ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ନିମନ୍ତେ, ଦୂର ଓ ନିକଟର ଲୋକମାନେ ଅପରିମିତ ଅନୁଷ୍ଠାନ ଓ ଅର୍ପଣ ନେଇ ଆସନ୍ତି। ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ଦୟାଳୁ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଦୟା ଚାହିଁବା ପାଇଁ ଆମକୁ ଦୀପ୍ତିମାନ୍, ଶୁଭ ଓ ମହାନ ରକ୍ଷା ଦେଇବା। ଚାରିପାଖରେ ଉପାସକମାନେ ଥିବା ଦୀପ୍ତିମାନ ରଥ ଉପରେ ଉଭେଇ, ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ବିଶାଳ ଆକାଶର ଅନେକ ପଥ ଜାଣି ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ନିମନ୍ତ୍ରଣ କରି ଅନୁଷ୍ଠାନର ଭାଗ ଦେବା ପାଇଁ ଆଣିବା। ଜ୍ଞାନୀ, ପବିତ୍ର କବି, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବୃଷଭ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଆମେ ଶ୍ରଦ୍ଧାଭାବରେ ଶ୍ଲୋକ ଅର୍ପଣ କରୁଛୁ; ସେ ଆକାଶରେ ସୁନା ଭଳି ଜ୍ଵଳିବା, ବ୍ୟାପକ ଭାବରେ ବିସ୍ତୃତ। ଏଠି, ଏକ ଜବାନ ମା ଏକ ଶିଶୁକୁ ଉଠାଇଛି—ସେ ଜାଗିଛି, ଲୁଚିଛି, ମା ଧରିଛି, କିନ୍ତୁ ପିତାଙ୍କୁ ଦେଇନାହିଁ। ଲୋକମାନେ ତାଙ୍କ ମୁହଁକୁ ଅପମାନ କରିନାହିଁ; ସେ ଚାରିପାଖରେ ରଥରେ ଥିବା ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ। ଏ ଯୁବତୀ କିଏ, ଯିଏ ଏହି ଶିଶୁକୁ ଧରିଛି? ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପିତା ତାଙ୍କୁ ଉତ୍ପନ୍ନ କରିଛନ୍ତି। ଏହି ଗର୍ଭ ଅନେକ ଶରଦ୍ ଅତିକ୍ରମ କରି ବୃଦ୍ଧି ହୋଇଛି; ମୁଁ ଦେଖିଲି, ଯେତେବେଳେ ମା ତାଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ। ଦୂରରୁ ମୁଁ ଦେଖିଲି, ସୁନା ଦାନ୍ତ, ପବିତ୍ର ରଙ୍ଗ, କୌଣସି ଅସ୍ତ୍ର ନଥିବା ଅବସ୍ଥାରେ କ୍ଷେତ୍ର ମାପୁଥିବା। ଅମୃତତ୍ୱ ଦେଇ, ଜ୍ଞାନୀଙ୍କୁ, ନିର୍ଦ୍ଦୋଷମାନେ ମୋତେ କଣ କରିଛନ୍ତି, କଣ ପ୍ରଶଂସା? ମୁଁ ଦେଖିଲି, ସେ କ୍ଷେତ୍ରରୁ ଚଳିଛନ୍ତି, ନୂତନ ଜନ୍ମ ନେଇ, ଦୀପ୍ତିମାନ ପଶୁ ଦଳ ସହିତ; ସେ ଧରାଯାଇନାହିଁ, ସେ ନିଶ୍ଚୟ ଜନ୍ମ ନେଇଛନ୍ତି। ଫିକା ରଙ୍ଗର ଏହି ଯୁବତୀମାନେ ମା ହୋଇଯାନ୍ତି। ଅନେକ ଗୋମାନେ ମଧ୍ୟରେ ମୋର କିଏ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ? ଯେଉଁମାନେ ଜଙ୍ଗଲ ମଧ୍ୟ ରକ୍ଷାକର୍ତ୍ତା; ଯେଉଁମାନେ ତାଙ୍କୁ ନେଇଛନ୍ତି, ସେମାନେ ମୁକ୍ତ କରନ୍ତୁ; ଜ୍ଞାନୀ ଗୋମାନେଙ୍କ ଜନ୍ମ ଜାଣନ୍ତି, ସେ ଆମ ନିକଟକୁ ଆସନ୍ତୁ। ଶତ୍ରୁମାନେ ରାଜା, ଲୋକମାନେଙ୍କ ରକ୍ଷକ, ମର୍ତ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟରେ ରଖିଛନ୍ତି; ଅତ୍ରିଙ୍କ ପ୍ରାର୍ଥନା ତାଙ୍କୁ ମୁକ୍ତ କରନ୍ତୁ—ଯେଉଁମାନେ ନିନ୍ଦା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ନିନ୍ଦିତ ହେଉନ୍ତୁ। ଶୁନଃଶେପ ମଧ୍ୟ ବଳିପୀଠରେ ବାନ୍ଧା ଥିଲେ, ମୁକ୍ତ ହେଲେ, କାରଣ ସେ ଦାହିତ ହେବାକୁ ଥିଲେ ନାହିଁ; ତେଣୁ, ଅଗ୍ନି, ଆମକୁ ଏହି ବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତ କର, ଜ୍ଞାନୀ ହୋତା, ଏଠି ବସିଥିଲେ। ଅପମାନିତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ସେ ଉତ୍ସାହରେ ଅଚଳ ଥିଲେ; ସେ ମୋତେ କହିଲେ, ଦେବତାମାନେଙ୍କ ନିୟମ ଦେଖିବାକୁ: ଇନ୍ଦ୍ର ଜାଣି, ତୁମକୁ ଦେଖିଛନ୍ତି—ତାଙ୍କ ନିର୍ଦେଶରେ, ଅଗ୍ନି, ମୁଁ ଆସିଛି। ଅଗ୍ନି ମହାନ ଆଲୋକରେ ଚମକିଉଠି, ତାଙ୍କ ମହିମାରେ ସମସ୍ତ ଦେଖାଯାଏ; ସେ ଦେବୀମାନେଙ୍କ ଦୁଷ୍ଟ ଶକ୍ତିକୁ ପ୍ରତିରୋଧ କରନ୍ତି, ଭୂତମାନେକୁ ଚିଁଡିବା ପାଇଁ ତାଙ୍କ ଶିଙ୍ଗ ତୀକ୍ଷ୍ଣ କରନ୍ତି। ଅଗ୍ନିଙ୍କ ଦୀଘ୍ର ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀମାନେ ଆକାଶରେ ରହନ୍ତୁ, ଭୂତମାନେକୁ ନାଶ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ; ତାଙ୍କ ଜ୍ଵଳନରେ, ଦେବୀମାନେଙ୍କ ଅସ୍ତ୍ରଗୁଡିକ ଭୂତମାନେକୁ ଭାଙ୍ଗି ଦେଇଛନ୍ତି, ଅଧର୍ମୀମାନେ ତାଙ୍କ ଆକ୍ରମଣକୁ ପ୍ରତିରୋଧ କରିପାରନାହିଁ। ଏହି ପ୍ରଶଂସା, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ, ଦ୍ରଷ୍ଟା ଚାରିପାଖରେ ରଥ ଭଳି ନିର୍ମାଣ କରିଛି; ଯଦି ଅଗ୍ନି, ଦେବତା, ଏହା ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି, ଆମେ ଏହା ଦ୍ୱାରା ଦୀପ୍ତିମାନ ଗୌରବ ଲାଭ କରିପାରିବା। ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଗଳାର ଦୀପ୍ତିମାନ ବୃଷଭ, ଶତ୍ରୁନାଶକ, ଜ୍ଞାନୀ ଅଗ୍ନି ଜ୍ଞାନ ସହିତ ଆଗେଇଯାନ୍ତି; ଏହି ଭଳି ଅମୃତମାନେ ଏହି ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି, ମନୁଙ୍କୁ ରକ୍ଷା ଦେଇ, ଯେଉଁମାନେ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ଅର୍ପଣ କରନ୍ତି। ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ଜନ୍ମ ନେବାବେଳେ ଭାରୁଣ ହେଉଛ; ଜ୍ୱଳିବାବେଳେ ମିତ୍ର ହେଉଛ; ଶକ୍ତିର ପୁତ୍ର ଭାବେ ତୁମେ ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେର ଆଶ୍ରୟ; ଉପାସକଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମେ ଇନ୍ଦ୍ର ହେଉଛ। ତୁମେ ଆର୍ୟମାନ ହେଉଛ, ଯେତେବେଳେ ତୁମେ ଯୁବମାନେଙ୍କ ନାମ ଧାରଣ କର; ତୁମେ ଗୁପ୍ତ ଭାବରେ ଧାରଣ କର; ମିତ୍ରଙ୍କୁ ଗୋମାନେ ସହିତ ଅଭିଷେକ କରାଯାଏ, ଯେତେବେଳେ ତୁମେ ଦୁଇଜଣକୁ ଏକ ମନ ରେ ଏକତ୍ର କର। ତୁମ ମହିମା ପାଇଁ, ମାରୁତମାନେ ସୁସଜ୍ଜିତ ହୁଅନ୍ତି, ରୁଦ୍ର, ତୁମ ଜନ୍ମ ଅତି ଅଦ୍ଭୁତ ଓ ଶୁଭ୍ର; ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପଦ ତୁମ ସହଯୋଗୀ ଭାବେ ରଖାଯାଇଛି—ଏହି ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ଗୋମାନେଙ୍କ ଗୁପ୍ତ ନାମକୁ ରକ୍ଷା କର। ତୁମ ଦୀପ୍ତିରେ, ଦେବତାମାନେ ଅମୃତତ୍ୱର ଭାଗ ଅନୁଷ୍ଠାନ କରନ୍ତି; ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ହୋତା ଭାବେ ଉପସ୍ଥାପନ କରନ୍ତି, ଦ୍ରଷ୍ଟାମାନେ ଦୟା ପାଇଁ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି। ଅଗ୍ନି, ପୂର୍ବରୁ କୌଣସି ହୋତା ତୁମେ ପରି ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ନୁହେଁ, ନାହିଁ କୌଣସି ଅନ୍ୟ, ଜ୍ଞାନରେ ତୁମେ ପାରିଗୁଡିକୁ କ୍ଷମତାଶୀଳ; ଯେଉଁମାନେ ତୁମେ ଅତିଥି ହେଉଛ, ସେମାନେ ବଳି ଦ୍ୱାରା ମର୍ତ୍ୟମାନେ ଉପରେ ଜୟ ପାଇଥିବା। ଅଗ୍ନି, ତୁମ ସାହାଯ୍ୟରେ ଆମେ ଧନ ଜିତିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ, ଆମ ଅର୍ପଣରେ ଜାଗୃତ; ଯୁଦ୍ଧ, ସଭା, ଦିନରେ, ଶକ୍ତିର ପୁତ୍ର, ଧନ ଦ୍ୱାରା ମର୍ତ୍ୟମାନେ ଉପରେ ଜୟ ପାଇବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ। ଯେଉଁମାନେ ଆମ ଉପରେ ଦୋଷ କିମ୍ବା ଶତ୍ରୁତା ଆଣନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ମନରେ ଖରାପ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ରଖନ୍ତି, ସେମାନେ ଏହି ଦୋଷ ଭୋଗ କରନ୍ତୁ; ଜ୍ଞାନୀ ଅଗ୍ନି, ଏହି ଶାପକୁ ନାଶ କର—ଯେଉଁମାନେ ଆମକୁ ଦୁଇମୁଖା ଭାବରେ କ୍ଷତି କରିବାକୁ ଚାହନ୍ତି। ଦେବତା, ପ୍ରଭାତରେ, ପ୍ରାଚୀନମାନେ ତୁମକୁ ଦୂତ ଭାବେ ଉପସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ; ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ଧନ ସଂଗ୍ରହ କରିବାକୁ ଯାଉଥିବାବେଳେ, ଦେବତା, ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଧନଦ୍ୱାରା ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି। ଅଗ୍ନି, ଜ୍ଞାନୀ, ତୁମେ ପିତାଙ୍କୁ ବିରୋଧ କରୁଥିବାକୁ ଦୂର କର; ପୁତ୍ର ଭାବେ, ଶକ୍ତିର ପୁତ୍ର, ଆମକୁ ରକ୍ଷା କର; ଜ୍ଞାନୀ ଅଗ୍ନି, କେବେ ତୁମେ ଆମକୁ ଦେଖିବା? କେବେ, ସତ୍ୟ ଜ୍ଞାନୀ, ଆମକୁ ସାହାଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଆସିବା? ଉପାସକ, ପ୍ରଶଂସା କରି, ଅନେକ ନାମ ଦେଇଥାଏ; ଧନଦାତା, ଯଦି ତୁମେ ଏହାରେ ଖୁସି ହେଉଛ; ଅଗ୍ନି, ଦେବତାଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେଇ, ଆମ ପାଇଁ ଦୟା ଲାଭ କରନ୍ତୁ।