ଏକ ସମୟରେ, ବସିଷ୍ଠମାନେ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାଭାବରେ ଉପାସନା କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କରିଲେ। ତାଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ କୌଶଳ ଓ ଭକ୍ତିରେ ତିନିଁ ଏକ ଉତ୍ତମ ଷ୍ଟୋତ୍ର ରଚନା କରି, ତାହା ଦ୍ୱାରା ଅନ୍ୟ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଲେ, ଏବଂ ଏହି ଷ୍ଟୋତ୍ର ଦ୍ୱାରା ସତ୍ୟର ଅଗ୍ନିକୁ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ କରିବାରେ ଶକ୍ତି ଦେଲେ। ବସିଷ୍ଠମାନେ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଡାକିଲେ—ଶକ୍ତିର ନାୟକ, ପ୍ରଭାବର ପୁତ୍ର, ସମସ୍ତ ଧନର ମଧ୍ୟରେ। ତାଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରିଲେ—"ଅଗ୍ନି, ଆମ ପ୍ରଶଂସକମାନେ ଓ ଦାନଶୀଳମାନେ ପାଇଁ ଅବିନାଶୀ ପୋଷଣ ଦିଅ, ଆମକୁ ସଦା ଆଶୀର୍ବାଦରେ ରକ୍ଷା କର।" ଅଗ୍ନି, ରାଜା ଏବଂ ଅଦ୍ୱିତୀୟ, ଗୃହରେ ଘୃତ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ହେଲେ। ଲୋକମାନେ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଉପହାର ଦେଇ ପୂଜା କରେ; ସେ ପ୍ରଭାତ ପ୍ରକାଶରେ ସବୁଠୁ ଆଗରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୁଅନ୍ତି। ଏହି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଅଗ୍ନି ହୋତାର ଭାବରେ ପରିଚିତ, ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ଏବଂ ଶକ୍ତିଶାଳୀ। ସେ ତାଙ୍କର ଆଲୋକ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଉଦ୍ଭିଦ ଦ୍ୱାରା ଭୂମିରେ ବିସ୍ତାର କରନ୍ତି। ବସିଷ୍ଠମାନେ ପ୍ରଶ୍ନ କରନ୍ତି—"ଅଗ୍ନି, କେମିତି ଆମେ ଆମ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରିବା ପାଇଁ ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପ୍ରଶଂସା ଲାଭ କରିବା ପାଇଁ ତୁମର ଅନୁଗ୍ରହ ମିଳିବ? ଆମେ କେବେ ଉତ୍ତମ ପରାମର୍ଶର ନାୟକ, ଧନର ଅଧିକାରୀ ହେବା ଏବଂ କଠିନ ପଥ ଅତିକ୍ରମ କରିବାରେ ସକ୍ଷମ ହେବା?" ଭାରତମାନଙ୍କ ଅଗ୍ନିର ଖ୍ୟାତି ଶୁଣାଯାଉଛି; ସେ ସୂର୍ଯ୍ୟର ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୁଅନ୍ତି। ପୂରୁଙ୍କ ସଂଗ୍ରାମରେ ଅଗ୍ନି ଦିବ୍ୟ ଅତିଥି ଭାବରେ ତାଙ୍କ ସହିତ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଦଉଡ଼ିଲେ। ବହୁତ ଉପହାର ତୁମ ପ୍ରଜ୍ୱଳନରେ ଦିଆଯାଉଛି, ଅଗ୍ନି; ତୁମ ଦୟାମୟ ରୂପରେ ବିଭିନ୍ନ ଉପହାର ଦିଆଯାଉଛି। ଆମେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଷ୍ଟୋତ୍ର ଗାଇଲେ ତୁମେ ଶୁଣ, ତୁମ ଶକ୍ତିରେ ଆପଣ ଆପଣକୁ ବୃଦ୍ଧି କର। ଏହି ଶବ୍ଦ ଶତଗୁଣ, ହଜାରଗୁଣ ଅଗ୍ନି ପାଇଁ ରଚିତ; ଦୁଇ ବର୍ହିଷ୍ ଅଗ୍ନି ପାଇଁ। ଏହି ଷ୍ଟୋତ୍ର ପ୍ରଶଂସକମାନେ ପାଇଁ ଆନନ୍ଦ ଓ ସହାୟତା ଦିଅ, ଚମତ୍କାର ଅଲୋକରେ ଦୁଃଖ ଦୂର କର, ନିକୃଷ୍ଟତା ନାଶ କର। ପୁନି ବସିଷ୍ଠମାନେ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଡାକିଲେ, ଶକ୍ତିର ନାୟକ, ପ୍ରଭାବର ପୁତ୍ର, ଧନର ମଧ୍ୟରେ; ଦାନଶୀଳ ଓ ପ୍ରଶଂସକମାନେ ପାଇଁ ଅବିନାଶୀ ପୋଷଣ ଦିଅ, ଆମକୁ ସଦା ଆଶୀର୍ବାଦରେ ରକ୍ଷା କର। ଅଗ୍ନି, ପ୍ରଭାତର ଆଲୋକରେ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହୋତାର, ଆନନ୍ଦଦାୟକ, ବିବେକୀ, ପବିତ୍ର। ସେ ଦେବମାନେ ପାଇଁ ଉପହାର ନେଇଯାନ୍ତି, ଭଲ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀଙ୍କୁ ଧନ ଦିଅନ୍ତି। ଏହି ବିବେକୀ ଅଗ୍ନି କଞ୍ଜୁଷ ଦୁର୍ଗମାନେ ପାଖରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହୋଇ, ଷ୍ଟୋତ୍ରକୁ ଶୁଦ୍ଧ କରି, ଅମାନ୍ୟ ଖାଦ୍ୟ ଆଣିଦେଲେ। ହୋତାର, ଆନନ୍ଦଦାୟକ, ଲୋକଙ୍କ ନାୟକ, ଅନ୍ଧକାର ଦୂର କରି, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳମାନେ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରକାଶିତ ହୁଅନ୍ତି। ଅଗ୍ନି, ଅବିନାଶୀ ଋଷି, ଆଦିତି, ଚମତ୍କାର ଆଲୋକରେ ଆନନ୍ଦଦାୟକ, ମିତ୍ର, ଅତିଥି, ଆମ ପାଇଁ ଶୁଭ। ପ୍ରଭାତର ଆଗରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୁଅନ୍ତି; ଜଳର ଶିଶୁ ବିଶ୍ୱରେ ପ୍ରବେଶ କରିଛି। ଜାତଵେଦସ୍ ଅଗ୍ନି, ସଦା ପୂଜାଯୋଗ୍ୟ; ତୁମେ ଶୁଭ ଆଲୋକରେ ଚମକୁଛ, ତୁମ ପ୍ରଜ୍ୱଳନରେ ଗାଉଁ ଜାଗିଉଛି। ଅଗ୍ନି, ଉପକାର ପାଇଁ ଆସ, ବିଫଳ ହେଉନାହିଁ; ଷ୍ଟୋତ୍ର ଗାଇବା ଲୋକମାନେ ସହିତ ଦେବମାନେ ପାଖକୁ ନେଇଯାଉ। ସରସ୍ୱତୀ, ମାରୁତ, ଅଶ୍ୱିନୀ, ଜଳ ଓ ସମସ୍ତ ଦେବମାନେ ପାଇଁ ପୂଜା କର, ଧନ ଦିଅ। ବସିଷ୍ଠ ତୁମକୁ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ କରି, ଅଗ୍ନି, ସୁରକ୍ଷା ଓ ସମୃଦ୍ଧି ଚାହେ; ଜାତଵେଦସ୍, ବହୁତ ଉପହାରରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହୁଅ। ଆମକୁ ସଦା ଆଶୀର୍ବାଦରେ ରକ୍ଷା କର। ପ୍ରଭାତ ଅଗ୍ନି ପରି, ମହାଶକ୍ତିରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଚମତ୍କାର, ଶୁଭ୍ର, ଧୂମିଲା ଅଲୋକରେ ଚମକୁଛି। ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଅଗ୍ନି, ପବିତ୍ର, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଜାଗିଥିବା ମନମାନେ ଉଦ୍ବୁଦ୍ଧ କରିଥିବା। ପ୍ରଭାତ ଦିନ ଦେବମାନଙ୍କ ଏକ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଅଞ୍ଚଳ ପ୍ରକାଶ କରିଛି; ଉପାସନା କରୁଥିବା ଲୋକମାନେ ପୂଜାରେ ତାଙ୍କର ଭାବ ଦେଇଥିବା। ଅଗ୍ନି, ସମସ୍ତ ଜନ୍ମ ଜାଣିଥିବା, ଦେବମାନେ ପାଇଁ ଦୂତ ଭାବରେ ଆସନ୍ତି, ଦିବ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସବୁଠୁ ଦକ୍ଷ। ଦେବମାନଙ୍କୁ ଉପସ୍ଥାପିତ କରିବା ଷ୍ଟୋତ୍ର ଓ ଭାବ ଅଗ୍ନି ପାଖକୁ ଯାଉଛି, ଧନ ଚାହିଁ। ସେ ଦେଖିବାକୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଶୁଭ ରୂପରେ, ଦୟାମୟ, ଉପହାର ଧାରକ, ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ଆନନ୍ଦ। ଅଗ୍ନି, ଇନ୍ଦ୍ରକୁ ବସୁମାନେ ସହିତ ଆଣ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରୁଦ୍ରକୁ ରୁଦ୍ରମାନେ ସହିତ ଆଣ; ଆଦିତ୍ୟମାନେ ସହିତ ଆଦିତି, ସମସ୍ତଙ୍କ ମାତା ଆଣ; ବୃହସ୍ପତିକୁ ଗାୟକମାନେ ସହିତ ଆଣ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆଣ। ଜାଗିଥିବା ଲୋକମାନେ ଅଗ୍ନି, ସବୁଠୁ ଯୁବ, ଦୟାମୟ ପୂଜାରେ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି; ସେ ରାତି ଓ ଧନର ରକ୍ଷକ, ଅକ୍ଷୟ ଦୂତ, ଦେବମାନେ ପୂଜା କରିବାରେ ସବୁଠୁ ଯୋଗ୍ୟ। ଏହି ବଳିର ଜ୍ଞାନ ବଡ଼; ଅଗ୍ନି ବିନା ଅମରମାନେ ଆନନ୍ଦ ନାହିଁ। ସମସ୍ତ ଦେବମାନେ ସହିତ ଆସ; ପ୍ରଥମ ପୂଜାରେ ଏଠାରେ ଆସନ ଗ୍ରହଣ କର। ତୁମେ ଦ୍ରୁତ, ଅଗ୍ନି; ମନୁଷ୍ୟମାନେ ପ୍ରାର୍ଥନା ଓ ଉପହାର ଦେଇ ଦୂତ ଭାବରେ ଚାହିଁ। ଯାହା ପାଇଁ ଦେବମାନେ ବଳିରେ ଉପସ୍ଥିତ, ସେ ପାଇଁ ଦିନ ସବୁଠୁ ଶୁଭ ହୁଏ। ଦିନକୁ ତିନିଥର ତୁମ ଧନ ଚାହିଁ, ଅନ୍ତର୍ଗତ ଅଗ୍ନି, ଦାନଶୀଳ ମନୁଷ୍ୟ ପାଇଁ। ମନୁ ପରି ଦେବମାନେ ପାଇଁ ଏଠାରେ ପୂଜା କର; ଦୂତ ଭାବରେ ଆମକୁ ଶାପରୁ ରକ୍ଷା କର। ଅଗ୍ନି, ବଡ଼ ବଳିର ନାୟକ; ସମସ୍ତ ଉପହାରର ଅଗ୍ନି। ବସୁମାନେ ତାଙ୍କର ଶକ୍ତିରେ ଆନନ୍ଦ କରନ୍ତି; ଦେବମାନେ ତାଙ୍କୁ ଉପହାର ଧାରକ ଭାବରେ ସ୍ଥାପନ କରିଛନ୍ତି। ଅଗ୍ନି, ଦେବମାନେ ପାଇଁ ଆଜି ଉପହାର ଆଣ, ଇନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଧାନ ଭାବରେ; ଦେବମାନେ ଆନନ୍ଦ କରନ୍ତି। ଏହି ବଳିକୁ ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ରଖ। ଆମକୁ ସଦା ଆଶୀର୍ବାଦରେ ରକ୍ଷା କର। ଆମେ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିଛୁ, ସବୁଠୁ ଯୁବ, ଜାତଘରେ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ହେଲେ, ଚମତ୍କାର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତାରେ, ଆକାଶ ଓ ପୃଥିବୀ ମଧ୍ୟରେ, ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଡାକି, ଆମ ପାଖକୁ ମୁହଁ କରି। ତାଙ୍କର ମହାତ୍ଵରେ ଅଗ୍ନି, ଜାତଵେଦସ୍, ଗୃହ ପାଇଁ ସମସ୍ତ କଷ୍ଟ ଅତିକ୍ରମ କରନ୍ତି। ଆମ ପ୍ରଶଂସାକର୍ତ୍ତା ଓ ଦାନଶୀଳମାନେ ପାଇଁ ଦୁଃଖ ଓ ଅପଶକୁନରୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି।