एते सोमा अति वाराण्यव्या दिव्या न कोशासो अभ्रवर्षाः । वृथा समुद्रं सिन्धवो न नीचीः सुतासो अभि कलशाँ असृग्रन्
हे सोम, तुम्ही मोठ्या अडथळ्यांना ओलांडून गेला आहात, जणू आकाशातील भांडी ढगांतून पाऊस ओततात. जसे नद्या समुद्राकडे वाहतात, तसे पिळलेले सोम कलशांकडे वाहून गेले.
शुष्मी शर्धो न मारुतं पवस्वानभिशस्ता दिव्या यथा विट् । आपो न मक्षू सुमतिर्भवा नः सहस्राप्साः पृतनाषाण्न यज्ञः
शक्तिशाली, सैन्यासारखा, शुद्ध झालेला सोम्या, तू मरुतांसारखा वेगाने धावतोस, आकाशासारखा अजेय आहेस. पाण्यासारखा जलद, आम्हाला चांगले भाग्य मिळू दे, हजार प्रवाहांचा तू, युद्धात विजयी, यज्ञस्वरूप आहेस.
राज्ञो नु ते वरुणस्य व्रतानि बृहद्गभीरं तव सोम धाम । शुचिष्ट्वमसि प्रियो न मित्रो दक्षाय्यो अर्यमेवासि सोम
राजा वरुणाची व्रते खरी तुझीच आहेत; सोम्या, तुझे स्थान विशाल आणि खोल आहे. तू अत्यंत शुद्ध, मित्रासारखा प्रिय, कुशल, आणि सोम्या, तू अर्यमनसारखा आहेस.
प्रो स्य वह्निः पथ्याभिरस्यान्दिवो न वृष्टिः पवमानो अक्षाः । सहस्रधारो असदन्न्यस्मे मातुरुपस्थे वन आ च सोमः
जसा अग्नी आपल्या मार्गाने प्रज्वलित होतो, तसा शुद्ध झालेला सोम्या आकाशातून पावसासारखा वाहतो. हजार प्रवाहांनी सोम आमच्यासाठी आईच्या कुशीत, लाकडात स्थिरावला आहे.
राजा सिन्धूनामवसिष्ट वास ऋतस्य नावमारुहद्रजिष्ठाम् । अप्सु द्रप्सो वावृधे श्येनजूतो दुह ईं पिता दुह ईं पितुर्जाम्
नद्यांचा राजा, तू उत्तम निवासस्थान निवडलेस; सत्याच्या जलद नौकेत आरूढ झाला आहेस. पाण्यातील थेंब गरुडासोबत वाढतो; वडील त्याचे दूध काढतात, वडिलांचे अपत्यही तेच दूध काढते.
सिंहं नसन्त मध्वो अयासं हरिमरुषं दिवो अस्य पतिम् । शूरो युत्सु प्रथमः पृच्छते गा अस्य चक्षसा परि पात्युक्षा
ते सिंहासारख्या, बलवान, तांबूस रंगाच्या, आकाशाच्या अधिपतीचे स्तुती करतात. युद्धात पहिला असलेला वीर गायी शोधतो; त्याच्या दृष्टीने तो वृषभ सर्व गायींचे रक्षण करतो.
* मधुपृष्ठं घोरमयासमश्वं रथे युञ्जन्त्युरुचक्र ऋष्वम् । स्वसार ईं जामयो मर्जयन्ति सनाभयो वाजिनमूर्जयन्ति
रथाला मधासारख्या पाठीचा, भयंकर, बलवान अश्व जोततात, ज्याचे चाक मोठे आणि उंच आहे. त्याच्या बहिणी आणि नातेवाईक त्याला स्वच्छ करतात; एकाच पोटी जन्मलेले त्याच्या बळात भर घालतात.
चतस्र ईं घृतदुहः सचन्ते समाने अन्तर्धरुणे निषत्ताः । ता ईमर्षन्ति नमसा पुनानास्ता ईं विश्वतः परि षन्ति पूर्वीः
चार तुपाचे दूध देणाऱ्या त्याच्या सेवेत असतात, त्या एकत्र आतल्या खोलीत बसलेल्या असतात. त्या भक्तीने त्याला शुद्ध करतात; त्या प्राचीन स्त्रिया त्याला सर्व बाजूंनी वेढून घेतात.
विष्टम्भो दिवो धरुणः पृथिव्या विश्वा उत क्षितयो हस्ते अस्य । असत्त उत्सो गृणते नियुत्वान्मध्वो अंशुः पवत इन्द्रियाय
आकाशाचा आधार, पृथ्वीचा आधार, सर्व जग त्याच्या हातात आहेत. स्तुत्यांनी गौरवलेला कुंड स्थिरावला आहे; मधाचा थेंब, सोम, बळासाठी वाहतो.
वन्वन्नवातो अभि देववीतिमिन्द्राय सोम वृत्रहा पवस्व । शग्धि महः पुरुश्चन्द्रस्य रायः सुवीर्यस्य पतयः स्याम
जिंकणाऱ्या नव्या वाऱ्यासारखा, देवरितीकडे ये, सोम्या, शुद्ध करणारा, इंद्रासाठी, विघ्नांचा नाश करणारा. आम्हाला मोठ्या तेजस्वी संपत्तीचे दान दे; आम्ही वीरशक्तीचे स्वामी होऊ.
प्र हिन्वानो जनिता रोदस्यो रथो न वाजं सनिष्यन्नयासीत् । इन्द्रं गच्छन्नायुधा संशिशानो विश्वा वसु हस्तयोरादधानः
प्रेरित होऊन, आकाश आणि पृथ्वीचा सर्जनारा पुढे जातो, जणू रथ बक्षीस मिळवायला निघाला आहे. इंद्राकडे जाताना, शस्त्रांनी सज्ज होऊन, तो सर्व धन आपल्या हातात गोळा करतो.
अभि त्रिपृष्ठं वृषणं वयोधामाङ्गूषाणामवावशन्त वाणीः । वना वसानो वरुणो न सिन्धून्वि रत्नधा दयते वार्याणि
ती गीते त्या बलवान, तीन पाठ असलेल्या, तरुणाकडे पोहोचल्या आहेत. लाकडात गुंडाळलेला, नद्यांमध्ये वरुणासारखा, तो मौल्यवान दान देतो आणि संपत्ती वाटतो.
शूरग्रामः सर्ववीरः सहावाञ्जेता पवस्व सनिता धनानि । तिग्मायुधः क्षिप्रधन्वा समत्स्वषाळ्हः साह्वान्पृतनासु शत्रून्
वीरांच्या सैन्यासह, सर्वशक्तिमान, विजयी, शुद्ध हो सोम्या, धन मिळवणारा हो. तीक्ष्ण शस्त्रे, जलद धनुष्य घेऊन, युद्धात कठोर हो, स्पर्धेत शत्रूंना नमव.
उरुगव्यूतिरभयानि कृण्वन्समीचीने आ पवस्वा पुरंधी । अपः सिषासन्नुषसः स्वर्गाः सं चिक्रदो महो अस्मभ्यं वाजान्
रुंद कुरणे निर्माण करून, सर्वांना निर्भय करीत, बुद्धिमानांसोबत एकत्र वाह, शुद्ध करणारा. पाणी मिळवण्यासाठी, तेजस्वी उषा, गर्जना करीत, आम्हाला मोठी बक्षिसे मिळू दे.
मत्सि सोम वरुणं मत्सि मित्रं मत्सीन्द्रमिन्दो पवमान विष्णुम् । मत्सि शर्धो मारुतं मत्सि देवान्मत्सि महामिन्द्रमिन्दो मदाय
सोम्या, वरुणात आनंद मान, मित्रात आनंद मान, इंद्रात आनंद मान, शुद्ध थेंबा, विष्णूत आनंद मान. मरुतांच्या सैन्यात, देवांमध्ये, आणि मोठ्या आनंदात, शुद्ध थेंबा, आनंद मान.
एवा राजेव क्रतुमाँ अमेन विश्वा घनिघ्नद्दुरिता पवस्व । इन्दो सूक्ताय वचसे वयो धा यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः
राजासारखा बुद्धीमान होऊन, सर्व दोषांचा नाश करीत, शुद्ध हो. हे थेंबा, स्तोत्रासाठी आणि वचनासाठी आम्हाला पंख दे. नेहमी आम्हाला कल्याणाने वाचा.
असर्जि वक्वा रथ्ये यथाजौ धिया मनोता प्रथमो मनीषी । दश स्वसारो अधि सानो अव्येऽजन्ति वह्निं सदनान्यच्छ
तो रणातल्या रथासारखा, बुद्धीने आणि इच्छेने, सर्वांत पुढचा विचार करणारा, जोरात वाहू लागला. पर्वताच्या शिखरावर दहा भगिनींनी आपल्या-आपल्या घरात अग्नीला जन्म दिला.
वीती जनस्य दिव्यस्य कव्यैरधि सुवानो नहुष्येभिरिन्दुः । प्र यो नृभिरमृतो मर्त्येभिर्मर्मृजानोऽविभिर्गोभिरद्भिः
स्वर्गातील लोकांच्या गाण्यांनी ओतलेला इंदू, नहुषांच्या ज्ञानी लोकांमध्ये वाहू लागला. तो, माणसांत अमर, गायी आणि पाण्यांनी स्वतःला शुद्ध करतो, निर्मळतेने चमकतो.
वृषा वृष्णे रोरुवदंशुरस्मै पवमानो रुशदीर्ते पयो गोः । सहस्रमृक्वा पथिभिर्वचोविदध्वस्मभिः सूरो अण्वं वि याति
तो वृषभ, बलवानांसाठी गर्जत, तीक्ष्ण, पवमान, गायीचे शुभ्र दूध ओततो. हजारो प्रवाहांनी, वाटांवरून, सूर्य आपल्यात वाणी वाटत पुढे जातो.
रुजा दृळ्हा चिद्रक्षसः सदांसि पुनान इन्द ऊर्णुहि वि वाजान् । वृश्चोपरिष्टात्तुजता वधेन ये अन्ति दूरादुपनायमेषाम्
शत्रूंच्या मजबूत किल्ल्यांनाही फोड, शुद्ध करणाऱ्या इंदू, सर्व बक्षिसे दूर कर. वृषभ वरून आपल्या शस्त्राने वार करतो; जे जवळ आहेत किंवा दूर आहेत, त्यांना आमच्याकडे आण.
स प्रत्नवन्नव्यसे विश्ववार सूक्ताय पथः कृणुहि प्राचः । ये दुःषहासो वनुषा बृहन्तस्ताँस्ते अश्याम पुरुकृत्पुरुक्षो
जसा पूर्वी केला, तसा नव्यांसाठी, सर्व व्यापणाऱ्या स्तोत्रासाठी वाट सरळ कर. जे जिंकता येत नाहीत, मोठ्या शक्तीचे आहेत, त्यांना आपण जिंकू दे, हे सोम, अनेक कृतींनी आणि बळाने परिपूर्ण.
एवा पुनानो अपः स्वर्गा अस्मभ्यं तोका तनयानि भूरि । शं नः क्षेत्रमुरु ज्योतींषि सोम ज्योङ्नः सूर्यं दृशये रिरीहि
अशा रीतीने शुद्ध होत, आम्हाला स्वर्गीय पाणी, भरपूर संतती आणि वंश दे. आमच्या शेताला, विस्तीर्ण प्रकाशाला कल्याण दे, सोम; आम्हाला सूर्यदर्शनासाठी तेजस्वी सूर्य दे.
परि सुवानो हरिरंशुः पवित्रे रथो न सर्जि सनये हियानः । आपच्छ्लोकमिन्द्रियं पूयमानः प्रति देवाँ अजुषत प्रयोभिः
पिवळसर, ओतलेला, गाळणीतून रथासारखा धावतो, संपत्ती मिळवण्यासाठी झटतो. शुद्ध होऊन, तो स्तोत्र आणि सामर्थ्य मिळवतो; देवांनी त्याला आपल्या अर्पणांनी स्वीकारले.
अच्छा नृचक्षा असरत्पवित्रे नाम दधानः कविरस्य योनौ । सीदन्होतेव सदने चमूषूपेमग्मन्नृषयः सप्त विप्राः
तो गाळणीत गेला, नाव घेऊन, कवीच्या गर्भात ऋषी म्हणून. घरात पुरोहितासारखा बसून, पात्रांमध्ये, सात ज्ञानी ऋषी त्याच्याकडे आले.
प्र सुमेधा गातुविद्विश्वदेवः सोमः पुनानः सद एति नित्यम् । भुवद्विश्वेषु काव्येषु रन्तानु जनान्यतते पञ्च धीरः
सोम, शुद्ध, बुद्धिमान, मार्ग जाणणारा, नेहमी सर्व देवांसाठी स्तोत्राकडे येतो. तो सर्व गाण्यांत आनंद घेतो, ज्ञानी, पाच लोकांत विस्तारतो.
तव त्ये सोम पवमान निण्ये विश्वे देवास्त्रय एकादशासः । दश स्वधाभिरधि सानो अव्ये मृजन्ति त्वा नद्यः सप्त यह्वीः
हे सोम, शुद्ध झालेला, तुझ्याकडे सर्व देव आले, तीन आणि अकरा. दहा जण, आपल्या शक्तीने, पर्वताच्या शिखरावर, सात बलाढ्य नद्या तुला स्वच्छ करतात.
तन्नु सत्यं पवमानस्यास्तु यत्र विश्वे कारवः संनसन्त । ज्योतिर्यदह्ने अकृणोदु लोकं प्रावन्मनुं दस्यवे करभीकम्
हीच सत्यता शुद्ध सोमाची असो, जिथे सर्व कवी एकत्र येतात. जेव्हा दिवसासाठी प्रकाश निर्माण झाला, तेव्हा जग घडले; मनुने करभीकाला दस्यूसाठी नेले.
परि सद्मेव पशुमान्ति होता राजा न सत्यः समितीरियानः । सोमः पुनानः कलशाँ अयासीत्सीदन्मृगो न महिषो वनेषु
घरासारखा, यज्ञकर्ता संपत्ती आणतो, राजा, सत्य, सभेत येतो. शुद्ध सोम पात्रांत प्रवेश करतो; तो वनात हरिणासारखा किंवा महिषासारखा बसतो.
साकमुक्षो मर्जयन्त स्वसारो दश धीरस्य धीतयो धनुत्रीः । हरिः पर्यद्रवज्जाः सूर्यस्य द्रोणं ननक्षे अत्यो न वाजी
दहा भगिनी, ज्ञानींच्या विचारांसारख्या, एकत्र वाहत शुद्ध करतात. पिवळसर तो सूर्याच्या पात्राभोवती धावत, मोजतो, बक्षिसासाठी उतावळ्या घोड्यासारखा.
सं मातृभिर्न शिशुर्वावशानो वृषा दधन्वे पुरुवारो अद्भिः । मर्यो न योषामभि निष्कृतं यन्सं गच्छते कलश उस्रियाभिः
मातांसोबत असलेल्या मुलासारखा, तो आनंदित होतो, दानशूर वृषभ पाण्यांसह वाहतो. तरुणाने युवतीकडे जावे तसे, सोम गायींसह पात्राकडे जातो.