ଏକ ପବିତ୍ର ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ, ମନୁଷ୍ୟମାନେ ମୃତ୍ୟୁର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହେଲେ, ସେମାନେ ମୃତ୍ୟୁଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କରି କହିଲେ— “ହେ ମୃତ୍ୟୁ, ତୁମ ନିଜ ମାର୍ଗରେ, ଦେବତାମାନଙ୍କର ପଥରୁ ଦୂରେ ଚାଲିଯାଅ। ଆମ ପ୍ରଜାମାନଙ୍କୁ, ଆମ ପୁରୁଷମାନଙ୍କୁ କିଛି କ୍ଷତି ଦିଅନି। ଯେଉଁମାନେ ମୃତ୍ୟୁର ଅଞ୍ଚଳକୁ ପ୍ରବେଶ କରିଛନ୍ତି, ସେମାନେ ଦୀଘାୟୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତୁ, ସନ୍ତାନ ଓ ଧନରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଉନ୍ତୁ, ଶୁଦ୍ଧ ଓ ପବିତ୍ର ହେଇ, ଯଜ୍ଞର ଯୋଗ୍ୟ ହେଉନ୍ତୁ। ଏଠାରେ ଯେଉଁମାନେ ଜୀବିତ ଅଛନ୍ତି, ସେମାନେ ମୃତକମାନଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ଚାଲିଯାଇଛନ୍ତି। ଆଜି ଦେବମାନେ ପାଇଁ ଆମର ଆହ୍ୱାନ ଶୁଭ ହେଉ। ଆମେ ଆଗକୁ ବଢ଼ି ନୃତ୍ୟ କରିବାକୁ, ଆନନ୍ଦ କରିବାକୁ ଯାଉ, ଦୀର୍ଘ ଆୟୁଷ୍ୟ ସ୍ଥାପନ କରିବାକୁ। ଏଠାରେ ମୁଁ ଜୀବନ୍ତମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ସୀମା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରୁଛି—ଏଠିଠାରୁ କେହି ଚାଲିଯିବେ ନାହିଁ। ସେମାନେ ଶତବର୍ଷ ଜୀବନ୍ତ ରୁହନ୍ତୁ, ଉନ୍ନତି କରନ୍ତୁ, ଏବଂ ମୃତ୍ୟୁ ସଦା ପାହାଡ଼ ଦୂରେ ରୁହୁ। ଯେପରି ଦିନଗୁଡ଼ିକ ଅନୁକ୍ରମେ ଆସେ, ଋତୁଗୁଡ଼ିକ ନିର୍ଦ୍ଧିଷ୍ଟ ସମୟରେ ଚାଲେ, ସେପରି ପରବର୍ତ୍ତୀ ପିଢ଼ି ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀକୁ ଛାଡ଼ି ଯାଉନି। ହେ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ସେମାନଙ୍କର ଆୟୁଷ୍ୟ ଏପରି ଗଠନ କର। ଉଠ, ଶକ୍ତି ଓ ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥା ଚୟନ କର, ନିଜ ମାର୍ଗରେ ଆଗକୁ ଚାଲ ଏବଂ ଦୃଢ଼ ରୁହ। ଏଠି, ତ୍ୱଷ୍ଟା ଓ ଉତ୍ତମ ଜନ୍ମ ସହିତ, ତୁମକୁ ଦୀର୍ଘାୟୁ ଦିଅନ୍ତୁ। ଏହି ଜନନୀମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ବିଧବା ନୁହଁନ୍ତି, ଭଲ ଘରବୁଢ଼ିଆ, ଉନ୍ନତ ଓ ଘୃତ ଲେପିତ ହୋଇ, କନ୍ଦାନି ଛାଡ଼ି, ରୋଗ ଭିନ୍ନ ଓ ସନ୍ତାନରେ ସମୃଦ୍ଧ ହୋଇ, ସୃଷ୍ଟିର ଗର୍ଭକୁ ପ୍ରଥମେ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତୁ। ଉଠ, ହେ ନାରୀ, ଜୀବନର ଲୋକକୁ ଯାଅ, ଏଠି ଆସ, ଯେଉଁଠାରେ ଜୀବନ ଅଛି। ଯେଉଁଜଣ ତୁମର ହାତ ଧରିଥିଲେ, ସେମାନଙ୍କ ଗୃହଲକ୍ଷ୍ମୀ ହେଇଯାଅ, ମାତୃତ୍ୱରେ ସାଥି ହେଉ। ମୃତକଙ୍କ ହାତରୁ ଧନୁଷ ନେଇ, ଆମ ଶକ୍ତି ଓ ପ୍ରଭାବ ପାଇଁ ଏଠି ରୁହ, ଏବଂ ଆମେ ମଧ୍ୟ ଉତ୍ତମ ସନ୍ତାନ ସହିତ ସମସ୍ତ ବିପକ୍ଷକୁ ଜୟ କରୁ। ତୁମର ମାତୃଭୂମି ଏହି ବିସ୍ତୃତ ଓ ଦୟାଳୁ ପୃଥିବୀକୁ ନିକଟରେ ଆଣ। ଏହି ପୃଥିବୀ, ଯେଉଁଠାରୁ ଭଲ ଫଳ ମିଳେ, ମୃଦୁ ଯୁବତୀ ପରି ତୁମକୁ ରକ୍ଷା କର, ନାଶ ଦୂରେ ରଖ। ଉଠ, ହେ ପୃଥିବୀ, ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଚାପି ଦିଅନି, ସହଜ ଏବଂ ମୃଦୁ ହୁଅ। ମାତା ଯେପରି ଶିଶୁକୁ ଢାକି ରଖେ, ସେପରି ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଢାକି ରଖ। ଉଠି, ପୃଥିବୀ ଦୃଢ଼ ଓ ନିଶ୍ଚିତ ରୁହ, ଏଠି ହଜାର ମାପ ରୁହୁ। ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଘୃତ ଭରା ଗୃହ ଏଠାରେ ଆଶ୍ରୟ ହେଉ। ମୁଁ ତୁମ ପାଇଁ ପୃଥିବୀକୁ ସଜାଇଛି, ଏହି କାଠ ତୁମର ନିବାସ ପାଇଁ ରଖିଛି। ପୂର୍ବଜମାନେ ଏହି ଖୁଟିକୁ ଧରି ରଖନ୍ତୁ; ଏଠି ଯମ ତୁମକୁ ଆସନ ଦିଅନ୍ତୁ। ମୋତେ ପଶ୍ଚିମ ଦିଗକୁ ମୁହଁ କରି ରଖାଯାଇଛି, ପତ୍ର ପରି; ମୁଁ ପଶ୍ଚିମ ଭାଷାକୁ ଗ୍ରହଣ କରିଛି, ଯେପରି କେହି ଘୋଡ଼ାକୁ ରଶି ଧରି ନେଇଥାଏ। ଏହି ସମୟରେ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରି କହିଲେ— “ପଛକୁ ଫେରିଆସ, ଆମୁଠୁ ଦୂରେ ଯାଅନି, ଏଠି ରୁହ, ଦେବମାନେ। ଅଗ୍ନି ଓ ସୋମ, ଆମକୁ ଧନ ଦିଅ। ଏହି ମୃତକକୁ ପୁଣିଥରେ ଫେରାଇ ଆଣ, ଏଠି ରଖ। ଇନ୍ଦ୍ର ତାଙ୍କୁ ରୋକ, ଅଗ୍ନି ତାଙ୍କୁ ଫେରାଇ ଆଣ। ଏମାନେ ପୁଣିଥରେ ଫେରିଆସନ୍ତୁ, ଆମର ରକ୍ଷା ତଳେ ବଞ୍ଚନ୍ତୁ। ଏଠି, ଅଗ୍ନି, ଧନ ରୁହୁ, ଏଠି ରହୁ। ଯେଉଁଠାରେ ବିଦାୟ, ଫେରିବା, ଚିହ୍ନଟ କିମ୍ବା ପ୍ରସ୍ଥାନ ଅଛି, ମୁଁ ତାହାକୁ ପୁଣି ଫେରାଇ ଆଣୁଥିବା ରକ୍ଷକକୁ ଡାକୁଛି। ଯେଉଁଠାରୁ କେହି ବିଦାୟ ନେଉଛି, କିମ୍ବା ପୁଣି ଫେରୁଛି, ସେମାନେ ପୁଣିଥରେ ଫେରିଆସନ୍ତୁ। ରକ୍ଷକ ତାଙ୍କୁ ଫେରାଇ ଦେଉ। ଫେରିଆ, ତାଙ୍କୁ ପୁଣି ଆଣ; ଇନ୍ଦ୍ର, ତାଙ୍କୁ ଆମକୁ ପୁଣି ଦିଅ। ଆମେ ଜୀବିତମାନଙ୍କ ସହିତ ଆନନ୍ଦ କରିବାକୁ ପାଉ। ସମସ୍ତଦିଗରୁ ଶକ୍ତି, ଘୃତ ଓ ଦୁଧ ବଣ୍ଟନ କର। ସମସ୍ତ ଯୋଗ୍ୟ ଦେବତାମାନେ ଆମକୁ ଧନରେ ଏକତ୍ର କରନ୍ତୁ। ପଛକୁ ଫେରାଇ ଆଣ, ଚାରିଦିଗରୁ ଏହି ମାଧ୍ୟମରେ ତାଙ୍କୁ ଆଣ। ଏହିପରି ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଶୁଭ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ମନକୁ ପ୍ରେରିତ କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରିଲେ। ସେମାନେ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ— ସେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଶାସକ, ବନ୍ଧୁ, ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ, ଯାହାଙ୍କ ନିୟମକୁ ଗାୟକମାନେ ମାନନ୍ତି, ମାତାଙ୍କୁ ଶିଶୁମାନେ ଯେପରି। ଯେଉଁଠାରେ ଜନନୀମାନେ ଭକ୍ତିରେ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ପୋଷଣ କରନ୍ତି, ସେ ଦୀପ୍ତିମାନ୍, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଆଲୋକରେ ଭାସ୍କରିତ। ଅଗ୍ନି ଜନମାନେ ଜନମାନେ ନେତୃତ୍ୱ କରନ୍ତି, ସେ ଦୂର ଆକାଶକୁ ବିସ୍ତାର କରି, ମହାନ୍ ଋଷି ହେଇ ଜ୍ୟୋତିରେ ଅଦ୍ରୁତି ହେଉଛନ୍ତି। ସେ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ଅର୍ପଣ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି, ଯଜ୍ଞରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଗୃହକୁ ମାପି, ସେ ଆଗକୁ ଆସନ୍ତି। ଅଗ୍ନି ନିରାପଦ, ହବିସ୍, ଶ୍ରୋତା, ନେତା, ଦେବମାନେ ଅଗ୍ନିକୁ ଧନର ଧାରକ କରିଛନ୍ତି। ଯଜ୍ଞ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଆମେ ଖୋଜିଥାଉ, ସେ ପୁରାତନ, କୃପାଳୁ, ସେ ପାଷାଣ ପୁତ୍ର, ପ୍ରାଣ ଦାତା। ଯେଉଁମାନେ ଅଗ୍ନିକୁ ଅର୍ପଣ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଶୁଭ ହେଉନ୍ତୁ। ଅଗ୍ନିଙ୍କ ରୂପ କଳା, ଧଳା, ପିତା, ଅନ୍ଧକାର ଏବଂ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ତୀବ୍ର, ଲାଲ, ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ରୂପରେ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ତାଙ୍କୁ ତିଆରି କରିଛନ୍ତି। ଏପରି, ଅଗ୍ନି, ଆମର ସ୍ତୁତି ଏବଂ ହ୍ୟମ୍ନ ତୁମ ପାଖକୁ ଆସୁ, ଅମୃତମାନେ ସହିତ, ଆମ ଶବ୍ଦ ତୁମକୁ ଆନନ୍ଦ ଦିଅ, ସମସ୍ତ ପୋଷଣ, ଶକ୍ତି ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନିବାସ ଆଣିଦିଅ। ଏହିପରି, ଅଗ୍ନିକୁ ଆମେ ନିଜେ ହୋତା ଭାବେ ବାଛୁ, ଯଜ୍ଞରେ, ତାଙ୍କର ଆନନ୍ଦ ପାଇଁ, ଆମର ଉଚ୍ଚାରଣ ପାଇଁ। ଅଗ୍ନି, ଯେଉଁଠି ସ୍ୱୟଂଭୂମାନେ ତୁମକୁ ଶୋଭାଇଛନ୍ତି, ତୁମକୁ ଅର୍ପଣ କରାଯାଉଛି, ତୁମ ଆନନ୍ଦ ପାଇଁ, ଆମର ଉଚ୍ଚାରଣ ପାଇଁ। ତୁମର ମଧ୍ୟରେ ନିୟମ ବିସ୍ତାରିତ, କଳା ଓ ଧଳା ରୂପରେ; ତୁମ ଆନନ୍ଦ ପାଇଁ, ଆମର ଉଚ୍ଚାରଣ ପାଇଁ ସମସ୍ତ ଶ୍ରୀ ତୁମେ ଧାରଣ କର। ଅଗ୍ନି, ଅଥର୍ବଣଙ୍କର ଜନ୍ମ, ସମସ୍ତ ଜ୍ଞାନ ଜାଣିଛନ୍ତି; ସେ ବିବସ୍ୱତଙ୍କ ଦୂତ ହେଲେ, ଯମଙ୍କର ପ୍ରିୟ ଓ ଆଶାବାନ୍।