ଏକ ସମୟର କଥା, ଯେଉଁଠାରେ ଯୁଦ୍ଧ ମଞ୍ଚରେ ବାଣଗୁଡ଼ିକ ଝରିପଡ଼ୁଥିଲା, ଛୁଆମାନେ ଖେଳିବା ପରି ଉଡ଼ୁଥିଲେ, ସେଠାରେ ବୃହସ୍ପତି ଓ ଆଦିତି ନିତ୍ୟ ଆମକୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେଉନ୍ତୁ ବୋଲି ଅନୁଗ୍ରହ କରାଗଲା। ଆମ ଜୀବନର ମୂଳ ଅଂଶଗୁଡ଼ିକୁ ଆମ୍ବର୍ଜ ଓ ତାଲପତ୍ରରେ ଆବୃତ କରାଗଲା—ସୋମ ରାଜସ୍ୱ ଅମୃତ ଦେଇ ଆଶୀର୍ବାଦ କଲେ, ଭାରୁଣ ଆମ ଛାତିକୁ ବିସ୍ତୃତ କରିଦେଲେ, ଦେବତାମାନେ ଆମେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଜୟୀ ହେବାକୁ ଓ ଆମ ଉପରେ ଆନନ୍ଦ କରିବାକୁ ଆଶୀର୍ବାଦ କଲେ। ଯେଉଁଠାରେ କୌଣସି ନିଜ ବା ପର, କୌଣସି ଦୁଷ୍ଟମନ୍ତ୍ରୀ ଆମକୁ କ୍ଷତି କରିବାକୁ ଚାହେ, ସେଉଁଠାରେ ସମସ୍ତ ଦେବତା ତାଙ୍କୁ ଦଣ୍ଡ ଦିଅନ୍ତୁ, ଏବଂ ପ୍ରାର୍ଥନା ଆମ ଅନ୍ତଃକରଣର କବଚ ହେଉ। ଏହି ଦିନ ଲୋକମାନେ ତାଙ୍କର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଚିନ୍ତାଧାରା ଦ୍ୱାରା ଦୁଇଟି ଅରଣିକୁ ଘସି ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଉତ୍ପନ୍ନ କରିଥିଲେ—ସେ ଦୂରଦର୍ଶୀ, ଗୃହପତି, ଅତିଥି, ସମ୍ମାନିତ ଅଗ୍ନି। ବସୁମାନେ ଏହି ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ନିତ୍ୟ ମାନ୍ୟତା ଦେଇ ସହଯୋଗ ଚାହିଁଥିଲେ, କାରଣ ସେ ଗୃହରେ ସ୍ଥିର ଓ କୌଶଳୀ। ଅଗ୍ନି ଜାଗ୍ରତ ହେଲେ, ତାଙ୍କର ଅମର୍ଷିତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ଆମ ଗୃହକୁ ଆଲୋକିତ କରେ, ଏବଂ ଭଲ ଫଳ ଆଣିଦିଏ। ଅଗ୍ନିଙ୍କ ପାଇଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଗ୍ନିମାନେ ସମ୍ମିଳିତ ହୋଇ ଅନୁଷ୍ଠାନରେ ଜ୍ୱଳିଥିଲେ—ଯେଉଁଠାରେ ଉତ୍ତମ ଲୋକମାନେ ବସିଥିଲେ। ଅଗ୍ନି ତାଙ୍କର ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ଆମକୁ ପ୍ରଭୁତ୍ୱ, ସାହସୀ ପୁଅ, ଶ୍ରେୟସ୍କର ଶକ୍ତି ଓ ଧନ ଦିଅନ୍ତୁ, ଯାହାକୁ କୌଣସି ଶତ୍ରୁ ବା ଅତିଥି ଅତିକ୍ରମ କରିପାରିବେ ନାହିଁ। ଯୁବତୀମାନେ ସନ୍ଧ୍ୟା ସକାଳେ ଶୁଦ୍ଧ ଘୃତ ନେଇ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଉପସ୍ଥାନ କରନ୍ତି, ତାଙ୍କର ଭକ୍ତି ଏବଂ ଧନ ଲାଗି ଉପସ୍ଥିତ ହୁଏ। ଅଗ୍ନି ତାଙ୍କର ଅକ୍ଷୟ ତାପରେ ଦୁଷ୍ଟ ଶକ୍ତିମାନେ ଦହିଦିଅନ୍ତୁ, ଦୁଃଖ ଓ ଅପମଙ୍ଗଳ ଦୂର କରନ୍ତୁ। ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ଜ୍ୱାଳିତ ମୁଖରେ ଆସ, ଏହି ସ୍ତୁତି ତୁମକୁ ଆମ ସହ ରଖୁ, ତୁମେ ଶୁଭ୍ର, ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଓ ପବିତ୍ର। ପୂର୍ବଜମାନେ ଯେଉଁଠାରେ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ବିଭାଜିତ କରିଥିଲେ, ସେଉଁଠାରେ ଅଗ୍ନି ଆମ ଉପରେ ଦୟାଳୁ ହେଉନ୍ତୁ। ଯେଉଁମାନେ ବୃତ୍ର ନିଧନରେ ବୀର, ସେମାନେ ଅସୁରୀ ଚାଳକୁ ଜୟ କରନ୍ତୁ, ଏବଂ ମୋର ପ୍ରେରଣାଦାୟକ ଚିନ୍ତାକୁ ସମର୍ଥନ କରନ୍ତୁ। ଅଗ୍ନି, ଆମେ ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଦୁଃଖରେ ବସିବାକୁ ଚାହୁଁନାହିଁ, ଆମ ପାଖରେ ଶକ୍ତି ଓ ସନ୍ତାନ ଅଭାବ ହେଉ ନାହିଁ। ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ଘୋଡ଼ା ପରି ପ୍ରତିଯଜ୍ଞାରେ ଆସ, ଆମ ଗୃହକୁ ସନ୍ତାନ ଓ ସମୃଦ୍ଧିରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ କର, ତୁମ ନିଜ ଉତ୍ସରେ ଆମକୁ ବଢ଼ାଅ। ଦୁଷ୍ଟ, ହାନିକାରକ, ଚତୁର ଓ କୁମନ୍ତ୍ରୀ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ଅଗ୍ନି ଆମଠାରୁ ଦୂରେ ରଖ, ଯୁଦ୍ଧରେ ତୁମେ ସହଯୋଗୀ ହୋଇ ଆମକୁ ଜୟ ଦିଅ। ଅଗ୍ନି ଅନ୍ୟ ଅଗ୍ନିମାନଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଥିବା ଶୀଘ୍ର ଅଶ୍ୱ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପୁଅ, ଏବଂ ହଜାର ଅବିରତ ପଥରେ ଯାତ୍ରା କରନ୍ତି। ଯେଉଁଠାରେ କେହି ବିରୋଧ କରେ, ସେଉଁଠି ଅଗ୍ନି ତାଙ୍କୁ ଦଳିଦିଅନ୍ତି, ଏବଂ ଦୁଃଖକୁ ଦୂର କରନ୍ତି। ଉତ୍ତମ ଲୋକମାନେ ତାଙ୍କୁ ଘେରି ରହନ୍ତି। ଏହି ହେଉଛନ୍ତି ସେଇ ଅଗ୍ନି, ଅନେକ ସ୍ଥାନରେ ଆହ୍ୱାନିତ, ଅନୁଷ୍ଠାନରେ ପ୍ରଧାନ ପୁରୋହିତ ଭାବରେ ଚାଲିଥିବା ସ୍ୱାମୀ। ଅଗ୍ନି, ଆମେ ସଦା ତୁମକୁ ପ୍ରଚୁର ହୋମ ଦେଉ, ତୁମେ ଏହି ସଭାରେ ଦୁଇ ଅର୍ପଣ ନେଉ। ଏହି ଅର୍ପଣଗୁଡ଼ିକ ସବୁଠୁ ବ୍ୟାପକ, ଅଗ୍ନି, ଏହାକୁ ଦେବତାଙ୍କୁ ଲାଗି ନିରନ୍ତର ଦେଉ, ତାଙ୍କର ସୁଗନ୍ଧ ଆଶୀର୍ବାଦ ଆମ ପାଖକୁ ଆସୁ। ଅଗ୍ନି, ଆମକୁ ଶକ୍ତି, ସଦ୍ଭାବ, ନ୍ୟାୟବାନ ଚିନ୍ତାରୁ ବଞ୍ଚିତ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ; ଆମକୁ ଭୂକ୍ଷା, ଅସୁର, ଅନ୍ୟାୟରେ ଛାଡ଼ି ଦିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ। ଏବେ, ଅଗ୍ନି, ମୋର ପ୍ରାର୍ଥନା ସ୍ଥାପିତ କର; ତୁମେ ଦାତାଙ୍କୁ ଦାନ କରିବାରେ ଦୟାଳୁ। ଆମେ ଦେବା ଓ ନେବାରେ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେବାକୁ ପାରିବା; ତୁମେ ସଦା ଆମ ସୁଖରେ ରକ୍ଷା କର। ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ସହଜ ଆହ୍ୱାନ ଯୋଗ୍ୟ, ଦୀପ୍ତିମାନ୍ ଓ ସମୃଦ୍ଧିଦାୟକ; ଶକ୍ତିର ପୁଅ, ତୁମେ ଆଲୋକିତ ହୁଅ। ଉତ୍ତମ ବୀର ସଦା ଆମ ସହ ରହୁନ୍ତୁ, ତାଙ୍କୁ ଆମକୁ ଛାଡ଼ି ଅନ୍ୟ କାହାକୁ ଯିବାକୁ ଦିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ। ଅଗ୍ନି, ଆମକୁ ଅପମଙ୍ଗଳ ଯୋଗ୍ୟ ଲୋକଙ୍କ ସହ ଯୋଡ଼ି ଦିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ; ଦେବତା ଓ ଅଗ୍ନିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଆମ ପ୍ରଶଂସା କର। ଅପଶୁଭ ଚିନ୍ତା ଆସିଲେ ମଧ୍ୟ ଆମକୁ ନଷ୍ଟ କରିପାରିବେ ନାହିଁ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦେବପୁଅ। ଯେ ମର୍ତ୍ୟ, ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଭକ୍ତି ଓ ଆଦର ସହ ଅର୍ପଣ କରେ, ସେ ଅମୃତ ମଧ୍ୟରେ ଧନ ପାଏ; ଦେବତାଙ୍କ ଦାନ ତାଙ୍କୁ ମିଳେ, ଯାହା ପାଇଁ ଜ୍ଞାନୀ ଅନ୍ୱେଷଣ କରେ। ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ମହା ସମୃଦ୍ଧିକୁ ଜାଣ, ଉତ୍ତମଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରଚୁର ଧନ ଆଣ, ଏହା ଦ୍ୱାରା ଆମେ ଦୀର୍ଘାୟୁ ଓ ଜୟୀ ହେବାକୁ ପାରିବା। ଏବେ, ଅଗ୍ନି, ମୋର ପ୍ରାର୍ଥନା ସ୍ଥାପିତ କର; ତୁମେ ଦାତାଙ୍କୁ ଦାନ କରିବାରେ ଦୟାଳୁ। ଆମେ ଦେବା ଓ ନେବାରେ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେବାକୁ ପାରିବା; ତୁମେ ସଦା ଆମ ସୁଖରେ ରକ୍ଷା କର। ଆଜି, ଅଗ୍ନି, ଆମ ଅର୍ପଣ ଗ୍ରହଣ କର; ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୋଇ ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ଧୂଆଁ ଛାଡ଼। ତୁମ ଅଗ୍ନି ଶିଖା ଦ୍ୱାରା ସ୍ୱର୍ଗର ଶୀର୍ଷକୁ ଛୁଅ, ସୂର୍ଯ୍ୟର କିରଣ ବ୍ୟାପି ଦିଅ। ଚଳିଥିବା ଯଜ୍ଞରେ ନରାଶଂସଙ୍କର ମହିମାକୁ ଅର୍ପଣ ଦ୍ୱାରା ସ୍ତୁତି କରିବା ଯାଉ। ପ୍ରଜ୍ଞାବାନ୍, ଶୁଭ୍ର, ଚିନ୍ତନଶୀଳ ଦେବତାମାନେ ଦୁଇ ପ୍ରକାର ଅର୍ପଣରେ ଆନନ୍ଦ କରନ୍ତି। ଅମେ ତୁମକୁ, ହେ ସ୍ୱାମୀ, ପୂଜା କରୁଛୁ, ଦକ୍ଷ ଓ ଜ୍ଞାନୀ, ଭୂମି ଓ ଦ୍ୟୌସଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦୂତ, ସତ୍ୟବାଦୀ। ମନୁ ପରି ଅଗ୍ନିକୁ ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ଉତ୍ସାହିତ କର, ସଦା ପବିତ୍ର କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କର। ଯଜ୍ଞ କରିବା ଲୋକମାନେ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ଦର୍ଭି ଚାଲାଇ ଅଗ୍ନିଙ୍କ ପାଇଁ ଶୁଦ୍ଧ ଘୃତ ତିଆରି କରନ୍ତି। ଦେବପ୍ରେମୀ, ଦକ୍ଷ ଯଜ୍ଞକାରୀମାନେ ଦେବସ୍ଥଳରେ ବସିଛନ୍ତି, ଦେବତାଙ୍କ ଲାଗି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆଶାବାନ୍। ଶିଶୁ ମାଆଙ୍କ ଅଂକରେ ଯେପରି ଲଗିଥାଏ, ସେମାନେ ଏହି ସଭାରେ ଏକତ୍ରିତ। ଦିବ୍ୟ କନ୍ୟାମାନେ—ଉଷା ଓ ରାତ୍ରି—ଦୁଧରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଗାଈ ପରି ମହାନ୍। ଏହି ଦାନଶୀଳ ମାନେ, ଦର୍ଭି ଉପରେ ବସି, ଯଜ୍ଞରେ ଧନ-ସମୃଦ୍ଧି ଆଣିବାକୁ ଆସନ୍ତୁ।