उरुं हि राजा वरुणश्चकार सूर्याय पन्थामन्वेतवा उ । अपदे पादा प्रतिधातवेऽकरुतापवक्ता हृदयाविधश्चित्
राजा वरुणाने सूर्याला चालण्यासाठी विस्तृत मार्ग तयार केला आहे. त्याने पावलांशिवाय मार्गदर्शनासाठी ठसे ठेवले, आणि तो आपल्या वाणीने हृदयावर छाप उमठवतो.
शतं ते राजन्भिषजः सहस्रमुर्वी गभीरा सुमतिष्टे अस्तु । बाधस्व दूरे निरृतिं पराचैः कृतं चिदेनः प्र मुमुग्ध्यस्मत्
राजा, तुझे शंभर वैद्य आहेत, हजार आहेत; तुझी विशाल, खोल कृपा आमच्यावर असो. संकट दूर लोट, केलेलं पाप आम्हाला माफ कर.
अमी य ऋक्षा निहितास उच्चा नक्तं ददृश्रे कुह चिद्दिवेयुः । अदब्धानि वरुणस्य व्रतानि विचाकशच्चन्द्रमा नक्तमेति
ही तारे उंच ठेवलेली आहेत, रात्री दिसतात, पण दिवसा कुठे जातात? वरुणाचे नियम कधीही मोडले जात नाहीत; चंद्र रात्री चमकतो आणि फिरतो.
तत्त्वा यामि ब्रह्मणा वन्दमानस्तदा शास्ते यजमानो हविर्भिः । अहेळमानो वरुणेह बोध्युरुशंस मा न आयुः प्र मोषीः
मी तुझ्या स्तुतीने, प्रार्थनेने तुझ्याजवळ येतो; यजमानही अर्पणांनी तुझी आज्ञा पाळतो. हे वरुण, राग न धरता येथे जागरूक रहा; हे कीर्तीमान, आमचं आयुष्य कधीही घेऊ नकोस.
तदिन्नक्तं तद्दिवा मह्यमाहुस्तदयं केतो हृद आ वि चष्टे । शुनःशेपो यमह्वद्गृभीतः सो अस्मान्राजा वरुणो मुमोक्तु
हे, रात्री आणि दिवसा, माझं आहे असं लोक म्हणतात; हे चिन्ह हृदयात दिसतं. ज्याला बांधलं, तो शुनःशेप, त्याला राजा वरुण आमच्यासाठी सोडवो.
शुनःशेपो ह्यह्वद्गृभीतस्त्रिष्वादित्यं द्रुपदेषु बद्धः । अवैनं राजा वरुणः ससृज्याद्विद्वाँ अदब्धो वि मुमोक्तु पाशान्
शुनःशेप खरोखरच पकडला गेला, तीन खांबांवर अदितीच्या पुत्रासाठी बांधला गेला. राजा वरुण, जाणता आणि निर्दोष, त्याच्या पाशातून त्याला मुक्त करो.
अव ते हेळो वरुण नमोभिरव यज्ञेभिरीमहे हविर्भिः । क्षयन्नस्मभ्यमसुर प्रचेता राजन्नेनांसि शिश्रथः कृतानि
हे वरुण, तुझा राग नम्रतेने दूर कर. यज्ञ आणि अर्पणांनी आम्ही तुला साद घालतो. हे ज्ञानी आणि राजा, आम्ही केलेल्या चुका तू क्षमा कर.
उदुत्तमं वरुण पाशमस्मदवाधमं वि मध्यमं श्रथाय । अथा वयमादित्य व्रते तवानागसो अदितये स्याम
हे वरुण, आमच्यावरील सर्वात मोठा पाश सोडव, मधला आणि खालचा पाशही सैल कर. मग, हे आदित्य, तुझ्या नियमात आम्ही निर्दोष राहू आणि अदितीचे होऊ.
यच्चिद्धि ते विशो यथा प्र देव वरुण व्रतम् । मिनीमसि द्यविद्यवि
हे वरुण, तुझे नियम, जसे लोकांचे तसे देवाचे, आम्ही रोज तपासतो.
मा नो वधाय हत्नवे जिहीळानस्य रीरधः । मा हृणानस्य मन्यवे
आम्ही काही चुकलो म्हणून, किंवा अपराध केला म्हणून, किंवा पश्चात्ताप करणाऱ्यावर रागावून, आम्हाला त्रास देऊ नकोस.
वि मृळीकाय ते मनो रथीरश्वं न संदितम् । गीर्भिर्वरुण सीमहि
हे वरुणा, तुझं कृपाळू मन, जसं रथाला जुडलंय आणि घोड्यासारखं वेगवान आहे, ते आमच्याकडे येवो, म्हणजे आम्ही तुझ्या स्तुतीनं तुला गाठू शकू.
परा हि मे विमन्यवः पतन्ति वस्यइष्टये । वयो न वसतीरुप
माझा राग संपतो, सुखासाठी, जसं पक्षी आपल्या घरट्याकडे परततात.
कदा क्षत्रश्रियं नरमा वरुणं करामहे । मृळीकायोरुचक्षसम्
हे वरुणा, आम्ही तुझ्यासाठी, तुझ्या राजसत्तेची कीर्ती मिळवून देणारी सेवा कधी करू, तू कृपाळू आणि दूरदृष्टी असलेला आहेस.
तदित्समानमाशाते वेनन्ता न प्र युच्छतः । धृतव्रताय दाशुषे
ती मिळकत, जशी वाटून घेतलेली बक्षीस असते, ती व्रतस्थ आणि भक्त लोक शोधतात, जे कधीही मागे फिरत नाहीत.
वेदा यो वीनां पदमन्तरिक्षेण पतताम् । वेद नावः समुद्रियः
तो आकाशातून उडणाऱ्या पक्ष्यांचा मार्ग जाणतो; समुद्रावरून जाणाऱ्या नौका त्याला माहीत आहेत.
वेद मासो धृतव्रतो द्वादश प्रजावतः । वेदा य उपजायते
व्रतस्थ असलेला तो बारा संततीने भरलेले महिने जाणतो; काय जन्मते हेही त्याला माहीत आहे.
वेद वातस्य वर्तनिमुरोरृष्वस्य बृहतः । वेदा ये अध्यासते
तो वाऱ्याचा, विशाल आणि उंच असलेल्या मार्गाचा जाणकार आहे; वर राहणाऱ्यांनाही तो ओळखतो.
नि षसाद धृतव्रतो वरुणः पस्त्यास्वा । साम्राज्याय सुक्रतुः
व्रतस्थ वरुणाने उत्तम सल्ल्याने, राजसत्तेसाठी, घराघरात आपले स्थान घेतले आहे.
अतो विश्वान्यद्भुता चिकित्वाँ अभि पश्यति । कृतानि या च कर्त्वा
त्या ठिकाणाहून, ज्ञानी देव सर्व अद्भुत गोष्टी पाहतो, जे झाले आणि जे करायचं आहे तेही.
स नो विश्वाहा सुक्रतुरादित्यः सुपथा करत् । प्र ण आयूंषि तारिषत्
तो बुद्धिमान आदित्य दररोज आम्हाला चांगल्या मार्गावर नेवो; आमचं आयुष्य सुखरूप पार करावं.
बिभ्रद्द्रापिं हिरण्ययं वरुणो वस्त निर्णिजम् । परि स्पशो नि षेदिरे
वरुणाने सोन्याचा वस्त्र परिधान केला आहे; त्याची तेजस्वी वस्त्रे अंगावर आहेत; त्याचे गुप्तचर सर्वत्र आहेत.
न यं दिप्सन्ति दिप्सवो न द्रुह्वाणो जनानाम् । न देवमभिमातयः
कोणताही शत्रू, फसवणूक करणारा माणूस किंवा विरोध करणारी शक्ती या देवावर विजय मिळवू शकत नाही.
उत यो मानुषेष्वा यशश्चक्रे असाम्या । अस्माकमुदरेष्वा
जो माणसांत अद्वितीय कीर्ती मिळवतो, ती कीर्ती आमच्यातही असू दे.
परा मे यन्ति धीतयो गावो न गव्यूतीरनु । इच्छन्तीरुरुचक्षसम्
माझ्या भावना, जशा गायी आपल्या कुरणाच्या मागे जातात, तशाच दूरदृष्टी असलेल्या देवाच्या शोधात निघतात.
सं नु वोचावहै पुनर्यतो मे मध्वाभृतम् । होतेव क्षदसे प्रियम्
चला, पुन्हा एकदा बोलूया, जिथून माझ्या मधुर शब्दांचा उगम होतो, जसा पुरोहित प्रिय व्यक्तीला बोलतो.
दर्शं नु विश्वदर्शतं दर्शं रथमधि क्षमि । एता जुषत मे गिरः
मला सर्वज्ञानी देव दिसू दे, त्याला त्याच्या रथावर उभा पाहू दे; माझ्या या स्तुती स्वीकार.
इमं मे वरुण श्रुधी हवमद्या च मृळय । त्वामवस्युरा चके
हे वरुणा, माझं हे आर्जव ऐक आणि आज कृपा कर; मदतीसाठी मी तुझ्याकडे आलो आहे.
त्वं विश्वस्य मेधिर दिवश्च ग्मश्च राजसि । स यामनि प्रति श्रुधि
हे ज्ञानी, तू आकाश आणि पृथ्वी यांच्यावर राज्य करतोस; या आमच्या प्रवासात आमचं ऐक.
उदुत्तमं मुमुग्धि नो वि पाशं मध्यमं चृत । अवाधमानि जीवसे
हे चृता, आमच्यावरचं सगळ्यात मोठं बंधन तू सोडव, मधलंही दूर कर, पण सर्वात लहान बंधन आमच्या जगण्यासाठी राहू दे.
वसिष्वा हि मियेध्य वस्त्राण्यूर्जां पते । सेमं नो अध्वरं यज
हे ऊर्जेचे स्वामी, तुझ्यासाठी वस्त्रे तयार केली आहेत; आमच्या या यज्ञाला तू स्वीकार.