ଏକ ପବିତ୍ର ଦିନରେ, ଋଷିମାନେ ଏକତ୍ରିତ ହେଲେ ଏବଂ ସେମାନେ ପାରମ୍ପରିକ ପାତ୍ରରେ ପବିତ୍ର ସୋମର ସ୍ରୋତ ଆହ୍ୱାନ କରିଲେ। ସେମାନେ କହିଲେ, “ହେ ସୋମ, ତୁମେ ଅମୂଳ୍ୟ ପୋଷଣ ନେଇ, ସବୁ କିଛି ଦେଖୁଥିବା ଦୃଷ୍ଟିରେ, ଆମ ପାଖକୁ ପ୍ରବାହିତ ହେଉ। ଆମକୁ ସଠିକ୍ ପଥରେ ନେଇଯାଅ।” ସେମାନେ ପୁନି ଆହ୍ୱାନ କଲେ, “ସୋମ, ତୁମ ଶକ୍ତିର ସହିତ, ତୁମ ମଧୁର ସ୍ରୋତ ନେଇ ପାତ୍ରମାନକୁ ପ୍ରବେଶ କର; ଏହି ସୋମ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାନ ପାଇଁ ଆସୁନ୍ତୁ।” ଏହି ସୋମର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରସକୁ ପାଥରରେ ଚାପି, ଋଷିମାନେ ଆହ୍ୱାନ କରିଲେ, “ପ୍ରବାହିତ ହେଉ, ବିରୋଧକୁ ଧ୍ୱଂସ କରିବା ସୋମ!” ଏହି ସୋମ, ରାଜା ଭାବରେ, ଜ୍ଞାନରେ ପବିତ୍ର ହୋଇ, ଚେତନାର ସୀମା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସହିତ ଚାଲିଯାଉଛି, ମଧ୍ୟାକାଶ ମାଧ୍ୟମରେ ଯାତ୍ରା କରୁଛି। ସେମାନେ ପୁନି ଅନୁରୋଧ କଲେ, “ସୋମ, ଆମ ପାଇଁ ଶତଗାଉ ଧନ, ଗୋଧନର ପୋଷଣ, ଅନେକ ଘୋଡ଼ା ଏବଂ ସୁଭାଗ୍ୟ ଆଣିଦିଅ। ଆମକୁ ଶକ୍ତି, ଯୁବା ଉତ୍ସାହ, ଆକୃତି ଏବଂ ଉଜ୍ୱଳତା ଦିଅ, ଦେବତାମାନଙ୍କର କୃପା ପାଇଁ ଭଲଭାବରେ ପିଡ଼ି। ପ୍ରବାହିତ ହେଉ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ସୋମ, ପାତ୍ରମାନେ ଭିତରେ ଧ୍ୱନି କର; ସିଁହା ପରି ନିଜ ଘରେ ବସିଯାଅ।” ସୋମ ଇନ୍ଦ୍ର, ବାୟୁ, ବରୁଣ, ମାରୁତ, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପାଇଁ ଜଳରେ ପ୍ରବାହିତ ହୁଏ। “ଆମ ସନ୍ତାନମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ପୋଷଣ ଦିଅ, ଆମ ପାଇଁ ଅଧିକ ଧନ ପବିତ୍ର କର,” ବୋଲି ଋଷିମାନେ ପ୍ରାର୍ଥନା କରନ୍ତି। ସେମାନେ ଦୂରରେ ଏବଂ ନିକଟରେ ଚାପିଥିବା ସୋମ, ସର୍ୟାଣବତୀ ଦେଶର, ଅର୍ଜିକ ଯଜ୍ଞର, ଘରେ ଏବଂ ପଞ୍ଚଜନମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ସୋମଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରନ୍ତି। ସେମାନେ କହନ୍ତି, “ଏହି ସମସ୍ତ ସୋମ, ଦେବତାମାନେ, ଆମ ପାଇଁ ଆକାଶରୁ ବର୍ଷା ଏବଂ ଶୂରବୀର ଶକ୍ତି ଆଣନ୍ତୁ।” ଏହି ପିତାମ୍ବର, ଆକାଂକ୍ଷାଜନକ ସୋମ, ଜମଦଗ୍ନିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଶଂସିତ ହେଉଛନ୍ତି, ଗାଈର ଦେହ ଉପରେ ପ୍ରବାହିତ ହୁଏ। ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଏବଂ ଯୁବା, ସେମାନେ ସାତଟି ନଦୀ ପରି ପ୍ରବାହିତ ହୁଅନ୍ତି, ଜଳରେ ନିଜେ ଶୁଦ୍ଧ କରନ୍ତି। ପୁରୋହିତମାନେ ଏହି ସୋମକୁ ଦେବତାମାନଙ୍କର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଚାପି ପ୍ରସ୍ତୁତ କରନ୍ତି; ସେମାନେ କହନ୍ତି, “ଏହି ତେଜସ୍ବୀ ସହିତ ପ୍ରବାହିତ ହେଉ।” ସେମାନେ ଆହ୍ୱାନ କରନ୍ତି, “ସୋମ, ଦକ୍ଷତା, ଆନନ୍ଦ, ତପ୍ତ ଉତ୍ସାହ ଏବଂ ମଦକୁ ଆମ ପାଖକୁ ଆଣ; ଏହି ଅଧିକ ଆହ୍ୱାନିତ ଦେବତାମାନେ ଆମକୁ ସୁରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ଆମ ପାଖକୁ ଆନନ୍ଦଦାୟକ, ଅତି ଉତ୍ତମ, ଜ୍ଞାନୀ ଏବଂ ଚିନ୍ତନଶୀଳକୁ ଆଣ; ସେମାନେ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ଧନ, ଜ୍ଞାନ, ଉତ୍ତମ ପରାମର୍ଶ ଆଣ; ଦେବମାନେ ଆମକୁ ସୁରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।” ସୋମଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ଜନମାନେ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ପବିତ୍ର କରାଯାଏ; ସେ ବନ୍ଧୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଶଂସାର୍ହ। ପବିତ୍ର ସୋମ, ତୁମେ ଏହି ଦୁଇ ନିବାସ ସହିତ ସମସ୍ତ ଉପରେ ଶାସନ କର; ତୁମେ ସମ୍ମୁଖୀନ ହୋଇ ଦଢ଼ିଆ ଅଟୁଟ ଅବସ୍ଥାନ କର। ସମସ୍ତ ନିବାସକୁ ଘେରି, ପବିତ୍ର ଋଷି ସୋମ, ତୁମେ ଋତୁମାନଙ୍କ ସହିତ ସବୁଠାରେ ବିଦ୍ୟମାନ। ପ୍ରବାହିତ ହେଉ, ଅନେକ ଧନ ନେଇ, ବନ୍ଧୁ ପାଇଁ ବନ୍ଧୁ ପରି ସାହାଯ୍ୟ କର। ତୁମର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କିରଣ ଆକାଶର ସୀମା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚିଯାଏ; ତୁମ ନିବାସ ସହିତ ତୁମେ ପ୍ରସ୍ରବଣକୁ ପୂରଣ କର। ସୋମ ପାଇଁ ସାତ ନଦୀ ଆଜ୍ଞାକୁ ମାନି ପ୍ରବାହିତ ହୁଏ, ଗାଈମାନେ ତାଙ୍କୁ ଦୌଡ଼ିଯାନ୍ତି। ପ୍ରବାହିତ ହେଉ, ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ଚାପିଥିବା, ଉତ୍ସାହଦାୟକ, ଅକ୍ଷୟ କୀର୍ତି ନେଇ। ପ୍ରେରିତ ଚିନ୍ତାମାନେ ଏହି ସୋମକୁ ଗୀତ ଗାଇଛନ୍ତି; ସାତ ଭଉଣୀ, ବିବସ୍ୱତଙ୍କ କନ୍ୟାମାନେ, ତାକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରନ୍ତି। ଦକ୍ଷ ପୁରୋହିତମାନେ ଭାଣ୍ଡରେ ତାକୁ ପବିତ୍ର କରନ୍ତି, ପୁରୁଣା ଉପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ଯେତେବେଳେ ସେ କାଠରେ ଗର୍ଜନ କରେ। ପବିତ୍ର ଏହି ଦ୍ରବ୍ୟର ଶୀଘ୍ର ପ୍ରବାହ ତୁମ ପାଇଁ ହେଉଛି, ଯେପରି ଯଶସ୍ବୀ ଘୋଡ଼ା ଦୌଡ଼େ। ମଧୁର ରସ ଭରା ପାତ୍ରକୁ, ଅଚଳ ଜଳରେ, ପ୍ରେରିତ ଚିନ୍ତାମାନେ ଦୌଡ଼ିଯାନ୍ତି। ଏହି ଫେଣାବିନ୍ଦୁମାନେ ସମୁଦ୍ରକୁ ଯାନ୍ତି, ଗାଈ ନିଜ ଗୋଥାକୁ ଯିବାପରି; ସେମାନେ ସତ୍ୟର ଗର୍ଭକୁ ପହଞ୍ଚିଯାନ୍ତି। “ଇନ୍ଦୁ, ଆମ ପାଇଁ ଏହି ଜଳ, ନଦୀମାନେ ବଡ଼ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ପ୍ରବାହିତ ହେଉ, ଯେତେବେଳେ ତୁମେ ଗାଈମାନଙ୍କ ସହିତ ଆପଣକୁ ଶୋଭିତ କରିବେ। ତୁମ ବନ୍ଧୁତ୍ୱ ପାଇଁ ଆମେ ଆକାଂକ୍ଷା କରୁଛୁ, ତୁମ ସାଥି ଚାହୁଁଛୁ। ଗୋଧନ, ବଡ଼ତ୍ୱ, ମାନବ ଦୃଷ୍ଟି ପାଇଁ ପ୍ରବାହିତ ହେଉ, ଇନ୍ଦ୍ରର ଗାତ୍ରକୁ ପ୍ରବେଶ କର। ତୁମେ ମହାନ, ପୁରୁଷମଧ୍ୟରେ ବଡ଼, ସବୁଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଜୟ ପାଉଥିବା ଇନ୍ଦୁ, ଅତି ଶକ୍ତିଶାଳୀ।” “ତୁମେ ଶକ୍ତିଶାଳୀମାନେଠାରୁ ଅଧିକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଶୂରମାନେଠାରୁ ଅଧିକ ଶୂର, ଏବଂ ଦାନଶୀଳମାନେଠାରୁ ଅଧିକ ଦାନଶୀଳ। ସୋମ, ତୁମେ ନାୟକ, ସନ୍ତାନ ଏବଂ ଦେହର ରକ୍ଷକ; ଆମେ ତୁମକୁ ବନ୍ଧୁ, ସାଥି ଭାବେ ଚୟନ କରୁଛୁ।” ଏହି ସମୟରେ ଋଷିମାନେ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରନ୍ତି, “ଅଗ୍ନି, ଆମ ଜୀବନକୁ ପବିତ୍ର କର, ଶକ୍ତି ଏବଂ ପୋଷଣ ଆଣ, ଦୁଷ୍ଟ ଆତ୍ମାମାନେ ଦୂରେ ହଟା। ପଞ୍ଚଜନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପବିତ୍ର, ପୁଜିତ ପୁରୋହିତ ଅଗ୍ନି, ଆମେ ତୁମକୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁ। ଅଗ୍ନି, ଜ୍ଞାନରେ ନିଜକୁ ପବିତ୍ର କର, ଆମକୁ ତେଜସ୍ବୀ ଶୂରତ୍ୱ ଦିଅ, ଧନ ଏବଂ ପୋଷଣ ଦିଅ। ପବିତ୍ର ଅଗ୍ନି ସମସ୍ତ ବାଧା ଉପରେ ଜୟ ପାଉଥିବା, ସେ ମହା ପ୍ରଶଂସା ଅଭିମୁଖେ ଅଗ୍ରସର, ସବୁ ଦେଖୁଥିବା ନାୟକ ପରି।” ଏପରି ଭାବରେ, ଋଷିମାନେ ସୋମ ଏବଂ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରି, ତାଙ୍କର କୃପା, ପୋଷଣ, ଶକ୍ତି ଏବଂ ସମୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ଭକ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରାର୍ଥନା କରିଥିଲେ।