एका पावसाळ्यात, बेडक जागा झाला. तो मागे वळून खातो, डोक्याने आपल्यासाठी ढाल धरतो. तो ताठ बसून आपले अंग वाळवतो, तर कधी जमिनीवर लोळण घेतो. त्याच्या जवळच एक पर्णहीन, मोठ्या सावलीचे झाड उभे आहे. एक आई, वेदनांनी छिन्न-विछिन्न, गर्भ खात आहे. दुसरी गाय आपल्या वासराचे माप घेते; गाभार्यात वासरू कसे आले याचा शोध घेतो. सात शूर वीर खाली जाऊन वर आले, उत्तर दिशेपासून हरवलेले, ते शेवटी एकत्र आले. पश्चिमेकडून नऊ जण उभे राहिले आणि आले; पूर्वेकडून दहा जण डोंगररांगा ओलांडत, खात-पीत आले. त्या दहामधून एक पिवळसर आणि सर्वसामान्य आहे; त्याला विधीसाठी आणि पार करण्यासाठी प्रवृत्त केले जाते. आई आपल्या छातीमध्ये पुष्ट गर्भ वाहते, त्यात तृप्ती मानते. वीरांनी मेथीचा मेढा शिजवला; पासे टाकून ते खेळायला बसले. दोन मोठ्या धनुष्ये, शुद्धीच्या हेतूने, फिरतात, मार्ग स्वच्छ करतात. मोठ्या आवाजात ओरडणारे सर्वत्र पसरले; स्वयंपाक करणारा येथे नाही, ना अर्धे पंख. सविता देव म्हणतो: "पळणारा, तुप खाणारा, पुढे जाऊ दे." मी दूरवरून एक गाव हलताना पाहिले, स्वतःच्या नियमाने फिरणारे, चाकांवर घसरत. आर्य लोकांसाठी जूतीला धार लावतो, आणि तरुण मुले, आपल्या पुरुषत्वाने मोजून, नव्याने जन्म घेतात. दोन गायी माझ्या आनंदासाठी जुंपल्या आहेत; त्यांना अडवू नका, त्या मला पुन्हा-पुन्हा तृप्त करू देत. यातील पाणीसुद्धा हेतूपूर्वक हरवले आहे; सूर्य आणि माकड श्रेष्ठ झाले आहेत. हे वज्र, सर्वत्र पसरलेले, सूर्याच्या महान विष्ठेपासून खाली आले आहे. यामुळे कीर्ती मिळते; त्यापलीकडे काहीतरी आहे. या वज्रामुळे वृद्धही भीती न बाळगता पार होतात. झाडापासून झाडापर्यंत गाय मोजते; मग वासरे उडून जातात, माणसांना खातात. म्हणून हे जग घाबरावे; इंद्राला अर्पण करावे आणि ऋषीकडून शिकावे. देवतांच्या मोजमापात पहिले उभे राहतात; छाटणारे त्यांच्यापेक्षा वर गेले. तिघे पृथ्वी आणि दलदली तापवतात; दोन तोंडात विष्ठा वाहतात. तोच तुझा प्राणदाता आहे; त्याला ओळख. युद्धात त्याच्यापासून लपू नकोस. तो सूर्य प्रकट करतो, अंधार लपवतो; तो प्रकट झाल्यावरही, अजूनही बंधनातून मुक्त होत नाही. सर्व शत्रू निघून गेले, पण माझा सासरा अजूनही गेला नाही. त्याने अन्न खावे, सोम प्यावे; तृप्त होऊन पुन्हा आपल्या घरी जावे. तो गडगडणारा, टोकदार शिंगांचा वळू पावसात उभा राहतो, पृथ्वीचा मार्ग दाखवतो. सर्व सभांमध्ये, जो माझे पोट सोमाने भरतो, त्याचे रक्षण मी करतो. दगडाने तुझ्या सोमरसाला दाबतात, हे इंद्रा; तू त्याचा आस्वाद घेतोस. वळू तुझ्यासाठी शिजवतात, तू त्यांचे अन्न खातोस, जेव्हा तू समिधेने आमंत्रित होतोस. हे गायक, हे मला नीट समजावे: नद्या उलट प्रवाहात शाप वाहतात. लांडगे सिंहापासून, मासे मगरापासून, कोल्हे रानडुक्करापासून, जळलेल्या गुहेतून मागे फिरतात. मी हे कसे जाणले, गृत्स ऋषीचे प्रगल्भ ज्ञान? तू जाणतोस, योग्य वेळी आम्हाला सांग, दानशूरा, आम्ही तुझ्यासाठी कोणता भाग राखावा. त्याप्रमाणे, वर आकाशात असलेलेही माझ्या शक्तीत भर टाकतात. मी हजारोंनी एकत्र ठेवले; माझ्या जन्मदात्याने मला अजेय जन्म दिला. देवतांनी मला बलवान केले, हे इंद्रा, कृतिशील, पुरुषार्थी. मी वज्राने वृत्राचा वध केला, आनंदाने, आणि माझ्या सामर्थ्याने भक्तांसाठी गोठा उघडला. देवता कुऱ्हाडी घेऊन आल्या, जंगल छाटले, शस्त्रांनी जवळ आल्या. त्यांनी स्थिर ठेवलेले आपल्या छातीत ठेवले, जेथे फाळाच्या मागे ते जाळतात. सशाने धार लावली, ती उलटी केली; पावलाने दूरून दगड फोडला. मोठ्यालाही मी छिद्र पाडतो, वासराने बैल चाटल्यासारखे. गरुडाने पंजा धारदार केला, मार्गावर सिंहासारखा संयमित. म्हैस जरी बांधलेली असली, तरी धावू इच्छिते; म्हणून सरडा हे ओढून नेतो. त्यांच्याकडून सरडा हे ओढून नेतो—जे पवित्र वचनास विरोध करतात, तेच अन्न खातात. वासरं, बैलापासून सुटली तरी, चावतात, त्यांची शरीरे आपोआप पुष्ट होतात. हे शमीच्या फांद्यांनी छायायुक्त झाले; इतरांनी सोम स्तोत्रांनी देह अलंकृत केला. मानवांसारखे बोलत, सामर्थ्याने या; स्वर्गात, वीर, तू कीर्ती आणि नाव स्थापित केलेस. जंगलातील झाडासारखा जो कुणी स्थिर आहे, त्याचे तुझे तेजस्वी, उत्साही स्तवन वाढले आहे. ज्याच्यासाठी इंद्र मानवांमध्ये पुरोहित आहे, तो श्रेष्ठ, सर्वात पुरुषार्थी, रात्रिचा स्वामी. आम्ही तुझ्यासाठी दूरच्या उषेला पोहोचू दे; पुरुषांमध्ये सर्वात पुरुषार्थीच्या नृत्यात आम्ही सामील होऊ. त्रिशोकाचा पाठलाग करत, शंभर वीर घेऊन, कुंत्सासह ज्याची रथयात्रा जिंकली. इंद्रा, तुझे कोणते उत्साहजनक आहे? प्रखर वीर, आमच्या स्तोत्रांकडे दूरून ये. कोणता सहाय्यक, जवळ येईल, ज्यामुळे मी तुझ्या कृपेसह अन्न मिळवू शकेन? इंद्रा, तू मानवांना कोणती कीर्ती देतोस? कोणत्या बुद्धीने कृती करतोस? कोण येतो? मित्रासारखा तू सत्यप्रिय, सेवा भावी, जेव्हा आमच्या विचार अन्नात एकत्र होतात, तू सर्वत्र स्तुत्य. सूर्याला पाठव, शेवटच्या ध्येयासाठी, ज्यांना, संततीसारखे, त्याची इच्छा आहे. आणि तुझ्या असंख्य स्तोत्रांना, इंद्रा, तुझ्या सामर्थ्यापासून जन्मलेले पुरुष अन्नाने प्रतिसाद देतात. इंद्रा, तुझ्या आईसाठी, तुझ्यासाठी, सुमित्रासाठी, प्राचीन आकाश सामर्थ्याने, पृथ्वी बुध्दीने उपस्थित राहो. तुझ्या आनंदासाठी, तुपयुक्त अर्पण, मधुर सोम पेय तयार असो. इंद्रासाठी गोड सोमाचा पूर्ण भाग ओतला आहे, कारण तो खरोखर उदार आहे. तो पृथ्वीच्या विस्तारात महानत्वाने वाढला आहे, आपल्या श्रेष्ठ कर्मांनी आणि वीरत्वाने. इंद्र आपल्या सामर्थ्याने युद्धातील सैन्य पांगवतो; अनेकजण त्याच्या मैत्रीसाठी झगडतात. युद्धात, रथासारखे ठाम उभे रहा, ज्याला तू आपल्या कृपेने पुढे नेतोस. हे स्तोत्र येथे देवांना जाऊ दे, देवांसाठी अर्पण, मनाच्या वेगाने. तुम्ही, मित्र-वरुण यांच्या महान ऋताचे पालन करणारे, आम्हाला प्रशस्त, तेजस्वी कीर्ती द्या. पुरोहितांनो, अर्पणांसह सज्ज व्हा, भक्तीने, उत्साही हृदयाने या. पिवळसर, सुंदर पंखांचा तो रक्षक पहारा देतो; तुमच्या बळकट हातांनी पेयाचा लाटा ओता. पुरोहितांनो, पाण्याजवळ, समुद्राकडे जा, जलपुत्राची पूजा अर्पा. तो तुम्हाला शुद्ध, फेसाळ लाट देईल; त्याच्यासाठी मधुर सोम दाबा. जो इंधन नसतानाही पाण्यात चमकतो—त्याला प्रेरित लोक यज्ञात आवाहन करतात. जलपुत्रा, आम्हाला मधुर प्रवाह दे, ज्याने इंद्र शक्तीवान झाला. ज्यामुळे सोम आनंदित होतो, सुंदर तरुणींसारखा उत्साहित होतो—पुरोहितांनो, पाण्यात जा, ज्या औषधींनी तुम्ही सोम ओतता, त्या शुद्ध करू द्या. येथे तरुण कन्या वाकतात, बोलावल्यावर उत्साहाने येतात. त्या एकत्र मनाने, हेतूने एकत्र होतात—पुरोहितांनो, जलदेवी आणि विद्या देवी. ज्याने बंदिस्त जागेतून मार्ग केला, मोठ्या शापातून मुक्त केले—त्या इंद्राला मधुर लाट अर्पा, दिव्य, उत्साहवर्धक पेय, हे पाण्यांनो. त्याच्यासाठी मधुर लाट ओता, तुमच्या नद्यांचे गर्भ, मधाचा झरा. पाण्यांनो, तुपयुक्त, यज्ञात स्तुत्य, माझ्या हाकेला प्रतिसाद द्या. अशा प्रकारे, ऋग्वेदातील या स्तोत्रांमध्ये निसर्ग, देवता, मानव, प्राणी, आणि जगातील गूढता यांचे गूढ, रंगीबेरंगी, आणि गूढ चित्र उभे राहते. हे सर्व विश्व, देवांची कृपा, सोमाच्या आनंदात आणि यज्ञाच्या तेजात न्हालेलं आहे.