ଏକ ଦିବ୍ୟ ଅଲୋକମୟ ସୋମାରେ, ତାହାର ଉପରେ ତରଳ ବିନ୍ଦୁମାନେ ଗାୟକଙ୍କ ପାଇଁ ଚିହ୍ନ ରଖିଦେଇଛନ୍ତି, ସେହି ଗାୟକ ଆମର ସହାୟକ ଅଟୁଟ ସାଥୀ। ରଭୁମାନେ ନୂତନ ରଥ ତିଆରି କରିବା ପରି, ସେମାନେ ଏହି ଚିହ୍ନ ଗାୟକ ପାଇଁ ସଜାଇଦେଇଛନ୍ତି; ଏହି ତରଳମାନେ ଅତି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଏବଂ ପବିତ୍ର, କୌଣସି ଦୁଷ୍ମନ୍ତି ନାହିଁ। ସେମାନେ ଜାଗ୍ରତ ହୋଇଛନ୍ତି, ଲକ୍ଷ୍ୟ ସାଧନ କରିଛନ୍ତି, ଶକ୍ତିଶାଳୀମାନେ ଅସ୍ତିତ୍ୱବାନ୍କୁ ଜ୍ଞାନ ଦାନ କରିଛନ୍ତି। ଏହି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସୋମାମୃତ, ରଥମାନେ ପ୍ରତିଯୋଗିତାକୁ ଯିବା ପରି, ଦୃତ ଗତିରେ ଲକ୍ଷ୍ୟପାଇଁ ଧାଉଛନ୍ତି; ଏହି ଝରଣାମାନେ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ଦୃତଗତିରେ ଗଲେ। ସେମାନେ ବାୟୁ ପରି ଧ୍ୱନି କରନ୍ତି, ପର୍ଜନ୍ୟ ବର୍ଷା ପରି, ଅଗ୍ନିର ଗୋଲାପରି ସ୍ଵଚ୍ଛନ୍ଦ ଭାବେ ଗତି କରନ୍ତି। ପବିତ୍ର ଏହି ଜ୍ଞାନୀ ସୋମାମୃତ, ଦଧିଚିଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଧାରଣ କରି, ତାଙ୍କ ଚିନ୍ତା ଦୀର୍ଘ ଦୂର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିସ୍ତାର କରିଛନ୍ତି। ଏହି ପବିତ୍ର ଅମରମାନେ, ତିଆରି ହୋଇ ମଧ୍ୟ କ୍ଷୀଣ ହେଲେ ନାହିଁ; ଆଶାକୁ ଗ୍ରହଣ କରି, ଆକାଶର ମାର୍ଗ ଚାଲିଗଲେ। ଏହି ସୋମାମୃତ ଦୁଇ ଜଗତ୍ର ପୃଷ୍ଠ ଚାଲି ବିସ୍ତାର କରିଦେଲେ; ଏହା ଉତ୍ତମ ଲୋକ। ସେମାନେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସୂତ୍ର ବୁନି, ଆଗକୁ ଯିବା ମାର୍ଗ ଖୋଜିଥିଲେ; ଏହା ଉତ୍ତମ ସାଧନା। ସୋମା, ତୁମେ ବଣିକମାନଙ୍କଠାରୁ ଧନ, ଗୋମାନେ ଦାନ କର; ତୁମେ ସୂତ୍ରକୁ ଟାଣି ଧ୍ୱନି କରାଇଛ। ସୋମାମୃତ ମଧୁ ଓ ଉତ୍ସାହର ଶକ୍ତି ନେଇ, ସମସ୍ତ ପୂଜାକାର୍ଯ୍ୟକୁ ବ୍ୟାପି ଦୃତ ଗତିରେ ବହୁଛି। ପୁରୁଣା ଝରଣାମାନେ ନୂତନ ମାର୍ଗ ଅନୁସରଣ କରିଛନ୍ତି; ସେମାନଙ୍କ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ଦ୍ୱାରା ସୂର୍ଯ୍ୟ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି। ହେ ପବିତ୍ର ଏକ, ଆମକୁ ଦାନଶୀଳ, ଭୟହୀନ ଜୀବନ ଦିଅ; ସନ୍ତାନ ଓ ଅନ୍ନ ଦିଅ। ସୋମାମୃତ ଝରଣା ମଧୁମୟ ଆନନ୍ଦ ନେଇ ପବିତ୍ର ହୋଇ ଝରିଛି; ସେମାନେ ପାତ୍ରକୁ ମଧୁରତାରେ ପୂରଣ କରନ୍ତି। ସୋମା ପ୍ରବାହିତ ହୋଇ, ଶକ୍ତି ଓ ତତ୍ତ୍ୱକୁ ଧାରଣ କରେ; ସେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଅପମାନ ରୋଧକ। ସୋମା, ତୁମେ ଇନ୍ଦ୍ର, ଦେବମାନେ ପାଇଁ ପବିତ୍ର; ଇନ୍ଦୁ, ପ୍ରତିଯୋଗିତା ଲକ୍ଷ୍ୟକୁ ଅନ୍ୱେଷଣ କର। ଇନ୍ଦ୍ର, ତାଙ୍କ ଉତ୍ସାହ ଦ୍ରବ୍ୟ ପାନ କରି, ଅଜୟ ସକ୍ତିରେ ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ଦଳନ କରିଥିଲେ, ପୁନି ଦଳନ କରିଥିଲେ। ସୋମାମୃତ ନିର୍ମଳ ଇନ୍ଦୁ ଝରଣା ପରି ମାର୍ଗରେ ପ୍ରବାହିତ ହେଉଛି; ସେମାନେ ଜଳରେ ଦୀପ୍ତିମାନ୍ମାନେକୁ ଶୁଧ୍ଧ କରନ୍ତି। ଗାଈମାନେ ମଧ୍ୟ ନଦୀ ପରି ମାର୍ଗରେ ପ୍ରବାହିତ ହେଉଛନ୍ତି; ସେମାନେ ପବିତ୍ର ହୋଇ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଖୋଜିଥିଲେ। ହେ ପବିତ୍ର ଏକ, ତୁମେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ଝରିବାକୁ ପ୍ରବାହିତ; ମଣିଷମାନେ ତୁମକୁ ନେଇଯାନ୍ତି। ସୋମା, ଲୋକମାନେ ତୁମେ ଉପରେ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି; ତୁମେ ଜନସମୁଦାୟ ପାଇଁ ଧାରଣାଶୀଳ, ସ୍ଥାୟୀ, ସ୍ତୁତିଯୋଗ୍ୟ। ଇନ୍ଦୁ, ପାଥର ଦ୍ୱାରା ଚାପି ହେଲେ, ତୁମେ ଛାଣନୀ ମାଧ୍ୟମରେ ଦୌଡ଼; ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ନିବାସ ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ। ଭଜନ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରବାହିତ ହେଉ, ଭୟନାଶକ ବୃତ୍ର ହନ୍ତା, ପବିତ୍ର, ଦୀପ୍ତିମାନ୍, ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟମୟ। ପବିତ୍ର, ଦୀପ୍ତିମାନ୍, ସୋମା ଚାପି ମଧୁ ନାମଧାରୀ; ଦେବତ୍ବ, ବୀର, ଦୁଷ୍ଟ ବାଣୀ ନାଶକ। ପିତାମ୍ବର ସୋମା, ଦେବମାନଙ୍କ ପାନ ପାଇଁ କୌଶଳ ସାଧନ କରି, ମାରୁତ ଓ ବାୟୁ ପାଇଁ ଉତ୍ସାହ ଦେଉଛନ୍ତି। ପବମାନ, ଚିନ୍ତା ଦ୍ୱାରା ଚାଳିତ ହୋଇ, ଗଞ୍ଜନ୍ତି, ନିଜ ଗର୍ଭକୁ ପ୍ରବେଶ କର; ତୁମର ନିୟମରେ ବାୟୁ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କର। ଦେବତାମାନଙ୍କ ସହିତ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ କବି ଜ୍ୟୋତିର ଗର୍ଭରେ ପ୍ରିୟ; ବୃତ୍ର ନାଶକ, ସବୁଠାରୁ ପ୍ରିୟ ଦେବତା। ସେ, ପବିତ୍ର ହୋଇ, ସମସ୍ତ ରୂପରେ ପ୍ରବେଶ କରେ, ଆନନ୍ଦରେ ଅମରମାନେ ବସିଥିବା ସ୍ଥାନକୁ ଯାଏ। ରକ୍ତିମ ସୋମା ଗୀତ ଉତ୍ପନ୍ନ କରି, ଦୀର୍ଘ ଆୟୁଷ୍ୟ ପାଇଁ ପ୍ରବାହିତ, ଜ୍ଞାନୀ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଯାଏ। ସବୁଠାରୁ ଉତ୍ସାହଦାୟକ, ହେ ଋଷି, ଛାଣନୀ ମାଧ୍ୟମରେ ପ୍ରବାହିତ; ତୁମେ ସ୍ତୋତ୍ରର ଗର୍ଭରେ ବସିଛ। ପ୍ରେରିତମାନେ ଏହି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଅଶ୍ୱକୁ ଅଦିତିଙ୍କ ଅଞ୍ଚଳରେ ସୂକ୍ଷ୍ମ ଚିନ୍ତାରେ ପବିତ୍ର କରନ୍ତି। ଗାଈମାନେ ସେ ହଜାର-ଧାରା, ଅଖଣ୍ଡ ବିନ୍ଦୁ, ସ୍ୱର୍ଗର ଧାରକଙ୍କୁ ଆସିଛନ୍ତି। ସେହି ଜ୍ଞାନୀ, ପବିତ୍ର, ଆକାଶରେ ବୁଦ୍ଧିରେ ସ୍ତୁତିତ, ଧାରକ, ଦାନଶୀଳ। ସେ, ସଦା ନବୀନ, ଦୀପ୍ତିମାନଙ୍କ ସାଥୀ, ବାଣୀର ନାୟକ, ଅଜୟ, ଚିନ୍ତାରେ ସ୍ତୁତିତ। ସେହି ପିତାମ୍ବର ସୋମାକୁ, ପର୍ବତ ଉପରେ ଗୃହଣୀମାନେ ପାଥରରେ ଚାପି, ଆନନ୍ଦଦାୟକ, ଦୂରଦର୍ଶୀ। ପବମାନା, ଜ୍ଞାନୀମାନେ ତୁମକୁ ଚାପନ୍ତି, ସ୍ତୋତ୍ରରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛ; ଏହି ବିନ୍ଦୁ ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ଉତ୍ସାହଦାୟକ। ଏହି ଋଷି, ଅତି ସ୍ତୁତିତ, ଛାଣନୀ ଉପରେ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କରେ; ପବିତ୍ର ହୋଇ ସମସ୍ତ ବାଧା ଦୂର କରେ। କୌଶଳ ସାଧନ କରି, ଏହି ବିନ୍ଦୁ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ବାୟୁ ପାଇଁ ଛାଣନୀ ମାଧ୍ୟମରେ ପ୍ରବାହିତ, ଆଲୋକ ଦାତା। ମଣିଷମାନେ ନେଇଯାଉଥିବା, ବୃଷଭ, ଚାପି ହୋଇଥିବା ସୋମା, ସବୁ ଜାଣିଥିବା, କାଠରେ ସ୍ୱର୍ଗର ମୁଣ୍ଡ। ଗାଈ ପାଇଁ ଆଶା କରି, ପବମାନା ଧ୍ୱନି କରେ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଧାରା, ବିଜୟୀ, ସଭାରେ ଶୀଘ୍ର। ଏହିପରି, ସୋମାମୃତ ପବିତ୍ର ହୋଇ ଦେବମାନେ, ଇନ୍ଦ୍ର, ବାୟୁ, ମାରୁତ, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଜଗତ୍ର ଲାଭ ଓ ଶକ୍ତି ପ୍ରଦାନ କରି, ଦୀପ୍ତି ଓ ଆନନ୍ଦର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦାତା ଭାବେ ସ୍ଥିତ।