अकर्म ते स्वपसो अभूम ऋतमवस्रन्नुषसो विभातीः । अनूनमग्निं पुरुधा सुश्चन्द्रं देवस्य मर्मृजतश्चारु चक्षुः
हे स्वयंप्रकाशमान, आम्ही तुझे कर्तव्य केले नाही; आम्ही सत्यात, तेजस्वी उषांमध्ये प्रवेश केला. शुद्ध, नेहमी नवा, अनेक रूपांचा अग्नी, देवाचा सुंदर डोळा जो स्तोत्रांत आनंद मानतो.
एता ते अग्न उचथानि वेधोऽवोचाम कवये ता जुषस्व । उच्छोचस्व कृणुहि वस्यसो नो महो रायः पुरुवार प्र यन्धि
हे अग्ने, हे ज्ञानी, ही स्तुती आम्ही तुला सांगितली; ती स्वीकार. तेज दे, आम्हाला समृद्ध कर, आणि मोठी संपत्ती दे, हे अनेक दान देणारा.
आ वो राजानमध्वरस्य रुद्रं होतारं सत्ययजं रोदस्योः । अग्निं पुरा तनयित्नोरचित्ताद्धिरण्यरूपमवसे कृणुध्वम्
या, यज्ञाचा राजा रुद्र, सत्य यज्ञ करणारा पुरोहित, दोन्ही जगांचा. प्राचीन, सोन्यासारखा तेजस्वी, वज्रधारींचा मदतीला असलेला अग्नी, आम्हाला सहाय्य दे.
अयं योनिश्चकृमा यं वयं ते जायेव पत्य उशती सुवासाः । अर्वाचीनः परिवीतो नि षीदेमा उ ते स्वपाक प्रतीचीः
हे अग्ने, हे आसन आम्ही तुझ्यासाठी तयार केले, जशी पत्नी आपल्या पतीसाठी सुंदर वस्त्र घालून आसन सजवते. जवळ ये, सभोवती राहा आणि बस; तुझे शुभ विचार आमच्याकडे वळू देत.
आशृण्वते अदृपिताय मन्म नृचक्षसे सुमृळीकाय वेधः । देवाय शस्तिममृताय शंस ग्रावेव सोता मधुषुद्यमीळे
जो ऐकतो, कधीही तृप्त होत नाही, त्या ज्ञानीसाठी मी माझी स्तुती अर्पण करतो. देव, अमर, तुझी स्तुती करतो, जसा दगड मधुर रस पिळतो, तसा मी तुझी प्रार्थना करतो.
त्वं चिन्नः शम्या अग्ने अस्या ऋतस्य बोध्यृतचित्स्वाधीः । कदा त उक्था सधमाद्यानि कदा भवन्ति सख्या गृहे ते
हे अग्ने, या कार्यात फक्त तूच आमचा शांतता करणारा आहेस; सत्य जाण, सत्य जाणणारा, स्वतः मार्गदर्शक हो. तुझ्या घरात केव्हा ही यज्ञगीतं आणि मैत्री नांदतील?
कथा ह तद्वरुणाय त्वमग्ने कथा दिवे गर्हसे कन्न आगः । कथा मित्राय मीळ्हुषे पृथिव्यै ब्रवः कदर्यम्णे कद्भगाय
हे अग्ने, आपण वरुणाशी कसे बोलावे, आकाशाशी कसे बोलावे, जेणेकरून आपण काही चूक करणार नाही? मित्र, पृथ्वी, अर्यमन्, भाग यांच्याशी कसे बोलावे?
कद्धिष्ण्यासु वृधसानो अग्ने कद्वाताय प्रतवसे शुभंये । परिज्मने नासत्याय क्षे ब्रवः कदग्ने रुद्राय नृघ्ने
हे अग्ने, बलाढ्य धिष्ण्य, वायू, शुभ, वेगवान यांच्याशी कसे बोलावे? दूर जाणाऱ्या अश्विनीकडून कसे बोलावे? अग्ने, रुद्र, नरांचा संहार करणारा, यांच्याशी कसे बोलावे?
कथा महे पुष्टिम्भराय पूष्णे कद्रुद्राय सुमखाय हविर्दे । कद्विष्णव उरुगायाय रेतो ब्रवः कदग्ने शरवे बृहत्यै
समृद्धी देणाऱ्या पूष्णा, दयाळू रुद्र, यांना आपण आपली आहुती कशी अर्पण करावी? विशाल पाऊल टाकणाऱ्या विष्णूकडे त्याच्या तेजासाठी कसे बोलावे? अग्ने, शर्वा, महान यांच्याशी कसे बोलावे?
कथा शर्धाय मरुतामृताय कथा सूरे बृहते पृच्छ्यमानः । प्रति ब्रवोऽदितये तुराय साधा दिवो जातवेदश्चिकित्वान्
मरुतांचा अमर समूह, सूर्य, महान, यांच्याशी विचारल्यावर कसे बोलावे? अदिती, बलाढ्य, आकाश सिद्धीसाठी, जन्म जाणणाऱ्या ज्ञानी, तू उत्तर दे.
ऋतेन ऋतं नियतमीळ आ गोरामा सचा मधुमत्पक्वमग्ने । कृष्णा सती रुशता धासिनैषा जामर्येण पयसा पीपाय
सत्याच्या बळावर, अग्ने, तुझ्यासाठी स्थिर सत्याचं आवाहन केलं जातं, गायींसह आणि मधुर, पिकलेल्या अर्पणासह. जरी ती काळी असली, तरी उजळणाऱ्याने तिला पोसले आहे; तिच्या पतीने तिला दूधाने परिपूर्ण केलं आहे.
ऋतेन हि ष्मा वृषभश्चिदक्तः पुमाँ अग्निः पयसा पृष्ठ्येन । अस्पन्दमानो अचरद्वयोधा वृषा शुक्रं दुदुहे पृश्निरूधः
खरं सांगायचं तर, अग्ने, सत्यामुळे वळू देखील, जरी न जुळवलेला असला तरी, पाठीकडून मिळणाऱ्या दूधाने पोसला जातो. तो हलत नाही, दोन सोबत्यांसह फिरतो; वळूने पांढऱ्या डागांच्या गायीपासून तेजस्वी दूध काढलं.
ऋतेनाद्रिं व्यसन्भिदन्तः समङ्गिरसो नवन्त गोभिः । शुनं नरः परि षदन्नुषासमाविः स्वरभवज्जाते अग्नौ
सत्यामुळे, अंगिरसांनी डोंगर फोडून, गायींसह आनंद केला आणि उषेला वेढा घातला. त्या पुरुषांनी तिला घेरलं; ती प्रकट झाली आणि अग्नीमध्ये प्रकाश जन्माला आला.
ऋतेन देवीरमृता अमृक्ता अर्णोभिरापो मधुमद्भिरग्ने । वाजी न सर्गेषु प्रस्तुभानः प्र सदमित्स्रवितवे दधन्युः
सत्यामुळे, अग्ने, देवतासमान, अमर, निर्मळ पाणी, लाटा आणि मधुरतेने भरलेली, जशी घोडे आपल्या मार्गावर धावतात, तशी प्रवाहित होण्यासाठी आसनावर स्थिर झाली आहेत.
मा कस्य यक्षं सदमिद्धुरो गा मा वेशस्य प्रमिनतो मापेः । मा भ्रातुरग्ने अनृजोरृणं वेर्मा सख्युर्दक्षं रिपोर्भुजेम
आपण दुसऱ्याचं आश्चर्य, घरातील गायी किंवा शेजाऱ्याचं धन यांची इच्छा करू नये. अग्ने, आपण भावाच्या खोटेपणाचं ओझं, मित्राचं कौशल्य किंवा शत्रूची ताकद स्वीकारू नये.
रक्षा णो अग्ने तव रक्षणेभी रारक्षाणः सुमख प्रीणानः । प्रति ष्फुर वि रुज वीड्वंहो जहि रक्षो महि चिद्वावृधानम्
अग्ने, तुझ्या संरक्षणांनी आमचं रक्षण कर. आनंद देणारा, सज्ज असलेला, प्रसन्न हो. अत्याचार करणाऱ्याला परत फेक, तोडून टाक आणि मोठा झालेला राक्षसही नष्ट कर.
एभिर्भव सुमना अग्ने अर्कैरिमान्स्पृश मन्मभिः शूर वाजान् । उत ब्रह्माण्यङ्गिरो जुषस्व सं ते शस्तिर्देववाता जरेत
या स्तुतींनी, अग्ने, प्रसन्न हो. माझ्या मंत्रांनी या अर्पणांना स्पर्श कर, वीर पुरुषा. अंगिरसांची प्रार्थना स्वीकार आणि तुझं देवतासमान आशीर्वाद सदैव टिकू दे.
एता विश्वा विदुषे तुभ्यं वेधो नीथान्यग्ने निण्या वचांसि । निवचना कवये काव्यान्यशंसिषं मतिभिर्विप्र उक्थैः
हे अग्ने, सर्व मार्ग, ज्ञानी सृष्टीकर्त्याने तुला सांगितले आहेत, गुप्त शब्दांसह. कवीची वाणी, त्याची कविता, मी विचारांनी आणि ऋषींच्या स्तोत्रांनी गौरवतो.
कृणुष्व पाजः प्रसितिं न पृथ्वीं याहि राजेवामवाँ इभेन । तृष्वीमनु प्रसितिं द्रूणानोऽस्तासि विध्य रक्षसस्तपिष्ठैः
रस्ता तयार कर, जसा विस्तीर्ण पृथ्वीवर असतो, आणि राजासारखा, हत्तींसह पुढे जा. आपल्या सोबत्यांसह या मार्गावर चालत रहा, उभा रहा आणि ज्वलंत ज्वाळांनी राक्षसांना नष्ट कर.
तव भ्रमास आशुया पतन्त्यनु स्पृश धृषता शोशुचानः । तपूंष्यग्ने जुह्वा पतंगानसंदितो वि सृज विष्वगुल्काः
तुझ्या ठिणग्या वेगाने उडतात, सर्वत्र स्पर्श करतात, प्रखरतेने चमकतात. अग्ने, तुझ्या उष्णतेने कीटक जाळ आणि सर्वत्र निखारे सोड.
प्रति स्पशो वि सृज तूर्णितमो भवा पायुर्विशो अस्या अदब्धः । यो नो दूरे अघशंसो यो अन्त्यग्ने माकिष्टे व्यथिरा दधर्षीत्
तुझे गुप्तहेर पाठव, सर्वात वेगवान हो, या लोकांचे अभेद्य रक्षक हो. जो दूर किंवा जवळ आपल्याबद्दल वाईट बोलतो, अग्ने, त्यापैकी कोणीही आपल्याला इजा करू नये.
उदग्ने तिष्ठ प्रत्या तनुष्व न्यमित्राँ ओषतात्तिग्महेते । यो नो अरातिं समिधान चक्रे नीचा तं धक्ष्यतसं न शुष्कम्
उठ, अग्ने, उभा रहा, स्वतःला पसरव; तुझ्या धारदारतेपासून शत्रू पळून जावोत. जो आपल्यावर वैर निर्माण करतो, त्याला कोरड्या लाकडासारखा जाळून टाक.
ऊर्ध्वो भव प्रति विध्याध्यस्मदाविष्कृणुष्व दैव्यान्यग्ने । अव स्थिरा तनुहि यातुजूनां जामिमजामिं प्र मृणीहि शत्रून्
सरळ उभा रहा, आमच्यासाठी प्रत्युत्तर दे, दैवी शक्ती प्रकट कर, अग्ने. जादूटोण्यांची ताकद कमी कर, आपले आणि परके, दोघांनाही नष्ट कर, शत्रूंना संपव.
स ते जानाति सुमतिं यविष्ठ य ईवते ब्रह्मणे गातुमैरत् । विश्वान्यस्मै सुदिनानि रायो द्युम्नान्यर्यो वि दुरो अभि द्यौत्
जो तुझी प्रीती ओळखतो, सर्वात तरुणा, जो तुला शोधतो, प्रार्थनेच्या मार्गावर येतो, त्याच्यासाठी सर्व तेजस्वी दिवस आणि संपत्ती उजळतात, श्रेष्ठजन दूरवर प्रकाश पसरवतात.
सेदग्ने अस्तु सुभगः सुदानुर्यस्त्वा नित्येन हविषा य उक्थैः । पिप्रीषति स्व आयुषि दुरोणे विश्वेदस्मै सुदिना सासदिष्टिः
जो तुला नेहमीच्या अर्पणांनी आणि स्तोत्रांनी संतुष्ट करतो, अग्ने, तो भाग्यवान आणि उदार होवो. त्याचं आयुष्य आणि घर समृद्ध होवो; त्याच्यासाठी सर्व तेजस्वी दिवस आणि आशीर्वाद एकत्र येवोत.
अर्चामि ते सुमतिं घोष्यर्वाक्सं ते वावाता जरतामियं गीः । स्वश्वास्त्वा सुरथा मर्जयेमास्मे क्षत्राणि धारयेरनु द्यून्
मी मोठ्या आवाजात तुझ्या कृपेची स्तुती करतो; ही गीते तुझ्यासोबत वृद्ध होवोत. उत्तम घोडे आणि सुंदर रथांनी तुला सन्मानित करू दे; आपल्यासाठी दररोज सामर्थ्य टिकवू दे.
इह त्वा भूर्या चरेदुप त्मन्दोषावस्तर्दीदिवांसमनु द्यून् । क्रीळन्तस्त्वा सुमनसः सपेमाभि द्युम्ना तस्थिवांसो जनानाम्
इथे, तू भरपूर वावर, जवळ ये, सकाळ-संध्याकाळ, दररोज प्रकाशमान हो. खेळत, आनंदी मनाने आम्ही तुझी सेवा करू; तुझ्या तेजाने आम्ही लोकांमध्ये उभे राहू.
यस्त्वा स्वश्वः सुहिरण्यो अग्न उपयाति वसुमता रथेन । तस्य त्राता भवसि तस्य सखा यस्त आतिथ्यमानुषग्जुजोषत्
जो तुला उत्तम घोडे, सुंदर सोने आणि संपत्तीने भरलेला रथ घेऊन भेटतो, अग्ने, त्याचा तू रक्षक आणि मित्र होतोस, जो मानवांच्या पाहुणचारात आनंद मानतो.
महो रुजामि बन्धुता वचोभिस्तन्मा पितुर्गोतमादन्वियाय । त्वं नो अस्य वचसश्चिकिद्धि होतर्यविष्ठ सुक्रतो दमूनाः
मी आपुलकीच्या शब्दांनी मोठेपणाची बंधने सैल करतो; अशा रीतीने मी माझ्या वडिल गोतम यांच्या वंशाचा मागोवा घेतो. हे होतार, सर्वांत तरुण, सद्भाव असलेले, घराचे रक्षण करणारे, तू आमच्यासाठी या वचनाचा अर्थ जाण.
अस्वप्नजस्तरणयः सुशेवा अतन्द्रासोऽवृका अश्रमिष्ठाः । ते पायवः सध्र्यञ्चो निषद्याग्ने तव नः पान्त्वमूर
सदैव जागृत, वेगवान, हितकारी, न थकणारे, द्वेषरहित, अत्यंत कष्टाळू असे हे रक्षक, एकत्र बसलेले, हे अग्ने, त्यांनी आम्हाला संकटांपासून वाचवावे.