इमा उ त्वा पस्पृधानासो अत्र मन्द्रा गिरो देवयन्तीरुप स्थुः । अर्वाची ते पथ्या राय एतु स्याम ते सुमताविन्द्र शर्मन्
हे देव, तुझ्यासाठी गायलेली ही मधुर गीते येथे आली आहेत. तुझ्या कृपेचा मार्ग आमच्यापर्यंत येऊ दे. आम्ही तुझ्या छायेत राहू दे, इंद्रा, आणि तुझ्या कृपेत सामील होऊ दे.
धेनुं न त्वा सूयवसे दुदुक्षन्नुप ब्रह्माणि ससृजे वसिष्ठः । त्वामिन्मे गोपतिं विश्व आहा न इन्द्रः सुमतिं गन्त्वच्छ
जसा कोणी दूध मिळवण्यासाठी गाय काढतो, तसाच वसिष्ठाने तुझ्या स्तुतीचे शब्द पाठवले. सर्व लोक तुला गायींचा मालक म्हणतात, इंद्रा, तुझी कृपा आम्हाला मिळू दे.
अर्णांसि चित्पप्रथाना सुदास इन्द्रो गाधान्यकृणोत्सुपारा । शर्धन्तं शिम्युमुचथस्य नव्यः शापं सिन्धूनामकृणोदशस्तीः
इंद्राने सुदासासाठी मोठ्या खोल पाण्यांना ओलांडता येईल असे केले. त्याने शिम्युंच्या सैन्याचा नाश केला आणि सिंधू नद्यांचा शाप मोडून काढला.
पुरोळा इत्तुर्वशो यक्षुरासीद्राये मत्स्यासो निशिता अपीव । श्रुष्टिं चक्रुर्भृगवो द्रुह्यवश्च सखा सखायमतरद्विषूचोः
तुरवश आणि यदू यांनी यज्ञ केले, मत्स्य धनासाठी उत्सुक होते आणि तीक्ष्ण होते. भृगु आणि द्रुह्यू यांनी मैत्री केली, पण मित्रांनी एकमेकांवर वैर केले.
आ पक्थासो भलानसो भनन्तालिनासो विषाणिनः शिवासः । आ योऽनयत्सधमा आर्यस्य गव्या तृत्सुभ्यो अजगन्युधा नॄन्
पक्थ, भलान, अलीन, विषाणिन आणि शिव हे सर्व एकत्र आले. जो आर्यांचा गवळ्यांचा मेळ घेऊन गेला, त्या इंद्राने तृत्सूंच्या शत्रूंना पराभूत केले.
दुराध्यो अदितिं स्रेवयन्तोऽचेतसो वि जगृभ्रे परुष्णीम् । मह्नाविव्यक्पृथिवीं पत्यमानः पशुष्कविरशयच्चायमानः
जे अडाणी होते, ते अदितीची कृपा मिळवण्यासाठी परुष्णी नदी जिंकू पाहत होते. पण इंद्राने आपल्या सामर्थ्याने पृथ्वी पसरवली आणि गायी विखुरून दिल्या.
ईयुरर्थं न न्यर्थं परुष्णीमाशुश्चनेदभिपित्वं जगाम । सुदास इन्द्रः सुतुकाँ अमित्रानरन्धयन्मानुषे वध्रिवाचः
ते परुष्णीला नफा मिळवायला आले, तोटा नाही. ते वेगाने जिंकायला धावले, पण सोमासाठी उत्सुक असलेल्या इंद्राने सुदासासाठी त्या मूक शत्रूंना थांबवले.
ईयुर्गावो न यवसादगोपा यथाकृतमभि मित्रं चितासः । पृश्निगावः पृश्निनिप्रेषितासः श्रुष्टिं चक्रुर्नियुतो रन्तयश्च
गायी, जशा नेहमी करतात तशा, राखणदारांसारख्या चारायला गेल्या, अगदी शत्रूंमध्येही. पांढऱ्या काळ्या गायी, पांढऱ्या काळ्याने पाठवलेल्या, त्यांनी मार्ग तयार केला आणि सैन्य आनंदित झाले.
एकं च यो विंशतिं च श्रवस्या वैकर्णयोर्जनान्राजा न्यस्तः । दस्मो न सद्मन्नि शिशाति बर्हिः शूरः सर्गमकृणोदिन्द्र एषाम्
त्या राजाने एक आणि वीस प्रसिद्ध वैकर्ण्य जमातींना हरवले. बलाढ्याप्रमाणे तो आपल्या घरात बसतो. इंद्र, शूरवीर, त्यांच्यासाठी प्रवाह निर्माण केला.
अध श्रुतं कवषं वृद्धमप्स्वनु द्रुह्युं नि वृणग्वज्रबाहुः । वृणाना अत्र सख्याय सख्यं त्वायन्तो ये अमदन्ननु त्वा
मग इंद्राने, बलवान हाताने, वृद्ध कवषाला पाण्यात आणि द्रुह्युला जिंकले. येथे मैत्री हवी असणाऱ्यांना मैत्री मिळाली, आणि तुझ्यावर प्रेम करणारे तुझ्या मागे गेले.
वि सद्यो विश्वा दृंहितान्येषामिन्द्रः पुरः सहसा सप्त दर्दः । व्यानवस्य तृत्सवे गयं भाग्जेष्म पूरुं विदथे मृध्रवाचम्
इंद्राने एका क्षणात त्यांच्या सर्व बळकट किल्ल्यांना, सात किल्ल्यांना, जोराने फोडले. त्याने तृत्सूसाठी गयाला दूर केले आणि स्पर्धेत कठोर बोलणाऱ्या पूरुला नमवले.
नि गव्यवोऽनवो द्रुह्यवश्च षष्टिः शता सुषुपुः षट् सहस्रा । षष्टिर्वीरासो अधि षड्दुवोयु विश्वेदिन्द्रस्य वीर्या कृतानि
अनू आणि द्रुह्यूंच्या सैन्यांपैकी साठ, शंभर आणि सहा हजार झोपले; साठ वीर आणि सहा प्रमुख. हे सर्व पराक्रम इंद्राच्या सामर्थ्याने घडले.
इन्द्रेणैते तृत्सवो वेविषाणा आपो न सृष्टा अधवन्त नीचीः । दुर्मित्रासः प्रकलविन्मिमाना जहुर्विश्वानि भोजना सुदासे
इंद्रासोबत तृत्सू आनंदाने, जणू सोडलेल्या पाण्यासारखे, खाली वाहून गेले. वाईट मनाचे, आपले डाव मोजणारे, त्यांनी सर्व संपत्ती सुदासाला सोडून दिली.
अर्धं वीरस्य शृतपामनिन्द्रं परा शर्धन्तं नुनुदे अभि क्षाम् । इन्द्रो मन्युं मन्युम्यो मिमाय भेजे पथो वर्तनिं पत्यमानः
सोम प्यायलेल्या इंद्राने अर्धे पुढे येणारे सैन्य परत पाठवले, गर्विष्ठांचा प्रतिकार केला. इंद्राने रागावर राग मोजला, योग्य मार्ग निवडला आणि राज्य केले.
आध्रेण चित्तद्वेकं चकार सिंह्यं चित्पेत्वेना जघान । अव स्रक्तीर्वेश्यावृश्चदिन्द्रः प्रायच्छद्विश्वा भोजना सुदासे
एका घावाने त्याने भयंकर शत्रूला घाबरवले, अगदी सिंहालाही आपल्या सामर्थ्याने हरवले. इंद्राने शत्रूंचे पुढारी ठार केले आणि सर्व संपत्ती सुदासाला दिली.
शश्वन्तो हि शत्रवो रारधुष्टे भेदस्य चिच्छर्धतो विन्द रन्धिम् । मर्ताँ एन स्तुवतो यः कृणोति तिग्मं तस्मिन्नि जहि वज्रमिन्द्र
शत्रू नेहमीच वैरी असले तरीही, ते मोडून पडले, अगदी भेद पाडू पाहणारेही. जो मनुष्य तुझी स्तुती करतो, इंद्रा, त्याच्यासाठी तुझा तीक्ष्ण वज्र वापर.
आवदिन्द्रं यमुना तृत्सवश्च प्रात्र भेदं सर्वताता मुषायत् । अजासश्च शिग्रवो यक्षवश्च बलिं शीर्षाणि जभ्रुरश्व्यानि
त्र्त्सु आणि यमुना यांनी सकाळी इंद्राला पुढे नेले, सर्व अडथळे फोडून टाकले; अजा, शिग्रू आणि यक्ष यांनी आपापल्या भेटवस्तू घेऊन घोड्यांची डोकी उचलली.
न त इन्द्र सुमतयो न रायः संचक्षे पूर्वा उषसो न नूत्नाः । देवकं चिन्मान्यमानं जघन्थाव त्मना बृहतः शम्बरं भेत्
इंद्रा, त्यांना ना तुझी कृपा, ना जुनी-नवी उषा, ना संपत्ती वाचवू शकली; तूच देवकाला, जो स्वतःला मोठा समजत होता, हरवलेस आणि मोठ्या शंबरालाही पाडलेस.
प्र ये गृहादममदुस्त्वाया पराशरः शतयातुर्वसिष्ठः । न ते भोजस्य सख्यं मृषन्ताधा सूरिभ्यः सुदिना व्युच्छान्
जे शत्रूच्या घरात आनंदले — पराशर, शतयातू आणि वसिष्ठ — त्यांनी भोजाशी मैत्री सोडली नाही; म्हणून ज्ञानी लोकांसाठी चांगले दिवस उजाडले.
द्वे नप्तुर्देववतः शते गोर्द्वा रथा वधूमन्ता सुदासः । अर्हन्नग्ने पैजवनस्य दानं होतेव सद्म पर्येमि रेभन्
देववताचा नातू सुदास याने दोनशे गायी आणि दोन नववधूसह रथ जिंकले; अग्नी, मी पैंजवनाच्या दानाचा सन्मान करतो, यजमानासारखा घराभोवती फिरून स्तुती करतो.
चत्वारो मा पैजवनस्य दानाः स्मद्दिष्टयः कृशनिनो निरेके । ऋज्रासो मा पृथिविष्ठाः सुदासस्तोकं तोकाय श्रवसे वहन्ति
पैंजवनाच्या माझ्यासाठी दिलेल्या चार भेटी कृश लोकांनी बाजूला काढल्या; सुदासाचे वेगवान वीर पृथ्वीवर उभे राहून संततीसाठी आणि कीर्ती मिळवण्यासाठी पुढे जातात.
यस्य श्रवो रोदसी अन्तरुर्वी शीर्ष्णेशीर्ष्णे विबभाजा विभक्ता । सप्तेदिन्द्रं न स्रवतो गृणन्ति नि युध्यामधिमशिशादभीके
ज्याची कीर्ती आकाश आणि पृथ्वी यामध्ये सर्वत्र पसरली आहे, ती प्रत्येक शिखरावर विभागली जाते; सात नद्या इंद्राची स्तुती करतात आणि युद्धात त्याने शत्रूंना हरवले.
इमं नरो मरुतः सश्चतानु दिवोदासं न पितरं सुदासः । अविष्टना पैजवनस्य केतं दूणाशं क्षत्रमजरं दुवोयु
हे पुरुष आणि मरुतगण यांनी सुदासाचे वडील दिवोदास याचा पाठपुरावा केला; पैंजवन, आम्हाला तुझे चिन्ह, न संपणारे आणि वृद्धिंगत होणारे सामर्थ्य संरक्षणासाठी दे.
यस्तिग्मशृङ्गो वृषभो न भीम एकः कृष्टीश्च्यावयति प्र विश्वाः । यः शश्वतो अदाशुषो गयस्य प्रयन्तासि सुष्वितराय वेदः
जो टोकदार शिंगाचा, वृषभासारखा भयंकर आहे, तो एकटाच सर्व लोकांना हलवतो; जो नेहमी उदार गयाला उत्तम यज्ञाकडे नेत असतो, त्याला सर्वकाही ठाऊक आहे.
त्वं ह त्यदिन्द्र कुत्समावः शुश्रूषमाणस्तन्वा समर्ये । दासं यच्छुष्णं कुयवं न्यस्मा अरन्धय आर्जुनेयाय शिक्षन्
इंद्रा, तूच समरात सेवा करायला उत्सुक असलेल्या कुत्साचे स्वतःच्या शरीराने रक्षण केलेस; दास शुष्ण आणि कुयव यांना तू हरवलेस आणि अर्जुनेयाला विजय दिलास.
त्वं धृष्णो धृषता वीतहव्यं प्रावो विश्वाभिरूतिभिः सुदासम् । प्र पौरुकुत्सिं त्रसदस्युमावः क्षेत्रसाता वृत्रहत्येषु पूरुम्
धाडसी इंद्रा, तू आपल्या धैर्याने उत्तम यज्ञ करणाऱ्या सुदासाचे सर्व प्रकारे मार्गदर्शन केलेस; पौरुकुत्स, त्रसदस्यु आणि पुरू यांचेही तू रक्षण केलेस आणि भूमी व वृत्ऱवधात मदत केलीस.
त्वं नृभिर्नृमणो देववीतौ भूरीणि वृत्रा हर्यश्व हंसि । त्वं नि दस्युं चुमुरिं धुनिं चास्वापयो दभीतये सुहन्तु
इंद्रा, पुरुषांमध्ये पुरुषांना आवडणारा, तू अनेक वृत्ऱांचा नाश केलास; तू दस्यु चुमुरी आणि धुनी यांना खाली पाडलेस आणि भक्तासाठी त्यांना शांत केलेस.
तव च्यौत्नानि वज्रहस्त तानि नव यत्पुरो नवतिं च सद्यः । निवेशने शततमाविवेषीरहञ्च वृत्रं नमुचिमुताहन्
इंद्रा, वज्रधारी, तुझी ही पराक्रमाची कामे प्रसिद्ध आहेत: एकाच वेळी नव्वद नव्हे, तर नव्वद-नऊ नगरे नष्ट केलीस; शंभराव्या ठिकाणी तू प्रवेश केला आणि वृत्ऱा व नमुचीलाही मारलेस.
सना ता त इन्द्र भोजनानि रातहव्याय दाशुषे सुदासे । वृष्णे ते हरी वृषणा युनज्मि व्यन्तु ब्रह्माणि पुरुशाक वाजम्
हे इंद्रा, ही जुनी दाने सुदासासाठी आहेत, जो भक्तीने यज्ञ करतो; मी तुझे दोन बळकट, वृषभासारखे घोडे बांधतो, आणि स्तोत्रे तुला भरपूर सामर्थ्य मिळवून देऊ देत.
मा ते अस्यां सहसावन्परिष्टावघाय भूम हरिवः परादै । त्रायस्व नोऽवृकेभिर्वरूथैस्तव प्रियासः सूरिषु स्याम
इंद्रा, या सामर्थ्याच्या स्पर्धेत आम्ही मागे राहू नये; तू आम्हाला आपल्या अचूक संरक्षणाने वाचव, आणि आम्ही तुझ्या प्रिय भक्तांमध्ये असू दे.