नाना ह्यग्नेऽवसे स्पर्धन्ते रायो अर्यः । तूर्वन्तो दस्युमायवो व्रतैः सीक्षन्तो अव्रतम्
अग्ने, तुझ्या मदतीसाठी श्रेष्ठ संपत्ती एकमेकांशी स्पर्धा करतात; जे व्रताने प्रयत्न करतात, ते दुष्ट शत्रूंवर विजय मिळवतात.
अग्निरप्सामृतीषहं वीरं ददाति सत्पतिम् । यस्य त्रसन्ति शवसः संचक्षि शत्रवो भिया
अग्नी, जो पाणी आणि मृत्यूवर विजय मिळवतो, तो वीर आणि सच्चा स्वामी देतो; त्याच्या सामर्थ्याने शत्रू भीतीने थरथर कापतात.
अग्निर्हि विद्मना निदो देवो मर्तमुरुष्यति । सहावा यस्यावृतो रयिर्वाजेष्ववृतः
अग्नी आपल्या ज्ञानाने शत्रू देवाला माणसापासून दूर ठेवतो; त्याचं संपत्ती, चांगल्या रक्षणाने, स्पर्धेत नेहमी जिंकतं.
अच्छा नो मित्रमहो देव देवानग्ने वोचः सुमतिं रोदस्योः । वीहि स्वस्तिं सुक्षितिं दिवो नॄन्द्विषो अंहांसि दुरिता तरेम ता तरेम तवावसा तरेम
मित्राचा प्रिय अग्ने, तू देवांशी आमच्यासाठी बोल, आकाश आणि पृथ्वीवरून त्यांची कृपा मिळव; आम्हाला सुरक्षितता, समृद्ध घर, आणि द्वेष, संकट, दुःख यांवर तुझ्या मदतीने मात करू दे.
इममू षु वो अतिथिमुषर्बुधं विश्वासां विशां पतिमृञ्जसे गिरा । वेतीद्दिवो जनुषा कच्चिदा शुचिर्ज्योक्चिदत्ति गर्भो यदच्युतम्
हे अग्ने, मी तुझं नेहमी जागृत, सर्व लोकांचा स्वामी असलेलं पाहुणं म्हणून स्तुती करतो; तू आकाशाचा जन्म जाणतोस, तू शुद्ध आहेस, आणि जेव्हा आधार पक्का असतो तेव्हा तू होम स्वीकारतोस.
मित्रं न यं सुधितं भृगवो दधुर्वनस्पतावीड्यमूर्ध्वशोचिषम् । स त्वं सुप्रीतो वीतहव्ये अद्भुत प्रशस्तिभिर्महयसे दिवेदिवे
भृगूंनी तुला, मित्रासारखा, उत्तमप्रकारे प्रज्वलित केलं, आणि तू वनातील झाडांमध्ये स्तुत्य आहेस, तुझं ज्वाळा उंच आहे; म्हणून, हे अद्भुत अग्ने, तू प्रसन्न होऊन, होम स्वीकारणारा म्हणून, दिवसेंदिवस स्तुतींनी मोठा होतोस.
स त्वं दक्षस्यावृको वृधो भूरर्यः परस्यान्तरस्य तरुषः । रायः सूनो सहसो मर्त्येष्वा छर्दिर्यच्छ वीतहव्याय सप्रथो भरद्वाजाय सप्रथः
म्हणूनच, तू कोणाच्याही विरोधाशिवाय, बलवान आणि श्रेष्ठ, इतरांच्या सामर्थ्याला मागे टाकतोस; हे सामर्थ्याच्या पुत्रा, होम करणाऱ्याला, भरद्वाजाला, माणसांत संरक्षण आणि मोठं नाव दे.
द्युतानं वो अतिथिं स्वर्णरमग्निं होतारं मनुषः स्वध्वरम् । विप्रं न द्युक्षवचसं सुवृक्तिभिर्हव्यवाहमरतिं देवमृञ्जसे
मी तेजस्वी पाहुणा, प्रकाशाचा स्वामी, माणसांचा होतार, यज्ञकुशल अग्नी याची स्तुती करतो; तो ज्ञानी पुजारी, मधुर वाणी असलेला, सुंदर स्तोत्रांनी, होम पोहोचवणारा, उदार देव आहे.
पावकया यश्चितयन्त्या कृपा क्षामन्रुरुच उषसो न भानुना । तूर्वन्न यामन्नेतशस्य नू रण आ यो घृणे न ततृषाणो अजरः
आपल्या तेजाने तो पृथ्वीवर पसरतो, जणू काही उषा आपल्या प्रकाशाने पसरते; पुढे जातो, सूर्यासारखा कधीही न थकणारा, नेहमी तरुण, कधीही मंद न होणारा.
अग्निमग्निं वः समिधा दुवस्यत प्रियम्प्रियं वो अतिथिं गृणीषणि । उप वो गीर्भिरमृतं विवासत देवो देवेषु वनते हि वार्यं देवो देवेषु वनते हि नो दुवः
समिधेने तुम्ही अग्नीची उपासना करा, तो प्रिय पाहुणा आहे, मी त्याची गाण्याने स्तुती करतो; आपल्या स्तोत्रांनी अमृतरूप अग्नीला बोलवा, कारण देवांमध्ये तोच देव सर्वश्रेष्ठ आहे, आणि आमच्यावर कृपा करतो.
समिद्धमग्निं समिधा गिरा गृणे शुचिं पावकं पुरो अध्वरे ध्रुवम् । विप्रं होतारं पुरुवारमद्रुहं कविं सुम्नैरीमहे जातवेदसम्
समिध आणि गाण्याने मी प्रज्वलित अग्नीची स्तुती करतो, तो शुद्ध, तेजस्वी, यज्ञापूर्वी स्थिर आहे; ज्ञानी पुजारी, अनेक देणग्यांचा, कपट नसलेला, द्रष्टा, आम्ही त्याला आशीर्वादाने शोधतो, तो सर्व जन्म जाणणारा आहे.
त्वां दूतमग्ने अमृतं युगेयुगे हव्यवाहं दधिरे पायुमीड्यम् । देवासश्च मर्तासश्च जागृविं विभुं विश्पतिं नमसा नि षेदिरे
तुला, अग्ने, अमर दूत म्हणून युगानुयुगे होम वाहणारा, स्तुत्य रक्षक म्हणून स्थापन केलं आहे; देव आणि माणसं, नेहमी जागृत राहून, नम्रतेने तुला, सर्वत्र व्यापणारा, लोकांचा स्वामी म्हणून बसवतात.
विभूषन्नग्न उभयाँ अनु व्रता दूतो देवानां रजसी समीयसे । यत्ते धीतिं सुमतिमावृणीमहेऽध स्मा नस्त्रिवरूथः शिवो भव
शोभिवंत अग्ने, तू दोन्ही नियम पाळत देवांचा दूत म्हणून सर्व विश्वात जातोस; आम्ही तुझं ज्ञान आणि कृपा निवडतो—म्हणून तू आमचं तिहेरी रक्षण कर, आमच्यावर दया कर.
तं सुप्रतीकं सुदृशं स्वञ्चमविद्वांसो विदुष्टरं सपेम । स यक्षद्विश्वा वयुनानि विद्वान्प्र हव्यमग्निरमृतेषु वोचत्
ज्याचं रूप सुंदर, देखणं आहे, तो ज्ञानी, आपण जाणणारे त्याला मित्र म्हणून शोधू या; तो सर्व कर्म जाणणारा, अमरांना होम सांगू दे.
तमग्ने पास्युत तं पिपर्षि यस्त आनट् कवये शूर धीतिम् । यज्ञस्य वा निशितिं वोदितिं वा तमित्पृणक्षि शवसोत राया
अग्ने, जो तुला ज्ञान आणतो, त्या ज्ञानी वीराचं तू रक्षण करतोस, त्याची काळजी घेतोस; यज्ञाचा भाग असो किंवा प्रकाश असो, तू त्याला सामर्थ्य आणि संपत्तीने परिपूर्ण करतोस.
त्वमग्ने वनुष्यतो नि पाहि त्वमु नः सहसावन्नवद्यात् । सं त्वा ध्वस्मन्वदभ्येतु पाथः सं रयि स्पृहयाय्यः सहस्री
अग्ने, तू आम्हाला शत्रूंपासून वाचव, हे बलवान, तू आम्हाला दोषापासून वाचव; तुझं प्रवाह आमच्याशी मिळू दे, आणि हवी असलेली, भरपूर संपत्ती मिळू दे.
अग्निर्होता गृहपतिः स राजा विश्वा वेद जनिमा जातवेदाः । देवानामुत यो मर्त्यानां यजिष्ठः स प्र यजतामृतावा
अग्नी हाच घराचा स्वामी, तोच राजा, सर्व जन्मांची ओळख असणारा जातवेद, देवांमध्ये आणि माणसांमध्ये यज्ञासाठी सर्वात योग्य आहे. तो समृद्ध अर्पणांनी युक्त असलेला अग्नी, भक्तांना योग्य मार्ग दाखवो.
अग्ने यदद्य विशो अध्वरस्य होतः पावकशोचे वेष्ट्वं हि यज्वा । ऋता यजासि महिना वि यद्भूर्हव्या वह यविष्ठ या ते अद्य
अग्ने, आज तू तेजस्वी ज्वाळांनी यज्ञाचा प्रमुख होतास, लोकांच्या विधीचे संचालन करतोस, तूच खरा यज्ञकर्ता आहेस. तू सत्य आणि मोठेपणाने पूजा करतोस. आजचे तुझे अर्पण, हे सर्वात लहान, तू स्वीकार.
अभि प्रयांसि सुधितानि हि ख्यो नि त्वा दधीत रोदसी यजध्यै । अवा नो मघवन्वाजसातावग्ने विश्वानि दुरिता तरेम ता तरेम तवावसा तरेम
तुझ्या पूजेसाठी सुंदर तयार केलेले मार्ग समोर असू देत. पृथ्वी आणि आकाश तुला यज्ञासाठी स्थापन करो. दानशूर आणि बलदायक अग्ने, तुझ्या मदतीने आम्ही सर्व संकटे पार करू, तुझ्या सहाय्याने ती पार करू.
अग्ने विश्वेभिः स्वनीक देवैरूर्णावन्तं प्रथमः सीद योनिम् । कुलायिनं घृतवन्तं सवित्रे यज्ञं नय यजमानाय साधु
अग्ने, तुझ्या स्वतःच्या देवांसह, मऊ लोकराने सजवलेल्या आसनावर प्रथम विराजमान हो. सवितृसाठी, तुपाने युक्त असा यज्ञ, यजमानासाठी योग्य प्रकारे पुढे ने.
इममु त्यमथर्ववदग्निं मन्थन्ति वेधसः । यमङ्कूयन्तमानयन्नमूरं श्याव्याभ्यः
हाच अग्नी, अथर्व्यासारखा, ज्ञानी लोकांनी पेटवला जातो. काळ्या लाकडातून, काठीने घासून, त्याला जागृत करतात.
जनिष्वा देववीतये सर्वताता स्वस्तये । आ देवान्वक्ष्यमृताँ ऋतावृधो यज्ञं देवेषु पिस्पृशः
देवतांच्या कृपेकरिता, सर्व कल्याणासाठी, तू जन्म घे. अमर आणि सत्यप्रिय देवांजवळ जा आणि यज्ञाला स्पर्श कर.
वयमु त्वा गृहपते जनानामग्ने अकर्म समिधा बृहन्तम् । अस्थूरि नो गार्हपत्यानि सन्तु तिग्मेन नस्तेजसा सं शिशाधि
घराच्या स्वामी अग्ने, आम्ही तुला लोकांमध्ये मोठा बनवला, समिधांनी तुझी आराधना केली. आमची घरगुती अग्नी स्थिर राहो. तुझ्या तीक्ष्ण तेजाने आम्हाला पूर्णपणे रक्षण कर.
त्वमग्ने यज्ञानां होता विश्वेषां हितः । देवेभिर्मानुषे जने
अग्ने, तू सर्व यज्ञांचा प्रमुख होतार आहेस, सर्वत्र नेमलेला आहेस, देवांसह मानवांमध्येही.
स नो मन्द्राभिरध्वरे जिह्वाभिर्यजा महः । आ देवान्वक्षि यक्षि च
तुझ्या आनंददायक जिव्हांनी यज्ञात मोठेपणाने पूजा कर. देवांना इथे आण आणि त्यांचा सन्मान कर.
वेत्था हि वेधो अध्वनः पथश्च देवाञ्जसा । अग्ने यज्ञेषु सुक्रतो
अग्ने, तू ज्ञानी आहेस, यज्ञाचे मार्ग आणि देवांपर्यंत जाण्याचे रस्ते थेट ओळखतोस, यज्ञांमध्ये तू विचारशील आहेस.
त्वामीळे अध द्विता भरतो वाजिभिः शुनम् । ईजे यज्ञेषु यज्ञियम्
मी तुला प्रार्थना करतो, जसे भरताने आपल्या घोड्यांसह यशासाठी केली होती. त्याने यज्ञात तुला, यज्ञासाठी योग्य असलेल्या तुला, पूजले.
त्वमिमा वार्या पुरु दिवोदासाय सुन्वते । भरद्वाजाय दाशुषे
तू दिवोदासाला, जो सोम अर्पण करतो, आणि भरद्वाजाला, जो सेवा करतो, अनेक मौल्यवान वस्तू देतोस.
त्वं दूतो अमर्त्य आ वहा दैव्यं जनम् । शृण्वन्विप्रस्य सुष्टुतिम्
अमर दूत अग्ने, तू देवांना घेऊन येतोस, गायकाच्या सुंदर स्तुती ऐकतोस.
त्वामग्ने स्वाध्यो मर्तासो देववीतये । यज्ञेषु देवमीळते
स्वतंत्र असलेल्या अग्ने, माणसे देवांच्या कृपेकरिता तुला बोलावतात. यज्ञात ते तुला देव म्हणून पूजतात.