क्षत्राय त्वं श्रवसे त्वं महीया इष्टये त्वमर्थमिव त्वमित्यै । विसदृशा जीविताभिप्रचक्ष उषा अजीगर्भुवनानि विश्वा
सत्ता, कीर्ती, मोठेपणा, संपत्ती, उद्दिष्टासाठी, तुला शोधतात. तू सर्वांना वेगवेगळ्या जीवनांचा अनुभव दाखवतेस; उषा सर्व जगांना जागृत करते.
एषा दिवो दुहिता प्रत्यदर्शि व्युच्छन्ती युवतिः शुक्रवासाः । विश्वस्येशाना पार्थिवस्य वस्व उषो अद्येह सुभगे व्युच्छ
ही दिवेची कन्या प्रकट झाली आहे, ताज्या वयाची, शुभ्र वस्त्रातील युवती. पृथ्वीवरील सर्व संपत्तीची मालकीण, हे उषा, आज येथे उजाड, हे भाग्यवती.
परायतीनामन्वेति पाथ आयतीनां प्रथमा शश्वतीनाम् । व्युच्छन्ती जीवमुदीरयन्त्युषा मृतं कं चन बोधयन्ती
ती पूर्वजांच्या वाटेवरून चालते, शाश्वतांमध्ये पहिली येते. उषा उगवताच जिवंतांना जागं करते, आणि जणू काही मरण पावलेल्यालाही उठवते.
उषो यदग्निं समिधे चकर्थ वि यदावश्चक्षसा सूर्यस्य । यन्मानुषान्यक्ष्यमाणाँ अजीगस्तद्देवेषु चकृषे भद्रमप्नः
उषे, जेव्हा तू यज्ञासाठी अग्नी प्रज्वलित करतेस, जेव्हा सूर्याचे डोळे उघडतेस, आणि झोपलेल्या माणसांना जागं करतेस, तेव्हा देवांमध्ये तू मंगल घडवतेस.
कियात्या यत्समया भवाति या व्यूषुर्याश्च नूनं व्युच्छान् । अनु पूर्वाः कृपते वावशाना प्रदीध्याना जोषमन्याभिरेति
तिच्या किती वेळा आल्या, किती उषा उजाडल्या, आणि अजून किती येणार? मागच्या उषांनंतर ती तेजाने उजळते, आणि इतरांसोबत आनंदाने पुढे जाते.
ईयुष्टे ये पूर्वतरामपश्यन्व्युच्छन्तीमुषसं मर्त्यासः । अस्माभिरू नु प्रतिचक्ष्याभूदो ते यन्ति ये अपरीषु पश्यान्
पूर्वीच्या उषा ज्यांनी पाहिल्या ते माणसे निघून गेले, आता आपण उगवणारी उषा पाहतो. आपणही तिला पाहूया, कारण पुढे जे तिला पाहतील, तेही आपापल्या वाटेने जातील.
यावयद्द्वेषा ऋतपा ऋतेजाः सुम्नावरी सूनृता ईरयन्ती । सुमङ्गलीर्बिभ्रती देववीतिमिहाद्योषः श्रेष्ठतमा व्युच्छ
द्वेष दूर करणारी, सत्य टिकवणारी, धर्माने उजळणारी, गोड बोलणारी आणि सौम्यपणा आणणारी, शुभता घेऊन येणारी, हे देवी, श्रेष्ठ उषे, इथे आम्हासाठी उजाड.
शश्वत्पुरोषा व्युवास देव्यथो अद्येदं व्यावो मघोनी । अथो व्युच्छादुत्तराँ अनु द्यूनजरामृता चरति स्वधाभिः
ही देवी नेहमीच दिवसांना जागं करते, आणि आजही ही उदार उषा प्रकाश पसरवते. आता ती उगवत पुढच्या दिवसांनाही अनुसरते; वृद्धत्वरहित, अमर, स्वतःच्या नियमांनी चालते.
व्यञ्जिभिर्दिव आतास्वद्यौदप कृष्णां निर्णिजं देव्यावः । प्रबोधयन्त्यरुणेभिरश्वैरोषा याति सुयुजा रथेन
तिच्या किरणांनी आकाशातील अंधार दूर केला; देवीने काळोख घालवला. तिच्या अरुण रंगाच्या घोड्यांसह, उषा जागं करते आणि उत्तम जुळवलेला रथ घेऊन येते.
आवहन्ती पोष्या वार्याणि चित्रं केतुं कृणुते चेकिताना । ईयुषीणामुपमा शश्वतीनां विभातीनां प्रथमोषा व्यश्वैत्
समृद्धी आणि हवीहवीशी वस्तू घेऊन येणारी, ती ज्ञानींसाठी तेजस्वी चिन्ह दाखवते. गेल्या सर्व उषांची ती आदर्श आहे, आणि तेजस्वींमध्ये उषा प्रथम उगवते.
उदीर्ध्वं जीवो असुर्न आगादप प्रागात्तम आ ज्योतिरेति । आरैक्पन्थां यातवे सूर्यायागन्म यत्र प्रतिरन्त आयुः
उठा, जिवंत सूर्य आला आहे, अंधार मागे गेला, प्रकाश पुढे सरकतो. सूर्याच्या प्रवासासाठी मार्ग मोकळा झाला; जिथे जीवन पुन्हा मिळते तिथे आपण पोहोचलो.
स्यूमना वाच उदियर्ति वह्नि स्तवानो रेभ उषसो विभातीः । अद्या तदुच्छ गृणते मघोन्यस्मे आयुर्नि दिदीहि प्रजावत्
प्रेरित गायक स्तुतीने आवाज उठवतो, उषेच्या तेजावर आनंद व्यक्त करतो. आज, हे उदार उषे, स्तुती करणाऱ्यासाठी उजाड; आम्हाला संततीसह दीर्घायुष्य दे.
या गोमतीरुषसः सर्ववीरा व्युच्छन्ति दाशुषे मर्त्याय । वायोरिव सूनृतानामुदर्के ता अश्वदा अश्नवत्सोमसुत्वा
ज्या उषा गायींनी समृद्ध आणि वीरांनी भरलेल्या आहेत, त्या भक्त माणसासाठी उजाडतात. वाऱ्याच्या देणग्यांसारखी त्यांची कृपा विपुल आहे; त्या आम्हाला घोडे आणि सोमाचा आनंद मिळू देत.
माता देवानामदितेरनीकं यज्ञस्य केतुर्बृहती वि भाहि । प्रशस्तिकृद्ब्रह्मणे नो व्युच्छा नो जने जनय विश्ववारे
देवतांची माता, अदितीचे रूप, यज्ञाचे चिन्ह, हे महान उषे, प्रकाश पसरव. पुजाऱ्यासाठी स्तुती निर्माण करणारी, आम्हासाठी उषा हो; सर्वांना संतती दे, हे सर्वव्यापी देवी.
यच्चित्रमप्न उषसो वहन्तीजानाय शशमानाय भद्रम् । तन्नो मित्रो वरुणो मामहन्तामदितिः सिन्धुः पृथिवी उत द्यौः
हे उषा, जे सुंदर वर तू जाणणाऱ्यासाठी आणि इच्छुकासाठी आणतेस, ते मित्र, वरुण, अदिती, नदी, पृथ्वी आणि आकाश आम्हाला नाकारणार नाहीत.
इमा रुद्राय तवसे कपर्दिने क्षयद्वीराय प्र भरामहे मतीः । यथा शमसद्द्विपदे चतुष्पदे विश्वं पुष्टं ग्रामे अस्मिन्ननातुरम्
रुद्राला, बलाढ्य, जटा असलेल्या, आपल्या लोकांना समृद्ध करणाऱ्या देवाला, आपण प्रार्थना अर्पण करतो, जेणेकरून या गावातील सर्व दोनपाय आणि चारपाय प्राणी सुखी, पोषित आणि सुरक्षित राहोत.
मृळा नो रुद्रोत नो मयस्कृधि क्षयद्वीराय नमसा विधेम ते । यच्छं च योश्च मनुरायेजे पिता तदश्याम तव रुद्र प्रणीतिषु
हे रुद्रा, आमच्यावर कृपा कर, आम्हाला आनंदी कर; आपले लोक समृद्ध करणाऱ्या तुला आपण नम्रतेने पूजतो. जे वर मनू, आपल्या पित्याने मिळवले, ते तुझ्या मार्गदर्शनाने आम्हालाही मिळू दे.
अश्याम ते सुमतिं देवयज्यया क्षयद्वीरस्य तव रुद्र मीढ्वः । सुम्नायन्निद्विशो अस्माकमा चरारिष्टवीरा जुहवाम ते हविः
देवपूजेतून तुझी कृपा आम्हाला मिळू दे, हे रुद्रा, समृद्धी देणारा, दयाळू. आमच्या घरांना आनंद दे, सुरक्षित ठेव; आम्ही तुला ही आहुती रक्षणासाठी अर्पण करतो.
त्वेषं वयं रुद्रं यज्ञसाधं वङ्कुं कविमवसे नि ह्वयामहे । आरे अस्मद्दैव्यं हेळो अस्यतु सुमतिमिद्वयमस्या वृणीमहे
यज्ञात सहाय्य करणारा, भयंकर आणि ज्ञानी रुद्र, आम्ही तुझी मदतीसाठी हाक मारतो. तुझा दैवी कोप आमच्यापासून दूर राहो; आम्ही तुझी कृपा आणि सौम्यता निवडतो.
दिवो वराहमरुषं कपर्दिनं त्वेषं रूपं नमसा नि ह्वयामहे । हस्ते बिभ्रद्भेषजा वार्याणि शर्म वर्म च्छर्दिरस्मभ्यं यंसत्
आकाशातील वराह, लाल रंगाचा, जटा असलेला, भयंकर रूपाचा, तुला आम्ही नम्रतेने हाक मारतो. तुझ्या हातातील औषधांनी आम्हाला आश्रय, कवच आणि संरक्षण मिळू दे.
इदं पित्रे मरुतामुच्यते वचः स्वादोः स्वादीयो रुद्राय वर्धनम् । रास्वा च नो अमृत मर्तभोजनं त्मने तोकाय तनयाय मृळ
हे वचन मरुतांचे वडील रुद्र यांना सांगितले आहे, जे मधुर आहे आणि अधिक गोड आहे, आणि रुद्रासाठी वाढ करणारे आहे. अमर असलेल्या तूं आम्हाला मरणाऱ्यांसाठी लागणारे अन्न दे. आमच्यावर, आमच्या मुलांवर आणि नातवंडांवर कृपा कर.
मा नो महान्तमुत मा नो अर्भकं मा न उक्षन्तमुत मा न उक्षितम् । मा नो वधीः पितरं मोत मातरं मा नः प्रियास्तन्वो रुद्र रीरिषः
आमच्या मोठ्यांना किंवा लहानांना, वाढणाऱ्यांना किंवा वाढून गेलेल्यांना काहीही हानी करू नकोस. आमचे वडील किंवा आई यांना मारू नकोस. रुद्र, आमच्या प्रिय शरीरांना दुखापत करू नकोस.
मा नस्तोके तनये मा न आयौ मा नो गोषु मा नो अश्वेषु रीरिषः । वीरान्मा नो रुद्र भामितो वधीर्हविष्मन्तः सदमित्त्वा हवामहे
आमच्या संततीला, मुलांना किंवा आमच्या आयुष्याला हानी करू नकोस. गुरांमध्ये किंवा घोड्यांमध्ये आम्हाला इजा करू नकोस. रुद्र, आमच्या वीरांना मारू नकोस, हे प्रसिद्ध असलेल्यांनो. आम्ही नेहमी तुझी पूजा करतो.
उप ते स्तोमान्पशुपा इवाकरं रास्वा पितर्मरुतां सुम्नमस्मे । भद्रा हि ते सुमतिर्मृळयत्तमाथा वयमव इत्ते वृणीमहे
मेंढपाळ जसा आपल्या पशूंसाठी गाणी गातो, तशी मी तुझी स्तुती तुझ्यापर्यंत पोहोचवतो. मरुतांचे वडील, आम्हाला तुझे सौम्यपण मिळू दे. तुझा शुभ विचार खरोखरच मंगल आणि दयाळू आहे. म्हणून आम्ही तुलाच निवडतो.
आरे ते गोघ्नमुत पूरुषघ्नं क्षयद्वीर सुम्नमस्मे ते अस्तु । मृळा च नो अधि च ब्रूहि देवाधा च नः शर्म यच्छ द्विबर्हाः
गुरांना किंवा माणसांना मारणाऱ्यांपासून तुझे सौम्यपण दूर राहो, हे वीरांचे स्वामी. तुझी कृपा आमच्यावर असू दे. देवा, आमच्यावर दया कर आणि आमच्यासाठी बोल. हे बलाढ्य, आम्हाला तुझे रक्षण दे.
अवोचाम नमो अस्मा अवस्यवः शृणोतु नो हवं रुद्रो मरुत्वान् । तन्नो मित्रो वरुणो मामहन्तामदितिः सिन्धुः पृथिवी उत द्यौः
आम्ही तुझ्या चरणी नम्रता व्यक्त केली आहे, तू आमचा मदतीस येणारा आहेस. मरुतांसह असलेला रुद्र आमचे आवाहन ऐकू दे. मित्र, वरुण, अदिती, नदी, पृथ्वी आणि आकाश आमचे काहीही वाईट करू नये.
चित्रं देवानामुदगादनीकं चक्षुर्मित्रस्य वरुणस्याग्नेः । आप्रा द्यावापृथिवी अन्तरिक्षं सूर्य आत्मा जगतस्तस्थुषश्च
देवतांचे तेजस्वी रूप उगवले आहे, जे मित्र, वरुण आणि अग्नीचे डोळे आहे. ते आकाश, पृथ्वी आणि मध्यभाग व्यापून राहिले आहे. सूर्य हे सर्व जगाचे आणि स्थिर-चळत असणाऱ्यांचे आत्मा आहे.
सूर्यो देवीमुषसं रोचमानां मर्यो न योषामभ्येति पश्चात् । यत्रा नरो देवयन्तो युगानि वितन्वते प्रति भद्राय भद्रम्
सूर्य तेजाने उजळत देवी उषेला मागून जसा तरुण पुरुष स्त्रीकडे जातो तसा जातो. तिथे देवांची पूजा करणारे पुरुष चांगल्यासाठी आपापली जूते लावतात.
भद्रा अश्वा हरितः सूर्यस्य चित्रा एतग्वा अनुमाद्यासः । नमस्यन्तो दिव आ पृष्ठमस्थुः परि द्यावापृथिवी यन्ति सद्यः
सूर्याचे घोडे शुभ, पिवळसर आणि तेजस्वी आहेत, सहज वश होणारे आहेत. वंदन करत ते आकाशाच्या पाठीवर चढतात आणि झपाट्याने आकाश-पृथ्वीला पार करतात.
तत्सूर्यस्य देवत्वं तन्महित्वं मध्या कर्तोर्विततं सं जभार । यदेदयुक्त हरितः सधस्थादाद्रात्री वासस्तनुते सिमस्मै
हेच सूर्याचे दैवतपण आणि त्याची महानता आहे, जी सृष्टीच्या मध्यभागी पसरली आहे. जेव्हा त्याचे पिवळसर घोडे जुंपले जातात, तेव्हा रात्र त्याच्यासाठी वस्त्र पसरते.