଭାଗ୍ୟକୁ ଚାହେ। ପ୍ରଭାତରେ ସେ ତାଙ୍କର ପିତଳ ଘୋଡ଼ାକୁ ଯୋକ୍ତ କରେ, କିନ୍ତୁ ଖେଳର ଶେଷରେ, ବିପରୀତ ଲୋକ ଅଗ୍ନି ଆଗରେ ପଡ଼ିଯାଉଛି। ଏହି ଡାଇସ୍ମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯେଉଁଠି ଏକ ମହା ଦଳର ନେତୃତ୍ୱ କରୁଥିଲେ, ପ୍ରଥମ ଅଂଶରେ ଥିଲେ, ତାଙ୍କୁ ମୁଁ ଏହି ପ୍ରାର୍ଥନା କରେ: ମୁଁ ତୁମର ଧନ ଚାହେ ନାହିଁ, ଚାହେ ନାହିଁ; ଦଶ ଦିନ ଧରି ମୁଁ ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ଚାହି ସତ୍ୟ କଥା କହୁଛି। ଡାଇସ୍ସହ ଖେଳ ନ କର; ଚାଷ କର, ଧନରେ ଆନନ୍ଦ କର, ନିଜକୁ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ଭାବି। ଏଠାରେ ଗୋବାସ, ଜୁଅର ଲୋକ, ତୁମର ଜୀବନୀ ଅଛି; ଏହିପରି ସବିତୃ ଦେବତା ମୋତେ ଦେଖାଇଛନ୍ତି। ମିତ୍ରତା କର, ଆମ ପ୍ରତି କୃପାଶୀଳ ହୁଅ; ଭୟଙ୍କର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଆସିବ ନାହିଁ। ତୁମର କ୍ରୋଧ, ଶତ୍ରୁତା ଚିତ୍ତରେ ନ ଆସୁ; ଅନ୍ୟର ଜୁଅ ଚେଷ୍ଟା ଆମଠୁ ଦୂର ରହୁ। ଏହି ଦୁଃଖ ଓ ଭ୍ରମାଣ୍ଡରୁ ଦୂର ହେବା ପରେ, ଆମେ ପ୍ରଭାତରେ ଅଗ୍ନିଦେବଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛି, ଯେଉଁଠି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ତାଙ୍କର ଆଲୋକ ଦିଅନ୍ତି। ମହା ଦିବା ଓ ଭୂମି, ଆମେ ଦେବମାନଙ୍କ ଦୟା ଚାହୁଛୁ। ଦିବା ଓ ଭୂମି, ମାତୃସ୍ବରୂପ ନଦୀ, ପାହାଡ଼ ଓ ଶରଣସ୍ଥଳ ଠାରୁ ଆମେ ଦୟା ଚାହୁଛୁ। ସୂର୍ୟ ଓ ଉଷା ଠାରୁ ଅପରାଧ ମୁକ୍ତି ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରୁଛୁ; ସୋମ ଆଜି ଆମକୁ ଶୁଭ ଦିଅନ୍ତୁ। ଦିବା ଓ ଭୂମି, ଆମ ମହା ମାତା, ଆଜି ଆମକୁ କ୍ଷତିଠୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ, ସମୃଦ୍ଧି ପାଇଁ। ଉଷା, ଉଦୟ ହୋଇ, ଦୁଷ୍ଟତା ଦୂର କରନ୍ତୁ; ଆମ ଦିନ ଶୁଭ ହେବା ପାଇଁ ଅଗ୍ନିକୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛୁ। ଏହି ପ୍ରଥମ, ଉତ୍କୃଷ୍ଟ, ଶୁଭ ଉଷା ଆମ ପାଇଁ ଆଲୋକିତ ହେଉ, ଦାନରେ ଧନୀ। ଦୁଷ୍ଟ ଲୋକଙ୍କ କ୍ରୋଧ ଦୂର ରହୁ; ଶୁଭ ପାଇଁ ଅଗ୍ନିକୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛୁ। ଯେଉଁମାନେ ସୂର୍ୟ ରେ କିରଣ ନେଇ ଆସନ୍ତି, ପ୍ରଭାତରେ ଆଲୋକ ଦିଅନ୍ତି—ସେମାନେ ଆଜି ଆମର ମହିମା ପାଇଁ ଆଲୋକିତ ହେଉ; ଶୁଭ ପାଇଁ ଅଗ୍ନିକୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛୁ। ଉଷା ଆମ ପାଇଁ ରୋଗ ମୁକ୍ତ ହେଇ ଚଳନ୍ତୁ; ଅଗ୍ନିମାନେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଆଲୋକରେ ଉଦୟ ହୋନ୍ତି। ଅଶ୍ୱିନ୍ମାନେ ଦୀର୍ଘ ଜୀବନ ପାଇଁ ତାଙ୍କର ରଥ ଯୋକ୍ତ କରନ୍ତୁ; ଶୁଭ ପାଇଁ ଅଗ୍ନିକୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛୁ। ସବିତୃ, ଆଜି ଆମକୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭାଗ ଦିଅ, କାରଣ ତୁମେ ଧନର ଦାତା। ଧିଷଣା, ଧନର ମାତାକୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛି; ଶୁଭ ପାଇଁ ଅଗ୍ନିକୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛୁ। ଦେବମାନଙ୍କ ଏହି ସତ୍ୟ ବାଣୀ ଆମକୁ କ୍ଷତି ଦିଅ ନାହିଁ—ଯାହା ଆମେ ଅବହେଳା କରିଛୁ। ଉଷାମାନେ ଆଲୋକିତ, ସୂର୍ୟ ଉଦୟ; ଶୁଭ ପାଇଁ ଅଗ୍ନିକୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛୁ। ଆମେ ଆଜି ଶତ୍ରୁତା ବିନା ପବିତ୍ର ଦର୍ବ ପ୍ରସାର କରିବାକୁ ଚାହୁଛୁ; ପାଷାଣ ମଣ୍ଡଳରେ ଆମେ ମନରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ଚେଷ୍ଟା କରୁଛୁ। ଆଦିତ୍ୟମାନଙ୍କ ରକ୍ଷାରେ ଦୃଢ଼ ହେଉ; ଶୁଭ ପାଇଁ ଅଗ୍ନିକୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛୁ। ଦେବମାନେ, ଆମର ପବିତ୍ର ଦର୍ବରେ ଆସନ୍ତୁ, ସପ୍ତ ପୂଜାରୀଙ୍କୁ ବସାନ୍ତୁ। ଇନ୍ଦ୍ର, ମିତ୍ର, ବରୁଣ, ଭଗକୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛୁ; ଶୁଭ ପାଇଁ ଅଗ୍ନିକୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛୁ। ଏହି ଆଦିତ୍ୟମାନେ ଆମର ଦୂଃଖରେ ସାଥି ହେଉ, ଆମର ଯଜ୍ଞକୁ ଏକତ୍ର ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ବୃହସ୍ପତି, ପୂଷଣ, ଅଶ୍ୱିନ୍ମାନେ, ଭଗକୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛୁ; ଶୁଭ ପାଇଁ ଅଗ୍ନିକୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛୁ। ଦେବମାନେ ଆମକୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବାଣୀ, ରକ୍ଷାକର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶରଣ, ଆଦିତ୍ୟମାନେ, ଅଧିକ ଧନ ଦିଅନ୍ତୁ; ଗୋ, ସନ୍ତାନ, ଜୀବନ ପାଇଁ ଅଗ୍ନିକୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛୁ। ମାରୁତ୍ମାନେ, ସମସ୍ତ ସ୍ଥାନ, ସମସ୍ତ ଦେବତା, ସମସ୍ତ ଅଗ୍ନି, ଆମ ପାଖରେ ଆସନ୍ତୁ; ସମସ୍ତ ଧନ ଓ ଶକ୍ତି ଆମର ହେଉ। ଯେଉଁ ଦେବମାନେ ଶକ୍ତିର ଯୁଦ୍ଧରେ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି, ଯେଉଁ ତୁମେ ରକ୍ଷା କର, ଯେଉଁ ତୁମେ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ କର; ତୁମର ରକ୍ଷାରେ ଏକେଉଁ ଶତ୍ରୁ ଭୟ ନାହିଁ—ଦେବମାନଙ୍କ ଦୟା ପାଇଁ ଆମେ ପ୍ରାର୍ଥନା କରୁଛୁ। ଉଷା ଓ ରାତି, ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଓ ଶୁଭ, ଦିବା ଓ ଭୂମି, ବରୁଣ, ମିତ୍ର, ଆର୍ୟମାନ; ଇନ୍ଦ୍ର, ମାରୁତ୍ମାନେ, ପାହାଡ଼, ଜଳ; ଆଦିତ୍ୟ, ଦିବା ଓ ଭୂମି, ଜଳ ଓ ଆଲୋକ ଆମେ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛୁ।