योगक्षेमं व आदायाहं भूयासमुत्तम आ वो मूर्धानमक्रमीम् । अधस्पदान्म उद्वदत मण्डूका इवोदकान्मण्डूका उदकादिव
तुमचे कल्याण आणि सुरक्षितता मी मिळवली आहे; मी सर्वोच्च होऊ दे. मी तुमच्या डोक्यावर पाऊल ठेवले आहे—माझ्या पायाखालून बाहेर या, जसे बेडूक पाण्यातून वर येतात.
तुभ्येदमिन्द्र परि षिच्यते मधु त्वं सुतस्य कलशस्य राजसि । त्वं रयिं पुरुवीरामु नस्कृधि त्वं तपः परितप्याजयः स्वः
हे इंद्रा, तुझ्यासाठी हा मधुर पेय ओतला जातो; तूं सुताचा कलशाचा राजा आहेस. आम्हाला वीरसमृद्ध संपत्ती दे; तू शत्रूंचा नाश करतोस आणि स्वर्ग जिंकतोस.
स्वर्जितं महि मन्दानमन्धसो हवामहे परि शक्रं सुताँ उप । इमं नो यज्ञमिह बोध्या गहि स्पृधो जयन्तं मघवानमीमहे
हे शक्तिमान, तुझ्यासाठी द्रवलेल्या सोमाचा हा आनंददायी, तेजस्वी पेय आम्ही तुला बोलावतो; या यज्ञात ये, जागरूक रहा आणि या, शत्रूंना जिंकणारा मघवान, आम्ही तुला आळवतो.
सोमस्य राज्ञो वरुणस्य धर्मणि बृहस्पतेरनुमत्या उ शर्मणि । तवाहमद्य मघवन्नुपस्तुतौ धातर्विधातः कलशाँ अभक्षयम्
सोम राजाचा, वरुणाचा धर्म, बृहस्पती आणि अनुमतीच्या रक्षणात, आज, हे मघवान, तुझ्या स्तुतीत मी सोमाचे कलश पिले, हे सृष्टीकर्ता आणि नियंता.
प्रसूतो भक्षमकरं चरावपि स्तोमं चेमं प्रथमः सूरिरुन्मृजे । सुते सातेन यद्यागमं वां प्रति विश्वामित्रजमदग्नी दमे
जन्मल्यानंतर मी भक्षण केले, फिरलो; पहिल्या ऋषीने हे स्तोत्र शुद्ध केले. सुत सोमासह, मी जे काही मिळवले ते दोघांसाठी—विश्वामित्र आणि जमदग्नी—घरात अर्पण केले.
वातस्य नु महिमानं रथस्य रुजन्नेति स्तनयन्नस्य घोषः । दिविस्पृग्यात्यरुणानि कृण्वन्नुतो एति पृथिव्या रेणुमस्यन्
आता वाऱ्याच्या रथाचे सामर्थ्य—तो गडगडत, तडतडत, मोठ्या आवाजात येतो; तो आकाशाला स्पर्श करतो, उषा लाल करतो आणि पृथ्वीवर धूळ उडवत पुढे जातो.
सं प्रेरते अनु वातस्य विष्ठा ऐनं गच्छन्ति समनं न योषाः । ताभिः सयुक्सरथं देव ईयतेऽस्य विश्वस्य भुवनस्य राजा
तो वाऱ्याच्या मार्गाने पुढे जातो; स्त्रिया, सोबतींसारख्या, त्याच्यासोबत चालतात. त्यांच्यासह देव आपला रथ चालवतो—तो या सगळ्या जगाचा राजा आहे.
अन्तरिक्षे पथिभिरीयमानो न नि विशते कतमच्चनाहः । अपां सखा प्रथमजा ऋतावा क्व स्विज्जातः कुत आ बभूव
मधल्या आकाशात मार्गाने जाताना, तो कधीच एका दिवशी स्थिर राहत नाही; तो पाण्यांचा मित्र, ऋताचा पहिला जन्मलेला—तो नेमका कुठे जन्मला, कुठून आला?
आत्मा देवानां भुवनस्य गर्भो यथावशं चरति देव एषः । घोषा इदस्य शृण्विरे न रूपं तस्मै वाताय हविषा विधेम
तो देवांचा आत्मा, जगाचा गर्भ आहे; हा देव आपल्या इच्छेने फिरतो. त्याचा आवाज ऐकू येतो, पण रूप दिसत नाही; त्या वायूसाठी आम्ही आहुती अर्पण करतो.
मयोभूर्वातो अभि वातूस्रा ऊर्जस्वतीरोषधीरा रिशन्ताम् । पीवस्वतीर्जीवधन्याः पिबन्त्ववसाय पद्वते रुद्र मृळ
कल्याणकारी वारा आमच्यावर वाहू दे, पोषक औषधी वाढू देत; दुधाळ, जीवनदायी, संततीसमृद्ध त्या आमच्या भल्यासाठी पिऊ देत—हे रुद्र, कृपादृष्टी ठेव.
याः सरूपा विरूपा एकरूपा यासामग्निरिष्ट्या नामानि वेद । या अङ्गिरसस्तपसेह चक्रुस्ताभ्यः पर्जन्य महि शर्म यच्छ
ज्या एकसारख्या, वेगवेगळ्या, किंवा एकच रूप असलेल्या आहेत, ज्या यज्ञाने अग्नीला माहीत आहेत, ज्या अत्री ऋषींनी तपासाठी निर्माण केल्या—त्या सर्वांना, हे पर्जन्य, मोठे रक्षण दे.
या देवेषु तन्वमैरयन्त यासां सोमो विश्वा रूपाणि वेद । ता अस्मभ्यं पयसा पिन्वमानाः प्रजावतीरिन्द्र गोष्ठे रिरीहि
ज्यांनी देवांमध्ये आपली देह निर्माण केली, ज्यांचे सर्व रूप सोमाला माहीत आहे—त्या दुधाळ, संततीसमृद्ध, हे इंद्रा, आमच्या गोठ्यात वाढू दे.
प्रजापतिर्मह्यमेता रराणो विश्वैर्देवैः पितृभिः संविदानः । शिवाः सतीरुप नो गोष्ठमाकस्तासां वयं प्रजया सं सदेम
प्रजापतीने, सर्व देव आणि पितरांच्या संमतीने, या मला दिल्या आहेत; त्या शुभ असोत, आमच्या गोठ्यात येऊ देत—आपण त्यांच्यात संततीसह एकत्र नांदूया.
विभ्राड्बृहत्पिबतु सोम्यं मध्वायुर्दधद्यज्ञपतावविह्रुतम् । वातजूतो यो अभिरक्षति त्मना प्रजाः पुपोष पुरुधा वि राजति
ते तेजस्वी, महान, मधुर सोम पिऊ दे, दीर्घायुष्य दे, यज्ञपतीला आनंद दे; वाऱ्याच्या वेगाने तो स्वतःच्या शक्तीने रक्षण करतो, लोकांना पोसतो आणि अनेक प्रकारे तेजस्वी होतो.
विभ्राड्बृहत्सुभृतं वाजसातमं धर्मन्दिवो धरुणे सत्यमर्पितम् । अमित्रहा वृत्रहा दस्युहन्तमं ज्योतिर्जज्ञे असुरहा सपत्नहा
तो तेजस्वी, महान, उत्तम पोषक, बळ देणारा, धर्मात स्थित, आकाशात ठाम आहे; शत्रूंचा, वृत्राचा, दुष्टांचा नाश करणारा, प्रकाशाचा जन्म झाला—असुरांचा आणि शत्रूंचा संहार करणारा.
इदं श्रेष्ठं ज्योतिषां ज्योतिरुत्तमं विश्वजिद्धनजिदुच्यते बृहत् । विश्वभ्राड्भ्राजो महि सूर्यो दृश उरु पप्रथे सह ओजो अच्युतम्
हे तेजांपैकी श्रेष्ठ तेज आहे, सर्वश्रेष्ठ प्रकाश आहे, ज्याला सर्वांवर विजय मिळवणारा, धनावर विजय मिळवणारा, महान असं म्हणतात. हा सूर्य, आपल्या तेजाने प्रचंड आहे, डोळ्यांसमोर विशालपणे पसरतो, त्याची शक्ती आणि सामर्थ्य कधीही कमी होत नाही.
विभ्राजञ्ज्योतिषा स्वरगच्छो रोचनं दिवः । येनेमा विश्वा भुवनान्याभृता विश्वकर्मणा विश्वदेव्यावता
हे तेजाने झळकणाऱ्या सूर्य, स्वर्गलोकात जा, त्या दिव्य आकाशाच्या प्रकाशमय प्रदेशात, ज्यामुळे ही सर्व जगं टिकून आहेत, सर्व काही करणाऱ्या देवाच्या कृपेने, सर्व देवतांच्या आधाराने.
त्वं त्यमिटतो रथमिन्द्र प्रावः सुतावतः । अशृणोः सोमिनो हवम्
हे इंद्रा, तू त्या सभेतून सोमाने भरलेला रथ पुढे नेला आहेस; तू सोम पिळणाऱ्याचं आवाहन ऐकलं आहेस.
त्वं मखस्य दोधतः शिरोऽव त्वचो भरः । अगच्छः सोमिनो गृहम्
तू यज्ञाचं मुख्य स्थान आणि त्याची त्वचा दोन्ही घेतलीस; तू सोम पिळणाऱ्याच्या घरात प्रवेश केला आहेस.
त्वं त्यमिन्द्र मर्त्यमास्त्रबुध्नाय वेन्यम् । मुहुः श्रथ्ना मनस्यवे
हे इंद्रा, तू वारंवार त्या मर्त्य वेणाला शत्रूंच्या बंधनातून सोडवलं आहेस, तुझा विचार करणाऱ्याच्या हितासाठी.
त्वं त्यमिन्द्र सूर्यं पश्चा सन्तं पुरस्कृधि । देवानां चित्तिरो वशम्
हे इंद्रा, तू मागे असलेल्या सूर्याला पुढे आणतोस; देवतांच्या इच्छेचं नियंत्रण फक्त तुझ्याकडे आहे.
आ याहि वनसा सह गावः सचन्त वर्तनिं यदूधभिः
इथे ये, वनासह, बळासह; गायी आपल्या वासरांसह या वाटेवर सामील होऊ दे.
आ याहि वस्व्या धिया मंहिष्ठो जारयन्मखः सुदानुभिः
इथे ये, उत्तम विचारांसह, सर्वांत दानशूर यजमान, भरपूर देणाऱ्यांसह.
पितुभृतो न तन्तुमित्सुदानवः प्रति दध्मो यजामसि
जसे वडिलांना आधार देणारे असतात, तसे आम्ही, दानशूरांनो, हा धागा ओढतो; आम्ही भक्तीने यज्ञ करतो.
उषा अप स्वसुस्तमः सं वर्तयति वर्तनिं सुजातता
उषा, सर्व बहिणींमध्ये श्रेष्ठ, आपल्या उत्तम जन्मामुळे वाट एकत्र करते.
आ त्वाहार्षमन्तरेधि ध्रुवस्तिष्ठाविचाचलिः । विशस्त्वा सर्वा वाञ्छन्तु मा त्वद्राष्ट्रमधि भ्रशत्
इथे ये, आत प्रवेश कर; स्थिर उभा रहा, हलू नकोस. सर्व लोक तुझी इच्छा करो; तुझे राज्य कधीही ढळू नये.
इहैवैधि माप च्योष्ठाः पर्वत इवाविचाचलिः । इन्द्र इवेह ध्रुवस्तिष्ठेह राष्ट्रमु धारय
इथेच राहा, जाऊ नकोस; पर्वतासारखा स्थिर उभा रहा, हलू नकोस. इंद्रासारखा इथेच स्थिर उभा रहा; इथेच राज्य टिकव.
इममिन्द्रो अदीधरद्ध्रुवं ध्रुवेण हविषा । तस्मै सोमो अधि ब्रवत्तस्मा उ ब्रह्मणस्पतिः
इंद्राने हे स्थिर स्थान, स्थिर हविर्द्वारे, स्थापन केले आहे; त्याच्यासाठी सोमाने सांगितले, त्याच्यासाठीच ब्रह्मणस्पतीनेही सांगितले.
ध्रुवा द्यौर्ध्रुवा पृथिवी ध्रुवासः पर्वता इमे । ध्रुवं विश्वमिदं जगद्ध्रुवो राजा विशामयम्
आकाश स्थिर आहे, पृथ्वी स्थिर आहे, हे पर्वतही स्थिर आहेत; हे संपूर्ण जग स्थिर आहे, आणि राजा सर्व लोकांवर स्थिर आहे.
ध्रुवं ते राजा वरुणो ध्रुवं देवो बृहस्पतिः । ध्रुवं त इन्द्रश्चाग्निश्च राष्ट्रं धारयतां ध्रुवम्
तुझ्यासाठी वरुण राजा स्थिर आहे, बृहस्पती देवही स्थिर आहे; इंद्र आणि अग्नी दोघे मिळून राज्याला नेहमीच स्थिर ठेवोत.