ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଆରମ୍ଭରେ, ଆକାଶ ଓ ପୃଥିବୀ ଏକାସାଥିରେ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ପୃଶ୍ନି ଦେଇଥିବା ଦୁଧ ସେହି ମହାକ୍ଷଣରେ ଉତ୍ସର୍ଗ ହେଲା—ଏହା ପରେ ଆଉ କିଛି ଜନ୍ମ ନେଲା ନାହିଁ। ଏହି ମହା ଆରମ୍ଭକୁ ମନେ ପକାଇ, ମୁଁ ମିତ୍ର ଓ ବରୁଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରେଁ, ତାଙ୍କର ଉତ୍ତମ ବ୍ରତ, କୃପା ଓ ନୂତନ ସ୍ତୁତିରେ ତାଙ୍କୁ ଡାକେଁ। ବରୁଣ, ମିତ୍ର ଓ ଅଗ୍ନି, ଯେଉଁମାନେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଶାସନର ଅଧିପତି, ସେମାନେ ଏଠାରେ ଆସନ୍ତୁ, ଆମ ସ୍ତୁତିକୁ ଶୁଣନ୍ତୁ। ଅଗ୍ନି—ସବୁଠୁ ପ୍ରଶଂସାଯୋଗ୍ୟ, ଯୁବକ, ଅକ୍ଲାନ୍ତ ଇଚ୍ଛାଶକ୍ତିର ଧାରକ, ସ୍ୱର୍ଗର ସନ୍ତାନ, ଶକ୍ତିର ପୁତ୍ର, ଯଜ୍ଞର ଚିହ୍ନ ଓ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତାର ମୂର୍ତ୍ତି—ତାଙ୍କୁ ଆମେ ପୂଜା କରିବାକୁ ଚାହୁଁ। ରକ୍ତିମ ଏକ ଦେବତାଙ୍କର ଦୁଇ ଝିଅ—ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ରୂପରେ—ଏଠି ଅଛନ୍ତି। ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଜଣେ ନାରୀମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଆପଣଙ୍କୁ ଶୃଙ୍ଗାର କଲେ, ଅନ୍ୟଜଣ, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଏକାକି ଘୁଞ୍ଚି ଚାଲିଗଲେ। ଏମାନେ ଦୁଇଜଣ ଏକାସାଥିରେ ଚଳନ୍ତି, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତାରେ ଦୀପ୍ତିମାନ, ମୋର ଏହି ଗୀତ ତାଙ୍କ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚୁ। ବହୁତ ଧନ ଓ ଆଶାର ଅଧିକାରୀ, ରଥବାହୀ ବାୟୁଙ୍କୁ ମୁଁ ମୋର ଉଚ୍ଚ ବିଚାର ଦେଉଛି। ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଘୋଡ଼ାସମ୍ପନ୍ନ, ସେ ଦଳମୁଖ୍ୟ, ଜ୍ଞାନୀ, ଏବଂ ପୂଜ୍ୟ ଲୋକଙ୍କ ନିକଟକୁ ପହଞ୍ଚନ୍ତି। ଅଶ୍ୱିନ୍ ଦ୍ୱୟଙ୍କ ଦିବ୍ୟ ରଥ, ସୁନାରେ ଶୋଭିତ, ମନରେ ଯୋଗ କରି ଯୁକ୍ତ କରନ୍ତି। ଏହି ରଥ ଦ୍ୱାରା, ନାସତ୍ୟ ଦେବତା, ସେମାନେ ସନ୍ତାନ ଓ ଆତ୍ମପ୍ରତିଷ୍ଠା ପାଇଁ ଯାତ୍ରା କରନ୍ତି—ଏହି ରଥ ମୋତେ ରକ୍ଷା କରୁ। ପୃଥିବୀର ବଳଶାଳୀ, ପର୍ଜନ୍ୟ ଓ ବାତ, ଜଳକୁ ପୂରଣ କରନ୍ତି, ପୋଷଣ ଦେନ୍ତି। ତାଙ୍କୁ ଗୀତରେ ସ୍ତୁତି କରୁଥିବା ଋଷିମାନେ ସତ୍ୟଶ୍ରବଣ କରନ୍ତି; ଏହି ଗୀତ ଦ୍ୱାରା ଚଳନ୍ଶୀଳ ଓ ଅଚଳ ଭୂମିକୁ ଦୃଢ କରନ୍ତି। ପାବୀରବୀ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଜୀବନର କୁମାରୀ, ସରସ୍ୱତୀ, ବୀରଙ୍କ ଘରଣୀ, ଆମକୁ ବୁଦ୍ଧି ଦିଅ। ଦେବୀମାନେ ସହିତ, ଗାୟକଙ୍କୁ ଅଭେଦ୍ୟ ଅଟୁଟ ରକ୍ଷା ଦିଅ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ପଥରେ, ରକ୍ଷକ ଭାବେ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କଥାରେ, ପୂଷଣ ଇଚ୍ଛାଦ୍ୱାରା ଆସନ୍ତି। ସେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହାତରେ ଆମକୁ ଅଧିକ ଧନ, ଦୀପ୍ତିମାନ ଉପହାର ଦିଅନ୍ତୁ, ଆମ ଆଶା ପୂରଣ କରନ୍ତୁ। ପ୍ରଥମ ଗୌରବ ଅର୍ଜନକାରୀ, ଶକ୍ତିର ଦାତା, ଅଗ୍ନି, ଉତ୍ତମ ହାତ, ଶୋଭାମୟ କିରଣର ଧାରକ—ଏହି ପୂଜାର ଅଧିବାସୀ, ଆଲୋକମୟ, ଉତ୍ତମ ଆମନ୍ତ୍ରଣ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ହେଉନ୍ତୁ। ଆମେ ଗୀତରେ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ବଡ଼ ମାନ୍ୟତା ଦେଉଛୁ, ସଂସାରର ପିତା, ଆକାଶ ଓ ଯଜ୍ଞରେ ବିରାଜିତ। ମହାନ, ଉଚ୍ଚ, ଅଜର, ଦୟାଳୁ—ତାଙ୍କୁ ଋଷିର ପ୍ରେରଣାରେ ଆମେ ଡାକୁ। ଯୁବ, ପୂଜ୍ୟ ମାରୁତମାନେ, ଗାୟକଙ୍କ ସ୍ତୁତିରେ ଆସନ୍ତୁ। ସେମାନେ ସାଧାରଣକୁ ବଢ଼ାନ୍ତି, ଅଙ୍ଗିରସମାନେ ପଥ ଅନୁସରଣ କରନ୍ତି। ଗୋପାଳକ ଗୋବର୍ଦ୍ଧନ କରିଥିବା ପରି, ତିନି, ଶୂର, ବଳଶାଳୀ, ଶୀଘ୍ର, ସେ ଗୀତର ଶିଖରକୁ ଛୁଁନ୍ତି, ନଦୀମାନେ ଯେପରି ଉଚ୍ଚ କଥାକୁ ପହଞ୍ଚନ୍ତି। ଯିଏ ତିନିଥର ପୃଥିବୀକୁ ମାପିଥିଲେ, ସେହି ବିଷ୍ଣୁ, ମନୁଙ୍କ ପାଇଁ—ତାଙ୍କ ଆଶ୍ରୟରେ ଆମେ ଶରୀର ଓ ସନ୍ତାନ ସହିତ ଆନନ୍ଦ କରିବାକୁ ଚାହୁଁ, ଯେତେବେଳେ ଧନ ମିଳେ। ଅହିବୁଧ୍ନ୍ୟ ଜଳ ସହିତ ଆମକୁ ଦେଉନ୍ତୁ, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ପର୍ବତ, ସବିତା ଆମକୁ ଦିଅନ୍ତୁ। ଧନଦାତା, ଉଦ୍ଭିଦ, ଭଗ, ପୁରଂଧି ଆମକୁ ଧନ ପ୍ରଦାନ କରନ୍ତୁ। ଏବେ ସେ ଆମକୁ ରଥ, ବିରମାନ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ଖ୍ୟାତି, ବହୁତ ବୀର, ମହାନ ଓ ସତ୍ୟର ରକ୍ଷକ ଧନ ଦିଅନ୍ତୁ। ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଆମେ ଅମର ଆଶ୍ରୟ ପାଇପାରିବା, ଅଧର୍ମୀଙ୍କୁ ଜିତିବା, ଦେବମଣ୍ଡଳରେ ପ୍ରବେଶ କରିବା, ଦେବତ୍ୱର ଅଂଶୀ ହେବା। ଏବେ ମୁଁ ଦେବୀ ଅଦିତିଙ୍କୁ ଆଶା କରି ପୂଜା କରେଁ, କ୍ଷମା ପାଇଁ—ବରୁଣ, ମିତ୍ର, ଅଗ୍ନି; ଆର୍ୟମାନ, ସବିତା, ଭଗଙ୍କୁ ଡାକେଁ। ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଆଲୋକରେ, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଆମ ପୂର୍ବଜମାନେ ଏଠିକୁ ଆଣ, ମହାଦେବମାନେ ଆସନ୍ତୁ; ସତ୍ୟର ଧାରକ, ସୂର୍ଯ୍ୟସ୍ନାନୀ, ସ୍ୱର୍ଗର ମାଳିକ, ଅଗ୍ନିମୟ ଜିହ୍ୱାରେ ପୂଜିତ। ବିସ୍ତୃତ ଆକାଶ ଓ ପୃଥିବୀ, ଏହି ଦୁଇ ମହା ଆଶ୍ରୟଦାତା, ତାଙ୍କ ଦୟାରେ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ; ତାଙ୍କର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରଥରେ ଆମ ପାଇଁ ପଥ ତିଆରି କରନ୍ତୁ, ନିରାପଦ ଘର ଦିଅନ୍ତୁ। ରୁଦ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ର, ଅଜେୟ ବସୁମାନେ, ଯାହାକୁ ଆଜି ଆମେ ପୂଜିଛୁ, ସେମାନେ ଆମକୁ ଶିର ନମାନ୍ତୁ; ଏମାନେ ଯୁବ ହେଉନ୍ତି କି ବୃଦ୍ଧ, କଷ୍ଟରେ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ମାରୁତମାନେ ଆମ ଡାକକୁ ଶୁଣନ୍ତୁ। ଯେଉଁ ଦେବତାଙ୍କ ଉପରେ ଦୁଇ ଜଗତ ନିର୍ଭର କରେ, ସେଠି ପୂଷଣ, ଉତ୍ସାହୀ ଯଜ୍ଞକାରୀ, ଶ୍ରମ କରନ୍ତି; ମାରୁତମାନେ ଡାକ ଶୁଣି ଆସିଲେ, ବିଶାଳ ଆକାଶ ଖୋଲା ପଥରେ କମ୍ପିତ ହୁଏ। ସେହି ଶୂର ବିନା, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଗାୟକ ନୂତନ ଗୀତରେ ସ୍ତୁତି କରୁନ୍ତୁ; ସେ ଆମ ଡାକକୁ ଶୁଣି, ପ୍ରଶଂସିତ ହୋଇ, ଆମକୁ ଧନ ଦିଅନ୍ତୁ। ଓ ଜଳମାତା, ଶୁଦ୍ଧ, ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ ଜନନୀ, ଆମ ପିଲାମାନେ ପାଇଁ ମଙ୍ଗଳ ଦିଅ; ତୁମେ ଉତ୍ତମ ବୈଦ୍ୟ, ସମସ୍ତ ଚଳନ୍ଶୀଳ ଓ ଅଚଳର ସୃଷ୍ଟିକାରିଣୀ, ସଂସାରର ମୂଳ। ସବିତା, ସୁନା କର ଧାରି, ରକ୍ଷକ ଭାବେ ଆସନ୍ତୁ; ସେ ପ୍ରଭାତକୁ ଦେଖାଇ, ଭକ୍ତଙ୍କୁ ଧନ ଦିଅନ୍ତୁ। ଏବଂ ଶକ୍ତିର ପୁତ୍ର, ଦେବତା, ଆଜି ଏହି ଯଜ୍ଞରେ ଆମ ଉପରେ କୃପା କରନ୍ତୁ; ଯୁଦ୍ଧରେ ମୁଁ ସଦା ତୁମ ସାଥୀ ହେଉ, ଅଗ୍ନି, ତୁମ ସାହାଯ୍ୟରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେଉ। ନାସତ୍ୟ ଦ୍ୱୟ, ତୁମେ ମୋ ଡାକକୁ ଶୁଣି, ଜ୍ଞାନୀ ଭାବେ ଚିନ୍ତା କରି ଆସ; ଯେପରି ତୁମେ ଅତ୍ରିକୁ ଅନ୍ଧକାରରୁ ମୁକ୍ତ କଲ, ତେଣୁ ଆମକୁ ଦୁଃଖରୁ ଉଦ୍ଧାର କରି, ନିରାପଦକୁ ନେଉ। ଏହି ଧନଦାତା, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ପ୍ରବଳ, ଆମକୁ ମନ୍ୟମାନ୍ୟ ଧନ ଦିଅନ୍ତୁ; ଦେବ ଓ ପୃଥିବୀର ଗୋମୟ ସନ୍ତାନ ଆମ ଉପରେ କୃପା କରନ୍ତୁ। ରୁଦ୍ର, ସରସ୍ୱତୀ, ବିଷ୍ଣୁ, ବାୟୁ, ଦାତାମାନେ ଆମ ଉପରେ ଦୟା କରନ୍ତୁ; ଋଭୁକ୍ଷ, ପର୍ଜନ୍ୟ, ବାତ, ପୋଷଣ ଦିଅନ୍ତୁ। ସବିତା, ଭଗ, ଜଳର ପୁତ୍ର ଦାନୁ, ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ; ତ୍ୱଷ୍ଟା, ଦେବ ଓ ଦେବୀ ଜନମାନେ, ଆକାଶ ଓ ସମୁଦ୍ର ସହ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ଅହିବୁଧ୍ନ୍ୟ, ଗଭୀର ନଗନ୍ତା ସର୍ପ, ଏକପଦ, ପୃଥିବୀ, ସମୁଦ୍ର ଆମକୁ ଶୁଣନ୍ତୁ; ସମସ୍ତ ସତ୍ୟଧାରୀ ଦେବତା, ଯେଉଁମାନଙ୍କୁ ଆମେ ଡାକୁଛୁ, ସେମାନେ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।