ଏକ ପବିତ୍ର ଦିନରେ, ବୃହତ୍ ଉତ୍ସବରେ ବୃଦ୍ଧମାନ ବୈଦିକ ଋଷିମାନେ, ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ବୟସରେ ପ୍ରଥମ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ବିରତ୍ ସୋମା ରସ ଚାପିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ଏହି ସୋମା ରସ, ଶୂରବୀର ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଉପସ୍ଥାପନ କରାଯିବାକୁ ଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ଅନେକ ମହାନ ଶକ୍ତି ଅଛି। ଏହି ସମୟରେ, ଋଷିମାନେ ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ ଉଚ୍ଚାରଣ କରି କହିଲେ—ଇନ୍ଦ୍ର ହେଉଛନ୍ତି ସମସ୍ତ ସାହାଯ୍ୟକାରୀ ମଧ୍ୟରୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ, ସେ ଗାୟକମାନେକୁ ଅଶ୍ୱ ଓ ଧନ ଦେଇଥାନ୍ତି, ଏବଂ ଷ୍ଟୁତିକାରମାନେକୁ ଗୋମାନ୍ୟ ଦେଇଥାନ୍ତି। ଏହି ଉତ୍ସବରେ ସମସ୍ତ ଚାପକାରମାନେ ପରସ୍ପର ଏକାଏକି ଶୁରବୀର ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ସୋମା ଚାପିବାକୁ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ ହେଲେ। ଏଠାରେ, ବୃତ୍ର ନିହନ୍ତା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଚାପିଥିବା ସୋମା ପାନ କରିବା ପାଇଁ ବିନୟ କରାଗଲା; ଏହା ପରେ, ସେ ଶତଗୁଣ ସାହାଯ୍ୟ ଦେଇ ଶତ୍ରୁମାନେକୁ ଦୂରେ ରଖିବେ। ଏଠି, ପ୍ରାର୍ଥନା ଦ୍ୱାରା ଯୁକ୍ତ ଦୁଇ ଶ୍ୟାମ ଅଶ୍ୱ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଆଣିବାକୁ ଯୋଗାଯୋଗ କରିଲେ—ସେ ଅତି ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ମିତ୍ରସ୍ୱରୂପ, ଷ୍ଟୁତିର ଆସ୍ୱାଦକ। ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଜିହ୍ୱା ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ମଧୁର ଏବଂ ଚମକୁଥିବା ସୋମା ପାଇଁ ବିନୟ କରାଗଲା, ଏବଂ ସେ ଜଣେ ପଣ୍ଡିତ ପରି ଉତ୍ସବରେ ଆସିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରାଗଲା। ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଷ୍ଟୁତି କରିବା ଲୋକମାନେ ସେଠି ସେଙ୍କୁ ବଡ ଦୟା ଓ ପୁରୁଷ ଶକ୍ତି ପାଇଁ ବୃଦ୍ଧି କରନ୍ତି। ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଗୀତ ଓ ଷ୍ଟୁତି, ସମସ୍ତ ଶକ୍ତିରେ ଏକତ୍ୱ ଆଣିଛି। ଏହି ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଏକମାତ୍ର ବଜ୍ରଧାରୀ ଇନ୍ଦ୍ର, ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ପୁରସ୍କାର ଦେଇଥାନ୍ତି। ଅନେକ ଲୋକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଉଚ୍ଚାରିତ ଇନ୍ଦ୍ର, ତାଙ୍କ ଦକ୍ଷ ହାତରେ ବୃତ୍ରକୁ ନିହତ କରିଥିଲେ; ସେ ମହାନ ଶକ୍ତିରେ ଉତ୍ତମ। ସମସ୍ତ ଜନ ଓ ପ୍ରାଣୀ, ଏବଂ ଜରା ଧରିଥିବା ବସ୍ତୁମାନେ ମଧ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟରେ ବସିଛନ୍ତି; ତାଙ୍କ ଦୟାରେ ସମସ୍ତ ନିୟମ ଅନୁକ୍ରମରେ ଚାଲିଥାଏ। ଏହି ଇନ୍ଦ୍ର, ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ କରିଛନ୍ତି, ସେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରି ଖ୍ୟାତି ଅର୍ଜନ କରିଛନ୍ତି, ଦୟାଶୀଳ ମଧ୍ୟରେ ପୁରସ୍କାର ଦେଇଥାନ୍ତି। ଗୋ ଅନ୍ୱେଷଣରେ ଏକ ରଥ ଏକାଏକି ଦୂରରୁ ଆଣିଥାନ୍ତି, ସେ ଧନର ଚାଲକ, ଏବଂ ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ ଧନ ଦେଇଥାନ୍ତି। ଏହି ପ୍ରେରିତ ଦେବତା ଅଶ୍ୱ ଦେଇଥାନ୍ତି, ମନୁଷ୍ୟମାନେ ସହିତ ବୃତ୍ରକୁ ନିହତ କରିଥାନ୍ତି, ଏକ ସତ୍ୟ ପ୍ରତିରକ୍ଷକ ଅଟୁଟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥାନ୍ତି। ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ପ୍ରିୟ ଉପହାର ଓ ଏକତା ମନରେ ପୂଜା କରିବାକୁ ଉଚ୍ଚାରଣ କରାଗଲା—ସୋମା ଦ୍ୱାରା ସତ୍ୟ ହୋଇଥିବା ଏହି ଅଭିଭ୍ରମ ଦେବତା। କାନ୍ବମାନେ ଗାଥଶ୍ରବସଙ୍କୁ ଷ୍ଟୁତି କରନ୍ତି—ସତ୍ୟ ନାୟକ, ବିଶାଳ ଖ୍ୟାତି ଓ ପୁରସ୍କାର ଜୟୀ। ସେ, ଅନୁରୋଧ ନହେଲେ ମଧ୍ୟ, ତାଙ୍କ ଗୃହରୁ ଗୋ ଦେଇଥାନ୍ତି, ମନୁଷ୍ୟଙ୍କୁ ମିତ୍ର ଭାବରେ ସାହାଯ୍ୟ କରନ୍ତି; ଯେଉଁମାନେ ତାଙ୍କୁ ଚାହିଁଛନ୍ତି, ସେଉଁମାନେ ଚାହିଁଥିବା ଆଶା ପାଇଥାନ୍ତି। ଏପରି, ଶିଳା ଭଙ୍ଗ କରିବା ଦେବତା, ଜଣେ ଶୁଦ୍ଧ ଅତିଥି କାଣ୍ବକୁ ଏକ ମେଁଢା ପରି କରିଥିଲେ, ଯେତେବେଳେ ସେ ତାଙ୍କୁ ଆଗେଇ ନେଇଥିଲେ। ବିଭିନ୍ଦୁ, ତାଙ୍କୁ ଚାରି ଦଶ ହଜାର ଦେବା ପାଇଁ ବିନୟ କରାଗଲା, ଏବଂ ଅଠ ହଜାର ଅତିରିକ୍ତ ଦେବା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ। ଦୁଧ ଦ୍ୱାରା ପୋଷିତ ଲୋକମାନେ ଯୁଦ୍ଧର ଆନନ୍ଦ ଚ୍ୟୁତ ନହେଉନ୍ତୁ; ଆମେ ଏହି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଜନ୍ମ ନେଉ। ଏହିପରେ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଚାପିଥିବା ସୋମା ରସ ପାନ କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରାଗଲା, ଧନ-ଧାନ୍ୟ ଦେଇଥିବା ଉପହାରରେ ଆନନ୍ଦ କରିବାକୁ; ଉତ୍ସବର ସାଥୀ ଭାବରେ ଆମ ପାଇଁ ବୃଦ୍ଧି ଦିଅ, ତୁମର ଚିନ୍ତା ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରୁ। ପୁରସ୍କାର ଦେଇଥିବା ଇନ୍ଦ୍ର, ଆମେ ତୁମର ଦୟାରେ ରୁହିବାକୁ ଚାହୁଁ, ଶତ୍ରୁ ସମ୍ମୁଖରେ ପତିତ ହେବାକୁ ଚାହୁଁନାହିଁ; ତୁମ ଅଦ୍ଭୁତ ସାହାଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଆମକୁ ରକ୍ଷା କର, ଆମକୁ ତୁମ ଦୟାରେ ନେଇ ଯାଅ। ଏହି ଗୀତମାନେ, ଦୂରଦର୍ଶୀ ଇନ୍ଦ୍ର, ତୁମକୁ ବୃଦ୍ଧି କରନ୍ତି; ଚମକୁଥିବା, ଶୁଦ୍ଧ, ପଣ୍ଡିତ, ସେମାନେ ଷ୍ଟୁତି ସହ ତୁମକୁ ଆଗେଇ ଆସିଛନ୍ତି। ଏହି ଅନେକ ଦୃଷ୍ଟି ଥିବା ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦେବତା ସାଗର ପରି ବିସ୍ତୃତ ହୋଇଛନ୍ତି; ତାଙ୍କ ମହାନତା ସତ୍ୟ, ମୁଁ ତାଙ୍କ ଶକ୍ତିକୁ ଯଜ୍ଞ ଓ ପ୍ରେରିତ ଶାସନରେ ଷ୍ଟୁତି କରିଛି। ଦେବତାମାନେ ପାଇଁ, ଅର୍ଥ ପାଇଁ, ଉତ୍ସବ ଓ ସଭାରେ କାନ୍ବମାନେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଡାକନ୍ତି; ଅର୍ଥ ଅର୍ଜନ ପାଇଁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଡାକନ୍ତି। ଇନ୍ଦ୍ର ତାଙ୍କ ମହାନତାରେ ଦୁଇ ଜଗତକୁ ବିସ୍ତୃତ କରିଛନ୍ତି; ତାଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଚମକିଥାନ୍ତି; ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଇନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ତର୍ଭୂତ; ଚାପିଥିବା ସୋମା ରସ ଇନ୍ଦ୍ରରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ। ପୁରାତନ ପାନକାରୀ ଆୟୁଷମାନେ ଷ୍ଟୁତି ସହ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଡାକନ୍ତି; ରିଭୁମାନେ ସମ୍ମିଳିତ ହୋଇ ଗୀତ ଗାନ୍ତି; ରୁଦ୍ରମାନେ ପୁରାତନ ଦେବତାଙ୍କୁ ଷ୍ଟୁତି କରନ୍ତି। ଇନ୍ଦ୍ର ସୋମା ରସର ଉତ୍ସାହରେ ପୁରୁଷ ଶକ୍ତି ଓ ଶକ୍ତିରେ ବୃଦ୍ଧି କରିଛନ୍ତି; ଆୟୁଷମାନେ ତାଙ୍କ ମହାନତାକୁ ପୂର୍ବର ପରି ଆଜି ଷ୍ଟୁତି କରନ୍ତି। ମୁଁ ତୁମକୁ ଶୂର ଶକ୍ତି ପାଇଁ ଡାକୁଛି, ପୁରାତନ ଜ୍ଞାନ ଶକ୍ତି ପାଇଁ, ଯେଉଁ ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ଭୃଗୁମାନେ ପାଇଁ ଧନ ଆଣିଥିଲେ, ଭକ୍ତମାନେ ପାଇଁ, ପ୍ରସ୍କାନ୍ବକୁ ସାହାଯ୍ୟ କରିଥିଲେ। ଇନ୍ଦ୍ର, ତୁମେ ଏହି ପୁରୁଷ ଶକ୍ତିରେ ବଡ ନଦୀମାନେ ଉପସାଗରକୁ ଛାଡି ଦିଅ; ତୁମ ମହାନତା କ୍ଷୟ ହୁଏନାହିଁ, ଯେଉଁକୁ ପୃଥିବୀ ଦମନ କରିପାରିନାହିଁ। ଇନ୍ଦ୍ର, ଆମକୁ ଏହି ଧନ ଦିଅ, ଯାହା ପାଇଁ ମୁଁ ତୁମକୁ ଡାକୁଛି, ଶୂର ଶକ୍ତି; ପ୍ରଥମେ ଆଗ୍ରହୀକୁ ପୁରସ୍କାର ଦିଅ, ପୁରାତନ ଷ୍ଟୁତି ଦିଅ। ଇନ୍ଦ୍ର, ଲୋକନାୟକଙ୍କୁ ତୁମେ ଯେପରି ସାହାଯ୍ୟ କରିଥିଲେ, ଆମକୁ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି ଦିଅ; ରୁଷମା, ଶ୍ୟାବକ, କ୍ରିପାଙ୍କୁ ଯେପରି ରକ୍ଷା କରିଥିଲେ, ଏହି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ଦିଅ। ମର୍ତ୍ୟ ମାନେ କାନ୍ବ, ଆତସିନ, ତ୍ୱରିତମାନେକୁ ଷ୍ଟୁତି କରନ୍ତି; କିନ୍ତୁ କେହି ମଧ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ମହାନତାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିନାହିଁ, ଯଦିଓ ସେମାନେ ଷ୍ଟୁତି କରନ୍ତି। କେଉଁ ଷ୍ଟୁତିକାର, କେଉଁ ସତ୍ୟ ଅନ୍ୱେଷୀ, କେଉଁ ରୁଷି, କେଉଁ ପ୍ରେରିତ ତୁମପାଇଁ ବିଚାର କରନ୍ତି? ଦୟାଶୀଳ ଇନ୍ଦ୍ର, କେବେ ତୁମେ ଚାପକାର ଓ ଷ୍ଟୁତିକାରଙ୍କୁ ଡାକିବାକୁ ଆସିବେ?