हनामैनाँ इति त्वष्टा यदब्रवीच्चमसं ये देवपानमनिन्दिषुः । अन्या नामानि कृण्वते सुते सचाँ अन्यैरेनान्कन्या नामभि स्परत्
'आपण त्यांना ठार करू,' असे त्वष्टा म्हणाला, जेव्हा देवांसाठी पिणारे त्या पात्राचा सन्मान करत नव्हते; काही नवीन नावे तयार करतात, काही स्त्रियांची नावे घेऊन त्यांना स्पर्श करतात.
इन्द्रो हरी युयुजे अश्विना रथं बृहस्पतिर्विश्वरूपामुपाजत । ऋभुर्विभ्वा वाजो देवाँ अगच्छत स्वपसो यज्ञियं भागमैतन
इंद्राने दोन पिंगट जुंपले, अश्विनांनी आपला रथ, बृहस्पती सर्व रूपांकडे गेला; ऋभू, विभ्वान, वाज, हे देव कुशलतेने यज्ञातील भाग वाटण्यासाठी आले.
निश्चर्मणो गामरिणीत धीतिभिर्या जरन्ता युवशा ताकृणोतन । सौधन्वना अश्वादश्वमतक्षत युक्त्वा रथमुप देवाँ अयातन
त्यांच्या बुद्धीने त्यांनी कातड्यापासून गाय बनवली, जी जुनी होती, ती पुन्हा तरुण केली; सौधन्वनांनी घोड्यापासून घोडा घडवला, रथ जुंपून देवांकडे आले.
इदमुदकं पिबतेत्यब्रवीतनेदं वा घा पिबता मुञ्जनेजनम् । सौधन्वना यदि तन्नेव हर्यथ तृतीये घा सवने मादयाध्वै
'हे पाणी प्या,' त्यांनी सांगितले, 'किंवा हे पिळलेले सोम प्या.' हे सौधन्वन, जर तुम्हाला तेच हवे असेल, तर तिसऱ्या पिळण्यावर आनंद घ्या.
आपो भूयिष्ठा इत्येको अब्रवीदग्निर्भूयिष्ठ इत्यन्यो अब्रवीत् । वधर्यन्तीं बहुभ्यः प्रैको अब्रवीदृता वदन्तश्चमसाँ अपिंशत
'पाणी अधिक असो,' एकाने म्हटले; 'अग्नी अधिक असो,' दुसऱ्याने म्हटले; 'पात्र अनेकांना वाटा,' एकाने म्हटले; योग्य बोलून, त्यांनी पात्रे भरली.
श्रोणामेक उदकं गामवाजति मांसमेकः पिंशति सूनयाभृतम् । आ निम्रुचः शकृदेको अपाभरत्किं स्वित्पुत्रेभ्यः पितरा उपावतुः
एकाने गायीच्या मांडीतलं पाणी नेलं; दुसऱ्याने कुत्र्यासाठी ठेवलेलं मांस कापलं; तिसऱ्याने शेण साफ केलं; मग आईवडिलांनी आपल्या मुलांसाठी नेमकं काय केलं?
उद्वत्स्वस्मा अकृणोतना तृणं निवत्स्वपः स्वपस्यया नरः । अगोह्यस्य यदसस्तना गृहे तदद्येदमृभवो नानु गच्छथ
ते बाहेर घेऊन गेले, तेव्हा आपल्यासाठी गवत दिलं; परत आणताना, आपल्या कौशल्याने पाणी दिलं, हे पुरुषांनो. त्या गूढ घरात जे आहे, ते आज तुम्ही, ऋभूहो, मागे जाऊ नका.
सम्मील्य यद्भुवना पर्यसर्पत क्व स्वित्तात्या पितरा व आसतुः । अशपत यः करस्नं व आददे यः प्राब्रवीत्प्रो तस्मा अब्रवीतन
जेव्हा तुम्ही सगळं जग फिरून पाहिलंत, तेव्हा ते आईवडील कुठे बसले किंवा गेले होते? ज्याने संपूर्ण हात घेतला त्याला शाप दिला; ज्याने काही बोललं, त्याला उत्तर द्या.
सुषुप्वांस ऋभवस्तदपृच्छतागोह्य क इदं नो अबूबुधत् । श्वानं बस्तो बोधयितारमब्रवीत्संवत्सर इदमद्या व्यख्यत
झोपेत असताना ऋभूंनी विचारलं: 'हे गूढ असणाऱ्या, आपल्याला जागं कोणी केलं?' मेंढ्याने कुत्र्याला, जो उठवतो त्याला, सांगितलं: 'हे आज एक वर्षाने उघड झालं.'
दिवा यान्ति मरुतो भूम्याग्निरयं वातो अन्तरिक्षेण याति । अद्भिर्याति वरुणः समुद्रैर्युष्माँ इच्छन्तः शवसो नपातः
दिवसा मरुत जातात, पृथ्वीवर अग्नी असतो, हा वारा आकाशातून फिरतो; वरुण पाण्यांतून, समुद्रांतून जातो—हे सामर्थ्याच्या पुत्रांनो, तो तुम्हाला शोधतो.
मा नो मित्रो वरुणो अर्यमायुरिन्द्र ऋभुक्षा मरुतः परि ख्यन् । यद्वाजिनो देवजातस्य सप्तेः प्रवक्ष्यामो विदथे वीर्याणि
मित्र, वरुण, अर्यमा, इंद्र, ऋभुक्ष, मरुत—हे देवांनो, आम्ही या देवजन्मी घोड्याच्या पराक्रमांची सभा-मंडपात स्तुती करतो, तेव्हा आमच्यावर कोणीही दोष ठेवू नये.
यन्निर्णिजा रेक्णसा प्रावृतस्य रातिं गृभीतां मुखतो नयन्ति । सुप्राङजो मेम्यद्विश्वरूप इन्द्रापूष्णोः प्रियमप्येति पाथः
जेव्हा आवरणाने झाकलेल्या, अजोड घोड्याच्या तोंडातून घेतलेली भेट पुढे नेतात, तेव्हा उत्तम मार्गदर्शक, सर्वरूप, इंद्र व पूष्णाचा प्रिय मार्ग पुढे जावो.
एष च्छागः पुरो अश्वेन वाजिना पूष्णो भागो नीयते विश्वदेव्यः । अभिप्रियं यत्पुरोळाशमर्वता त्वष्टेदेनं सौश्रवसाय जिन्वति
हा बकरा, पूष्णाचा भाग म्हणून, वेगवान घोड्याच्या पुढे, सर्व देवांसाठी नेला जातो; जसा प्रिय पुरोळाश वेगवानासाठी असतो, तसा त्वष्टा तो सौश्रवसासाठी प्रेरित करतो.
यद्धविष्यमृतुशो देवयानं त्रिर्मानुषाः पर्यश्वं नयन्ति । अत्रा पूष्णः प्रथमो भाग एति यज्ञं देवेभ्यः प्रतिवेदयन्नजः
योग्य वेळी, जेव्हा माणसं देवांसाठी घोड्याला तीनदा प्रदक्षिणा घालतात, तेव्हा इथे पूष्णाचा पहिला भाग जातो, बकरा देवांना यज्ञाची सूचना देतो.
होताध्वर्युरावया अग्निमिन्धो ग्रावग्राभ उत शंस्ता सुविप्रः । तेन यज्ञेन स्वरंकृतेन स्विष्टेन वक्षणा आ पृणध्वम्
होता, अध्वर्यू, अग्नी पेटवणारा, दगड पकडणारा आणि बुद्धिमान स्तोत्रकर्ता—या उत्तम, नीट केलेल्या यज्ञाने, तुमची घरं भरून टाका.
यूपव्रस्का उत ये यूपवाहाश्चषालं ये अश्वयूपाय तक्षति । ये चार्वते पचनं सम्भरन्त्युतो तेषामभिगूर्तिर्न इन्वतु
जे यूपाचे लाकूड तयार करतात, जे यूपा वाहतात, जे घोड्याच्या यूपासाठी कोरतात, आणि जे वेगवानासाठी शिजवायचं सामान जमवतात—त्यांची कीर्ती आमच्यापर्यंत पोहोचो.
उप प्रागात्सुमन्मेऽधायि मन्म देवानामाशा उप वीतपृष्ठः । अन्वेनं विप्रा ऋषयो मदन्ति देवानां पुष्टे चकृमा सुबन्धुम्
माझा प्रेरित विचार देवांसमोर चांगला ठरो, जसा इच्छा जवळ येते, जसे ज्ञानी ऋषी त्यात आनंद मानतात; आपण घोड्याला देवांच्या पोषणासाठी प्रिय सोबती केलं आहे.
यद्वाजिनो दाम संदानमर्वतो या शीर्षण्या रशना रज्जुरस्य । यद्वा घास्य प्रभृतमास्ये तृणं सर्वा ता ते अपि देवेष्वस्तु
वेगवानाचा दोर, बांधण्याचा पट्टा, डोक्याचा दोर, लगाम, किंवा तोंडात ठेवलेलं गवत—हे सगळं तुझ्यासाठी देवांकडे जावो.
यदश्वस्य क्रविषो मक्षिकाश यद्वा स्वरौ स्वधितौ रिप्तमस्ति । यद्धस्तयोः शमितुर्यन्नखेषु सर्वा ता ते अपि देवेष्वस्तु
घोड्याच्या मांसाला माश्या लागल्या असतील, किंवा सुरीने, कुऱ्हाडीने कापलेलं असेल, शिल्पकाराच्या हातावर, नखांखाली जे काही असेल—हे सगळं तुझ्यासाठी देवांकडे जावो.
यदूवध्यमुदरस्यापवाति य आमस्य क्रविषो गन्धो अस्ति । सुकृता तच्छमितारः कृण्वन्तूत मेधं शृतपाकं पचन्तु
पोटातून जे काही काढायचं आहे, कच्च्या मांसाचा जो वास आहे, ते कुशल शिल्पकार तयार करो, आणि ते उत्तम शिजवलेलं अर्पण शिजवू द्या.
यत्ते गात्रादग्निना पच्यमानादभि शूलं निहतस्यावधावति । मा तद्भूम्यामा श्रिषन्मा तृणेषु देवेभ्यस्तदुशद्भ्यो रातमस्तु
तुझ्या शरीरातून, अग्नीने शिजताना, शुलावरून जे काही खाली टपकते, ते जमिनीवर किंवा गवतावर पडू नये; ते देवांना आणि योग्यांना अर्पण होवो.
ये वाजिनं परिपश्यन्ति पक्वं य ईमाहुः सुरभिर्निर्हरेति । ये चार्वतो मांसभिक्षामुपासत उतो तेषामभिगूर्तिर्न इन्वतु
जे शिजलेल्या घोड्याकडे पाहतात, जे म्हणतात 'सुगंधी तो बाहेर आणा', आणि जे घोड्याच्या मांसाचा भाग मागतात—त्यांची कीर्ती आमच्यापर्यंत पोहोचो.
यन्नीक्षणं माँस्पचन्या उखाया या पात्राणि यूष्ण आसेचनानि । ऊष्मण्यापिधाना चरूणामङ्काः सूनाः परि भूषन्त्यश्वम्
शिजवायच्या भांड्यातून जे काही टपकते, जे भांडी, रस गाळणारे, झाकणं, हुक, आणि जे कसाय आहेत—हे सगळं घोड्याभोवती असो.
निक्रमणं निषदनं विवर्तनं यच्च पड्बीशमर्वतः । यच्च पपौ यच्च घासिं जघास सर्वा ता ते अपि देवेष्वस्तु
घोड्याच्या चालण्याने, बसण्याने, वळण्याने आणि त्याच्या चार पायांनी जे काही केले, त्याने जे काही प्याले, जे काही खाल्ले आणि गिळले—हे सर्व तुझ्यासाठी देवांमध्ये जावो.
मा त्वाग्निर्ध्वनयीद्धूमगन्धिर्मोखा भ्राजन्त्यभि विक्त जघ्रिः । इष्टं वीतमभिगूर्तं वषट्कृतं तं देवासः प्रति गृभ्णन्त्यश्वम्
तुला जळणारा, धुराचा वास असलेला अग्नी जळवू नये; तेजस्वी धार तुला लागू नये. जे यज्ञासाठी तयार केलेले, शुद्ध केलेले आणि वषट् उच्चाराने चिन्हांकित केलेले अर्पण आहे, तेच देव घोड्याच्या रूपाने स्वीकारतात.
यदश्वाय वास उपस्तृणन्त्यधीवासं या हिरण्यान्यस्मै । संदानमर्वन्तं पड्बीशं प्रिया देवेष्वा यामयन्ति
जेव्हा घोड्यासाठी चादरी पसरतात, वस्त्रे आणि सोनं ठेवतात, तेव्हा प्रिय, जलद धावणारा, चार पायांचा हा घोडा देवांकडे पाठवला जातो.
यत्ते सादे महसा शूकृतस्य पार्ष्ण्या वा कशया वा तुतोद । स्रुचेव ता हविषो अध्वरेषु सर्वा ता ते ब्रह्मणा सूदयामि
घोड्या, तुला जे काही जोराने टोचले—ते काट्याने असो किंवा चाबकाने; जसे यज्ञात समिधेला चमच्याने स्पर्श करतात, तसे मी मंत्राने हे सर्व तुझ्यापासून मुक्त करतो.
चतुस्त्रिंशद्वाजिनो देवबन्धोर्वङ्क्रीरश्वस्य स्वधितिः समेति । अच्छिद्रा गात्रा वयुना कृणोत परुष्परुरनुघुष्या वि शस्त
चौतीस बरगड्या, दैवी बंध, घोड्याच्या वाकड्या धारेला भिडतात; कौशल्याने त्याचे अवयव अखंड ठेवावेत, सांधे मोकळे करावेत, आणि छेद स्वच्छ असावा.
एकस्त्वष्टुरश्वस्या विशस्ता द्वा यन्तारा भवतस्तथ ऋतुः । या ते गात्राणामृतुथा कृणोमि ताता पिण्डानां प्र जुहोम्यग्नौ
त्वष्ट्याने एक छेद केला, दोन मार्गदर्शक आहेत, आणि ऋतू देखील; ऋतूनुसार मी तुझे जे अवयव तयार करतो, ते भाग मी अग्नीत अर्पित करतो.
मा त्वा तपत्प्रिय आत्मापियन्तं मा स्वधितिस्तन्व आ तिष्ठिपत्ते । मा ते गृध्नुरविशस्तातिहाय छिद्रा गात्राण्यसिना मिथू कः
तुला प्रिय उष्णता जाळू नये, तुझ्या शरीराशी एकरूप होत असताना; धार तुझ्या अंगावर थांबू नये; लोभी, निष्काळजी छेद करणाऱ्याने तुला इजा करू नये, किंवा सुरीने तुझे अवयव तुटू नयेत, एकमेकांवर आदळू नयेत.