यस्य त्री पूर्णा मधुना पदान्यक्षीयमाणा स्वधया मदन्ति । य उ त्रिधातु पृथिवीमुत द्यामेको दाधार भुवनानि विश्वा
त्याची तीन पावले मधुरतेने भरलेली आहेत आणि स्वतःच्या स्वरूपाने आनंद देतात. त्यानेच एकट्याने पृथ्वी, आकाश आणि सर्व जगांना आधार दिला आहे.
तदस्य प्रियमभि पाथो अश्यां नरो यत्र देवयवो मदन्ति । उरुक्रमस्य स हि बन्धुरित्था विष्णोः पदे परमे मध्व उत्सः
मी त्याच्या प्रिय मार्गाला जावो, जिथे देवभक्त लोक आनंदित होतात. कारण विशाल पावलांनी चालणारा विष्णू, हेच आपले नातेवाईक आणि सर्वोच्च स्थान, मधुरतेचा झरा आहे.
ता वां वास्तून्युश्मसि गमध्यै यत्र गावो भूरिशृङ्गा अयासः । अत्राह तदुरुगायस्य वृष्णः परमं पदमव भाति भूरि
आम्ही तुमच्या त्या निवासस्थानांना गाठण्याची इच्छा करतो, जिथे असंख्य शिंगांच्या गायी फिरतात. तिथेच विशाल पावलांनी चालणाऱ्या बलवानाचा सर्वोच्च स्थान तेजाने उजळून निघते.
प्र वः पान्तमन्धसो धियायते महे शूराय विष्णवे चार्चत । या सानुनि पर्वतानामदाभ्या महस्तस्थतुरर्वतेव साधुना
जो पिणाऱ्यांचे रक्षण करतो, त्याचे स्तवन विचारपूर्वक केले जाते. बलवान विष्णूचे गायन करा. जे पर्वतांच्या उतारांवर अडथळ्याशिवाय उभे राहिले, त्यांनी वेगवानासारखे मोठेपण मिळवले.
त्वेषमित्था समरणं शिमीवतोरिन्द्राविष्णू सुतपा वामुरुष्यति । या मर्त्याय प्रतिधीयमानमित्कृशानोरस्तुरसनामुरुष्यथः
इंद्र आणि विष्णू, भयंकर आणि वेगवान, सोमपान करणाऱ्यांचे रक्षण करतील. तुम्ही मर्त्यांचे रक्षण करता, दुबळ्या आणि बलवानांवर विजय मिळवता.
ता ईं वर्धन्ति मह्यस्य पौंस्यं नि मातरा नयति रेतसे भुजे । दधाति पुत्रोऽवरं परं पितुर्नाम तृतीयमधि रोचने दिवः
ते बलवानाचा सामर्थ्य वाढवतात. मातांनी बीज धारण करणाऱ्यापर्यंत नेले. पुत्र पित्याचे खालचे आणि वरचे नाव ठेवतो, आणि तिसरे नाव स्वर्गाच्या तेजस्वी स्थानी ठेवतो.
तत्तदिदस्य पौंस्यं गृणीमसीनस्य त्रातुरवृकस्य मीळ्हुषः । यः पार्थिवानि त्रिभिरिद्विगामभिरुरु क्रमिष्टोरुगायाय जीवसे
आम्ही त्याच्या या सामर्थ्याचे, जो रक्षण करणारा, दोषरहित आणि उदार आहे, स्तवन करतो. ज्याने तीन पावलांनी पृथ्वीवरील क्षेत्रे विशालतेसाठी ओलांडली.
द्वे इदस्य क्रमणे स्वर्दृशोऽभिख्याय मर्त्यो भुरण्यति । तृतीयमस्य नकिरा दधर्षति वयश्चन पतयन्तः पतत्रिणः
त्याच्या दोन पावलांचे दर्शन मर्त्यांना होते आणि ते आश्चर्याने पाहतात. तिसऱ्या पावलापर्यंत कोणीही पोहोचू शकत नाही, अगदी आकाशात उडणारे पक्षीदेखील नाही.
चतुर्भिः साकं नवतिं च नामभिश्चक्रं न वृत्तं व्यतीँरवीविपत् । बृहच्छरीरो विमिमान ऋक्वभिर्युवाकुमारः प्रत्येत्याहवम्
चार आणि नव्वद नावांसह, गोल फिरणाऱ्या चाकासारखा तो थांबत नाही. मोठ्या शरीराचा तो ऋचांनी मोजतो आणि तरुण, उत्साही तो बोलावणीला प्रतिसाद देतो.
भवा मित्रो न शेव्यो घृतासुतिर्विभूतद्युम्न एवया उ सप्रथाः । अधा ते विष्णो विदुषा चिदर्ध्य स्तोमो यज्ञश्च राध्यो हविष्मता
हे विष्णू, तू आपुल्या मित्रासारखा स्नेही आहेस, तुपाच्या आहुतींमध्ये आनंद मानणारा, तेजस्वी आणि आपल्या पावलांनी सर्वत्र पसरणारा आहेस. म्हणून, ज्ञानी माणसानेही तुझी स्तुती आणि यज्ञ करावा, तुपाने युक्त अर्पणांनी तुला प्रसन्न करावे.
यः पूर्व्याय वेधसे नवीयसे सुमज्जानये विष्णवे ददाशति । यो जातमस्य महतो महि ब्रवत्सेदु श्रवोभिर्युज्यं चिदभ्यसत्
जो प्राचीन आणि नित्य नवीन सृष्टीकर्ता, उत्तम वंशाचा विष्णू याला अर्पण करतो, जो या महानाचा जन्मापासून गौरव सांगतो, तो खरोखरच कीर्ती मिळवतो, आणि त्या कीर्तीला पात्र ठरतो.
तमु स्तोतारः पूर्व्यं यथा विद ऋतस्य गर्भं जनुषा पिपर्तन । आस्य जानन्तो नाम चिद्विवक्तन महस्ते विष्णो सुमतिं भजामहे
ज्याप्रमाणे पूर्वीचे स्तोत्रकर्ते तुझ्या जन्माला सत्याचा गर्भ मानून पोसतात, तसाच आम्हीही तुझे नाव जाणून ते जाहीर करतो; हे विष्णू, आम्ही तुझ्या महान कृपेची इच्छा करतो.
तमस्य राजा वरुणस्तमश्विना क्रतुं सचन्त मारुतस्य वेधसः । दाधार दक्षमुत्तममहर्विदं व्रजं च विष्णुः सखिवाँ अपोर्णुते
वरुण राजा, अश्विनीकुमार आणि मारुतांचे ज्ञानी, हे सर्व तुझ्या सामर्थ्यात सहभागी आहेत; मित्रत्वाने वागणारा विष्णू, तू श्रेष्ठ कौशल्य धारण करतोस आणि थकवा न येता सर्व जागा भरून टाकतोस.
आ यो विवाय सचथाय दैव्य इन्द्राय विष्णुः सुकृते सुकृत्तरः । वेधा अजिन्वत्त्रिषधस्थ आर्यमृतस्य भागे यजमानमाभजत्
सर्वात कुशलांपेक्षा अधिक कुशल असलेल्या विष्णूने, देवतेसाठी इंद्राला त्याचा भाग दिला आहे; सृष्टीकर्त्याने त्रिस्थळी जागी अर्यमनला स्थान दिले आणि यज्ञ करणाऱ्याला धर्माचा भाग दिला आहे.
अबोध्यग्निर्ज्म उदेति सूर्यो व्युषाश्चन्द्रा मह्यावो अर्चिषा । आयुक्षातामश्विना यातवे रथं प्रासावीद्देवः सविता जगत्पृथक्
अग्नी जागृत झाला आहे, सूर्य उगवतो आहे, तेजस्वी उषा आपल्या प्रकाशाने चमकत आहेत; अश्विनीकुमारांनी प्रवासासाठी आपला रथ जुंपला आहे, आणि देव सविता सर्व प्राण्यांना वेगळे करत आहे.
यद्युञ्जाथे वृषणमश्विना रथं घृतेन नो मधुना क्षत्रमुक्षतम् । अस्माकं ब्रह्म पृतनासु जिन्वतं वयं धना शूरसाता भजेमहि
हे बलवान अश्विनीकुमारांनो, जेव्हा तुम्ही तुमचा रथ जुंपता, तेव्हा आमच्यावर तुप आणि मधासारखे सामर्थ्य वर्षा; आमचे स्तोत्र तुम्हाला युद्धात प्रेरणा देवो, आणि आम्ही वीरांच्या कृपेने संपत्ती मिळवू.
अर्वाङ्त्रिचक्रो मधुवाहनो रथो जीराश्वो अश्विनोर्यातु सुष्टुतः । त्रिवन्धुरो मघवा विश्वसौभगः शं न आ वक्षद्द्विपदे चतुष्पदे
अश्विनीकुमारांचा मधाने भरलेला, वेगवान घोड्यांनी ओढला जाणारा रथ आमच्याजवळ यावा, उत्तम स्तुतीने; तीन जुवांनी जोडलेला, सर्व सौभाग्य देणारा दानी आमच्याकडे यावा, आणि द्विपाद व चतुष्पादांसाठी कल्याण देवो.
आ न ऊर्जं वहतमश्विना युवं मधुमत्या नः कशया मिमिक्षतम् । प्रायुस्तारिष्टं नी रपांसि मृक्षतं सेधतं द्वेषो भवतं सचाभुवा
हे अश्विनीकुमारांनो, तुमच्या मधुर चाबकाने आमच्यासाठी पोषण आणा, आम्हाला गोड अन्न द्या; आमचे आयुष्य सुरक्षित करा, संकटे दूर करा, द्वेष घालवा आणि नेहमी आमचे साथीदार बना.
युवं ह गर्भं जगतीषु धत्थो युवं विश्वेषु भुवनेष्वन्तः । युवमग्निं च वृषणावपश्च वनस्पतीँरश्विनावैरयेथाम्
तुम्हीच सर्व सजीवांमध्ये गर्भ ठेवला आहे, तुम्हीच सर्व जगांत आहात; हे बलवान अश्विनीकुमारांनो, तुम्ही अग्नी, वनस्पती आणि वृक्ष प्रज्वलित केले आहेत.
युवं ह स्थो भिषजा भेषजेभिरथो ह स्थो रथ्या राथ्येभिः । अथो ह क्षत्रमधि धत्थ उग्रा यो वां हविष्मान्मनसा ददाश
तुम्ही औषधांनी उपचार करणारे वैद्य आहात, आणि रथांनी रथचालकही आहात; हे पराक्रमी अश्विनीकुमारांनो, ज्या कोणी मनाने आणि अर्पणाने तुम्हाला पूजतो, त्याच्यासाठी तुम्ही सामर्थ्य स्थापन करता.
वसू रुद्रा पुरुमन्तू वृधन्ता दशस्यतं नो वृषणावभिष्टौ । दस्रा ह यद्रेक्ण औचथ्यो वां प्र यत्सस्राथे अकवाभिरूती
हे दयाळू रुद्रांनो, संपत्ती आणि सामर्थ्याने परिपूर्ण, आमच्या आवाहनात आम्हाला कृपा द्या; हे अद्भुत अश्विनीकुमारांनो, जेव्हा औचथ्य तुम्हाला हाक मारतो, तेव्हा तुम्ही त्वरित मदतीला येता.
को वां दाशत्सुमतये चिदस्यै वसू यद्धेथे नमसा पदे गोः । जिगृतमस्मे रेवतीः पुरंधीः कामप्रेणेव मनसा चरन्ता
तुम्ही संपत्ती देणारे आहात, कोण तुमच्या या कृपेकरिता उपासना करील, जेव्हा तुम्ही नम्रतेने गायीच्या जागी जाता? आमच्यावर मनाप्रमाणे फिरणाऱ्या, सुंदर दानांची वर्षाव करा.
युक्तो ह यद्वां तौग्र्याय पेरुर्वि मध्ये अर्णसो धायि पज्रः । उप वामवः शरणं गमेयं शूरो नाज्म पतयद्भिरेवैः
जेव्हा तुमचा रथ तुग्राच्या पुत्रासाठी जुंपला जातो, तेव्हा तो पाण्याच्या मध्यभागी नेला जातो; मी तुमच्या आश्रयात जाऊन संरक्षण मिळवू दे, जसा एखादा वीर शत्रूपासून पळतो.
उपस्तुतिरौचथ्यमुरुष्येन्मा मामिमे पतत्रिणी वि दुग्धाम् । मा मामेधो दशतयश्चितो धाक्प्र यद्वां बद्धस्त्मनि खादति क्षाम्
औचथ्याची स्तुती तुमच्यापर्यंत पोहोचू दे, हे बलवानांनो; तीन पंखांचा पक्षी मला कोरडा करू नये; दहा मिळवण्याची इच्छा असणारा मत्सरू मला त्रास देऊ नये, आणि जाळ्यात अडकलेला पृथ्वीला नष्ट करू नये.
न मा गरन्नद्यो मातृतमा दासा यदीं सुसमुब्धमवाधुः । शिरो यदस्य त्रैतनो वितक्षत्स्वयं दास उरो अंसावपि ग्ध
सर्वात मायाळू नद्या मला गिळू नयेत, आणि दासांनी जर मला घट्ट बांधले असेल, तरी त्यांनी मला त्रास देऊ नये; जेव्हा दासाचे डोके त्रैतनाने फोडले, तेव्हा त्याचे छाती आणि खांदे स्वतःच तुटतात.
दीर्घतमा मामतेयो जुजुर्वान्दशमे युगे । अपामर्थं यतीनां ब्रह्मा भवति सारथिः
ममताचा पुत्र दीर्घतमाने दहाव्या युगात सेवा केली; तो पाण्याचा तपस्वी म्हणून, प्रेरित लोकांचा सारथी होतो.
प्र द्यावा यज्ञैः पृथिवी ऋतावृधा मही स्तुषे विदथेषु प्रचेतसा । देवेभिर्ये देवपुत्रे सुदंससेत्था धिया वार्याणि प्रभूषतः
मी पृथ्वी आणि आकाश यांची स्तुती करतो, जे यज्ञ आणि सत्याने बलवान झाले आहेत; सभांमध्ये समजून उमजून त्यांची प्रार्थना करतो; हे देवपुत्रांनो, तुम्ही देवांसोबत, बुद्धीने महान सामर्थ्य प्राप्त केले आहे.
उत मन्ये पितुरद्रुहो मनो मातुर्महि स्वतवस्तद्धवीमभिः । सुरेतसा पितरा भूम चक्रतुरुरु प्रजाया अमृतं वरीमभिः
मी वडिलांचे मन दुष्ट नाही, असे मानतो, आणि आईची मोठी शक्ती, या दोन्हींच्या आशीर्वादाने; बीजसमृद्ध हे दोन्ही पालकांनी पृथ्वी विशाल केली आणि संततीसाठी अमर मार्ग निर्माण केले.
ते सूनवः स्वपसः सुदंससो मही जज्ञुर्मातरा पूर्वचित्तये । स्थातुश्च सत्यं जगतश्च धर्मणि पुत्रस्य पाथः पदमद्वयाविनः
ते कुशल आणि बुद्धिमान पुत्र, या दोन मातांनी प्राचीन ज्ञानासाठी जन्माला घातले; स्थिर आणि चालत्या जगात, ते पुत्राचा खरा मार्ग अखंड राखतात.
ते मायिनो ममिरे सुप्रचेतसो जामी सयोनी मिथुना समोकसा । नव्यंनव्यं तन्तुमा तन्वते दिवि समुद्रे अन्तः कवयः सुदीतयः
हे मायावी, समजूतदार, एकाच पोटी जन्मलेले, जोडपे, एकत्र राहणारे; हे ज्ञानी आणि तेजस्वी, आकाशात, समुद्राच्या अंतरात, नेहमी नवे धागे विणतात.