ଏକ ଦିନ, ଋଷିମାନେ ଆଗ୍ନିଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଓ ପ୍ରାର୍ଥନା ସହିତ ସ୍ତୁତି କରି ବସିଥିଲେ। ସେମାନେ କହିଲେ, “ଓ ସ୍ୱୟଂ-ପ୍ରଭା ଆଗ୍ନି, ଆମେ ତୁମର କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ କରିନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ଆମେ ସତ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କରିଛୁ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଉଷାମାନେ ଆମକୁ ଆଶୀର୍ବାଦ କରୁଛନ୍ତି। ଶୁଦ୍ଧ, ସଦାନୂତନ, ଅନେକ ରୂପର ଆଗ୍ନି, ଯିଏ ହେଉଛନ୍ତି ଦେବତାଙ୍କର ମଧୁର ନୟନ, ହେ ଆଗ୍ନି, ଆମେ ତୁମ ପାଇଁ ଏହି ସ୍ତୁତିଗୁଡ଼ିକୁ କହିଛୁ। ଏହାକୁ ଗ୍ରହଣ କର। ତୁମ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳତାରେ ଆମକୁ ଶ୍ରୀମାନ କର, ବଡ଼ ଧନ ଦିଅ, ଓ ବହୁ ପ୍ରଦାନ କରିବାରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହୁଅ।” ଏହି ସ୍ତୁତି ଓ ପ୍ରାର୍ଥନା ଶୁଣି, ସେମାନେ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ଡାକିଲେ—ଯିଏ ଦୁଇ ଜଗତ୍ର ସତ୍ୟ-ଅନୁଷ୍ଠାନର ରାଜା, ପ୍ରାଚୀନ ଓ ସୁବର୍ଣ୍ଣମୟ ଆଗ୍ନିଙ୍କ ସହଯୋଗୀ। ସେମାନେ ଆଗ୍ନିଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ଆସନ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥିଲେ, ଯେପରି ଏକ ଭାର୍ଯ୍ୟା ତାଙ୍କର ପତି ପାଇଁ ଶୃଙ୍ଗାର କରେ। ସେମାନେ ପ୍ରାର୍ଥନା କଲେ, “ଓ ଆଗ୍ନି, ଆସ, ଆମ ମଧ୍ୟରେ ବସ, ତୁମ ଦୟାଳୁ ଚିନ୍ତାମାନେ ଆମ ଉପରେ ପ୍ରସ୍ନନ୍ନ ହେଉ।” ତାପରେ ଋଷି ଆପଣଙ୍କର ଅତୁଳିତ ଭକ୍ତି ଓ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ଆଗ୍ନିଙ୍କୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କଲେ, “ଓ ଆଗ୍ନି, ତୁମେ ଏହି ମାମଲାରେ ଆମ ମଧ୍ୟସ୍ଥ ଅଟୁଟ ରହ, ସତ୍ୟ ଜାଣ, ନିଜ ମନରେ ଆପଣ ଅନୁସରଣ କର। କେବେ ତୁମର ସ୍ତୁତି, ଏହି ସାଧାରଣ ଭୋଜର ଗୀତ, ଓ ସମ୍ପ୍ରୀତି ତୁମ ଗୃହରେ ବସିବ?” ସେମାନେ ଚିନ୍ତା କଲେ, “କିପରି ଆମେ ବାରୁଣଙ୍କୁ କଥା କହିବା, କିପରି ସ୍ୱର୍ଗକୁ, କିପରି ମିତ୍ର, ପୃଥିବୀ, ଆର୍ୟମାନ, ଭଗାଙ୍କୁ କଥା କହିବା ଯାହାରେ କୌଣସି ଅପରାଧ ନ ହୁଏ?” ସେମାନେ ଆହୁରି ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ଧିଷ୍ଣ୍ୟ, ବାତ, ଅଶ୍ୱିନୀକୁ, ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ କିପରି କଥା କହିବା? ପୂଷଣ, ରୁଦ୍ର, ବିଷ୍ଣୁ, ଶର୍ବଙ୍କୁ କିପରି ପ୍ରସନ୍ନ କରିବା?” ତାପରେ ସେମାନେ ମାରୁତଗଣ, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଅଦିତିଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କଲେ, ଏବଂ ଆଗ୍ନିଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କଲେ, “ସତ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ତୁମ ପାଇଁ ଏହି ଧନ, ଦୁଧର ଆହୁତି ଆମେ ଉପସ୍ଥାନ କରୁଛୁ। ଅନ୍ଧକାର ମଧ୍ୟରେ ମଧୁର ଆଲୋକରେ ପ୍ରଭା ପ୍ରବାହିତ ହୁଏ, ଏହି ଦୁଧ ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ ଦ୍ୱାରା ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୁଏ।” ସେମାନେ କହିଲେ, “ସତ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଏହି ବୃଷଭ ଅପି ଅଯୁକ୍ତ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଦୁଧରେ ପୋଷିତ ହୁଏ। ଅଚଳ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଦୁଇ ସାଙ୍ଗରେ ଦୂରେ ଯାଏ, ଏବଂ ଚିତ୍ରା ଗାଈରୁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଦୁଧ ଆଣେ।” ଅଙ୍ଗିରସମାନେ ପହାଡ଼ ଭାଙ୍ଗି, ଗାଈମାନେ ସହ ଉଲ୍ଲାସିତ ହେଲେ, ଉଷା ଚାରିପାଖରେ ଘୁଞ୍ଚିଗଲେ, ଆଲୋକ ଜନ୍ମ ନେଲା ଆଗ୍ନିରେ। ଦିବ୍ୟ ଅମୃତ ଜଳ ମଧୁର ତରଙ୍ଗ ସହିତ ଆସି, ଆସନ ପାଇଁ ପ୍ରବାହିତ ହେଲା। ସେମାନେ ପ୍ରାର୍ଥନା କଲେ, “ଅନ୍ୟର ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ, ଗାଈ, ଧନ ଉପରେ ଆମେ ଲୋଭ କରିବା ନାହିଁ। ଭ୍ରାତାଙ୍କ ମିଥ୍ୟା ଋଣ, ବନ୍ଧୁର କୌଶଳ, ଶତ୍ରୁର ଶକ୍ତି ଆମେ ଗ୍ରହଣ କରିବା ନାହିଁ। ଆଗ୍ନି, ତୁମେ ଆମକୁ ରକ୍ଷା କର, ସନ୍ତୋଷ ପ୍ରଦାନ କର, ଦୁଷ୍ଟକୁ ଦଣ୍ଡ ଦିଅ, ଦାନବକୁ ନଶ୍ୱ କର। ଏହି ସ୍ତୁତି ଓ ଅଙ୍ଗିରସଙ୍କର ପ୍ରାର୍ଥନା ଗ୍ରହଣ କର, ତୁମ ଦିବ୍ୟ କୃପା ଚିରଞ୍ଜୀବୀ ହେଉ।” ଋଷିମାନେ କହିଲେ, “ସମସ୍ତ ପଥ ଆଗ୍ନି, ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ତୁମକୁ ଜଣାଇଛନ୍ତି। ଏହି ଚିନ୍ତା, ଚିନ୍ତନର ଉଚ୍ଚାରଣ ଆମେ ପ୍ରଶଂସା କରୁଛୁ।” ତେବେ ଆଗ୍ନିଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରି, “ପୃଥିବୀ ପରି ବିସ୍ତୃତ ପଥ ତିଆରି କର, ରାଜା ପରି ଗଜ ସହ ଆଗେ ବଢ଼। ତୁମ ସଙ୍ଗୀମାନେ ସହିତ ଏହି ପଥ ଅନୁସରଣ କର, ତୁମ ତେଜସ୍ୱୀ ଶିଖା ଦ୍ୱାରା ଦୁଷ୍ଟମାନେକୁ ଦଣ୍ଡ ଦିଅ।” ତୁମ ତୁଣ୍ଡା ଶିଖା ଶୀଘ୍ର ଉଡ଼େ, ସବୁଠି ଛୁଏ, ତୁମ ତାପରେ କୀଟମାନେକୁ ଦାହ କର, ଅଗ୍ନି, ସବୁଠି ଅଙ୍ଗାର ପଠାଅ। ତୁମ ଗୁପ୍ତଚର ପଠାଅ, ତୁମେ ଅତିଶୀଘ୍ର, ଏହି ପ୍ରଜାର ଅଭେଦ୍ୟ ରକ୍ଷକ ହୁଅ। କିଏ ଦୂର କିମ୍ବା ସମୀପରୁ ଆମ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଅପବାଦ କହେ, ତାଙ୍କୁ ଆଘାତ କରିବାକୁ ଦିଅ ନାହିଁ। ଆଗ୍ନି, ଉଠ, ଆପଣକୁ ପ୍ରସାରିତ କର, ଶତ୍ରୁମାନେ ତୁମ ତୀକ୍ଷ୍ଣତାରୁ ପଳାଇଯାଉ। ଯିଏ ଆମ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଶତ୍ରୁତା କରେ, ଶୁଷ୍କ କାଠ ପରି ତାଙ୍କୁ ଦାହ କର। ତୁମେ ସିଧା, ଆମ ପକ୍ଷରେ ଆଘାତ କର, ଦିବ୍ୟ ଶକ୍ତି ପ୍ରକାଶ କର। ମାନ୍ତ୍ରିକଙ୍କ ଶକ୍ତି ନମ୍ର କର, ଶତ୍ରୁ ଓ ଅଶତ୍ରୁକୁ ନଶ୍ୱ କର। ଯିଏ ଆଗ୍ନିଙ୍କୁ ଭଜେ, ସେ ତୁମ ଦୟା ଜାଣିପାରେ, ତାଙ୍କ ପାଇଁ ସମସ୍ତ ଦିନ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୁଏ, ଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ ଦୂର ଦେଶ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ କରନ୍ତି। ଯିଏ ଆଗ୍ନିଙ୍କୁ ନିୟମିତ ଆହୁତି ଓ ଗୀତରେ ପ୍ରସନ୍ନ କରେ, ସେ ଶ୍ରେୟସ୍କାମୀ ଓ ଧନୀ ହୁଏ। ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଦିନ ଦିନ ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ଓ ଆଶୀର୍ବାଦ ଏକତ୍ରିତ ହୁଏ। ଋଷିମାନେ ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରେ କହିଲେ, “ତୁମ ଦୟାକୁ ଗୀତରେ ପ୍ରଶଂସା କରୁଛି। ଏହି ଗୀତ ତୁମ ସହ ଚିରଞ୍ଜୀବୀ ହେଉ। ଆମେ ଉତ୍ତମ ଘୋଡ଼ା, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରଥ ଦ୍ୱାରା ତୁମକୁ ସମ୍ମାନ କରିବାକୁ ଚାହୁଁ। ଦିନକୁ ଦିନ ଆମେ ଶାସନ ଧାରଣ କରିବାକୁ ଚାହୁଁ।” “ଏଠାରେ ଆସ, ଆଗ୍ନି, ପ୍ରତିଦିନ ସକାଳ ବିକାଳ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଇ ରୁହ। ଆମେ ଆନନ୍ଦ ହୃଦୟରେ ଖେଳିବା, ତୁମ ତେଜରେ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦୃଢ଼ ହେବା।” ଯିଏ ଆଗ୍ନିଙ୍କୁ ଉତ୍ତମ ଘୋଡ଼ା, ସୁନ୍ଦର ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ, ଧନରେ ଭରିଥିବା ରଥ ନେଇ ପ୍ରସନ୍ନ କରେ, ଆଗ୍ନି ସେ ଲୋକଙ୍କ ରକ୍ଷକ, ବନ୍ଧୁ ହୁଏ। ଋଷି କହିଲେ, “ମୁଁ ମହତ୍ତ୍ୱର ବନ୍ଧନକୁ ସମ୍ପ୍ରକ୍ତିର ଶବ୍ଦରେ ଢିଲା କରୁଛି, ଏହିପରି ମୁଁ ମୋ ବାପା ଗୋତମଙ୍କ ବଂଶ ଅନୁସରଣ କରୁଛି। ଅଗ୍ନି, ତୁମେ ଏହି କଥାର ଅର୍ଥ ଜାଣ।” ଏହି ରକ୍ଷକମାନେ ଚେତନାଶୀଳ, ଶୀଘ୍ର, ଉତ୍ସାହୀ, ଅକ୍ଳାନ୍ତ, ଅନୃଣ, ସଦା ସଚେତନ—ଏମିତି ରକ୍ଷକମାନେ ଆଗ୍ନି, ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। ଏମିତି ରକ୍ଷକମାନେ ନିଜ ସ୍ୱାର୍ଥ ପାଇଁ କାମ କରନ୍ତି ନାହିଁ, ଅନ୍ଧକାର ଦେଖି ଦୁଷ୍ଟତାରୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି, ତୁମେ ସବୁଜ୍ଞାନୀ ଭଲ କର୍ମକୁ ରକ୍ଷା କର, ଦୁଷ୍ଟ, ଲୋଭୀ ଅପରାଜିତ ହୁଏ ନାହିଁ। ତୁମେ ସହଚର, ରକ୍ଷକ ହୋଇ ଆମକୁ ଧନ ଦିଅ। ଏକ ମିଥ୍ୟା କିମ୍ବା ସତ୍ୟ ଶାପ ଦୂର କର, ତୁମ ସମର୍ଥନରେ ନିର୍ଭୟ ହୋଇ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ଦିଅ। ଏହି ଅର୍ପଣରେ ଆଗ୍ନି, ଆମେ ପୂଜା କରୁଛୁ, ଏହି ପ୍ରଶଂସିତ ଗୀତ ଗ୍ରହଣ କର। ଈର୍ଷ୍ୟାଳୁମାନେକୁ ଦାହ କର, ଦୁଷ୍ଟ, ଧୃତ, ଦ୍ୱେଷୀ ଠାରୁ ରକ୍ଷା କର। ସମସ୍ତେ ଏକତାରେ ଆଗ୍ନି ବୈଶ୍ୱାନରଙ୍କୁ ମହା ପ୍ରଶଂସା ସହିତ ପୂଜା କରିଥିଲେ।