अयं हि ते अमर्त्य इन्दुरत्यो न पत्यते । दक्षो विश्वायुर्वेधसे
हे अमर इंद्र, हेच तुझे बळ आहे, जे कुणीही जिंकू शकत नाही. हे कौशल्य, सर्व जीवन, बुद्धिमान सृष्टीकर्त्यासाठी आहे.
अयमस्मासु काव्य ऋभुर्वज्रो दास्वते । अयं बिभर्त्यूर्ध्वकृशनं मदमृभुर्न कृत्व्यं मदम्
आमच्यात हा ऋभू ऋषी आहे, बलवान आणि दानशूरांसाठी. हा ऋभू ताठर, बारीक आनंद धारण करतो, हा आनंदाचा कृती नाही.
घृषुः श्येनाय कृत्वन आसु स्वासु वंसगः । अव दीधेदहीशुवः
उत्साही, गरुडासाठी, कर्तृत्ववान, आपल्या वंशात जन्मलेला. ती टोकदार बाणं चमकू देत.
यं सुपर्णः परावतः श्येनस्य पुत्र आभरत् । शतचक्रं योऽह्यो वर्तनिः
ज्याला तेजस्वी पंख असलेला, दूर उडणारा, गरुडाचा पुत्र घेऊन आला; जो शंभर चाकांचा मार्ग आहे.
यं ते श्येनश्चारुमवृकं पदाभरदरुणं मानमन्धसः । एना वयो वि तार्यायुर्जीवस एना जागार बन्धुता
ज्याला तुझ्या गरुडाने, सुंदर, पायाने आणले, तो तांबूस, आनंददायक मदाचा माप आहे. यामुळे आयुष्य वाढते, जीवन जागृत होते, आणि नातेसंबंधही जागृत होतात.
एवा तदिन्द्र इन्दुना देवेषु चिद्धारयाते महि त्यजः । क्रत्वा वयो वि तार्यायुः सुक्रतो क्रत्वायमस्मदा सुतः
अशा प्रकारे, हे इंद्र, सोमरसाने, देवांमध्येही, तू मोठे सामर्थ्य टिकवलेस. इच्छेने, आयुष्य वाढते, हे कुशल, इच्छेनेच हा सोम आमच्यासाठी पिळला जातो.
इमां खनाम्योषधिं वीरुधं बलवत्तमाम् । यया सपत्नीं बाधते यया संविन्दते पतिम्
मी ही औषधी, सर्वात बलवान वनस्पती, खोदून काढते, जिच्यामुळे प्रतिस्पर्धिनी पत्नी दूर होते आणि पती मिळतो.
उत्तानपर्णे सुभगे देवजूते सहस्वति । सपत्नीं मे परा धम पतिं मे केवलं कुरु
हे वरच्या बाजूने पान असलेली, भाग्यवती, देवांनी निवडलेली, बलशाली वनस्पती, माझी प्रतिस्पर्धिनी पत्नी दूर कर आणि माझा पती फक्त माझाच कर.
उत्तराहमुत्तर उत्तरेदुत्तराभ्यः । अथा सपत्नी या ममाधरा साधराभ्यः
मी सर्वांत वरची, श्रेष्ठ आहे, मी श्रेष्ठांनाही मागे टाकू दे. आणि माझ्यापेक्षा जी प्रतिस्पर्धिनी खालची आहे, ती खालच्या स्त्रियांमध्ये जाऊ दे.
नह्यस्या नाम गृभ्णामि नो अस्मिन्रमते जने । परामेव परावतं सपत्नीं गमयामसि
मी तिचं नाव घेत नाही आणि ती या लोकांत आनंदी राहत नाही; आपण तिच्या प्रतिस्पर्धिनीला फार दूर पाठवूया.
अहमस्मि सहमानाथ त्वमसि सासहिः । उभे सहस्वती भूत्वी सपत्नीं मे सहावहै
मी सहन करणारी आहे, आणि तूही सहनशील आहेस; आपण दोघींनी मिळून माझ्या प्रतिस्पर्धिनीवर विजय मिळवूया.
उप तेऽधां सहमानामभि त्वाधां सहीयसा । मामनु प्र ते मनो वत्सं गौरिव धावतु पथा वारिव धावतु
मी तुला त्या प्रतिस्पर्धिनीपेक्षा वर ठेवले आणि तुला अधिक बळ दिलं; तुझं मन माझ्या मागे वासराच्या मागे गाय धावते तसं किंवा पाण्याचा प्रवाह जसा मार्गाने जातो तसं धावू नये.
अरण्यान्यरण्यान्यसौ या प्रेव नश्यसि । कथा ग्रामं न पृच्छसि न त्वा भीरिव विन्दती३ँ
ही खरीच जंगली आहे, जणू काही ती हरवत आहे; ती गावाबद्दल विचारत नाही, आणि भीतीने तुला शोधत नाही.
वृषारवाय वदते यदुपावति चिच्चिकः । आघाटिभिरिव धावयन्नरण्यानिर्महीयते
जेव्हा सिसिंडा बैलाच्या हंबराला उत्तर देतो, तेव्हा जणू तो जोरात पळतो; ही जंगली खूप मोठी होते.
उत गाव इवादन्त्युत वेश्मेव दृश्यते । उतो अरण्यानिः सायं शकटीरिव सर्जति
कधी ती गायींसारखी चरण्यास जाते, कधी घरासारखी दिसते; कधी संध्याकाळी जंगली स्त्री बैलगाडीप्रमाणे फिरते.
गामङ्गैष आ ह्वयति दार्वङ्गैषो अपावधीत् । वसन्नरण्यान्यां सायमक्रुक्षदिति मन्यते
तो आपल्या आवाजाने गायीला हाक मारतो, काठीने तिला हाकलतो; संध्याकाळी जंगली ठिकाणी राहून, 'मी आवाज केला' असं तो समजतो.
न वा अरण्यानिर्हन्त्यन्यश्चेन्नाभिगच्छति । स्वादोः फलस्य जग्ध्वाय यथाकामं नि पद्यते
जंगली स्त्री कुणालाही त्रास देत नाही, जोपर्यंत कोणी तिच्या जवळ जात नाही; गोड फळ खाऊन ती हवी तशी पडून राहते.
आञ्जनगन्धिं सुरभिं बह्वन्नामकृषीवलाम् । प्राहं मृगाणां मातरमरण्यानिमशंसिषम्
सुगंधी, गोड वासाची, भरपूर अन्नाची, नांगर न चालवलेली — अशी ही जंगली, पशूंची आई, मी तिचं कौतुक केलं.
श्रत्ते दधामि प्रथमाय मन्यवेऽहन्यद्वृत्रं नर्यं विवेरपः । उभे यत्त्वा भवतो रोदसी अनु रेजते शुष्मात्पृथिवी चिदद्रिवः
मी तुझ्यावर, श्रेष्ठ असलेल्या तुझ्या सामर्थ्यावर विश्वास ठेवतो; तू वीर, वृत्राचा वध करून पाणी फोडलेस; तुझ्या सामर्थ्याने आकाश आणि पृथ्वी दोन्ही थरथरतात, अगदी डोंगर आणि पृथ्वीही हलतात.
त्वं मायाभिरनवद्य मायिनं श्रवस्यता मनसा वृत्रमर्दयः । त्वामिन्नरो वृणते गविष्टिषु त्वां विश्वासु हव्यास्विष्टिषु
तू निर्दोष सामर्थ्याने, अद्भुत कौशल्याने, प्रसिद्ध बुद्धीने कपटी वृत्राचा नाश केलास; गायी मिळवण्यासाठी लोक तुला निवडतात, प्रत्येक यज्ञात आणि हवनात तुला हाक मारतात.
ऐषु चाकन्धि पुरुहूत सूरिषु वृधासो ये मघवन्नानशुर्मघम् । अर्चन्ति तोके तनये परिष्टिषु मेधसाता वाजिनमह्रये धने
हे बहुप्रसिद्ध, उदार दात्यांमध्ये तू उपस्थित रहा, हे मेघवाहन, जे यज्ञ विसरत नाहीत; ते आपल्या घरात, मुलांमध्ये तुझं स्तवन करतात, बक्षीस, वेगवान घोडा आणि संपत्ती मिळवण्यासाठी.
स इन्नु रायः सुभृतस्य चाकनन्मदं यो अस्य रंह्यं चिकेतति । त्वावृधो मघवन्दाश्वध्वरो मक्षू स वाजं भरते धना नृभिः
जो तुझ्या जलद कृपेला ओळखतो, तोच खरंच उत्तम संपत्तीचा आनंद घेतो; तुझ्या बळावर, हे मेघवाहन, यज्ञ करणारा लवकरच बक्षीस आणि धन मिळवतो.
त्वं शर्धाय महिना गृणान उरु कृधि मघवञ्छग्धि रायः । त्वं नो मित्रो वरुणो न मायी पित्वो न दस्म दयसे विभक्ता
तुझ्या मोठेपणासाठी आम्ही तुझे गुणगान करतो, तू आमचं सैन्य मोठं कर; आम्हाला संपत्ती दे; तू आमच्यासाठी मित्र, वरुण आणि हुशार वडिलासारखा, उदार वाटप करणारा आहेस.
सुष्वाणास इन्द्र स्तुमसि त्वा ससवांसश्च तुविनृम्ण वाजम् । आ नो भर सुवितं यस्य चाकन्त्मना तना सनुयाम त्वोताः
सोम पिळून, हे इंद्र, आम्ही तुझं स्तवन करतो; तू बलवान आहेस, आम्हाला सामर्थ्याचं बक्षीस दे; तुझ्या मदतीने आम्ही आणि आमची संतती सुखी होऊ.
ऋष्वस्त्वमिन्द्र शूर जातो दासीर्विशः सूर्येण सह्याः । गुहा हितं गुह्यं गूळ्हमप्सु बिभृमसि प्रस्रवणे न सोमम्
तू बलवान आहेस, हे इंद्र, वीर म्हणून जन्मलास; सूर्याबरोबर तू दास लोकांना जिंकलेस; पाण्यात लपलेली, गुप्त गोष्ट तू स्रोताजवळील सोमासारखी धरून ठेवतोस.
अर्यो वा गिरो अभ्यर्च विद्वानृषीणां विप्रः सुमतिं चकानः । ते स्याम ये रणयन्त सोमैरेनोत तुभ्यं रथोळ्ह भक्षैः
ज्ञानी, श्रेष्ठ, ऋषींच्या स्तुतीचं आदर करणारा, प्रेरित होऊन त्यांची कृपा मिळवतो; आम्ही त्या लोकांत असू, जे सोमाच्या मदतीने प्रयत्न करतात, आणि तुझ्यासाठी, रथावर बसलेल्या तुझ्यासाठी, अर्पण करतात.
इमा ब्रह्मेन्द्र तुभ्यं शंसि दा नृभ्यो नृणां शूर शवः । तेभिर्भव सक्रतुर्येषु चाकन्नुत त्रायस्व गृणत उत स्तीन्
हे इंद्र, ही स्तोत्रं मी तुझ्यासाठी गातो; पुरुषांना बळ दे, हे वीर; जे तुला शोधतात त्यांना मदत कर, आणि जे तुझे गुणगान करतात त्यांना वाचव.
श्रुधी हवमिन्द्र शूर पृथ्या उत स्तवसे वेन्यस्यार्कैः । आ यस्ते योनिं घृतवन्तमस्वारूर्मिर्न निम्नैर्द्रवयन्त वक्वाः
हे वीर इंद्रा, आमचा आवाज ऐक. वेणाच्या गाण्यांनी तुझं गुणगान केलं जातं. जिथे तूपाने भरलेलं तुझं आसन आहे, तिथे गायक लाटा जशा खोल पाण्यात वाहतात तसं आपली वाणी ओततात, तिथे ये.
सविता यन्त्रैः पृथिवीमरम्णादस्कम्भने सविता द्यामदृंहत् । अश्वमिवाधुक्षद्धुनिमन्तरिक्षमतूर्ते बद्धं सविता समुद्रम्
सवित्यानं आपल्या उपायांनी पृथ्वीला तिच्या जागी स्थिर केलं आणि आकाशाला आधार दिला. त्यानं मध्य आकाश जणू एखाद्या अश्वासारखं दुध काढून घेतलं आणि सागराला त्याच्या जागी घट्ट बांधून ठेवलं.
यत्रा समुद्र स्कभितो व्यौनदपां नपात्सविता तस्य वेद । अतो भूरत आ उत्थितं रजोऽतो द्यावापृथिवी अप्रथेताम्
जिथे सागर उभा आहे आणि उघडला आहे, तिथे जलाचा पुत्र सविता त्याचा मार्ग जाणतो. तिथूनच विशाल आकाश वर उगवलं आणि तिथूनच आकाश आणि पृथ्वी स्थिरपणे पसरले.