सोमदेवाच्या स्तुतिपूर्ण प्रवासाची ही कथा आहे. गायींनी जसे आपल्या प्रियजनांसाठी हंबरडा फोडावा, तसे त्या सोमासाठी हंबरल्या; त्या जणू आपल्या नियोजित स्थळी, स्पर्धेच्या ठिकाणी पोहोचल्या. हे सोमदेवा, उदार लोकांसाठी आणि आमच्यासाठी तेजस्वी कीर्ती दे; शाश्वत बुद्धी आणि कीर्ती प्राप्त होऊ दे. ज्ञानी सोम रस जलाच्या लाटांसारखा, रानातील महाकाळ्या म्हशींसारखा वाहू लागतो. पिंगट रंगाचे, सत्याच्या प्रवाहाने उजळलेले सोम, पात्रांतून ओसंडून वाहतात आणि गायींसह अखंड संपत्ती आणतात. हा सोम इंद्र, वायू, वरुण, मरुत आणि विष्णू यांच्यासाठी पिळला जातो आणि त्यांच्यासाठी वाहतो. तीन प्रकारच्या आवाजांनी वातावरण भरते—गायी हंबरतात, दुग्धवती गायी पुकारतात, आणि पिंगट सोम गर्जना करत येतो. ब्रह्मणांचे स्तोत्र गूंजतात, त्या सत्याच्या महान मातृका आहेत; त्या स्वर्गातील पुत्राचा शुद्धीकरण करतात. हे सोम, सर्व दिशांनी आम्हाला हजारो संपत्तीने परिपूर्ण चार समुद्र ओत. पिळून घेतलेला सोम गाळणीने प्रवाहित होतो; आपल्या सामर्थ्याने तो किल्ले फोडतो. हा सोम इंद्र, वायू, वरुण, मरुत आणि विष्णूसाठी वाहतो. बळवान वृषभ, दुसऱ्या वृषभासोबत जुंपलेले, सोमाला दगडांनी पिळतात; त्यांच्या सामर्थ्याने ते दूध काढतात. हा सोम त्रिताचा आनंद होतो, इंद्रासाठी उन्माद निर्माण करतो; पिंगट सोम विविध रूपांनी सुशोभित होतो. प्रिश्नीच्या मातृका अमरत्वाच्या शिखराला स्पर्श करतात—ती सुंदर, सर्वात प्रिय आहुती. एकचित्ताने सतत स्तोत्रे त्याच्याकडे वाहतात; गायी उत्सुकतेने हंबरतात. हे शुद्ध करणाऱ्या सोम, तू गाळणीने आमच्याकडे प्रवाहित हो, व्यापक संपत्ती घेऊन ये, ज्याने तू आम्हाला प्रकाश दाखवतोस. हे इंदु, सागराकडे वाह, सर्वांना हलव, तुझ्या सामर्थ्याने आमच्यासाठी संपत्तीचा आधार हो. तुझ्याबरोबर, हे वीर, आम्हीही वीर होऊन शत्रूंवर मात करू; इच्छित संपत्ती आमच्याकडे येऊ दे. सोम, सामर्थ्याची इच्छा बाळगून, बक्षिसासाठी धावतो; ऋषी, जो नियम जाणतो, तो शस्त्रे ओळखतो. आम्ही स्तोत्रांनी शुद्ध, फुगणारा सोम, लोकांचा स्वामी, सोडतो. सर्व लोक ऋताच्या अधिपतीवर, शुद्ध व सामर्थ्यशाली सोमावर विश्वास ठेवतात. सोम, जणू रथवानासारखा, पात्रात पिळून सोडला जातो; तो वेगवान मार्गावर उतरतो. तो जागृत अग्नी-स्वरूप सोम, दिव्य तेजाने, गोडीने भरलेल्या पात्राकडे वाहतो. हे शुद्ध करणारा, आमच्यासाठी प्राचीन प्रकाश प्रकट कर; आम्हाला बुद्धी आणि कौशल्य दे. सत्याने जगणाऱ्यांच्या हातांनी शुद्ध होऊन, सोम पात्रात सतत प्रवाहित होतो. हे सोम, उपासकांसाठी स्वर्गातील, पृथ्वीवरील आणि अंतरिक्षातील सर्व संपत्ती शुद्ध कर. घोड्यावर जन्मलेला, गायींची इच्छा करणारा सोम, स्वर्गशिखरावर पोहोचो, वीरतेचा दाता, सामर्थ्याचा स्वामी होवो. पिळून घेतलेला, सामर्थ्यशाली सोम गाळणीमधून पिण्यासाठी वाहतो; तो देव राक्षसांना दूर करतो. गाळणीत विवेकशील, पिंगट, सामर्थ्यशाली सोम गर्जना करीत आपल्या गर्भाकडे धावतो. तो तेजस्वी, शुद्ध सोम स्वर्गातील उजळ प्रदेश ओलांडतो, असुरांचा संहारक होऊन, अचूक आश्रयाकडे जातो. शुद्ध सोम त्रिताच्या शिखरावर आपल्या बंधूंना आणि सूर्याला सोबत घेऊन प्रकट होतो. तो वृषभ, पिळलेला सोम, वृत्राचा संहारक, उपासकांना विस्तीर्ण स्थान देतो, घोड्यासारखा सामर्थ्याकडे वेगाने धावतो. तो देव, ऋषीने प्रेरित होऊन, पात्रांकडे, इंद्रासाठी थेंब रूपाने, महानतेने धावतो. हा वृषभ, रथासारखा, थकवा न येणारा, संरक्षणांसह वाहतो, हजारो बक्षिसांच्या दिशेने जातो. पिंगट सोम, त्रितेची कन्या, दगडांनी पिळते, इंद्रासाठी पिण्याचा थेंब तयार करते. दहा तेजस्वी बोटांनी या पिंगट सोमाचे शुद्धीकरण होते, त्याला उन्मादासाठी सजवतात. तो मानवांमध्ये, सभांमध्ये गरुडासारखा बसतो, प्रियकर आपल्या प्रेयसीकडे जावा तसा पुढे जातो. हा उन्माददायक रस, स्वर्गपुत्र, स्वतःचे प्रकटीकरण करतो; आश्रयात प्रवेशलेला थेंब. पिळून घेतलेला, पिंगट सोम, पिण्यासाठी, सामर्थ्यशाली, प्रिय गर्भाकडे गर्जना करीत धावतो. हे प्रेरित, उच्च मनाचा सोम, प्रिय तेज घेऊन तिकडे धाव, जिथे देव म्हणतात, "तो आला आहे." जे शुद्ध नाही ते शुद्ध कर, लोकांना मार्गदर्शन कर, अंधकार दूर कर, स्वर्गाचा पाऊस ओत. अशा प्रकारे, सोमाचा हा प्रवास अखंड वाहतो—तो शुद्धी, तेज, संपत्ती, आणि देवत्व घेऊन प्रत्येकाला लाभदायक ठरतो. गायींच्या हंबरण्यापासून, ऋषींच्या स्तोत्रांपर्यंत, देवांच्या आह्वानापासून स्वर्गशिखराच्या प्रकाशापर्यंत, सोम सर्वत्र प्रवाहित होतो, भक्तांसाठी कल्याण आणि विजय घेऊन येतो.