ସୋମଦେବତାଙ୍କୁ ଉଦ୍ଧେଶ୍ୟ କରି ଋଷିମାନେ ଯେପରି ଅନୁଭୂତି କରିଥିଲେ, ସେ ଅନୁଭୂତି ଏଠି ଏକ ମଧୁର ଗାଥାରେ ପରିଣତ ହୁଏ। ସେମାନେ କହିଲେ—"ହେ ସୋମ, ଆମେ ତୁମ ପ୍ରଶଂସାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଆମ ପାଖରେ ଉତ୍ତମ ପୁତ୍ର ଓ ଧନ ସମ୍ପଦ ଜିତିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ। ତୁମେ ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ ଆମ ଗୀତକୁ ବଢ଼ାଅ। ତୁମ ଦୟା ଓ ସାହାଯ୍ୟ ସହିତ ଆମେ ବିଜୟୀ ହେବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ, ସମସ୍ତ ବାଧା ଅତିକ୍ରମ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ। ସୋମ, ତୁମେ ତୁମ ବ୍ରତରେ ସଚେତନ ରୁହ।" ସୋମ ଧାରା ଯେପରି ଦୁଷ୍ମନ୍ତା ଓ ବାଧାକୁ ଦୂର କରି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ନିବାସକୁ ଯାଉଛି, ଏହି ପବିତ୍ର ପାନୀୟ ଆମ ପାଇଁ ମହାଧନ ଆଣ, ଶତ୍ରୁମାନେ ଦୂରେ ଚାଲିଯାଆନ୍ତୁ, ଏ ଇନ୍ଦୁ, ଆମକୁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଶୂରବଳ ଦିଅ। ତୁମେ ଦାନ କରୁଥିବା ସମୟରେ ଏକ ଶତଧନ ମଧ୍ୟ ତୁମ ସମ୍ପଦକୁ କମେଇପାରିବ ନାହିଁ, ଯେବେ ତୁମେ ପବିତ୍ର ହୋଇ ବଳିରେ ଆନନ୍ଦିତ ହୁଅ। ଏଇ ଇନ୍ଦୁ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ଚାପି ହୋଇ ଧାରାବାହି ହୁଅ, ଆମକୁ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କୀର୍ତ୍ତି ଦିଅ, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦ୍ୱେଷକୁ ଦୂର କର। ତୁମ ସାଖ୍ୟ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମହିମାରେ ଆମେ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦୀଙ୍କୁ ଜିତିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ। ତୁମ ଭୟଙ୍କର ଓ ଧାରାଳ ଅସ୍ତ୍ର ଯାହା ସଦା ପ୍ରସ୍ତୁତ, ସେଗୁଡିକ ଦ୍ୱାରା ଆମକୁ ସମସ୍ତ ଅପାୟ ଓ ଦୁଷ୍ଟମାନେଠାରୁ ରକ୍ଷା କର।" "ଏହି ସୋମ ଧାରାଗୁଡିକ, ହେ ଇନ୍ଦୁ, ତୁମେ ଶୀଘ୍ର ଝରିଛ, ସମସ୍ତ ଶୁଭ ଭାଗ୍ୟ ଚାହିଁ। ତୁମେ ବହୁ ଅପମାନ ନଷ୍ଟ କର, ଆମ ସନ୍ତାନମାନେ ପାଇଁ ସରଳ ପଥ କର, ଶକ୍ତି ଦିଅ। ଗାଇଁ ପାଇଁ ଉଦାର ଅଞ୍ଚଳ ତିଆରି କର, ସେମାନେ ପ୍ରଶଂସା ସହ ଆଗକୁ ବଢ଼ନ୍ତି, ଆମେ ସେଠାରୁ ସମସ୍ତ ପୋଷଣ ଲାଭ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ।" "ଏହି ସୋମ, ଉତ୍ସାହ ପାଇଁ ଚାପି ହୋଇଥିବା, ପାହାଡ଼ ଉପରେ ଅବସ୍ଥିତ, ତାଳି ମାରିଥିବା ଗରୁଡ଼ ପରି ନିଜ ନିବାସରେ ବସିଛି। ଦେବତାଙ୍କ ପବନ ଦ୍ୱାରା ପବିତ୍ର ହୋଇଥିବା ଏହି ଦ୍ରବ୍ୟ, ମନୁଷ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଜଳରେ ଚାପି ହୋଇଥିବା, ଗାଇଁମାନେ ତାଙ୍କ ଦୁଧ ସହ ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି। ପିଟିବା ଲୋକମାନେ ଘୋଡ଼ା ପରି ଏହି ଅମୃତକୁ ମଧୁର ରସ ଦେଇ ଭୋଗରେ ଶୋଭିତ କରିଛନ୍ତି।" "ତୁମର ଏହି ମଧୁର ଧାରା, ହେ ଇନ୍ଦୁ, ସାହାଯ୍ୟ ପାଇଁ ଝରୁଛି, ଏହି ଧାରା ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ଛନାରେ ପହଞ୍ଚିଛ। ସେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାନ ପାଇଁ ଝରୁଛି, ଅଚ୍ଛେଦ୍ୟ କେଶ ମାଧ୍ୟମରେ ପାସ୍ କରି, ଜଙ୍ଗଲ ମଧ୍ୟରେ ନିଜ ବିଶ୍ରାମ ସ୍ଥାନରେ ବସିଛି।" "ଏହି ଇନ୍ଦୁ, ଅଙ୍ଗିରସମାନେ ପାଇଁ ସବୁଠୁ ମଧୁର ହୋଇ ଚାରିପାଖ ଝର, ଆମକୁ ବିସ୍ତୃତ ଅଞ୍ଚଳ, ଘୃତ ଏବଂ ଦୁଧ ଦିଅ। ଏହି ଜ୍ଞାନୀ, ପବିତ୍ର କରୁଥିବା, ଚଳିତ ହୋଇ, ଆଦିକାଳର ବିଶାଳ ଧାରା ଝରାଉଛି।" "ଏହି ବୃଷଭ, ବୃଷଭ ପରି ନିଶ୍ଚୟକୁ ଧାରଣ କରି, ପବିତ୍ର ଓ ଶାପ ନାଶକ, ଉପାସକଙ୍କୁ ଧନ ଦେଉଛି। ଆମ ପାଇଁ ଏହି ଧାରା ହଜାର ଧନ, ଗାଈ ଓ ଘୋଡ଼ାରେ ଭରିପୁରି, ଆଗରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଓ ଆକାଂକ୍ଷିତ ହୋଇ ଝର।" "ତୁମେ ଚାପି ହୋଇ ପବିତ୍ର ହେଲ, ବିସ୍ତୃତ ପଦ ଦେଉଥିବା, ଜ୍ଞାନରେ ପ୍ରବୀଣ। ହଜାର ଧାରା, ଶତ ଦାନ, ଜ୍ଞାନୀ, ଶୀଘ୍ର ଗତିରେ ଅନ୍ତରିକ୍ଷ ଦ୍ୱାରା ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ପ୍ରେରିତ।" "ସ୍ତୁତିରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା, ଏଠାରେ ପ୍ରଶଂସିତ, ଏହି ଦ୍ରବ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ତିଆରି, ଶୂର ପରି ଶକ୍ତି ନିବାସରେ ବସିଛି। ମନୁଷ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ପବିତ୍ର ହୋଇଥିବା ସୋମ, ଚାପି ହୋଇ, ପୁରସ୍କାର ପାଇଁ ଦୌଡ଼ି ଦଳମାନ୍ୟରେ ଶକ୍ତି ସହ ବସିଛି।" "ତିନି ପିଠ ଓ ତିନି ଯୁଗ କ୍ଷେମାରେ ବନ୍ଧା ଏହି ଦ୍ରବ୍ୟକୁ ସପ୍ତ ଋଷିଙ୍କ ଦିବ୍ୟ ଚିନ୍ତା ଯାତ୍ରା ପାଇଁ ଯୋଜନା କରିଛି। ପିଟିବାମାନେ ଏହି ଶୀଘ୍ର ବେଗୀ, ଧନ ଚାହୁଁଥିବାକୁ ପୁରସ୍କାର ପାଇଁ ଉତ୍ସାହିତ କରିଛନ୍ତି।" "ଚାପି ହୋଇଥିବା ସୋମ ପାତ୍ରରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ସମସ୍ତ ଶୋଭା ଚାରିପାଖ ଝରୁଛି; ଗାଈମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ବୀର ପରି ବସିଛି।" "ତୁମ ପାଇଁ, ହେ ଦ୍ରବ୍ୟ, ଉତ୍ସାହ ପାଇଁ ଧାରାମାନେ ତାଙ୍କର ରସ ଦୁହୁଛନ୍ତି—ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ଏହି ମଧୁରତମ।" "ଏହି ସୋମ, ସବୁଠୁ ମଧୁର, ଛନା ମାଧ୍ୟମରେ ଆମ ପାଖକୁ ଝର, ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସବୁଠୁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।" "ଏହି ସୋମମାନେ ପ୍ରଶଂସା ଓ ମହାମହିମା ପାଇଁ ଝରୁଛନ୍ତି, ସବୁଠୁ ଉତ୍ସାହଦାୟକ ଧାରା ସହ।" "ଗୋଲାଭ ପାଇଁ, ତୁମେ ପବିତ୍ର ହୋଇ ପୁରୁଷ ଶକ୍ତି ସହ ଦୌଡ଼, ପୁରସ୍କାର ବୋହି ଚାରିପାଖ ଝର।" "ଏବଂ ଆମ ପାଇଁ, ଧନ ଦେଉଥିବା ସମସ୍ତ ଧାରା ଝରୁ, ଗୀତର ମାପିତ ଛନ୍ଦରେ, ଜମଦଗ୍ନିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଶଂସିତ।" "ଏଇ ସୋମ, ଉତ୍ତମ ବାଣୀରେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସାହାଯ୍ୟ ସହିତ ଝର, ସମସ୍ତ ପ୍ରେରଣାକୁ ବ୍ୟାପ୍ତ କର।" "ତୁମେ ପ୍ରଥମେ, ବାଣୀ ଦ୍ୱାରା ସାଗର ଜଳକୁ ଚଳାଇଥିଲ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଉତ୍ସାହିତ କରି ଝର।" "ତୁମ ପାଇଁ, ହେ ମୁନି, ଏହି ସମସ୍ତ ଜଗତ ସୋମ, ତୁମ ମହତ୍ତ୍ୱରେ ଅଟୁଟ ରହିଛି; ତୁମ ପାଇଁ ନଦୀମାନେ ଝରୁଛନ୍ତି।" "ତୁମ ପାଇଁ, ଆକାଶରୁ ବର୍ଷା ପରି ଧାରା ଅବିରତ ଝରୁଛି, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ସମୃଦ୍ଧି ବିସ୍ତାର କରୁଛି।" "ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ଦ୍ରବ୍ୟକୁ ପବିତ୍ର କର, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, କୌଶଳପୂର୍ଣ୍ଣ, ଧନଦାତା ପ୍ରଭୁ।" "ପବିତ୍ର କରୁଥିବା, ଋଷି, ସତ୍ୟ ସୋମ, ଛନାକୁ ପହଞ୍ଚିଛି, ଷ୍ଟୁତିକୁ ଶୂରବଳ ଦେଉଛି।" "ଏହି ସୋମ ଝର, ହଜାର ଧନ, ଶୂରବଳ, ଆମକୁ କୀର୍ତ୍ତି ଦିଅ।" "ତୁମେ ପୋଷଣ ଓ ଶକ୍ତିରେ ପ୍ରସ୍ତାରିତ, ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ସବୁଠୁ ଉତ୍ସାହଦାୟକ; ତୁମେ ପାତ୍ରରେ ବସିଯାଅ।" ଏମିତି ଋଷିମାନେ ସୋମଙ୍କ ଗୁଣ, ଦୟା, ଶକ୍ତି ଓ ପବିତ୍ରତାର ଗାଥା ଗାଇ, ତାଙ୍କୁ ଧନ, ପୁତ୍ର, କୀର୍ତ୍ତି, ଶୂରବଳ, ସମୃଦ୍ଧି ଓ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ଅନୁରୋଧ କଲେ। ସୋମ ଧାରା ଅବିରତ ଭାବେ ଝରି, ଦେବତା, ରୁଷି ଓ ମଣିଷ ସମସ୍ତଙ୍କ ଉତ୍ସାହ, ଶକ୍ତି ଓ ପବିତ୍ରତାର ଅମୃତ ହୋଇ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇଥାଏ।