एवा बभ्रो वृषभ चेकितान यथा देव न हृणीषे न हंसि । हवनश्रुन्नो रुद्रेह बोधि बृहद्वदेम विदथे सुवीराः
हे तपकिरी, बलवान, ज्ञानी रुद्र, तू देवासारखा कुणालाही त्रास देत नाहीस. आमचे आवाहन ऐक, येथे जागा हो, म्हणजे आम्ही सभेत मोठ्या अभिमानाने बोलू शकू.
धारावरा मरुतो धृष्ण्वोजसो मृगा न भीमास्तविषीभिरर्चिनः । अग्नयो न शुशुचाना ऋजीषिणो भृमिं धमन्तो अप गा अवृण्वत
मरुतगण प्रचंड शक्तीने धारा ओततात, जणू काही भयंकर वन्य प्राणी, तेजाने चमकणारे. ते जणू प्रज्वलित अग्नी, वेगवान आणि तेजस्वी, अंधार दूर करतात.
द्यावो न स्तृभिश्चितयन्त खादिनो व्यभ्रिया न द्युतयन्त वृष्टयः । रुद्रो यद्वो मरुतो रुक्मवक्षसो वृषाजनि पृश्न्याः शुक्र ऊधनि
ते आकाशातील रेषांसारखे क्षितिज उजळवतात; पावसासारखे वीज चमकवतात. जेव्हा रुद्र, हे मरुतांनो, सोन्याच्या छातीचे, पृष्णीच्या तेजस्वी स्तनातून जन्मले.
उक्षन्ते अश्वाँ अत्याँ इवाजिषु नदस्य कर्णैस्तुरयन्त आशुभिः । हिरण्यशिप्रा मरुतो दविध्वतः पृक्षं याथ पृषतीभिः समन्यवः
ते घोड्यांसारखे, युद्धातील अश्वांसारखे धावतात, शिंगांच्या आवाजाने पुढे जातात. सोन्याच्या अलंकारांनी सजलेले मरुतगण गर्जना करतात, एकत्रित हेतूने डागाळलेल्या घोड्यांना हाकतात.
पृक्षे ता विश्वा भुवना ववक्षिरे मित्राय वा सदमा जीरदानवः । पृषदश्वासो अनवभ्रराधस ऋजिप्यासो न वयुनेषु धूर्षदः
त्यांच्या डागाळलेल्या घोड्यांवर बसून ते सर्व जगात संचार करतात; मित्राचे सख्य, नेहमी तरुण. मरुतगण, डागाळलेल्या अश्वांवर, कोणतीही अडचण न येता, वेगाने आणि ठामपणे कार्य करतात.
इन्धन्वभिर्धेनुभी रप्शदूधभिरध्वस्मभिः पथिभिर्भ्राजदृष्टयः । आ हंसासो न स्वसराणि गन्तन मधोर्मदाय मरुतः समन्यवः
इंधन, गायी आणि पौष्टिक दूध, प्रवासी आणि वाटा, यांच्या साह्याने त्यांची तेजस्वी दृष्टी पसरते. हंसांसारखे, हे मरुतगण, एकत्रित हेतूने, मधुरतेच्या आनंदासाठी तुम्ही बहिणीकडे जाता.
आ नो ब्रह्माणि मरुतः समन्यवो नरां न शंसः सवनानि गन्तन । अश्वामिव पिप्यत धेनुमूधनि कर्ता धियं जरित्रे वाजपेशसम्
हे मरुतगण, एकत्रित हेतूने, आमच्या स्तोत्रांकडे या, जसे पुरुष यज्ञात स्तुतीसाठी येतात. घोड्याप्रमाणे गायीचे दूध वाढवा; भक्ताला बलशाली बुद्धी द्या.
तं नो दात मरुतो वाजिनं रथ आपानं ब्रह्म चितयद्दिवेदिवे । इषं स्तोतृभ्यो वृजनेषु कारवे सनिं मेधामरिष्टं दुष्टरं सहः
हे मरुतगण, आम्हाला विजय मिळवणारा रथ द्या, जो दररोज आमच्या स्तोत्रांना पोहोचवतो. गायकांना अन्न, लोकांना बळ, समृद्धी, सुरक्षितता आणि अजिंक्य सामर्थ्य द्या.
यद्युञ्जते मरुतो रुक्मवक्षसोऽश्वान्रथेषु भग आ सुदानवः । धेनुर्न शिश्वे स्वसरेषु पिन्वते जनाय रातहविषे महीमिषम्
जेव्हा माऱुत सोन्यासारख्या छातीचे कवच घालून आपल्या रथांना घोडे जोडतात, त्या वेळी उदार भागा, ते जणू गोमाता आपल्या वासराला गोठ्यात दूध पाजते तसे, भक्तांनी अर्पण केलेल्या हविष्यामुळे लोकांसाठी भरपूर अन्नधन ओततात.
यो नो मरुतो वृकताति मर्त्यो रिपुर्दधे वसवो रक्षता रिषः । वर्तयत तपुषा चक्रियाभि तमव रुद्रा अशसो हन्तना वधः
कोणताही माणूस, जो आमचा शत्रू आहे आणि दुष्टपणाने वागतो, तो आमच्यावर संकट आणू पाहिल्यास, हे माऱुत, हे तेजस्वी देवांनो, तुम्ही आम्हाला त्या संकटापासून वाचवा; तुमच्या सामर्थ्याने आणि कृत्यांनी, हे रुद्रांनो, त्या शत्रूचा नाश करा आणि आमचे रक्षण करा.
चित्रं तद्वो मरुतो याम चेकिते पृश्न्या यदूधरप्यापयो दुहुः । यद्वा निदे नवमानस्य रुद्रियास्त्रितं जराय जुरतामदाभ्याः
हे माऱुत, तुमचे आगमन किती अद्भुत आहे! जेव्हा तुम्ही पृष्णीच्या स्तनातून पोषणदायक धार काढता, किंवा जेव्हा, हे रुद्रांचे पुत्र, तुम्ही नेहमीच ताजेतवाने राहून, वृद्ध आणि अशक्तांना त्रिकाळ शक्तीने नवचैतन्य देता, तेव्हा हे सर्व पाहण्यासारखे असते.
तान्वो महो मरुत एवयाव्नो विष्णोरेषस्य प्रभृथे हवामहे । हिरण्यवर्णान्ककुहान्यतस्रुचो ब्रह्मण्यन्तः शंस्यं राध ईमहे
हे महान माऱुत, जे नेहमी पुढे जातात, आम्ही विष्णूच्या यज्ञवेळी तुमचे आवाहन करतो; सोन्यासारखा रंग, मुकुट आणि तेज असलेले, जे उंच ठिकाणी वास करतात, आणि वेदपठणात वंदनीय असतात, त्यांची कृपा आम्ही मागतो.
ते दशग्वाः प्रथमा यज्ञमूहिरे ते नो हिन्वन्तूषसो व्युष्टिषु । उषा न रामीररुणैरपोर्णुते महो ज्योतिषा शुचता गोअर्णसा
ते दहा सामर्थ्यवान देव सर्वप्रथम यज्ञ जागृत करतात; त्यांनी आम्हाला पहाटेच्या वेळी प्रेरणा द्यावी; जशी सुंदर उषा लाल रंगांनी सजली आहे आणि आपल्या तेजाने संपूर्ण जग प्रकाशमय करते, तसेच त्या गायींच्या प्रकाशाने जग उजळते.
ते क्षोणीभिररुणेभिर्नाञ्जिभी रुद्रा ऋतस्य सदनेषु वावृधुः । निमेघमाना अत्येन पाजसा सुश्चन्द्रं वर्णं दधिरे सुपेशसम्
रुद्रांनो, तुम्ही पृथ्वीच्या लाल आणि तेजस्वी अलंकारांनी सजून, सत्याच्या निवासस्थानी वाढले आहात; प्रचंड वेगाने आणि सामर्थ्याने, तुम्ही सुंदर आणि तेजस्वी रूप धारण केले आहे.
ताँ इयानो महि वरूथमूतय उप घेदेना नमसा गृणीमसि । त्रितो न यान्पञ्च होतॄनभिष्टय आववर्तदवराञ्चक्रियावसे
त्या महान आणि रक्षण करणाऱ्या देवांकडे आम्ही नम्रतेने आणि स्तुतीने येतो; जसे त्रिताने पाच यजमानांना मदतीसाठी परतवले, तसेच आम्हीही तुमचे आवाहन करतो की तुम्ही परत या आणि आम्हाला मदत करा.
यया रध्रं पारयथात्यंहो यया निदो मुञ्चथ वन्दितारम् । अर्वाची सा मरुतो या व ऊतिरो षु वाश्रेव सुमतिर्जिगातु
ज्या कृपेने तुम्ही गरजू लोकांना संकटातून पार करता, ज्या सहाय्याने तुम्ही भक्ताला आपत्तीपासून सोडवता, तीच कृपा, हे माऱुत, आमच्याजवळ यावी; तुमची सद्भावना, जशी गाय वासराकडे धावते, तशी आमच्याजवळ येऊन आनंद द्यावी.
उपेमसृक्षि वाजयुर्वचस्यां चनो दधीत नाद्यो गिरो मे । अपां नपादाशुहेमा कुवित्स सुपेशसस्करति जोषिषद्धि
मी सामर्थ्य आणि वाणीच्या इच्छेने तुझ्याजवळ आलो आहे; माझ्या वाणीच्या प्रवाहाने फलदायी व्हावे; हे जलांचे पुत्र, तू आम्हाला कृपा कर, कारण तुला सुंदर रूपे आवडतात.
इमं स्वस्मै हृद आ सुतष्टं मन्त्रं वोचेम कुविदस्य वेदत् । अपां नपादसुर्यस्य मह्ना विश्वान्यर्यो भुवना जजान
आपल्यासाठी, अंतःकरणातून सुबद्ध मंत्र बोलू या, जेणेकरून ज्ञानी लोक त्याचा अर्थ जाणू शकतील; जलपुत्र सूर्याच्या महानतेने, त्या श्रेष्ठाने सर्व जगांची निर्मिती केली आहे.
समन्या यन्त्युप यन्त्यन्याः समानमूर्वं नद्यः पृणन्ति । तमू शुचिं शुचयो दीदिवांसमपां नपातं परि तस्थुरापः
काही नद्या एकत्र येतात, काही वेगळ्या वाहतात; पण सर्व मिळून एकाच पात्रात भरतात; त्या निर्मळ आणि तेजस्वी नद्या, जलपुत्राच्या सभोवताली चमकत राहतात.
तमस्मेरा युवतयो युवानं मर्मृज्यमानाः परि यन्त्यापः । स शुक्रेभिः शिक्वभी रेवदस्मे दीदायानिध्मो घृतनिर्णिगप्सु
त्या तेजस्वी युवती, त्या तरुण देवतेभोवती फिरतात आणि त्याला शुद्ध करतात; तो उजळ ज्वाळा आणि प्रबळ प्रवाहांनी आमच्यासाठी चमकतो, जणू तुपाने प्रज्वलित अग्नी जलात प्रकटतो.
अस्मै तिस्रो अव्यथ्याय नारीर्देवाय देवीर्दिधिषन्त्यन्नम् । कृता इवोप हि प्रसर्स्रे अप्सु स पीयूषं धयति पूर्वसूनाम्
तीन थकवा न येणाऱ्या देवता त्या दिव्य पुरुषासाठी अन्न तयार करतात; जणू कुशल हातांनी, त्या जलात फिरतात आणि तो आपल्या प्राचीन मातांचे अमृतपान करतो.
अश्वस्यात्र जनिमास्य च स्वर्द्रुहो रिषः सम्पृचः पाहि सूरीन् । आमासु पूर्षु परो अप्रमृष्यं नारातयो वि नशन्नानृतानि
इथे घोड्याचा आणि सूर्याचा जन्म आहे; तू आम्हाला संकट आणि मतभेदांपासून वाचव, एकता दे; या सर्व कुळांमध्ये, तो अभेद्य देव तेजाने उजळो, जेणेकरून असत्य आणि वैर नाहीसे होईल.
स्व आ दमे सुदुघा यस्य धेनुः स्वधां पीपाय सुभ्वन्नमत्ति । सो अपां नपादूर्जयन्नप्स्वन्तर्वसुदेयाय विधते वि भाति
ज्याच्या घरात त्याची गाय भरपूर दूध देते, तो स्वतःचे अन्न खातो आणि उत्तम भोजनाचा आस्वाद घेतो; तसेच जलपुत्र, प्रवाहांत चमकत, दात्याला प्रकट होतो.
यो अप्स्वा शुचिना दैव्येन ऋतावाजस्र उर्विया विभाति । वया इदन्या भुवनान्यस्य प्र जायन्ते वीरुधश्च प्रजाभिः
जो जलात शुद्ध आणि दैवी आहे, तो अखंड आणि व्यापक प्रकाशतो; त्याच्यापासून इतर सर्व जीव जन्म घेतात आणि वनस्पती त्यांच्या संततीसह वाढतात.
अपां नपादा ह्यस्थादुपस्थं जिह्मानामूर्ध्वो विद्युतं वसानः । तस्य ज्येष्ठं महिमानं वहन्तीर्हिरण्यवर्णाः परि यन्ति यह्वीः
जलपुत्र नद्यांच्या कुशीत उभा आहे, विजेसारखा तेजस्वी; त्याचे श्रेष्ठ तेज, सोन्यासारख्या वेगवान नद्या त्याच्या सभोवताली घेऊन फिरतात.
हिरण्यरूपः स हिरण्यसंदृगपां नपात्सेदु हिरण्यवर्णः । हिरण्ययात्परि योनेर्निषद्या हिरण्यदा ददत्यन्नमस्मै
तो सोन्यासारखा रूपवान, सोन्यासारखा तेजस्वी जलपुत्र सोन्यासारखा चमकतो; सोन्याच्या गर्भात बसून, तो त्याच्याजवळ येणाऱ्यांना सोन्यासारखे अन्न देतो.
तदस्यानीकमुत चारु नामापीच्यं वर्धते नप्तुरपाम् । यमिन्धते युवतयः समित्था हिरण्यवर्णं घृतमन्नमस्य
त्याचे तेजस्वी रूप आणि सुंदर नाव नेहमी वाढत जाते, जलांचा नातू म्हणून त्याचे नेहमी गौरव केले जाते. सजलेल्या युवती ज्या त्याला प्रज्वलित करतात, तो सुवर्णासारखा तेजस्वी, तुपाचा नैवेद्य असलेला आहे.
अस्मै बहूनामवमाय सख्ये यज्ञैर्विधेम नमसा हविर्भिः । सं सानु मार्ज्मि दिधिषामि बिल्मैर्दधाम्यन्नैः परि वन्द ऋग्भिः
जो अनेकांचा आधार आणि सखा आहे, त्याच्यासाठी आपण यज्ञ, नमस्कार आणि नैवेद्य अर्पण करूया. मी शिखर स्वच्छ करतो, नैवेद्याने तिथे पोहोचण्याची इच्छा करतो, अन्न ठेवतो आणि ऋचांनी त्याचा सन्मान करतो.
स ईं वृषाजनयत्तासु गर्भं स ईं शिशुर्धयति तं रिहन्ति । सो अपां नपादनभिम्लातवर्णोऽन्यस्येवेह तन्वा विवेष
तो वृषभ त्या स्त्रियांच्या गर्भात बीज निर्माण करतो; तोच बालकासारखा त्याचे पालन करतो, त्या त्याची काळजी घेतात. तो जलांचा पुत्र, निर्मळ रूपाचा, इथे दुसऱ्या देहाने प्रवेश करतो.
अस्मिन्पदे परमे तस्थिवांसमध्वस्मभिर्विश्वहा दीदिवांसम् । आपो नप्त्रे घृतमन्नं वहन्तीः स्वयमत्कैः परि दीयन्ति यह्वीः
या सर्वोच्च स्थानी तो उभा आहे, नेहमी आहुतींनी उजळतो. पाण्यांनी तुपाचा नैवेद्य वाहून, आपल्या कृतीने त्या बलाढ्याला वेढून घेतले आहे.