ଏଇ ଉପଖ୍ୟାନରେ ଆମେ ଦେଖୁଛୁ ଯେ କେମିତି ଅଗ୍ନିଦେବଙ୍କର ଉତ୍ପତ୍ତି ସମୟରେ ସେ ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ବ୍ୟାପି ଯାଆନ୍ତି, ଗୋପାଳକ ଯେପରି ଗାଁ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥାଏ, ସେପରି ସମସ୍ତ ଜନମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଚଳିଥାନ୍ତି। ବୈଶ୍ୱାନର ଅଗ୍ନି, ପୂଜାର ପଥ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରନ୍ତି, ଏବଂ ଆମେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ନିତ୍ୟ ଶୁଭାଶୀଷ ଦେଇ ସୁରକ୍ଷିତ କରନ୍ତୁ ବୋଲି ପ୍ରାର୍ଥନା କରାଯାଏ। ପରେ, ଶୁଦ୍ଧ ଆହୁତି ଓ ଦେବତାମୟ ମନ୍ତ୍ରସହ ଆମେ ଜାତୱେଦସ୍ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ପୂଜା କରୁଛୁ। ତାଙ୍କର ଶୁଭ୍ର ଓ ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଅଗ୍ନିଶିଖାକୁ ଆମେ ଭକ୍ତିଭାବରେ ଉପାସନା କରୁଛୁ। ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଅମ୍ବିକା ଓ ଗୀତରେ ସେବା କରି, ହବିଷ୍ୟ ଓ ଶୁଭ ଆହୁତି ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ଯଜ୍ଞର ପୂର୍ବକାଳିନ ପୁରୋହିତ ଭାବେ ଦେଖାଯାଏ। ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ଦେବମାନେ ସହ ଆମ ପାଖକୁ ଆସ, ଆମ ନିମନ୍ତ୍ରଣ ଓ ବଷଟ୍ ମନ୍ତ୍ର ଗ୍ରହଣ କର। ଆମେ ତୁମେ ପ୍ରତି ଭକ୍ତିଶୀଳ ହେବାକୁ ଚାହୁଁ, ତୁମେ ସବୁବେଳେ ଆମକୁ ଶୁଭାଶୀଷ ଦେଇ ରକ୍ଷା କର। ବେଦୀରେ ବସିଥିବା ଏହି କୃପାମୟ ଅତି ନିକଟ ଓ ଉପଲବ୍ଧ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଆହୁତି ଦିଅ। ସେ ପଞ୍ଚ ଜନମାନେ ମଧ୍ୟରେ ବସିଛନ୍ତି, ପ୍ରତ୍ୟେକଙ୍କୁ ଶାନ୍ତ କରି, ଜ୍ଞାନୀ ଓ ଯୁବକ ଗୃହସ୍ଥ ଭାବରେ ଅବତୀର୍ଣ୍ଣ। ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ଆମ ପରିବାରକୁ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ରକ୍ଷା କର, ଆମକୁ କ୍ଷତିରୁ ରକ୍ଷା କର। ଏବେ ମୁଁ ତୁମ ପାଇଁ ଏକ ନୂତନ ସ୍ତୁତି ରଚନା କରିଛି, ଶାୟଦ ତୁମେ ଆମକୁ ଆମ ଆକାଂକ୍ଷିତ ଧନ ଦେବେ। ଅଗ୍ନିଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧନ ଦୃଶ୍ୟମାନ, ତାଙ୍କର ଧନ ଶୂରବୀରମୟ, ଯଜ୍ଞର ଆଗ୍ରଭାଗରେ ଚମକୁଥିବା। ଅଗ୍ନି, ଏହି ବଷଟ୍ ଆହୁତି ଓ ଆମ ଶବ୍ଦ ଗ୍ରହଣ କର, ତୁମେ ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ସର୍ବାଧିକ ଯୋଗ୍ୟ, ଆହୁତି ଧାରକ। ଆମେ ତୁମକୁ, ପ୍ରଜାପତି ଓ ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଦେବତା, ଉପସ୍ଥିତ ହେବାକୁ ଆମନ୍ତ୍ରଣ କରୁଛୁ; ଅଗ୍ନି, ଆମକୁ ଶୂରତ୍ୱ ଦିଅ। ଅଗ୍ନି, ଦିନ ଓ ରାତିରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳିତ ହେଉ; ତୁମ ଦ୍ୱାରା ଆମେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେଉଛୁ; ତୁମେ ଆମ ମଧ୍ୟରେ ନାୟକ। ଜ୍ଞାନୀ ପୁରୁଷମାନେ ତୁମ ସାହାଯ୍ୟ ପାଇଁ ଚିନ୍ତାରେ ଆସନ୍ତି; ହଜାର ଶବ୍ଦର ସ୍ତୁତି ତୁମ ପାଖକୁ ଆସେ। ଅଗ୍ନି ଅସୁରମାନେକୁ ଦୂର କରନ୍ତି; ଅମୃତ, ଶୁଭ୍ର ଅଗ୍ନିଶିଖା, ପବିତ୍ର, ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଓ ପ୍ରଶଂସାଯୋଗ୍ୟ। ତାଙ୍କର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଅଗ୍ନି ଆମକୁ ଉପହାର ଦିଅନ୍ତୁ; ଭଗ ଆମକୁ ଆମ ଆକାଂକ୍ଷା ପୂରଣ କରନ୍ତୁ। ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ଶୂରନାମ ଦିଅ, ଦେବତା ସବିତା, ଭଗ ଓ ଦିତି ଆମକୁ ଆମ ଇଚ୍ଛିତ ଦିଅନ୍ତୁ। ଅଗ୍ନି, ଆମକୁ କ୍ଷତିରୁ ରକ୍ଷା କର; ଯେଉଁ ନାସ୍ତିକ ଆମକୁ ଅନିଷ୍ଠ କରନ୍ତି, ସେମାନେକୁ ତୁମର ଅଜର ତୀବ୍ର ଅଗ୍ନିରେ ଦଗ୍ଧ କର। ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ଅଜୟ, ଯୁଦ୍ଧରେ ତୁମେ ଆମର ରକ୍ଷକ; ତୁମେ ପ୍ରାଚୀନ, ଶତହସ୍ତୀ। ଅଗ୍ନି, ପ୍ରଭାତ ଓ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଦ୍ରୁତ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କର, ଦିନ ଓ ରାତିରେ ନିରନ୍ତର ରକ୍ଷା କର। ଏହି ଭକ୍ତି ସହ, ମୁଁ ଶକ୍ତିର ପୁତ୍ର, ପ୍ରିୟ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ମିତ୍ର, ନିର୍ମଳ ଓ ଅମର ସନ୍ଦେଶବାହକ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଡାକୁଛି। ସେ ଲାଲ ଘୋଡ଼ାରେ ଯୁକ୍ତ, ସବୁକିଛି ଦାତା; ଡାକିଲେ ସେ ଦ୍ରୁତ ଆସନ୍ତି। ଯଜ୍ଞ ପ୍ରଶଂସିତ, ସ୍ତୁତି ସମନ୍ୱିତ; ଦେବତା, ଲୋକଙ୍କୁ ଧନ ଦେଉଛନ୍ତି। ଅଗ୍ନିଙ୍କର ଶିଖା ଉପରେ ଉଠିଛି, ଲାଲ ଧୂଆଁର ଜିହ୍ବା ଆକାଶକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରୁଛି, ଲୋକେ ଏକାସାଥି ଅଗ୍ନିକୁ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ କରୁଛନ୍ତି। ଆମେ ତୁମକୁ ଦେବମାନେ ପାଖକୁ ନେବା ଦୂତ ଭାବେ ମାନିଛୁ; ଶକ୍ତିପୁତ୍ର, ଆମକୁ ମର୍ତ୍ୟ ଭୋଗ ଦିଅ, ଯାହା ଆମେ ଚାହୁଁ। ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ଗୃହପତି, ଯଜ୍ଞର ହୋତା; ତୁମେ ଆହୁତିବାହକ, ଚୟନଶୀଳ, ଜ୍ଞାନୀ—ଉପାସନା କରି ଫଳ ଦିଅ। ଭଲ ମନଯୋଗ ସହିତ ଉପାସକଙ୍କୁ ଧନ ଦିଅ, କାରଣ ତୁମେ ଧନର ରକ୍ଷକ; ବିଲମ୍ବ ଛାଡ଼ି, ସମସ୍ତ ପୁରୋହିତ ଓ କୌଶଳୀକୁ ଉତ୍ସାହିତ କର। ଅଗ୍ନି, ଯେଉଁ ଦାତାମାନେ ତୁମେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ ଆମର ମିତ୍ର ହେଉ, ସେମାନେ ଲୋକ ଓ ପଶୁ ପାଇଁ ବିସ୍ତୃତ ଚରାଗାହ ଦିଅନ୍ତି। ଯେଉଁ ଘରେ ଘୃତହସ୍ତେ ଆହୁତି ଦିଆଯାଏ, ସେମାନେ ପ୍ରଭାତରେ ବସିଥାନ୍ତି। ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ସେମାନେକୁ ଶତ୍ରୁ ହାନିରୁ ରକ୍ଷା କର, ଆମକୁ ଦୀର୍ଘକାଳ ଖ୍ୟାତି ଦିଅ। ତୁମର ମଧୁର ଜିହ୍ବା ଦ୍ୱାରା, ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ସବୁଠୁ ଜ୍ଞାନୀ; ଦାତାମାନେ ପାଇଁ ଧନ ନେଇଆସ, ଉପାସକଙ୍କୁ ଆହୁତି ଦିଅ। ଯେଉଁମାନେ ଘୋଡ଼ା ଓ ଧନ ଦେଇ ବିଶାଳ ଖ୍ୟାତି ଚାହାନ୍ତି, ସେମାନେକୁ ଅପମାନରୁ ରକ୍ଷା କର, ଶତ ସାହାଯ୍ୟ ଓ ତୁମ ସହଯୋଗୀ ସହିତ। ଦେବତା, ଧନ ଦେବାଳୁ, ତୁମପାଇଁ ଧନର ଧାରା ଝରେ। ତୁମେ ଏହାକୁ ପ୍ରବାହିତ କର, ପୂରଣ କର, ଏହିପରି ଦେବତା ତୁମ ସେବା କରନ୍ତି। ଯଜ୍ଞର ହୋତା ଭାବେ, ଜ୍ଞାନୀ ଓ ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଦେବତାମାନେ ନିଯୁକ୍ତ କରିଛନ୍ତି। ସେ ଉପାସକଙ୍କୁ ଧନ ଓ ଶୂରତ୍ୱ ଦିଅନ୍ତି। ଅଗ୍ନି, ଉତ୍ତମ ଇନ୍ଧନରେ ଉତ୍ତମ ଭାବେ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ହେଉ; ବିସ୍ତୃତ ବେଦୀ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଉ। ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଦ୍ୱାର ଖୋଲି ଦିଅ, ଦେବତାମାନେ ଏଠାରେ ଏକାସାଥି ଆସନ୍ତୁ। ଅଗ୍ନି, ଆହୁତି ସହ ଆସ, ଦେବତାମାନେକୁ ପୂଜା କର; ସମସ୍ତ ଜନ୍ମର ଜ୍ଞାତା, ନିର୍ମଳ କାର୍ଯ୍ୟ କର। ସମସ୍ତ ଜନ୍ମ ଜ୍ଞାତା ନିର୍ମଳ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି, ଅମର ଦେବମାନେକୁ ପୂଜା କରି ସେମାନେକୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରନ୍ତି। ଜ୍ଞାନୀ ଅଗ୍ନି, ଆମକୁ ସମସ୍ତ ଆକାଂକ୍ଷିତ ଦିଅ; ଆଜି ଆମ ଇଚ୍ଛା ସତ୍ୟ ହେଉ। ଅଗ୍ନି, ଦେବତାମାନେ ତୁମେ ଆହୁତିବାହକ, ଶକ୍ତିର ସନ୍ତାନ, ପୋଷଣର ନାଥ ଭାବେ ସ୍ଥାପିତ କରିଛନ୍ତି। ଆମେ ଭକ୍ତିସହିତ ତୁମେ ପ୍ରତି ସେବକ ହେଉ, ତୁମେ ଆଗେ ବଢ଼ି ଆମକୁ ମହାଧନ ଦିଅ। ଏହିପରି, ଇନ୍ଦ୍ର, ପୂର୍ବଜମାନେ ମଧ୍ୟ ତୁମ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଆକାଂକ୍ଷିତ ଲାଭ କରିଥିଲେ; ତୁମ ଦ୍ୱାରା ଗାଁ ଦୁଧ ଦେଉଛି, ଘୋଡ଼ା ମିଳେ, ଉପାସକଙ୍କୁ ଧନ ଦିଅ। ରାଜା ଓ ପ୍ରଜା ପରି, ଗୋପାଳକ ଓ ଗାଁ ପରି, ମଘବନ୍, ତୁମେ ଜ୍ଞାନୀମାନେ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ଆମ ସ୍ତୁତିରେ ଆନନ୍ଦ ଉଠ, ଇନ୍ଦ୍ର, ଗାଁ ଓ ଘୋଡ଼ା ସହିତ ଧନ ଦିଅ। ଏଭଳି ଅଗ୍ନି ଓ ଦେବମାନେ ପ୍ରତି ଭକ୍ତି, ପୂଜା ଓ ଆହୁତି ଦ୍ୱାରା ଉପାସନା କରାଯାଏ, ତାଙ୍କର କୃପା ଓ ସୁରକ୍ଷା ଆମେ ନିରନ୍ତର ଅନୁଭବ କରୁ।