विश्वेषां ह्यध्वराणामनीकं चित्रं केतुं जनिता त्वा जजान । स आ यजस्व नृवतीरनु क्षा स्पार्हा इषः क्षुमतीर्विश्वजन्याः
सर्व यज्ञांचा स्पष्ट चिन्ह, तेजस्वी ध्वज, सृष्टीकर्त्याने तुला निर्माण केले आहे. म्हणून, श्रेष्ठ लोकांच्या मागे जाऊन, इच्छित संपत्ती आणि सर्वांना लाभदायक दान मिळव.
यं त्वा द्यावापृथिवी यं त्वापस्त्वष्टा यं त्वा सुजनिमा जजान । पन्थामनु प्रविद्वान्पितृयाणं द्युमदग्ने समिधानो वि भाहि
तुला आकाश आणि पृथ्वी, पाणी, त्वष्टा आणि श्रेष्ठ वंशजांनी निर्माण केले आहे. पितरांच्या मार्गाने चालत, हे तेजस्वी अग्नी, प्रज्वलित हो.
इनो राजन्नरतिः समिद्धो रौद्रो दक्षाय सुषुमाँ अदर्शि । चिकिद्वि भाति भासा बृहतासिक्नीमेति रुशतीमपाजन्
राजा, आनंद प्रज्वलला आहे, कौशल्यासाठी तो तिखट आहे, तेजस्वी आणि स्पष्ट दिसतो. तो ज्ञानी आहे, मोठ्या प्रकाशाने चमकतो, शुभ्र असलेला हा गौरव मिळवतो.
कृष्णां यदेनीमभि वर्पसा भूज्जनयन्योषां बृहतः पितुर्जाम् । ऊर्ध्वं भानुं सूर्यस्य स्तभायन्दिवो वसुभिररतिर्वि भाति
ती काळी असताना, आपल्या रूपाने मोठ्या पित्याच्या कन्येला जन्म देते; ती सूर्याचं तेज वर उचलते, आनंद स्वर्गातील संपत्तींसह प्रकटतो.
भद्रो भद्रया सचमान आगात्स्वसारं जारो अभ्येति पश्चात् । सुप्रकेतैर्द्युभिरग्निर्वितिष्ठन्रुशद्भिर्वर्णैरभि राममस्थात्
सुदैवी तो सुदैवीसह येतो; प्रियकर मागून आपल्या बहिणीकडे जातो; अग्नी स्पष्ट चिन्हांसह, दिव्य रंगांनी, सौंदर्यासह आपली जागा घेतो.
अस्य यामासो बृहतो न वग्नूनिन्धाना अग्नेः सख्युः शिवस्य । ईड्यस्य वृष्णो बृहतः स्वासो भामासो यामन्नक्तवश्चिकित्रे
त्याच्या हालचाली मोठ्यांसारख्या लपून राहत नाहीत; अग्नीचे शुभ साथी पेटतात; तो वंदनीय, बलवान, मोठा, त्याचे श्वास रात्री वेगवेगळ्या प्रकाशाने चमकतात.
स्वना न यस्य भामासः पवन्ते रोचमानस्य बृहतः सुदिवः । ज्येष्ठेभिर्यस्तेजिष्ठैः क्रीळुमद्भिर्वर्षिष्ठेभिर्भानुभिर्नक्षति द्याम्
त्याचे श्वास गजरासारखे वाहतात, तेजस्वी, मोठे, प्रकाशमान; ज्येष्ठ, बलवान, खेळकर, सर्वात जास्त किरणांसह तो आकाशाला इजा करत नाही.
अस्य शुष्मासो ददृशानपवेर्जेहमानस्य स्वनयन्नियुद्भिः । प्रत्नेभिर्यो रुशद्भिर्देवतमो वि रेभद्भिररतिर्भाति विभ्वा
त्याची शक्ती दिसते, लपलेली नाही, गजर करणाऱ्या मदतीने तो प्रयत्न करतो; प्राचीन, तेजस्वी, सर्वात दिव्य, आनंदी असणाऱ्यांसह आनंद सर्वत्र पसरतो.
स आ वक्षि महि न आ च सत्सि दिवस्पृथिव्योररतिर्युवत्योः । अग्निः सुतुकः सुतुकेभिरश्वै रभस्वद्भी रभस्वाँ एह गम्याः
तो आपल्याला घेऊन जाईल, आपल्यासोबत बसेल, स्वर्ग आणि पृथ्वीचा तरुण आनंद; अग्नी, उत्तम जन्माचा, उत्तम घोड्यांसह, जलद असणारे इथे येऊ द्या.
प्र ते यक्षि प्र त इयर्मि मन्म भुवो यथा वन्द्यो नो हवेषु । धन्वन्निव प्रपा असि त्वमग्न इयक्षवे पूरवे प्रत्न राजन्
मी तुला अर्पण करतो, माझं मन पाठवतो, जेणेकरून तू आमच्या स्तुत्य होशील; वाळवंटातील पाण्यासारखा, अग्नी, उपासकासाठी, प्राचीन राजा, तू आधार आहेस.
यं त्वा जनासो अभि संचरन्ति गाव उष्णमिव व्रजं यविष्ठ । दूतो देवानामसि मर्त्यानामन्तर्महाँश्चरसि रोचनेन
ज्याच्याकडे लोक, गायी उबदार वाड्यात जातात तसं, येतात, सर्वात तरुण; तू देवांचा आणि माणसांचा दूत आहेस, तू मोठ्या प्रकाशात वावरतोस.
शिशुं न त्वा जेन्यं वर्धयन्ती माता बिभर्ति सचनस्यमाना । धनोरधि प्रवता यासि हर्यञ्जिगीषसे पशुरिवावसृष्टः
मुलासारखा, तू वाढवला जातोस, आई तुला जपते, संगती शोधत; तू नदीच्या प्रवाहावरून जातोस, उत्सुक, प्रयत्नशील, जनावरासारखा सोडला जातोस.
मूरा अमूर न वयं चिकित्वो महित्वमग्ने त्वमङ्ग वित्से । शये वव्रिश्चरति जिह्वयादन्रेरिह्यते युवतिं विश्पतिः सन्
आम्ही मूर्ख नाही, तर ज्ञानी आहोत; तुझं मोठेपण आम्हाला माहीत आहे, अग्नी; तू वाड्यात पडलेला असतोस, जिभेने फिरतोस, घराचा स्वामी तरुणीकडे जातो.
कूचिज्जायते सनयासु नव्यो वने तस्थौ पलितो धूमकेतुः । अस्नातापो वृषभो न प्र वेति सचेतसो यं प्रणयन्त मर्ताः
तो घरात जन्मतो, नवा, जंगलात उभा राहतो, पांढऱ्या धुराचा ध्वज; न थकता, वृषभासारखा पुढे जातो, ज्ञानी माणसं त्याला नेतात.
तनूत्यजेव तस्करा वनर्गू रशनाभिर्दशभिरभ्यधीताम् । इयं ते अग्ने नव्यसी मनीषा युक्ष्वा रथं न शुचयद्भिरङ्गैः
शरीर चोरणाऱ्यासारखा, जंगलात लपलेला, दहा पट्ट्यांनी बांधलेला; अग्नी, ही तुझी नवीच कल्पना, तेजस्वी भागांनी रथ जोड.
ब्रह्म च ते जातवेदो नमश्चेयं च गीः सदमिद्वर्धनी भूत् । रक्षा णो अग्ने तनयानि तोका रक्षोत नस्तन्वो अप्रयुच्छन्
प्रार्थना आणि वंदन तुला, जन्म जाणणारा, ही गाणं नेहमी पोषण देणारी असो; आमच्या मुलांना, संततीला, अग्नी, आमचं रक्षण कर, आमच्या शरीराचं रक्षण कर, कधीही थांबू नकोस.
एकः समुद्रो धरुणो रयीणामस्मद्धृदो भूरिजन्मा वि चष्टे । सिषक्त्यूधर्निण्योरुपस्थ उत्सस्य मध्ये निहितं पदं वेः
एकच समुद्र, संपत्तीचा आधार, आपल्या अंतःकरणातून, अनेक जन्मांचा, तो पाहतो; तो जुळ्या मातांच्या स्तनाला हलवतो, स्रोताच्या कुशीत, पक्ष्याचा मार्ग निश्चित असतो.
समानं नीळं वृषणो वसानाः सं जग्मिरे महिषा अर्वतीभिः । ऋतस्य पदं कवयो नि पान्ति गुहा नामानि दधिरे पराणि
समान वस्त्र घातलेले वृषभ, मादी घोड्यांसह एकत्र येतात; कवी सत्याचा मार्ग जपतात, गुप्तपणे ते दूरची नावं ठेवतात.
ऋतायिनी मायिनी सं दधाते मित्वा शिशुं जज्ञतुर्वर्धयन्ती । विश्वस्य नाभिं चरतो ध्रुवस्य कवेश्चित्तन्तुं मनसा वियन्तः
सत्य आणि मायावी एकत्र येतात, त्यांनी मुलाला जन्म दिला, वाढवतात; सर्वांच्या केंद्रस्थानी, स्थिरतेने, कवी मनाने धागा विणतात.
ऋतस्य हि वर्तनयः सुजातमिषो वाजाय प्रदिवः सचन्ते । अधीवासं रोदसी वावसाने घृतैरन्नैर्वावृधाते मधूनाम्
सत्याच्या मार्गासाठी, उत्तम जन्माचे, आहुती बलासाठी स्वर्गातून एकत्र येतात; दोन जगं, सजलेली, तुपाने आणि मधुर अन्नाने पोसली जातात.
सप्त स्वसॄररुषीर्वावशानो विद्वान्मध्व उज्जभारा दृशे कम् । अन्तर्येमे अन्तरिक्षे पुराजा इच्छन्वव्रिमविदत्पूषणस्य
ज्ञानी पुरुषाने, दिसावे म्हणून मधासारख्या वाहत्या सात बहिणींना मुक्त केले. शोधताना त्याने आकाशाच्या मध्यभागी, पूषणाच्या लपलेल्या जागेत, प्राचीन कुंपण सापडले.
सप्त मर्यादाः कवयस्ततक्षुस्तासामेकामिदभ्यंहुरो गात् । आयोर्ह स्कम्भ उपमस्य नीळे पथां विसर्गे धरुणेषु तस्थौ
कवींनी सात सीमा ठरवल्या; त्यापैकी एक फार कठीण आहे. लोखंडाचा खांब खोल पाया आणि मार्गांच्या विस्तारात, आधारांमध्ये उभा आहे.
असच्च सच्च परमे व्योमन्दक्षस्य जन्मन्नदितेरुपस्थे । अग्निर्ह नः प्रथमजा ऋतस्य पूर्व आयुनि वृषभश्च धेनुः
अस्तित्व आणि अनस्तित्व हे दोन्ही, अदितीच्या गर्भात, दक्षाच्या जन्मावेळी, सर्वोच्च आकाशात होते. अग्नी आपल्यासाठी ऋताचा पहिला जन्मलेला, प्राचीन वृषभ आणि गाय आहे.
अयं स यस्य शर्मन्नवोभिरग्नेरेधते जरिताभिष्टौ । ज्येष्ठेभिर्यो भानुभिरृषूणां पर्येति परिवीतो विभावा
हा तो आहे, ज्याच्या आश्रयाने, नवीन स्तुतींनी, गायक अग्नीच्या कृपेने बळकट होतो; जो ऋषींच्या तेजस्वी प्रकाशांनी वेढलेला, तेजाने चमकत फिरतो.
यो भानुभिर्विभावा विभात्यग्निर्देवेभिरृतावाजस्रः । आ यो विवाय सख्या सखिभ्योऽपरिह्वृतो अत्यो न सप्तिः
जो आपल्या किरणांनी उजळतो, अग्नी, देवांबरोबर नेहमी सत्य राहतो; जो थकत नाही, आणि मित्रांमध्ये मैत्री पसरवतो, जसा घोड्यांमध्ये धावणारा असतो.
ईशे यो विश्वस्या देववीतेरीशे विश्वायुरुषसो व्युष्टौ । आ यस्मिन्मना हवींष्यग्नावरिष्टरथ स्कभ्नाति शूषैः
जो सर्व दैवी सहाय्याचा अधिपती आहे, जो सकाळच्या वेळी सर्व जीवनावर राज्य करतो; ज्याच्यात, अग्नी, मनाने आहुती दिल्या जातात, तो श्रेष्ठ सारथी आपल्या सामर्थ्याने सर्वांना आधार देतो.
शूषेभिर्वृधो जुषाणो अर्कैर्देवाँ अच्छा रघुपत्वा जिगाति । मन्द्रो होता स जुह्वा यजिष्ठः सम्मिश्लो अग्निरा जिघर्ति देवान्
स्वतःच्या सामर्थ्याने वाढलेला, स्तोत्रांमध्ये आनंद मानणारा, तो देवांकडे वेगाने जातो, आहुतीसाठी उत्सुक असतो. कोमल होतृ, सर्वात यज्ञप्रिय अग्नी, देवांमध्ये मिसळून, आहुतीचा आस्वाद घेतो.
तमुस्रामिन्द्रं न रेजमानमग्निं गीर्भिर्नमोभिरा कृणुध्वम् । आ यं विप्रासो मतिभिर्गृणन्ति जातवेदसं जुह्वं सहानाम्
त्या नेहमी जिंकणाऱ्या इंद्रासारख्या अग्नीला, शब्दांनी आणि नम्रतेने वंदन करा. ज्याला ज्ञानी आपल्या विचारांनी स्तुत करतात, सर्व जन्मांचा जाणणारा, बळवान आणि आहुती घेणारा.
सं यस्मिन्विश्वा वसूनि जग्मुर्वाजे नाश्वाः सप्तीवन्त एवैः । अस्मे ऊतीरिन्द्रवाततमा अर्वाचीना अग्न आ कृणुष्व
ज्याच्यात सर्व संपत्ती एकत्र आली, जसे सात लगामांचे घोडे स्पर्धेत एकत्र येतात; आम्हाला, अग्नी, इंद्रासारखे आणि वातासारखे सहाय्य मिळू दे, ते आमच्याजवळ आण.
अधा ह्यग्ने मह्ना निषद्या सद्यो जज्ञानो हव्यो बभूथ । तं ते देवासो अनु केतमायन्नधावर्धन्त प्रथमास ऊमाः
मग अग्नी, तुझ्या महानतेने, बसल्यावर, तू जन्मताच आहुती झाला. देवांनी तुझ्या चिन्हाचा पाठपुरावा केला, आणि पहिल्या मातांनी तुला वाढवले.