ପୁରାତନ କାଳରୁ ଅମୂଲ୍ୟ ଏବଂ ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ସୋମ ତତ୍ତ୍ୱକୁ, କ୍ଷୟ ନ ହେଉଥିବା ଦେବତାମାନେ ଦୁଧର ଭଳି ଉତ୍ସର୍ଗ କରିଛନ୍ତି । ସେହି ସୋମ, ଯିଏ ହଜାର ଧାରାରେ ପ୍ରବାହିତ ହେଉଛନ୍ତି, ଏବଂ ଦୃଷ୍ଟିମାନ୍ ଋଷି ଭଳି ଚତୁର୍ଦିଗରେ ଦୃଷ୍ଟି ପକାନ୍ତି । ସେ ସୂର୍ଯ୍ୟର ଭଳି ସମସ୍ତକୁ ଦେଖନ୍ତି, ସାତଟି ନାଳୀ ଦ୍ୱାରା ଉପରକୁ ଯାଇ ଆକାଶକୁ ଅଭିଗମନ କରନ୍ତି । ପରିଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ ସେ ସମସ୍ତ ଜଗତ୍ରୁ ଉପରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ, ଏହି ସୋମ ଦେବତା ସୂର୍ଯ୍ୟ ନୁହଁନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ନିଜ ଦୀପ୍ତିରେ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ । ହେ ସୋମ! ତୁମେ ଆମ ପାଖରେ ପରିଚଳିତ ହେଉ, ଦେବତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇ, ଧନ-ଧାନ୍ୟ ଓ ଗୋ-ସମୃଦ୍ଧି ନେଇ ଆସ, ଏବଂ ଏହି ପରିଶୁଦ୍ଧ ଅମୃତ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ଅର୍ପିତ ହେଉ । ପୁନଃ ପୁନଃ ତୁମ ରସେ ଆମକୁ ପୋଷଣ ଦିଅ, ଶୁଭ ଭାଗ୍ୟ ଦିଅ, ଏବଂ ସମସ୍ତ ମଙ୍ଗଳ ଆନିଦିଅ । ଯେତେବେଳେ ତୁମର ସ୍ତୁତି ହେଉଛି, ଏହି ଚାପିତ ସୋମ ତୁମେ ଦର୍ଭରେ ବସିବାକୁ ଯାଉଛ, ଯାହା ଦେବମାନେ ପ୍ରେମ କରନ୍ତି । ହେ ସୋମ! ତୁମର ରସ ଆମ ପାଇଁ ପ୍ରବାହିତ ହେଉ, ଗୋ ଓ ଅଶ୍ୱ ଦିଅ, ଏହି ଦିନରେ ଶୀଘ୍ର ଫଳ ଦିଅ । ଯିଏ ଅଜୟ ଓ ଅଜିତ, ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ନିର୍ଭୟ ଭାବେ ଦଳନ କରେ, ଏମିତି ହେଉ ସୋମ, ହଜାର ଜୟ ସହିତ ପ୍ରବାହିତ ହେଉ । ସୋମ ତ୍ବରିତ ଓ ବିସ୍ତୃତ ଭାବେ ସତ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ ଚାନାରେ ପ୍ରବାହିତ ହୁଏ, ଅସୁରମାନେ ଦୂରେଇ ଦେଇ, ଦେବତ୍ବ ଧାରଣ କରିଥାଏ । ଯେତେବେଳେ ସୋମ ଶକ୍ତି ପାଇଁ ପ୍ରବାହିତ ହୁଏ, ଶତ ଧାରାରେ ଅବିରତ ଚାଲିଥାଏ, ସେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସାଙ୍ଗରେ ମିଶିଯାଏ । ଦଶ ଅପସରା, ବଧୂମାନେ ଭଳି, ସୋମଙ୍କୁ ଚାହାନ୍ତି, ତୁମେ ପରିଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ତିଆରି ହେଉଛ । ହେ ଇନ୍ଦୁ! ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ବିଷ୍ଣୁ ପାଇଁ ମଧୁର ଭାବେ ପ୍ରବାହିତ ହେଉ, ଗାୟକ ଓ ମନୁଷ୍ୟଙ୍କୁ କଷ୍ଟରୁ ରକ୍ଷା କର । ତୁମ ଧାରା ମେଘର ବର୍ଷା ଭଳି ଅଶ୍ୱ ଓ ଗୋ-ଧନର ସମୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ପ୍ରବାହିତ ହୁଏ । ସେ ସମସ୍ତ ମଧୁର ସ୍ତୁତି ଦେଖି ଚାଲିଥାଏ, ତାମ୍ରବର୍ଣ୍ଣ ସୋମ ନିଜ ଶସ୍ତ୍ର ଉତ୍ତେଜିତ କରେ । ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ପରିଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ, ରାଜା ହାତୀ ପରି ଦୃଢ଼, ଶପଥରେ ଅଟୁଟ, ଗରୁଡ଼ ପରି ଧ୍ୱଜପତାକାରେ ବସିଥାଏ । ସେ ପରିଶୁଦ୍ଧ ସୋମ, ସ୍ୱର୍ଗ ଓ ପୃଥିବୀର ସମସ୍ତ ଧନ ଆମକୁ ଦିଅ । ସେ ଉତ୍ସାହଦାୟକ ଭାବେ ଚାପିତ ରସର ଧାରା ଭଳି ପ୍ରବାହିତ ହୁଏ । ପ୍ରଭାତ ସ୍ପଷ୍ଟ ଉଚ୍ଚାରିତ ସ୍ତୁତି ଦ୍ୱାରା ଜାଣେ, ଏହି ଧନ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପାଇଁ ବଣ୍ଟନ କରିବା ଉଚିତ, ରାଜା ଦ୍ୱାରା ବଣ୍ଟିତ ହୁଏ । ପ୍ରଭାତ, ମାନବ ସମ୍ପଦ ଓ ଧନର ଦେବୀ, ତ୍ୱରିତ ଚଳିଥାଏ, ନମ୍ର ଦୀପ୍ତିରେ ଜ୍ୟୋତ୍ସ୍ନାମୟ । ଦୁଇ ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଉତ୍ସରୁ ହଜାର ଧନ ଦିଅଯାଏ, ପ୍ରଭାତ ତ୍ୱରିତ ଚଳିଥାଏ, ନମ୍ର ଜ୍ୟୋତିରେ । ଏହି ଦୁଇଠାରୁ ତିରିଶି ଅସ୍ତିସନ୍ତାନ ଓ ହଜାର ଧନ ଦିଅଯାଏ, ପ୍ରଭାତ ତ୍ୱରିତ ଚଳିଥାଏ । ପ୍ରବାହିତ ହେଉ, ସୋମ! ଗୋ-ଜୟୀ, ଅଶ୍ୱ-ଜୟୀ, ସମସ୍ତ ଜୟୀ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଅପରାଜିତ; ଆମ ପାଇଁ ପୁତ୍ର-ସମୃଦ୍ଧି ଦେଅ । ଅଭିଭ୍ରମ୍ୟ, ଉଦ୍ଭିଦ ଓ ଜ୍ଞାନବାନ୍ ନାରୀମାନେ ପାଇଁ ପ୍ରବାହିତ ହେଉ । ସୋମ, ପରିଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ ସମସ୍ତ ଅପମାନ ଅତିକ୍ରମ କର, ଋଷି ଭଳି ଦର୍ଭରେ ବସ । ପରିଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ ଆଲୋକ ଆଣ, ଜନ୍ମ ଦ୍ୱାରା ବିଶାଳ ହେଉଛ, ଇନ୍ଦୁ! ସମସ୍ତକୁ ସ୍ପର୍ଶ କର । ଗାୟତ୍ରୀ ଛନ୍ଦରେ ଏହି ପରିଶୁଦ୍ଧ ଓ ଜ୍ଞାନୀ, ହଜାର ଚକ୍ଷୁ ବିଶିଷ୍ଟ ଇନ୍ଦୁଙ୍କୁ ଗାଓ । ତୁମେ, ହଜାର ଚକ୍ଷୁ ଓ ଶକ୍ତି ସହିତ, ବାଧା ଅତିକ୍ରମ କରିଛ । ପରିଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ ତୁମେ ସେହି ବାଧା ଅତିକ୍ରମ କର, ପାତ୍ରକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ହୃଦୟକୁ ପ୍ରବେଶ କର । ସୋମ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଅନୁଗ୍ରହ ପାଇଁ ପ୍ରବାହିତ ହେଉ, ଜ୍ଞାନୀ! ପୁତ୍ର-ଧନ ଦିଅ । ଏହି ଚାନା ଦ୍ୱାରା ପରିଚଳିତ ହୁଅ, ଇନ୍ଦୁ! ଯିଏ ମଦରେ ଆନନ୍ଦ ପାଉଛି; ତୁମେ ନବ ନଦୀକୁ ନମାଇଛ । ଏଭଳି ଏକାସାଥିରେ, ଦିବୋଦାସ ପାଇଁ ଶମ୍ବରକୁ ଧ୍ୱଂସ କରିଥିଲ; ତାପରେ ତୁର୍ବଶା ଓ ଯଦୁଙ୍କୁ । ହେ ଇନ୍ଦୁ! ଆମ ଚାରିପାଖରେ ଅଶ୍ୱ-ଜୟୀ, ଗୋ-ଜୟୀ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ-ଜୟୀ, ହଜାର ଧାରାର ଧନ ପ୍ରବାହିତ କର । ପରିଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ ତୁମ ମିତ୍ରତା ଆମେ ଚୟନ କରୁଛୁ, ଚାନା ପାଖକୁ ଉଠିବା ସମୟରେ । ତୁମ ଚାନାର ଧାରା, ଯେଉଁଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପ୍ରବାହ ହୁଏ, ସେଥିରେ ହେ ସୋମ, ଆମ ପ୍ରତି କୃପା କର । ପରିଶୁଦ୍ଧକାରୀ, ବୀର ଓ ଖାଦ୍ୟ ସମୃଦ୍ଧି ଦିଅ; ସୋମ, ସମସ୍ତଙ୍କ ନାଥ, ସମସ୍ତଠାରେ ଦିଅ । ଏହି ଦଶ ତ୍ୱରିତ ଧାରା ମାତୃ ନଦୀକୁ ପରିଶୁଦ୍ଧ କରନ୍ତି; ସେମାନେ ଏକାସାଥି ଆଦିତ୍ୟମାନେ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି । ଚାପିତ ସୋମ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ବାୟୁ ସହ ଚାନା ଦ୍ୱାରା ପ୍ରବାହିତ ହୁଏ; ସୂର୍ଯ୍ୟର କିରଣ ସହ ଏହା ଏକତ୍ରିତ । ସୋମ, ଆମ ସମୃଦ୍ଧି ପାଇଁ, ବାୟୁ, ପୂଷଣ ପାଇଁ ମଧୁର ଭାବେ ପ୍ରବାହିତ ହେଉ; ମିତ୍ର ଓ ବରୁଣ ପାଇଁ ମଧୁର ହୁଅ । ଆକାଶରେ ମୁଁ ତୁମର ଜନ୍ମ ସ୍ଥାପିତ କରିଛି, ସୋମ; ଆମକୁ ଭୟଙ୍କର ସୁରକ୍ଷା ଓ ବଡ଼ କୀର୍ତ୍ତି ଦିଅ । ଏହି ଦ୍ୱାରା, ହେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ, ଆମେ ସମସ୍ତ ମାନବୀୟ ମହିମା ଅର୍ଜନ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛୁ, ବିଜୟ ପାଇଁ ଅଗ୍ରସର ହୁଅ । ଇନ୍ଦ୍ର, ବରୁଣ, ମାରୁତ ପାଇଁ ପ୍ରବାହିତ ହେଉ, ଆମ ପାଇଁ ବିସ୍ତୃତ ପଥ ଖୋଲିଦିଅ । ଏହିପରି ଦୀପ୍ତିମାନ୍, ସ୍ୱଚ୍ଛ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏବଂ ଦୟାମୟ ସୋମ ଦେବତା, ଚିରକାଳ ଧରି ଦେବତାମାନେ, ମନୁଷ୍ୟମାନେ, ପ୍ରକୃତି ଓ ଦେବୀମାନେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଧନ, ସମୃଦ୍ଧି, ସୁରକ୍ଷା ଓ ମହିମା ଦେଇ ଆଶୀର୍ବାଦ କରିଥାନ୍ତି ।