ଏକ ଦିନ, ସୋମା ଦେବତାଙ୍କର ପବିତ୍ର ଧାରା ପୁଷଣଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦରେ ଶୁଦ୍ଧ ହେଇ ଭାଗ୍ୟ ଓ ସମୃଦ୍ଧି ଆଣିଲେ। ସେ ଏହି ପବିତ୍ର ଧାରାରେ ଆକାଶ ଓ ପୃଥିବୀକୁ ପ୍ରକାଶ କରି ଦେଲେ। ଏହି ଶୁଦ୍ଧ ସୋମା ଧାରା ପାଇଁ ଅନେକ ପ୍ରିୟ ଗାଈମାନେ ଉତ୍ସାହିତ ହୋଇ ଦୌଡ଼ି ଆସିଲେ, ଏବଂ ସୋମା ଧାରା ନିଜ ଗତିରେ ଅଗ୍ରସର ହେଲା। ଏହି ପବିତ୍ର ଦେବତା, ତୁମେ ଆମ ପାଇଁ ସେ ସର୍ବଶକ୍ତିଶାଳୀ ମହିମା ଆଣ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ପଞ୍ଚ ଜନକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଥିଲେ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଆମେ ଧନ ଲାଭ କରିପାରିବା। ସୋମା ଧାରା ପବିତ୍ର ହୋଇ ଆମ ପାଇଁ ଦୟାଲୁ ଭାବରେ ବହିଲା, ସେ ସମ୍ପ୍ରାପ୍ତିର ଉପାୟ ଦେଲେ, ସ୍ନେହପୂର୍ଣ୍ଣ, ଶୁଦ୍ଧ, ନିର୍ମଳ ଓ ଆତ୍ମନିର୍ଭର; ସେ ଆଲୋକର ଜ୍ଞାତା। ପାଥର ଦ୍ୱାରା ଭଲଭାବେ ଚାପି ଦିଆଯାଇଥିବା ସୋମା ଧାରା ଗାଈର ଚର୍ମ ଉପରେ ପ୍ରସାରିତ ହେଲା; ସେ ଆମ ପାଇଁ ଚାରିଦିଗରୁ ପୋଷଣ ଆଣନ୍ତୁ, ଧନ ଦେନ୍ତୁ। ଏହି ପବିତ୍ର ଓ ଜ୍ଞାନୀ ସୋମା ଧାରା ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ ଉଚ୍ଚ କରିଛନ୍ତି; ସେମାନେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଭଳି ଚମକୁଛନ୍ତି, ଦୃଢ଼ ଓ ଶୁଦ୍ଧ ଘୃତରେ ଗତି କରୁଛନ୍ତି। ମାନବ ଏହି ସୋମା ପ୍ରେସକର ବାଣୀକୁ ଅସ୍ୱୀକାର କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଅଧର୍ମୀ କୁକୁରକୁ ଦୂର କର, ଭୃଗୁମାନେ ଯେଉଁପରି ରାକ୍ଷସକୁ ନଷ୍ଟ କରିଥିଲେ। ସୋମା ଅପରାହ୍ନରେ ଏକ ପୁତ୍ର ଭଳି ପିତାମାତାଙ୍କର କୋଳରେ ବିସ୍ତାର କରିଛନ୍ତି; ସେ ଏକ ପ୍ରେମିକ ଭଳି ନାରୀଙ୍କୁ, ଏକ ଦୂତ ଭଳି ପ୍ରେମିକାଙ୍କ ଘରେ ଯାଇଛନ୍ତି। ଏହି ବୀର, କୌଶଳର କର୍ତ୍ତା, ଯିଏ ଆକାଶ ଓ ପୃଥିବୀକୁ ଧାରଣ କରିଛନ୍ତି, ସେ ପିତାମାତାଙ୍କ ଉତ୍ପାଦକ ଭଳି ପ୍ରସାରିତ ହୋଇଛନ୍ତି। ସୋମା ଗାଈର ଚର୍ମ ଉପରେ ପବିତ୍ର ଝରଣାରେ ଶୁଦ୍ଧ ହେଉଛି; ଦ୍ୱନିତ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ପିତଳ ଭଳି ସେ ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ଚାପି ଦିଆଯାଇ ଆସୁଛନ୍ତି। ମହାନ୍ତମାନେ ଯାହାର ଶିଶୁ, ସତ୍ୟର ଚମକକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରି, ସମସ୍ତଙ୍କ ପ୍ରିୟ ହୋଇଛି; ସେ ସମସ୍ତ ପ୍ରିୟଙ୍କୁ ଏକାଉଁଥିଲେ। ତୃତାର ପାଥରର ଗୁପ୍ତ ସ୍ଥାନକୁ ପ୍ରବେଶ କରି, ସପ୍ତ ଯଜ୍ଞ ସ୍ଥାନରେ, ସେ ପ୍ରିୟ ସ୍ଥାନକୁ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ। ତୃତାର ଶକ୍ତିରେ ତିନି ଆଧାର ଉପରେ, ସେ ଧନର ମାପ କରିଥିଲେ; ଜ୍ଞାନୀ ଦେବତା ନିଜ ଗତିକୁ ଭଲଭାବେ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିଥିଲେ। ସପ୍ତ ମାତୃମାନେ, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ନବଜାତକୁ ମହିମା ପାଇଁ ଶୋଭାୟମାନ କରିଥିଲେ; ସେ ଧନର ମଧ୍ୟରେ ଦୃଢ଼ ଅଟୁଟ ରହି, ଜ୍ଞାନ ଅନୁଭବ କରିଥିଲେ। ସେହି ନିୟମରେ, ସମସ୍ତ ଦେବତା ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ, କୌଟିଳ୍ୟ ନଥିଲେ; ଚାହିଦା ଭୋଗ ଉନ୍ମଦ ହୋଇଯାଇଥିଲେ ଯେତେବେଳେ ସେ ସୋମାକୁ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ଯମିଁ ଦ୍ୱିତୀୟ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ, ସତ୍ୟରେ ବୃଦ୍ଧି ହୋଇ, ଦୃଷ୍ଟି ପାଇଁ ଏକ ଶୋଭାୟମାନ ଶିଶୁ ଉତ୍ପାଦନ କରିଥିଲେ; ଏହି ଦେବତା, ବେଦିରେ ସବୁଠୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ସମସ୍ତଙ୍କର ଆଶା। ସ୍ଵଭାବରେ ଏକତାରେ, ତ୍ୱରିତ ସତ୍ୟ ମାତାମାନେ, ଯଜ୍ଞକୁ ଉପଯୋଗ କରି, ମନୁଷ୍ୟଜ ଦେବତାକୁ ଶୋଭାୟମାନ କରିଥିଲେ। ଜ୍ଞାନ ଓ ଚମକୁଥିବା ଚକ୍ଷୁ ଦ୍ୱାରା, ସେ ଆକାଶର ଖୋପ ଖୋଲିଥିଲେ; ସତ୍ୟର ଚମକକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରି, ସେ ଯଜ୍ଞରେ ଅଗ୍ରସର ହୋଇଥିଲେ। ପବିତ୍ର ସୋମା, ଜ୍ଞାନୀ, ଭୋଗକୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରୁଥିବା ଧାରା ପାଇଁ ଅମର ଦେବତାଙ୍କୁ ଗୀତ ଉଚ୍ଚାରଣ କର। ସେ ଗାଈମାନେ ସହ ଚମକୁଥିଲେ, ଅଶୋଷ୍ୟ ଆବରଣ ମାନେ ମାଧ୍ୟମରେ ବହୁଥିଲେ; ପିତଳ ଭଳି ପବିତ୍ର ସୋମା ତିନି ଆଶ୍ରୟ ତିଆରି କରିଥିଲେ। ସେ ମଧୁରତାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ପାତ୍ର ଚାରିପାଖରେ ବହୁଥିଲେ, ଅଶୋଷ୍ୟ ଛାଣି ମାନେ ମାଧ୍ୟମରେ; ସପ୍ତ ଋଷିଙ୍କ ଗୀତ ଏବେ ସୋମା ପାଇଁ ଉଚ୍ଚାରିତ ହେଉଛି। ଚିନ୍ତାର ନେତୃତ୍ୱକର୍ତ୍ତା, ପବିତ୍ର, ସମସ୍ତ ଦେବତା, ଅଜୟ, ପିତଳ ଭଳି ଚମକୁଥିବା ସୋମା, ମିଶାଇବା ପାତ୍ର ଚାରିପାଖରେ ବହୁଥିଲେ। ଦିବ୍ୟ ନିୟମ ଅନୁସରି, ଇନ୍ଦ୍ର ସହ ରଥକୁ ଯାଉ; ପବିତ୍ର, ଅମର ସୋମା ଗାୟକମାନେ ପ୍ରଶଂସା କରୁଛନ୍ତି। ଜୟୀ ରଥୀ ଭଳି, ଦେବତା, ଦେବମାନେ ପାଇଁ ଚାପି ଦିଆଯାଇଥିବା, ଦୂରଦ୍ରଷ୍ଟା, ଶୁଦ୍ଧ ଦେବତା ତ୍ୱରିତ ଅଗ୍ରସର ହୋଇଛନ୍ତି। ମିତ୍ରମାନେ, ବସି, ପବିତ୍ର ସୋମା ପାଇଁ ଗୀତ ଉଚ୍ଚାରଣ କର; ଏକ ଶିଶୁକୁ ଯଜ୍ଞରେ ଶୋଭାୟମାନ କରିବା ପରି ମହିମା ପାଇଁ ସୋମାକୁ ଶୋଭାୟମାନ କର। ଦେବ-ପ୍ରେରିତ ଉତ୍ସାହକୁ ମୁକ୍ତ କର, ଜୀବନ ଦେଇଥିବା, ଗାଈମାନେ ସହ ଛୋଟ ମଞ୍ଜିର ପରି, ଦ୍ୱିତୀୟ ଜନ୍ମ ପାଇଁ। ସେ କୌଶଳ ଆଣିଥିବା ଯାହାକୁ ଶୁଦ୍ଧ କର, ଦଳ ପାଇଁ, ଭୋଗ ପାଇଁ; ମିତ୍ର ଓ ବରୁଣ ପାଇଁ, ସବୁଠୁ ଶୁଭ। ଗାୟକମାନେ ଆମ ପାଇଁ ଧନ ଜ୍ଞାତା ଦେବତାକୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରିଛନ୍ତି; ଗାଈମାନେ ସହ ଆମେ ତୁମେ ପବିତ୍ର ବର୍ଣ୍ଣକୁ ଉପସ୍ଥାପନ କରିବା। ତୁମେ, ମଣ୍ଡ, ଆନନ୍ଦର ନାୟକ, ଦିବ୍ୟ ଅପ୍ସରା; ମିତ୍ର ପାଇଁ ମିତ୍ର ଭଳି, ଆମ ଗତିର ସର୍ବୋତ୍ତମ ନେତୃତ୍ୱ ହେଉ। ଆମେ ଏକ ଦୃଢ଼ ଚକ୍ର ହେବାକୁ ଦିଅ, ଅଧର୍ମୀ, ନିର୍ମୂଳ ଅନ୍ୟକୁ ଦୂର କର; ଦୁଇପଟି ହାନିକୁ ଦୂର କର, ଦେବତା। ମିତ୍ରମାନେ, ପବିତ୍ର ସୋମା ପାଇଁ ଉତ୍ସାହର ସ୍ତୁତି କର; ଯଜ୍ଞରେ ଶିଶୁକୁ ଗୀତରେ ପ୍ରସନ୍ନ କର। ଗାଈମାନେ ସହ ଛୋଟ ମଣ୍ଡ ପରି, ପିତଳ ଭଳି ଚାପି ଦିଆଯାଇଥିବା ଦେବ-ପ୍ରେରିତ ଉତ୍ସାହ ଚିନ୍ତାରେ ଶୋଭାୟମାନ। ଏହି ଦେବତା କୌଶଳ ଆଣିଥିବା, ଦଳ ପାଇଁ, ଭୋଗ ପାଇଁ; ଏହି ଚାପି ଦିଆଯାଇଥିବା ସୋମା ଦେବତା ଦେବମାନେ ପାଇଁ ସବୁଠୁ ମଧୁର। ମଣ୍ଡ, ଗାଈ ଓ ଘୋଡ଼ା ସହ ଚାପି ଦିଆଯାଇଥିବା, ଭଲ କୌଶଳ, ଧନ ଦେଇଥିବା; ଆମେ ତୁମେ ପବିତ୍ର ବର୍ଣ୍ଣକୁ ଗାଈମାନେ ମଧ୍ୟରେ ରଖିଛୁ। ତୁମେ, ମଣ୍ଡ, ପିତଳ ଭଳି ଦେବତା, ସବୁଠୁ ଦିବ୍ୟ ଅପ୍ସରା; ମିତ୍ର ପାଇଁ ମିତ୍ର ଭଳି, ସ୍ନେହରେ ଚମକୁଥିବା ହେଉ। ତୁମେ ଆମ ପାଇଁ ଦୃଢ଼ ଚକ୍ର; ଅଧର୍ମୀ, ନିର୍ମୂଳ ଅନ୍ୟକୁ ଦୂର କର; ଦୁଇପଟି ହାନିକୁ ଦୂର କର। ଚାପି ଦିଆଯାଇଥିବା ଏହି ମଣ୍ଡମାନେ ଘୋଡ଼ା ଭଳି ତ୍ୱରିତ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଯାଉଛନ୍ତି; ନବଜାତ, ଉତ୍ସାହିତ, ଆଲୋକ ଜ୍ଞାତା। ସୋମା, ଅର୍ପଣ ପାଇଁ ଚାପି ଦିଆଯାଇଥିବା, ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ବହୁଛି; ସେ ଜିତିବା ପାଇଁ ନିଜ ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ଚେଷ୍ଟା କରୁଛନ୍ତି। ସେ ଉତ୍ସାହରେ, ଇନ୍ଦ୍ର ଚାପି ଦିଆଯାଇଥିବା ସୋମାକୁ ଧରି, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବିଜୟୀ ତ୍ରିଶୂଳ ଉଠାଇନେ। ଜାଗୃତ ସୋମା, ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ବହ, ମଣ୍ଡ; ଚମକୁଥିବା ଶକ୍ତି ଆଣ, ଆଲୋକ ଚିନ୍ତା ଆଣ।