ଏକ ସମୟର କଥା, କଣ୍ୱ କୁଳର ଋଷିମାନେ ବଡ଼ ଭକ୍ତି ଓ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ଅଶ୍ୱିନ୍ ଦେବତାଙ୍କୁ ଡାକିଲେ। ସେମାନେ ମଧ୍ୟାକାଶରୁ, ନହୁଷଙ୍କର ପଥରେ, ଅତି ଶୋଭାମୟ ସ୍ତୁତିରେ ଆସିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କଲେ, କାରଣ କଣ୍ୱମାନେ ଅଶ୍ୱିନ୍ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧୁର ସୋମ ରସ ପିଡ଼ିଥିଲେ। ଏହି ସୋମ ରସ ଅଶ୍ୱିନ୍ମାନଙ୍କ ପ୍ରିୟ ପାନୀୟ, ତେଣୁ ଉପର ଆକାଶରୁ, ମଧ୍ୟାକାଶରୁ, ତାଙ୍କୁ ଏଠାରେ ଆସିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରାଗଲା। ଋଷିମାନେ ଭଲପାଇବାରେ ଭରସା କରି, ଅଶ୍ୱିନ୍ମାନଙ୍କୁ ଡାକିଲେ—“ଏଠାକୁ ଆସ, ଆମର ଆହ୍ୱାନ ଶୁଣ, ଏହି ମଧୁର ସୋମ ରସ ପିଉ। ତୁମେ ଜେଉଁମାନେ ସ୍ତୁତିକୁ ବଢ଼ାଉଛ, ଜ୍ଞାନୀ, ମନେ ମନେ ଓ ‘ସ୍ୱାହା’ ଧ୍ୱନି ସହିତ ଆସ। ପୂର୍ବରୁ ମଧ୍ୟ ଋଷିମାନେ ତୁମକୁ ସାହାଯ୍ୟ ପାଇଁ ଡାକିଥିଲେ, ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସ୍ତୁତି ଶୁଣି ଆସ।” ଅଶ୍ୱିନ୍ମାନେ ଦିପ୍ତିମାନ ସ୍ୱର୍ଗରୁ, ଜ୍ଞାନୀ ବଛର ଭଳି, ସ୍ତୁତି ଓ ଚିନ୍ତାଧାରା ସହିତ ଆସିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରାଗଲା। ଋଷିମାନେ ପଚାରିଲେ—“ଅନ୍ୟମାନେ କାହିଁକି ଦେରି କରୁଛନ୍ତି? ତୁମ ସ୍ତୁତିରେ ତ କଣ୍ୱର ପୁଅ, ତୁମ ବଛା, ଗୀତରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇଛି।” ଏହିପରି ଅଶ୍ୱିନ୍ମାନଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରାଗଲା—“ଏଠି, ତୁମର ପ୍ରେରିତ ଭକ୍ତ ତୁମକୁ ଡାକୁଛି, ଅଶ୍ୱିନ୍ ଦ୍ୱୟ, ଅପରାଜିତ, ଭୟ ଦୂର କର, ଆନନ୍ଦ ଆଣ। ତୁମର ଦ୍ରୁତ ଶ୍ୱାସ୍ତି ଯୁକ୍ତ ରଥ ଉପରେ ଯେଉଁଠି ଜଣେ କନ୍ୟା ବସିଥିଲେ, ସେଠାରୁ ତୁମେ ଚିନ୍ତାଧାରା ସହିତ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ପୂରଣ କଲ। ଏଠାରୁ ହଜାର ମାର୍ଗ ଯୁକ୍ତ ତୁମର ରଥ ନେଇ ଆସ, ଏଠାରେ ମଧୁର କଣ୍ଵବଛା ତୁମକୁ ଡାକୁଛି।” ଅଶ୍ୱିନ୍ମାନେ ଅନେକ ଧନ, ଆନନ୍ଦ ଦାତା, ଏହି ସ୍ତୁତିକୁ ସ୍ୱୀକାର କରନ୍ତୁ, ଦିନ ବିଳମ୍ବ ନକରି, ସମସ୍ତ ଶୁଭ ଦିଅନ୍ତୁ। ଯେଉଁଠି ଅଛ, ଦୂର କିମ୍ବା ଆକାଶରେ, ହଜାର ମାର୍ଗ ଯୁକ୍ତ ରଥ ଉପରେ ଆସନ୍ତୁ। ଏହି ଗୀତରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୋଇଥିବା କଣ୍ୱବଛାକୁ ଅଶ୍ୱିନ୍ମାନେ ହଜାର ଗୃତ ପ୍ରବାହ ଦିଅନ୍ତୁ। ଅଶ୍ୱିନ୍ମାନେ ଯେଉଁଠି ଧନ ଚାହିଁଥିବା ଭକ୍ତ ତାଙ୍କୁ ଗୃତ ପ୍ରବାହ ଶକ୍ତି ଦିଅନ୍ତୁ। ଆନନ୍ଦରେ ଆସନ୍ତୁ, ଆମକୁ ଅଭିଷ୍ଟ ଦେଉନ୍ତୁ। ପ୍ରିୟମେଧ ତୁମକୁ ସମସ୍ତ ସାଧନା ସହିତ ଡାକିଛନ୍ତି, ଯଜ୍ଞର ରାଜା, ଆମ ଆହ୍ୱାନ ଗ୍ରହଣ କର। ଆନନ୍ଦ ଓ ସୁଖ ଆଣି ଆସ, ତୁମର ଭକ୍ତ, ଗୀତରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବଛା ପାଖକୁ। ଯେଉଁ ଉପାୟରେ ତୁମେ କଣ୍ୱ, ମେଧାତିଥି, ବଶା, ଦଶବ୍ରଜ, ଗୋଶାର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିଥିଲ, ସେହିପରି ଆମକୁ ମଧ୍ୟ ରକ୍ଷା କର। ଯେଉଁ ଉପାୟରେ ତୁମେ ଧନ ଯୁଦ୍ଧରେ ତ୍ରସଦସ୍ୟୁଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କଲ, ଏବେ ଆମକୁ ମଧ୍ୟ ଶକ୍ତି ପାଇଁ ରକ୍ଷା କର। ତୁମ ସ୍ତୁତି, ସୁସଂଗଠିତ ହ୍ୟମ୍ନ, ଅଶ୍ୱିନ୍ମାନେ, ଉପରେ ଉଠୁ, ତୁମେ ଅନେକ ସତ୍ରୁ ଉପରେ ବିଜୟୀ, ଅନେକ ସ୍ଥାନରେ ଆମ ପ୍ରାର୍ଥନାର ଅଭିଲାଷ ହେଉ। ଅଶ୍ୱିନ୍ମାନଙ୍କର ତିନିଟି ପଦକ୍ରମ ସ୍ପଷ୍ଟ, ଅନ୍ୟଗୁଡିକ ଗୁପ୍ତ; ଜ୍ଞାନୀମାନେ ସତ୍ୟର ପଥରେ ଚାଲି ଜୀବନ ପାରେ ପହଞ୍ଚନ୍ତି। ଏବେ ଅଶ୍ୱିନ୍ମାନେ, ବଛାର ସାହାଯ୍ୟ ପାଇଁ ଆସ, ଅବିଚଳିତ ବିସ୍ତୃତ ରକ୍ଷା ଦିଅ, ଶତ୍ରୁମାନେ ଦୂରେ ହଟା। ମଧ୍ୟାକାଶ, ସ୍ୱର୍ଗ, ମାନବ ମଧ୍ୟରେ ଯେଉଁ ଶକ୍ତି ଅଛି, ସେଉଁଠିଏ ଶକ୍ତି ଆମକୁ ଦିଅ। ଯେଉଁମାନେ ତୁମ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଦେଖିଛନ୍ତି, ସେମାନେ କଣ୍ୱଙ୍କ ହ୍ୟମ୍ନକୁ ଗଭୀର ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ। ଏହି ତାପ୍ତ ସୋମ ରସ ତୁମ ପାଇଁ ଉପଚାର କରାଯାଇଛି, ମଧୁର ସୋମ ତୁମକୁ ଦିଆଯାଉଛି, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ବୁଝିଥିଲ। ଜଳ, ଗଛ, ଔଷଧିରେ ଯେଉଁ ତୁମ ଶକ୍ତି ଅଛି, ତାହା ଦ୍ୱାରା ଆମକୁ ରକ୍ଷା କର। ନସତ୍ୟ, ତୁମେ ଯେଉଁ ଚିକିତ୍ସା ଦେଉଛ, ଦେବ ଚିକିତ୍ସକ ଭଳି, ପ୍ରସ୍ତୁତ କର, କିନ୍ତୁ ଯେଉଁଠି ଅର୍ପଣ ହୁଏ, ସେଉଁଠି ଯାଉଛ। ଏବେ ଋଷି ଭକ୍ତି ସହିତ ଅଶ୍ୱିନ୍ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ହ୍ୟମ୍ନ ରଚନା କରିଛନ୍ତି; ଅଥର୍ବଣ ପାଇଁ ସବୁଠୁ ମଧୁର ସୋମ ରସ ଉପଚାର କରନ୍ତୁ। ଏବେ ଅଶ୍ୱିନ୍ମାନେ ତୁମେ ତୁମର ଦ୍ରୁତ ଚକ୍ର ରଥ ଉପରେ ଚଢ଼ିଛ; ଆମ ସ୍ତୁତି ତୁମକୁ ଉପରେ ଉଠୁଛି, ଯେପରି ଆକାଶ କେବେ ବି ଖସି ଯାଏନି। ଆଜି ଯେଉଁ କଥା ଅମେ ତୁମକୁ କହୁଛୁ, ସେହିପରି ହ୍ୟମ୍ନ ଶୁଣ, କଣ୍ୱଙ୍କ ଜୟଗାନ ଗ୍ରହଣ କର। କକ୍ଷୀବତ୍, ବ୍ୟଶ୍ୱ ଋଷି, ଦୀର୍ଘତମାସ କିମ୍ବା ବେନାପୁତ୍ର ପୃଥି ଡାକିଥିଲେ, ସେପରି ଅଶ୍ୱିନ୍ମାନେ ସବୁ ଶୁଣିଥିଲେ। ରକ୍ଷାକାରୀ ଭାବେ ଆସ, ଆମ ଶରୀର, ପୃଥିବୀ, ସନ୍ତାନ ଓ ବଂଶର ରକ୍ଷା କର। ଇନ୍ଦ୍ର ସହିତ ଏକ ରଥରେ ଯିବା, ବାୟୁ ସହିତ ବସିବା, ଆଦିତ୍ୟ ଓ ଋଭୁମାନେ ସହିତ ଏକତ୍ର ଥିବା, ବା ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପଦକ୍ରମରେ ଦଢ଼ି ହେବା, ଯେଉଁଠି ଥିବ, ତାଠାରୁ ଆସ। ଆଜି ଶକ୍ତି ପାଇଁ ତୁମେ ଡାକୁଛି, ଯୁଦ୍ଧରେ ତୁର୍ବଣଙ୍କୁ ଉତ୍ତମ ସାହାଯ୍ୟ ଦିଅ। ଏହି ଅର୍ପଣ ତୁମ ପାଇଁ, ଏହି ସୋମ ତୁର୍ବଶ ପାଇଁ, ଏବଂ କଣ୍ୱମାନେ ଯେତେବେଳେ ଆନନ୍ଦ ହୁଅନ୍ତି, ସେତେବେଳେ ଆସ। ନସତ୍ୟ, ନିକଟ କିମ୍ବା ଦୂର ଯେଉଁ ଔଷଧ ଅଛି, ତାହା ଦ୍ୱାରା ଆମକୁ ଖୁସି ଓ ଆଶ୍ରୟ ଦିଅ, ବଛାକୁ ରକ୍ଷା କର। ଅଶ୍ୱିନ୍ମାନଙ୍କର ଦିବ୍ୟ ବାଣୀ ସହିତ ମୁଁ ପ୍ରଚୁର ହୋଇଛି; ଦେବୀ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଜ୍ଞାନ ଓ କୃପା ବିସ୍ତାର କରନ୍ତି। ଅଶ୍ୱିନ୍ମାନେ, ଦେବ, ଦୟାଳୁ, ପ୍ରଭାବଶାଳୀ, ଉଠ, ଯଜ୍ଞ କର୍ମକାରୀମାନେ, ମହା ପ୍ରଭା ଓ ଆନନ୍ଦ ପାଇଁ ଉଠ। ଯେତେବେଳେ ତୁମେ ତେଜ ଉପରେ ଚଳିବା, ସୂର୍ଯ୍ୟ ସହିତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେବା, ସେତେବେଳେ ଅଶ୍ୱିନ୍ମାନଙ୍କର ରଥ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ପଥରେ ଚାଲିଥାଏ। ଯେତେବେଳେ ଅଂଶ ପିଆଯାଏ, ଗାଈଁଯେପରି ଦୁଧ ଦିଏ, କିମ୍ବା ଗାୟକମାନେ ସ୍ତୁତି କରନ୍ତି, ସେତେବେଳେ ଦେବତାମାନେ ଅଶ୍ୱିନ୍ମାନଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି। ଏହିପରି, କଣ୍ୱ ଓ ତାଙ୍କ ସହଯୋଗୀମାନେ ଅଶ୍ୱିନ୍ ଦ୍ୱୟଙ୍କ ଦିନେ ଦିନେ ଅନୁରୋଧ କଲେ, ତାଙ୍କର ଦୟା, ରକ୍ଷା, ଧନ, ଆନନ୍ଦ ଓ ଜ୍ଞାନ ପାଇଁ ଅନୁସ୍ଥାନ କଲେ, ଏବଂ ଅଶ୍ୱିନ୍ମାନେ ସେମାନଙ୍କ ପ୍ରାର୍ଥନାକୁ ଶୁଣି ନିଜର ଦିବ୍ୟ କୃପା ବର୍ଷାଇଲେ।