ଏହି ପବିତ୍ର କଥାରେ ଆମେ ଶୁଣୁଛୁ ଅଗ୍ନିଙ୍କ ଅଦ୍ଭୁତ ଉତ୍ପତ୍ତି, ଯେଉଁଠି ପୁରାତନ ଋଷିମାନେ, ଅଥର୍ବଣଙ୍କ ପରମ୍ପରାରେ, ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ କଳା କାଠରୁ ଅରଣିର ମାଧ୍ୟମରେ ଉତ୍ପାଦନ କରିଥିଲେ। ଏହି ଅଗ୍ନି, ଦେବତାମାନଙ୍କର କୃପା ଓ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ମଙ୍ଗଳ ଲାଗି ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ, ଅମୃତ ଦେବମାନେ ଯେଉଁମାନେ ସତ୍ୟର ଧାରକ, ସେମାନଙ୍କ ନିକଟକୁ ପହଞ୍ଚି, ଯଜ୍ଞକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରିଥିଲେ। ଆମେ ଘରସ୍ଥ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ବିଶେଷ ଭାବେ ପୂଜା କରିଥିଲୁ, ତାଙ୍କୁ ମହାନ୍ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବନେଇଥିଲୁ। ତାଙ୍କର ତୀବ୍ର ଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଆମର ଘର ଅଗ୍ନି ସ୍ଥିର ଓ ନିରାପଦ ରହୁ, ଏହି ପ୍ରାର୍ଥନା ହେଉଛି। ଅଗ୍ନି ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞର ହୋତା, ସେ ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନିଯୁକ୍ତ, ଦେବମାନେ ଓ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ। ତାଙ୍କର ମଧୁର ଜିହ୍ୱା ଦ୍ୱାରା ଯଜ୍ଞରେ ଦେବମାନେଙ୍କୁ ଆନି, ତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରିଥିଲେ। ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ଯଜ୍ଞର ମାର୍ଗ ଓ ଦେବମାନେଙ୍କୁ ପହଞ୍ଚିବା ପଥ ସଠିକ୍ ଭାବେ ଜାଣ, ତୁମେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍। ଭାରତ ତୁମକୁ ତାଙ୍କ ଅଶ୍ୱମାନେ ସହିତ ପୂଜା କରିଥିଲେ, ତୁମକୁ ଯଜ୍ଞଯୋଗ୍ୟ ମନିଥିଲେ। ତୁମେ ଦିବୋଦାସ ଓ ଭରଦ୍ୱାଜଙ୍କୁ ବହୁମୂଲ୍ୟ ଦାନ ଦେଉଛ, ଯେଉଁମାନେ ସୋମ ଅର୍ପଣ କରନ୍ତି ଓ ସେବା କରନ୍ତି। ଅମର ସୂଚକ ଭାବେ ତୁମେ ଦେବମାନେଙ୍କୁ ଆନ, ଗାୟକଙ୍କର ଶୁଭ ପ୍ରଶଂସା ଶୁଣ। ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଦେବତାଙ୍କ କୃପା ପାଇଁ ସ୍ୱୟଂଶାସିତ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଡାକନ୍ତି, ଯଜ୍ଞରେ ତାଙ୍କୁ ଦେବତା ଭାବେ ପୂଜନ୍ତି। ତୁମର ଦୃଶ୍ୟ ରୂପ ଓ ଇଚ୍ଛା ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛାଶୀଳ ଦେବମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି। ମନୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଯୁକ୍ତ ହୋତା ଭାବେ ତୁମେ ସବୁଠାରୁ ଜ୍ଞାନୀ ଅଗ୍ନି, ଦିବ୍ୟ କୁଳମାନେଙ୍କୁ ପୂଜା କର। ଅଗ୍ନି, ଏଠାକୁ ଆସ, ଆମ ପ୍ରଶଂସା ଓ ନିବେଦନ ଗ୍ରହଣ କର, ହୋତା ଭାବେ ଦର୍ଭରେ ବସ। ଅଙ୍ଗିରାସ, ଘୃତ ଓ ଆହୁତି ଦ୍ୱାରା ତୁମକୁ ପୋଷଣ କରିଛୁ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଭାବେ ଦେଖାଦିଅ, ଅତି କନିଷ୍ଠ। ଏହି ଦେବ, ତୁମେ ଆମକୁ ବିଶାଳ କୀର୍ତ୍ତି ଓ ଶକ୍ତି ଦିଅ। ଅଗ୍ନି, ଅଥର୍ବଣ ତୁମକୁ ପଦ୍ମରୁ, ସମସ୍ତ ସୃଷ୍ଟିର ମୁଣ୍ଡରୁ ମଥିଥିଲେ। ଏହି ତୁମକୁ ଦଧ୍ୟଞ୍ଚ, ଅଥର୍ବଣଙ୍କ ପୁତ୍ର, ଉତ୍ପାଦନ କରିଥିଲେ—ତୁମେ ବୃତ୍ର ନାଶକ, ଦୁର୍ଗ ଭଞ୍ଜନ। ଏହି ତୁମକୁ ପଥ୍ୟା ଉତ୍ପାଦନ କରିଥିଲେ—ଶତ୍ରୁ ନାଶରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଧନ ଜୟୀ। ଅଗ୍ନି, ଏଠାକୁ ଆସ, ମୁଁ ତୁମ ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ଶବ୍ଦ କହିବି; ଏହି ନିବେଦନ ଦ୍ୱାରା ଆମେ ତୁମକୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ କରିବାକୁ ଚାହୁଁ। ଯେଉଁଠି ତୁମର ମନ ଓ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ କୌଶଳ ଅଛି, ସେଠି ତୁମେ ନିଜ ନିବାସ ସ୍ଥାପନ କର। ତୁମର କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ ବିଫଳ ହୋଇନାହିଁ; ଏହିପରି ତୁମର କୃପା ଆମେ ଲାଭ କରିବାକୁ ଚାହୁଁ। ଅଗ୍ନି, ବୃତ୍ର ନାଶକ, ବହୁ ପ୍ରକାରରେ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍, ଦିବୋଦାସଙ୍କର ସତ୍ୟ ସ୍ୱାମୀ ଭାବେ ଭାରତଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସିଛନ୍ତି। ସେ ତାଙ୍କର ମହାତ୍ମ୍ୟରେ ସମସ୍ତ ପୃଥିବୀର ଧନକୁ ଅତିକ୍ରମ କରନ୍ତି, କୌଣସି ନୂତନ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱୀ ତାଙ୍କୁ ଜୟ କରିପାରେନି। ଅଗ୍ନି, ପୁରାତନ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ନୂତନ, ଏକତ୍ର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତା ଓ ମହାତ୍ୱରେ ବିସ୍ତୃତ। ମିତ୍ରମାନେ, ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା ଓ ଯଜ୍ଞ ଦିଅ, ତାଙ୍କୁ ଗାଓ ଓ ଗୀତ କର। ମଣିଷ ପିଢି ପିଢି ଯେଉଁଠି ପୁରୋହିତ ଭାବେ ବସିଛନ୍ତି, ତିନି ବୁଦ୍ଧିମାନ୍, ଦୂତ ଓ ନିବେଦନ ବହକ। ଅଗ୍ନି, ଶୁଦ୍ଧଚିତ୍ତ ଆଦିତ୍ୟ ରାଜାମାନେ ଓ ମାରୁତଗଣଙ୍କୁ ଏଠାକୁ ଡାକ; ଦୁଇ ଜଗତ୍କୁ ଆନ। ତୁମର ଦୃଷ୍ଟି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ମଣିଷମାନେ ପାଇଁ ଶୁଭ ଲକ୍ଷ୍ୟ ନେଇଥାଏ, ଶକ୍ତି ଓ ଅମରତ୍ୱର ସନ୍ତାନ। ଅଗ୍ନିଙ୍କ ଇଚ୍ଛାରେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପ୍ରଶଂସା ଦେଇ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିବା ମଣିଷ ଆଜି ସବୁଠାରୁ ଦାନଶୀଳ ହେଉ, ଦେବମାନେ ତାଙ୍କୁ ଭୂଷିତ କରନ୍ତି। ଅଗ୍ନି, ତୁମର ସାହାଯ୍ୟରେ ଶ୍ରୀ ଚାହୁଁଥିବା ଲୋକେ ସମସ୍ତ ବିପଦ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ କରନ୍ତି, ଶତ୍ରୁ ଓ ବିପକ୍ଷକୁ ଜୟ କରନ୍ତି। ତୁମ ତୀବ୍ର ଶିଖା ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ବାଧା ଦୂର କର, ଅଗ୍ନି, ଆମ ପାଇଁ ଧନ ଜୟ କର। ଜାତବେଦସ୍, ଆମକୁ ବୀରପୁରୁଷ ଧନ ଦିଅ, ଦେଉତାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ବିଦ୍ୱାନ୍, ଦୁଷ୍ଟମାନେ ନାଶ କର। ଦୁଃଖ ଓ ଅପମାନରୁ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କର, ପ୍ରାର୍ଥନା ଜ୍ଞାନୀ ଅଗ୍ନି। ଯେଉଁ ଦୂର ଥିବା ମଣିଷ ଆମକୁ କ୍ଷତି କରିବାକୁ ଚାହେ, ଅଗ୍ନି, ସେଉଁଠୁ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କର। ତୁମର ଜିହ୍ୱା ଦ୍ୱାରା ସେ ଦୁଷ୍ଟକୁ ଦୂର କର, ଯେଉଁ ମଣିଷ ଆମକୁ ନଷ୍ଟ କରିବାକୁ ଚାହେ। ଭରଦ୍ୱାଜଙ୍କୁ ବିସ୍ତୃତ ସୁରକ୍ଷା ଦିଅ, ଅଗ୍ନି, ସର୍ବୋତ୍ତମ ଧନ ଆଣ। ଅଗ୍ନି, ଦାତା ପାଇଁ ତୁମର ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ନାଶ କରିଛ; ଆହୁତି ଓ ପୂଜା ଦ୍ୱାରା ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଉଛ। ମାତୃଗର୍ଭରେ, ପିତାଙ୍କର ପିତା ଭାବେ, ଅଗ୍ନି ଅବିରତ ଝଲମଲ କରି, ସତ୍ୟର ମୂଳରେ ବସିଛନ୍ତି। ଜାତବେଦସ୍, ସନ୍ତାନରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରାର୍ଥନା ଦିଅ, ଆମ ମଧ୍ୟରେ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ଅଗ୍ନି, ଆକାଶରେ ଅଗ୍ନି ଦ୍ୱିପ୍ତି ଦିଅ। ତୁମ ଅଦ୍ଭୁତ ରୂପ, ଶକ୍ତି ଓ ପ୍ରଭାବରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଗ୍ନି, ଆମେ ତୁମକୁ ନମସ୍କାର କରି, ଗୀତ ଓ ପ୍ରଶଂସା ଦେଉଛୁ।