ଏକ ସମୟର କଥା, ଆମେ ସମସ୍ତେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କଲୁ, ସେ କଏଁ ଦୂର କିମ୍ବା ନିକଟରୁ ଆସନ୍ତୁ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏହି ପାହାଡ଼ ପ୍ରହାରୀ ଇନ୍ଦ୍ର, ଆମ ପାଖକୁ ଆସନ୍ତୁ। ଏଠି, ଏକ କୁଶଳ କର୍ମଶିଳ୍ପୀ ପରି, ତେଣୁ ଦୀପ୍ତିମାନ କୌଶଳରେ ଆଗେଇଯାଉଛନ୍ତି; ସେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏବଂ ଅନୁପ୍ରେରିତ, ଯେଉଁପରି ଭଲ ଯୁତି ଘୋଡ଼ା। ପ୍ରଜ୍ଞାବାନ ଓ ସ୍ପଷ୍ଟଦର୍ଶୀ ଲୋକେ ସେଉଁଠି ଦୂର ଓ ପ୍ରିୟ ବସ୍ତୁକୁ ଖୋଜନ୍ତି। ଏବେ, ମୁଁ ଏହି ଋଷିମାନଙ୍କ ମୂଳ ନେଇ ପ୍ରଶ୍ନ କରେ, ସେମାନେ ମନରେ ଧାରଣ କରାଯାଇଛନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ଦକ୍ଷତାରେ ଆକାଶକୁ ଗଢ଼ିଥିଲେ। ତୁମର ଏହି ବଢ଼ୁଥିବା ସ୍ତୁତିମାନେ, ଚିନ୍ତାରେ ଚାଳିତ, ନିୟମ ମାର୍ଗରେ ଗତି କରନ୍ତି। ସେମାନେ ଗୁପ୍ତ ବସ୍ତୁମାନେ ଏଠି ରଖିଛନ୍ତି, ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱ ପାଇଁ ପୃଥିବୀ ଓ ଆକାଶକୁ ଏକତ୍ର କରିଛନ୍ତି। ତାଙ୍କର ମାପ ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ସମସ୍ତକୁ ଆବୃତ କରିଛନ୍ତି, ଏବଂ ବିଶାଳ ଓ ବ୍ୟାପକ ଯେଉଁମାନେ ଅବଲମ୍ବନ ପାଇଁ ନିଜକୁ ସଜାଇଛନ୍ତି। ସମସ୍ତେ ତାଙ୍କୁ ଶୋଭାୟମାନ କଲେ, ସେ ଦୀପ୍ତିର ପୋଶାକ ପିନ୍ଧି, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଆଲୋକରେ ଚଳିତ; ଏହା ହେଉଛି ମହା ଅସୁରଙ୍କର ବଡ଼ ନାମ—ସେ, ବହୁରୂପୀ, ଅମରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦଢ଼ିଥିଲେ। ପ୍ରାଚୀନ ବୃଷଭେ ବଡ଼ ବୃଷଭକୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ; ତାଙ୍କର ଅନେକ ପ୍ରାଚୀନ ପ୍ରଜ୍ଞା ଚିନ୍ତା ଅଛି। ସ୍ୱର୍ଗସୁତମାନେ, ଜ୍ଞାନ ଦ୍ୱାରା, ସଭାରେ ରାଜ୍ୟ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କଲେ। ତିନି ରାଜା ସଭାରେ, ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ, ସମସ୍ତ ଆସନ ଶୋଭାୟମାନ କଲେ। ଏଠି, ମନରେ ଚଳିତ, ସେମାନେ ନିୟମରେ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେଂକୁ ଦେଖିଲେ, ପବନେ ବିଲୋଳ କେଶ ସହିତ। ଏହା ବୃଷଭ ଓ ଗାୟର କାର୍ଯ୍ୟ; ସେମାନଙ୍କ ନାମରେ ଗାୟର ଗତି ମାପିଲେ। ପ୍ରତ୍ୟେକଁଜଣ ଅଲଗା ଦିବ୍ୟ ଶକ୍ତି ଧାରଣ କରି, ମାୟାବୀମାନେ ଏହି ଜଗତର ଆକାର ମାପିଲେ। ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ସବିତାର; ମୁଁ ସେ ଦେବତା ଦେଉଥିବା ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରଜ୍ଞା କାମନା କରେନି। ଉତ୍ତମ ସ୍ତୁତି ଦ୍ୱାରା ପୃଥିବୀ ଓ ଦ୍ୟୌଃ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସେ ବ୍ୟାପ୍ତ କରନ୍ତି; କନ୍ୟା ନିଜ ଜନ୍ମକୁ ଚୟନ କରିଛନ୍ତି। ତୁମେ ପ୍ରାଚୀନ ବଡ଼ କାର୍ଯ୍ୟ କର, ଯେପରି ଦିବ୍ୟ ମଙ୍ଗଳ ଆମ ପାଖରେ ରହୁ; ସମସ୍ତେ ମାୟାବୀଙ୍କ ବିଭିନ୍ନ କାର୍ଯ୍ୟ ଦେଖନ୍ତି, ଗାୟ ଜିହ୍ୱା ଧାରଣ କରିଥିବା ତାଙ୍କୁ। ଏହି ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ଦାନଶୀଳ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରିବାକୁ ଚାହୁଁ; ସେ ଉତ୍ତମ ବୀର, ପୁରସ୍କାର ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ। ସେ, ଯୁଦ୍ଧରେ ସାହାଯ୍ୟ ଦେଖିବାକୁ ସୁନି, ଶତ୍ରୁ ଭଞ୍ଜି, ଧନର ଅଧିକାରୀ ହୁଅନ୍ତୁ। ମୋର ହୃଦୟରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଚିନ୍ତା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରିବାକୁ ଚାହେ, ଭକ୍ତିର ଗୀତରେ। ସେ ଯିଏ ସଭାରେ ଜାଗ୍ରତ ଓ ପ୍ରଶଂସିତ, ଇନ୍ଦ୍ର, ତୁମଠାରୁ ଯାହା ଜନ୍ମ ନେଉଛି, ତାହା ତୁମର ବୋଲି ଜାଣ। ସ୍ୱର୍ଗରୁ ମଧ୍ୟ, ପ୍ରାଚୀନ ଏହି ଚିନ୍ତା ଜନ୍ମ ନେଉଛି, ସଭାରେ ପ୍ରଶଂସିତ ଓ ଜାଗ୍ରତ; ଶୁଭ୍ର ଓ ଦୀପ୍ତିମାନ ପୋଶାକ ପିନ୍ଧି, ଏହି ପୌରାଣିକ ଚିନ୍ତା ଆମ ସହିତ ରହୁ। ଏଠି, ଯମ ମଧ୍ୟ, ଦେବସୁତ, ଜିହ୍ୱାର ଶିରାରେ ଦଢ଼ିଲେ; ଦୁଇ ଆକୃତି, ଏକାତ୍ମ ହୋଇ, ଶକ୍ତିର ମୂଳ ଅନ୍ଧକାରକୁ ଦୂର କରେ। ମାନବମାନେ, ଆମ ପୂର୍ବଜଁମାନେ—ଗୋର ରକ୍ଷାରେ ଯୋଦ୍ଧା—ସେମାନଙ୍କୁ କେହି ନିନ୍ଦା କରନ୍ତିନାହିଁ; ଇନ୍ଦ୍ର ତାଙ୍କର ବଂଶ ସ୍ଥାପନା କଲେ, ନୂତନ ଶକ୍ତିରେ ସୃଷ୍ଟି କଲେ। ଯେଉଁଠାରେ ବନ୍ଧୁ ନୂତନ ସାଥୀ ସହିତ ଜ୍ଞାନ ଓ ଶକ୍ତିରେ ଗୋମାନେଂକୁ ଅନୁସରଣ କଲେ—ଏହା ସତ୍ୟ: ଇନ୍ଦ୍ର ଦଶ ଦଶ ଗୋ ସହିତ ଅନ୍ଧକାରରେ ଥିବା ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଦେଖିଲେ। ଇନ୍ଦ୍ର ଗାୟର ଖୁର ଓ ଓଠରେ ଥିବା ମଧୁକୁ ଖୋଜିଲେ, ଗୋର ଖାଦ୍ୟ; ଏହା ଜଳରେ ଲୁଚିଥିଲା, ଗୁପ୍ତ ଓ ଗୁପ୍ତ, ସେ ତାହାକୁ ନିଜ ଡାହାଣ ହାତରେ ରଖିଲେ, ଦେବାରେ କୁଶଳ। ଆଲୋକକୁ ବାଛି, ଅନ୍ଧକାରକୁ ଜାଣି, ଆମେ ଅପମଙ୍ଗଳରୁ ଦୂର ରୁହୁ। ଇନ୍ଦ୍ର, ସୋମପାନୀ, ସୋମରେ ବଡ଼ ହୋଇ, ଏହି ଅନେକ ସ୍ୱରର କବିଙ୍କ ଗୀତ ଗ୍ରହଣ କର। ଯଜ୍ଞରେ ଆଲୋକ ଦ୍ୟାଉଃ ପୃଥିବୀରେ ପଛୁଆ; ଆମେ ବହୁ ହାନିରୁ ଦୂର ରୁହୁ। ଅନେକ ଶତ୍ରୁ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଓ ଵସୁମାନେ, ତୁମର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସୁରକ୍ଷା ବଡ଼। ଏହି ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ଦାନଶୀଳ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରିବାକୁ ଚାହୁଁ, ପୁରସ୍କାର ପ୍ରାପ୍ତିରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ; ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଏହି ବୀର, ସାହାଯ୍ୟ ପାଇଁ ସୁନୁଥିବା, ଶତ୍ରୁ ହନନ କରନ୍ତୁ, ଧନ ଜିତନ୍ତୁ। ଇନ୍ଦ୍ର, ଆମେ ତୁମକୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁଛୁ, ବୃଷଭ, ସୋମ ପିଛିବା ବେଳେ; ଆସ, ସୋମର ମାଧୁର୍ଯ୍ୟ ପିଉ। ଇନ୍ଦ୍ର, ଅନେକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଶଂସିତ, ଚିତ୍ତ ଜାଣନ୍ତୁ, ଚୁନାଯାଇଥିବା ସୋମରେ ଆନନ୍ଦ ଉଠ; ପିଉ, ଉଲ୍ଲାସିତ ହେଉ, ତୃପ୍ତ ହେଉ। ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ସହିତ, ଇନ୍ଦ୍ର, ଆମର ପ୍ରେରିତ ଯଜ୍ଞକୁ ନେତୃତ୍ୱ ଦିଅ; ପ୍ରଶଂସାରେ ଅତିକ୍ରମ କର, ଜନତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ। ଇନ୍ଦ୍ର, ଏହି ଚୁନାଯାଇଥିବା ସୋମ ତୁମ ପାଖକୁ ଯାଉଛି, ତ୍ୱମେ ସତ୍ୟ ସ୍ୱାମୀ; ଦୀପ୍ତିମାନ ସୋମ ଧାରା ତୁମର ନିବାସ ପାଇଁ। ଏହି ଚୁନାଯାଇଥିବା ସୋମ ତୁମ ପେଟରେ ନିଅ, ଇନ୍ଦ୍ର, ସର୍ବୋତ୍ତମ; ଦୀପ୍ତିମାନ ସୋମ ଧାରା ତୁମର। ଗାୟକ ପ୍ରେମୀ, ଆମ ଚୁନାଯାଇଥିବା ସୋମ ପିଉ; ମାଧୁର୍ଯ୍ୟ ଧାରାରେ ତୁମେ ଆନନ୍ଦିତ, ଇନ୍ଦ୍ର, ତୁମଠାରୁ ଏହି କୀର୍ତି। ଅକ୍ଷୟ ଶକ୍ତିମାନେ ଶକ୍ତି ପାଇଁ ବିଜୟୀ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଖୋଜନ୍ତି; ସୋମ ପିଇ ସେ ବଡ଼ ହୋଇଛନ୍ତି। ଦୂର କିମ୍ବା ନିକଟରୁ ଆସ, ବୃତ୍ର ସଂହାରୀ; ଆମ ଗୀତ ଗ୍ରହଣ କର। ତୁମେ ଯେଉଁଠି ଡାକାଯାଉଛ, ଦୂର କିମ୍ବା ନିକଟ, ଇନ୍ଦ୍ର, ସେଠାରୁ ଏଠି ଆସ। ଇନ୍ଦ୍ର, ସୋମ ପାନ ପାଇଁ ଆସନ୍ତୁ, ଉତ୍ସୁକ; ବଜ୍ରଧାରୀ, ତୁମର ଦୁଇ ବୟସ ସହିତ ପ୍ରବେଶ କର। ପୂଜାରୀ, ଯଥାନୁକ୍ରମେ କୁଶା ଛାଡ଼ିଛନ୍ତି; ପ୍ରଭାତେ ରଥ ଯୁତି ହୋଇଛି। ଏହି ପ୍ରାର୍ଥନାମାନେ ସ୍ତୁତି ରେ ଉପସ୍ଥିତ; ବୀର, କୁଶା ଉପରେ ବସ, ହବି ଗ୍ରହଣ କର। ଏହି ଲାଉ, ଏହି ସ୍ତୁତି, ଏହି ସମିଧାରେ ଆନନ୍ଦ କର, ବୃତ୍ର ସଂହାରୀ, ଗୀତପ୍ରିୟ ଇନ୍ଦ୍ର। ସୋମ ପିଉଥିବା ଲୋକର ଚିନ୍ତା ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଏମିତି ଆଶାୟୀ ଆସେ, ଯେପରି ମାଆ ତାଙ୍କ ଛୁଆକୁ। ଏହି ସୋମ ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ଶରୀର ଓ ଧନରେ ବଡ଼ ହେଉ; ତୁମ ପ୍ରଶଂସକଙ୍କୁ ଅଭାବରେ ଛାଡ଼ନି।