ଏହି ପବିତ୍ର ଗାଥାରେ, ବିଦ୍ୱତ୍ଜନ ଏବଂ ଋଷିମାନେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି ଦୂରଦର୍ଶୀ ଦେବତାଙ୍କୁ, ଯିଏ ଯଜ୍ଞ ଅନୁଷ୍ଠାନରେ ସାମ୍ନାକୁ ବଢ଼ିବା ସହିତ ମାନବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବିଚାର କରିଥାନ୍ତି ଏବଂ ଯଜ୍ଞକୁ ମାପିଥାନ୍ତି। ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ରଥ ବିଶାଳ, ତାଙ୍କ ଅଶ୍ବ ବିଶାଳ; ଇନ୍ଦ୍ର ସଂଖ୍ୟାଶତ ଶକ୍ତିର ଧାରକ, ତାଙ୍କୁ ଉଚ୍ଚାରିତ ଇନ୍ଦ୍ରାଣୀ ବିଶାଳ। ଯଜ୍ଞର ଶିଳା, ଉତ୍ସାହ, ଚାପି ଦିଆଯାଇଥିବା ସୋମା, ଏବଂ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିୟନ୍ତ୍ରିତ ବିଶାଳ ଯଜ୍ଞ—ସବୁ ବିଶାଳ। ମୁଁ ବିଶାଳ ଏବଂ ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ ବଜ୍ରଧାରୀ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଡାକୁଛି, କାରଣ ତାଙ୍କୁ ଉଚ୍ଚାରିତ ଷ୍ଟୁତି ଗ୍ରହଣ କରିଥାନ୍ତି। ଯଦି ମୁଁ ଇନ୍ଦ୍ର ପରି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେଇଥାନ୍ତି, ସମ୍ପଦର ଏକମାତ୍ର ନାୟକ, ତାହାଲେ ମୋ ଷ୍ଟୁତିକାରୀ ଗୋଧନରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଇଥାନ୍ତି। ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ଶିଖାଇଥାନ୍ତି, ଦେଇଥାନ୍ତି, ଯଦି ମୁଁ ଗୋଧନର ନାୟକ ହେଇଥାନ୍ତି। ଇନ୍ଦ୍ର, ମଧୁର ବାଣୀର ଦୟାଳୁ ଗାଈ, ଉପାସକଙ୍କ ପାଇଁ ଦୁହିବାରେ, ଅନେକ ଗୋ ଏବଂ ଅଶ୍ୱ ଦେଇଥାନ୍ତି। ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଦାନର କୌଣସି ସୀମା ନାହିଁ; ଦେବତା କିମ୍ବା ମର୍ତ୍ୟ କେହି ତାଙ୍କୁ ସମାନ କରିପାରିବେ ନାହିଁ, ତାଙ୍କୁ ଷ୍ଟୁତି କରି ଧନ ଦେଲେ। ଯଜ୍ଞ ଶକ୍ତି ଦେଇଥିଲା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ, ଯେତେବେଳେ ସେ ପୃଥିବୀକୁ ବିଭାଜିତ କରି ଆକାଶର ଆଧାର ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ। ଅନ୍ତତଃ ଏହି ଅନ୍ତହୀନ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଆମେ ଜୟର ସମସ୍ତ ଧନ ଚାହୁଁଛୁ, ତାଙ୍କର ଉପକାର ଚୟନ କରୁଛୁ। ସୋମାର ଉତ୍ସାହରେ ଇନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟକାଶ ଅତିକ୍ରମ କରିଥିଲେ, ଯେତେବେଳେ ସେ ବାଘନା ଭଙ୍ଗ କରିଥିଲେ। ଅଙ୍ଗିରସମାନେ ପାଇଁ ଗାଈ ଚାଲାଇଥିଲେ, ଲୁଚିଥିବା ଗାଈ ଦେଖାଇଥିଲେ, ଅବରୋଧକୁ ଆଗକୁ ଠେଲିଥିଲେ। ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦ୍ୱିପ୍ରଭା ବିଶ୍ୱ ଦୃଢ଼ ଏବଂ ସ୍ଥିର ଅଟୁଟ ରହିଛି। ଯୁଦ୍ଧରେ ଜଳ ଫୁଲିଯିବା ପରି, ଷ୍ଟୁତି ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ଉଠିଥାଏ; ତାଙ୍କର ଉତ୍ସାହ ତାଙ୍କୁ ଆଗକୁ ଆଣିଥାଏ। ଷ୍ଟୁତି ଏବଂ ଷ୍ଲୋକ ଦ୍ୱାରା ଇନ୍ଦ୍ର ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥାନ୍ତି, ଗାୟକମାନେ ପାଇଁ ଭଲ ଭାଗ୍ୟ ଆଣିଥାନ୍ତି। ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପିତ୍ତଳ ଅଶ୍ୱମାନେ, ସୋମା ପାଇଁ ଆଗ୍ରହୀ, ଯଜ୍ଞ ଆଗକୁ ଆଣିଥାନ୍ତି। ଜଳର ଝାଲ ଦ୍ୱାରା ଇନ୍ଦ୍ର ନାମୁଚିଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ କାଟିଦେଇଥିଲେ, ସମସ୍ତ ଶତ୍ରୁତା ଜୟ କରି। ଇନ୍ଦ୍ର ତାଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ଦେବତାଙ୍କୁ ଭୂମିରେ ପକାଇଦେଇଥିଲେ, ଯେଉଁମାନେ ଆକାଶକୁ ଚାହିଥିଲେ, ପଳାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିଲେ। ଇନ୍ଦ୍ର ଯଜ୍ଞ ନକରିଥିବା ସମିତିକୁ ଧ୍ୱଂସ କରିଥିଲେ, ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଉଡ଼ାଇଦେଇଥିଲେ; ସୋମା ପାନ କରି, ସେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ହେଇଥିଲେ। ବରଣନା ରହିଛି ଅନେକ ଷ୍ଲୋକରେ—ଅନେକ ଷ୍ଟୁତିରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଡାକିବା, ତାଙ୍କୁ ଉଚ୍ଚାରିତ କରିବା। ଦ୍ୱିଗୁଣ ଶକ୍ତି ଏବଂ ବିଶାଳ ପ୍ରଭାବର ଧାରକ ଇନ୍ଦ୍ର ଦିନିଆଁ ଏବଂ ପୃଥିବୀକୁ ଧାରଣ କରିଥାନ୍ତି; ତାଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ପାହାଡ଼କୁ ଭାଗିଦେଇ, ଜଳ ମୁକ୍ତ କରିଥାନ୍ତି। ଏକମାତ୍ର ଅନେକ ଷ୍ଟୁତିର ଅଧିକାରୀ ଇନ୍ଦ୍ର ରାଜା ହେଇଥାନ୍ତି; ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ମାରି, ଜୟପ୍ରାପ୍ତ ଏବଂ ନିର୍ଦେଶକ ରୂପେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ତାଙ୍କ ଉତ୍ସାହକୁ ଉଚ୍ଚାରିତ କରାଯାଇଛି, ଯୁଦ୍ଧରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ବିଜୟୀ, ବିଶ୍ୱ ସୃଷ୍ଟିକାରୀ, ପ୍ରଭା ରେ ଦୀପ୍ତିମାନ। ଏହି ଉତ୍ସାହରେ ଆୟୁ ଏବଂ ମନୁ ପାଇଁ ଆଲୋକ ଖୋଜିଥିଲେ; ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ବିଧିର ଦର୍ବାରେ ଦୀପ୍ତି ଦେଖାଇଥିଲେ। ଏହି ଷ୍ଟୁତିକାରୀମାନେ ଆଜି ମଧ୍ୟ ଉପାସନା କରୁଛନ୍ତି, ଯେଉଁ ଷ୍ଟୁତି ପୂର୍ବରୁ କରାଯାଇଥିଲା; ବିଜୟୀ ଜଳମାନେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଭାର୍ୟାମାନେ, ଦିନକୁ ଦିନ ଉଚ୍ଚାରିତ କରୁଛନ୍ତି। ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଶକ୍ତି, ତାଙ୍କ ବୁଦ୍ଧି, ତାଙ୍କ ବଜ୍ର ମନକୁ ତୀବ୍ର କରେ। ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ଆକାଶ ପୁରୁଷତ୍ୱ ବଢ଼ାଏ, ପୃଥିବୀ କୀର୍ତ୍ତି ଦେଉଛି; ଜଳ ଏବଂ ପାହାଡ଼ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରେରଣା ଦେଉଛି। ବିଶ୍ନୁ, ମିତ୍ର, ଭରୁଣ ମଧ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଷ୍ଟୁତି କରନ୍ତି; ମାରୁତମାନେ ପରେ ତାଙ୍କ ସେନା ଆନନ୍ଦ କରନ୍ତି। ଇନ୍ଦ୍ର, ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟରେ ବଳିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସବୁ ଅଧିକାର ଏକାଠି ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ଏକମାତ୍ର ଷ୍ଟୁତିର ଅଧିକାରୀ ଇନ୍ଦ୍ର ସମସ୍ତ ବାଧା ଦୂର କରିଥାନ୍ତି; କେହି ଇନ୍ଦ୍ରଠାରୁ ଉତ୍ତମ କାର୍ଯ୍ୟ କରିପାରିବେ ନାହିଁ। ଷ୍ଟୁତିକାରୀମାନେ ଯେତେବେଳେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଡାକନ୍ତି, ସେ ଆମ ପାଇଁ ଆଲୋକ ଆଣନ୍ତୁ। ଆମ ବଡ଼ ଘର ପାଇଁ, ସମସ୍ତ ରୂପ ଆସନ୍ତୁ; ବିଜୟ ପାଇଁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରନ୍ତୁ। ନୂତନ ଗୀତରେ ଗାୟକ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ, ଲୋକଙ୍କ ରାଜା, ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସବୁଠୁ ବିଶାଳ ନାୟକଙ୍କୁ ଷ୍ଟୁତି କରନ୍ତି। ଯେଉଁଠାରେ ଷ୍ଟୁତି ଏବଂ ଉଚ୍ଚାରଣ ସମସ୍ତ ପ୍ରଶଂସାର ଯୋଗ୍ୟ, ଜଳ ନଦୀ ପରି ସମୁଦ୍ରକୁ ଯାଏ। ମୁଁ ଉତ୍ତମ ଷ୍ଟୁତିରେ ତାଙ୍କୁ ଡାକୁଛି, ଯୁଦ୍ଧରେ ପ୍ରଥମ ରାଜା, ସହଯୋଗୀମାନେ ପାଇଁ ଉତ୍ତମ ପୁରସ୍କାର ଦେବାର ଶକ୍ତିଶାଳୀ। ତାଙ୍କ ଉତ୍ସାହ ଉତ୍ତଳ ଏବଂ ଅସମାପ୍ତ, ସେ ସବୁବେଳେ ନବୀନ ଏବଂ ବିସ୍ତୃତ; ନାୟକର ଦାନରେ ଆନନ୍ଦ ଭରିଥାନ୍ତି। ଉତ୍ତଳ ଅଗ୍ନିରେ, ଚୟିତ ସ୍ଥାନରେ, ଉଚ୍ଚାରଣରେ ତାଙ୍କୁ ଡାକନ୍ତି; ଯେଉଁମାନେ ପାଇଁ ଇନ୍ଦ୍ର ବିଜୟ ଆଣନ୍ତି। ଯୁବକମାନେ ତାଙ୍କୁ ଆସନ୍ତି, ଲୋକମାନେ କାର୍ଯ୍ୟରେ ତାଙ୍କୁ ଉଚ୍ଚାରଣ କରନ୍ତି; ଏହି ଇନ୍ଦ୍ର, ବିସ୍ତୃତ ଅନ୍ତରାଳର ସୃଷ୍ଟିକାରୀ। ଇନ୍ଦ୍ର ପୂଜାର ଶକ୍ତି, ଦୃଷ୍ଟି, ଅନେକ ଷ୍ଟୁତିର ଅଧିକାରୀ; ବଡ଼ ଶକ୍ତିର ଧାରକ। ତାଙ୍କୁ ଷ୍ଟୁତି କରିବା ଯୋଗ୍ୟ, ଡାକିବା ଯୋଗ୍ୟ, ସତ୍ୟ ଅସ୍ତିତ୍ୱରେ ଏବଂ ଶକ୍ତିରେ ବଡ଼; ଏକା ହେଲେ ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଉପରେ ଅଗ୍ରଗାମୀ। ଏହି ଭାବେ ଋଷିମାନେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ବିଶିଷ୍ଟତା, ଶକ୍ତି, ଦାନ, ବିଜୟ, ଦୟା ଏବଂ ଉତ୍ସାହକୁ ଷ୍ଟୁତି କରିଛନ୍ତି, ତାଙ୍କୁ ଡାକିଛନ୍ତି ଏବଂ ତାଙ୍କର କୃପା ଚାହୁଛନ୍ତି।