ଏକ ସମୟର କଥା, ମହାଶକ୍ତିଶାଳୀ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଗୋତମମାନେ ତାଙ୍କର ଅଦ୍ଭୁତ, ନିର୍ମଳ ଏବଂ ଅଜୟ ସହାୟତା ସହିତ ନିଜମାନେ ପାଖକୁ ଆସିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କଲେ। ସେମାନେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ମିତ୍ରତା ପ୍ରଦାନ କରିବାକୁ ଚାହିଲେ, ଯେଉଁଥିରେ ଦୟାଳୁ ଇନ୍ଦ୍ର ଗୋଧନ ଦେଇଥିଲେ, ଯୋଜିତ ଗାଡ଼ି ଓ ପୁରସ୍କାର ପାଇଁ ଉତ୍ସୁକ ଥିଲେ। ଏହିପରି ମହାନ ଧନ ଓ ପୁଷ୍ଟି ଦେବାର ଅଧିକାର କେବଳ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଖରେ ଅଛି, ସେମାନେ ଏହି ଦୟା ଆଶା କଲେ। ଇନ୍ଦ୍ର ଯେତେବେଳେ ପ୍ରଶଂସିତ ହୁଅନ୍ତି ଓ ଧନ ଦେବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି, ସେତେବେଳେ କେହି ତାଙ୍କୁ ବାରଣ କରିପାରିନଥିଲେ। ଗୋତମମାନେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ଉତ୍ସାହିତ ହୋଇ ଗୀତ ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ, ଏବଂ ସେମାନେ ତାଙ୍କର ବୀରତା ଉପଖ୍ୟାନ କହିଲେ—ଯେଉଁଠାରେ ସୋମ ରସ ପାନ କରି ଦାସ୍ୟୁମାନେର କିଲ୍ଲା ଭଙ୍ଗ କରିଥିଲେ। ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କର ଏହି ବିଶିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟଗୁଡ଼ିକୁ ଗୋତମମାନେ ପ୍ରଶଂସା କଲେ, ଓ ତାଙ୍କର କୀର୍ତ୍ତି ନିଜମାନେ ଉପରେ ଆଣିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କଲେ। ଇନ୍ଦ୍ର ସମସ୍ତଙ୍କ ସାଧାରଣ ସହାୟକ ଏବଂ ସେଇ ଯାହାକୁ ନିଜେ ଡାକନ୍ତି। ତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇ, ସୋମ ରସ ରେ ଆନନ୍ଦ କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କଲେ। ଗୋତମମାନେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ନିଜମାନେ ପାଖକୁ ଆଣିବା ପାଇଁ ଗୀତ ଗାଇଲେ, ଏବଂ ତାଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠ କୃତ୍ୟ ମନେ ପକାଇଲେ। ତାଙ୍କୁ ବିବାହିତ ବର ଯେପରି ନୂତନ ବଧୁମାନେ ଭଳି ଆନନ୍ଦ କରନ୍ତି, ସେପରି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ନିଜମାନେ ଯଜ୍ଞ ଭୋଗ ଓ ଗୀତରେ ଆନନ୍ଦ ଦେବାକୁ ଚାହିଲେ। ସେମାନେ ହଜାର ଯୋଜିତ ରଥ ଓ ଶତ ଘଡ଼ି ସୋମ ରସ ପାଇଁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଡାକିଲେ। ହଜାର ଓ ଶତ ଗୋବଂଶ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଦେଇ, ତାଙ୍କର କୃପା ଆଶା କଲେ। ସେମାନେ ଦଶଟି ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପାତ୍ର ଗ୍ରହଣ କଲେ ଏବଂ ଦୟାଳୁ ଭୃତ୍ରସୂଦନ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଅଧିକ ଦାନ ଦେବାକୁ ଅନୁରୋଧ କଲେ। ତାଙ୍କୁ ବିଶେଷ ଦାନରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଓ ବହୁତ ଦେବାକୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କଲେ। ଏହି ମହାନ ଦାନର କ୍ଷେତ୍ରରେ ତାଙ୍କର ଖ୍ୟାତି ବିସ୍ତାରିତ, ଗୋତମମାନେ ତାଙ୍କର ଶ୍ରେଷ୍ଠତାର ଅଂଶ ଚାହିଲେ। ତାଙ୍କୁ ପିତୃପୁରୁଷ ଉତ୍ସର୍ଗ କରି, ତାଙ୍କର ଶୂରବଳ ଏବଂ ଦୟା ପ୍ରଶଂସା କଲେ। ତାଙ୍କର ରଥର ଉତ୍ତମ ଶ୍ୱେତ ଘୋଡ଼ାମାନେ ଦଳରେ ଅପୂର୍ବ ଅଲଂକାର ଧାରଣ କରି ଉଜ୍ଵଳ ହେଉଥିଲେ। ଗୋସ୍ଥଳୀ ଓ ତାହାର ଅନୁସରୀମାନେ ପାଇଁ ଶୁଭ ହେଉ, ଏହି ସୁନାଲି ଘୋଡ଼ାମାନେ ସଦା ଦଳରେ ପ୍ରବାହମାନ ରହନ୍ତୁ। ଏହାଠାରୁ, ମୁଁ ମନ୍ତ୍ରବାହକ ଭାବେ ଋଭୁମାନେ ପାଖକୁ ନିଜ ଉବାଚ ପଠେଇଲି, ଏବଂ ପ୍ରଶଂସା ପାଇଁ ଏକ ଶ୍ୱେତା ଗାଈ ଉପସ୍ଥାପନ କଲି। ଏହି ଋଭୁମାନେ ବାୟୁ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରେରିତ ତୀବ୍ର ରଥରେ ଆକାଶ ପରିଦେଶରେ ଜଳ ହୋଇ ବିକସିତ ହେଲେ। ଯେତେବେଳେ ଶିଳ୍ପୀମାନେ ତାଙ୍କର ପିତାମାତାଙ୍କ ପାଇଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆଶ୍ରୟ ସୃଷ୍ଟି କଲେ ଓ ସେମାନେ ଦେବତାମାନେ ସହ ମିତ୍ରତା କଲେ, ସେଠାରେ ମନସିକ ଶକ୍ତି ଆଣିଲେ। ଯେଉଁ ଋଭୁମାନେ ତାଙ୍କର ବୃଦ୍ଧ ପିତାମାତାଙ୍କୁ ପୁନଃ ଯୁବା କଲେ, ସେମାନେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସହଯୋଗୀ ଏବଂ ମଧୁମୟ ପ୍ରବାହର ଅଧିକାରୀ ଥିଲେ, ତେବେ ସେମାନେ ଆମର ଯଜ୍ଞକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ଏହି ଋଭୁମାନେ ଏକ ବର୍ଷ ଧରି ଗାଈ ଓ ଘୋଡ଼ା ରକ୍ଷା କଲେ, ଏବଂ ଏହି କର୍ମ ଦ୍ୱାରା ଅମରତ୍ୱ ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ। ପୁରୁଣା ମାନେ 'ଦୁଇଟି ପାତ୍ର ତିଆରି କରିବା' ବୋଲିଲେ, ଛୋଟମାନେ 'ଚାରିଟି' ବୋଲିଲେ, ଏବଂ ତ୍ୱଷ୍ଟୃ ତାଙ୍କର କଥା ସ୍ୱୀକାର କଲେ। ସେମାନେ ସତ୍ୟ କହିଲେ ଓ କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ; ଏହି ଚାରିଟି ପାତ୍ର ଏକଟି ପରି ଦେଖାଗଲା। ଯେତେବେଳେ ଋଭୁମାନେ ଦ୍ୱାଦଶ ଦିନ ଗୁପ୍ତ ସ୍ଥାନରେ ଅତିଥି ଭାବେ ରହିଥିଲେ, ସେମାନେ କ୍ଷେତ୍ର ଉର୍ବର କଲେ, ନଦୀ ଚାଲିଲେ, ମରୁଭୂମିରେ ଦଣ୍ଡିଥିଲେ, ଓ ଉଦ୍ଭିଦ ଏବଂ ଜଳକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କଲେ। ଏହି ଶିଳ୍ପୀମାନେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥ ଓ ଅନେକ ଆକାରର ଦୁଧ ଦେଇଥିବା ଗାଈ ତିଆରି କଲେ। ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ, ଏହି କ୍ଷମତା ଇନ୍ଦ୍ର, ଋଭୁକ୍ଷ, ଓ ବିଭ୍ୱାନଙ୍କୁ ମିଳିଲା। ଯେଉଁମାନେ ଦୁଇଟି ଶ୍ୱେତ ଘୋଡ଼ା ଯୋଜିଲେ, ଇନ୍ଦ୍ର ପାଇଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଘୋଡ଼ା ତିଆରି କଲେ, ସେଇ ଋଭୁମାନେ ଆମକୁ ନିରାପତ୍ତା ଓ ସମୃଦ୍ଧି ଦେଉନ୍ତୁ। ଆଜି, ମୁଁ ମିତ୍ରତା ପାଇଁ ତୁମ ମଦିରା ଓ ଆନନ୍ଦ ଚାହେଁ, ଏହି ତୃତୀୟ ସୋମ ଚାପରେ ଆମକୁ ଧନ ଦିଅ। ରିଭୁ, ବିଭ୍ୱାନ, ବାଜା ଓ ଇନ୍ଦ୍ର ଏହି ଯଜ୍ଞକୁ ଧନ ସହ ଆସନ୍ତୁ, ଧୀଷଣା ଆଜି ପାନୀୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଛନ୍ତି। ଶିଳ୍ପୀମାନେ, ପୁରସ୍କାର ଓ ଶକ୍ତି ପାଇଁ ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା, ଋଭୁମାନେ ଋତୁଏ ଆନନ୍ଦ କରନ୍ତୁ, ଆନନ୍ଦ ଏକତ୍ର ହେଉ, ଦୟା ଏକତ୍ର ହେଉ, ଆମକୁ ଶୂରବଳ ସନ୍ତାନ ଓ ଧନ ଦିଅନ୍ତୁ। ଏହି ଯଜ୍ଞ ତୁମ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ, ଯାହା ତୁମେ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଉଚ୍ଚତାରେ ଉପସ୍ଥାପନ କରିଛ; ପ୍ରଶଂସାକୁ ଉତ୍ସୁକ ହୋଇ ତୁମେ ସମସ୍ତ ପୁରସ୍କାର ଅଧିକାର କରିଛ। ତୁମ ପାଇଁ ଧନ ଗଠିତ, ଭକ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ, ମାନବ ଉପାସକ ପାଇଁ। ତୃତୀୟ ସୋମ ଚାପ ତୁମ ପାଇଁ ଅର୍ପିତ, ତୁମେ ଏହାର ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କର। ରିଭୁମାନେ, ବିରମ୍ବା, ଧନଦାତା, ପୁରସ୍କାର ଧାରଣ କରି, ମନୁଷ୍ୟଙ୍କର ପ୍ରଶଂସିତ ହୋଇ, ନିଜ ପାନୀୟ ଓ ଦିନର ଆନନ୍ଦ ପାଇଁ ଆସନ୍ତୁ। ଶକ୍ତିର ସନ୍ତାନମାନେ, ଏହି ଯଜ୍ଞକୁ ଆସନ୍ତୁ, ଏକତାରେ ମଧୁମୟ ସୋମ ପାନ କରନ୍ତୁ, ଧନ ନେଇ ଇନ୍ଦ୍ର ସହ। ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ବରୁଣ ସହ ଏକତାରେ, ମାରୁତମାନେ ସହ ଏକତାରେ, ଋତୁ ରକ୍ଷକ ଓ ଦେବୀମାନେ ସହ ଏକତାରେ, ଧନବାହୀ ସହ ଏକତାରେ ସୋମ ପାନ କରନ୍ତୁ। ଆଦିତ୍ୟମାନେ, ପାହାଡ଼, ଦେବସାବିତା, ଓ ଧନବାହୀ ନଦୀମାନେ ସହ ଏକତାରେ ଆନନ୍ଦ କରନ୍ତୁ। ଯେଉଁମାନେ ଅଶ୍ୱିନ, ପିତୃ, ସହାୟକ, ଗାଈ ତିଆରି କରିଥିବା, ଘୋଡ଼ା ତିଆରି କରିଥିବା, ଦୁଇଟି ରଥ ଅଲଗା କରିଥିବା, ସେଇ କୁଶଳୀ ଋଭୁମାନେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ କରିଥିଲେ।