मरुतगणांची महती आणि स्तुती यांचे हे सुंदर वर्णन ऋग्वेदातील मंत्रांतून प्रकट होते. हे मरुतगण, वायूच्या वेगाने धावणारे, तेजस्वी आणि अलंकारांनी सजलेले आहेत. त्यांच्या तेजस्वी रूपामुळे ते तरुणांसारखे भासतात, राजवाड्यांमध्ये वास करतात, वत्सांसारखे प्रकाशमान आणि खेळकर आहेत. दुध पिणाऱ्या वत्सांप्रमाणे ते आनंदाने विहार करतात. हे मरुतगण, आम्हांवर कृपा करा, आम्हाला दया द्या. हे दोन विश्व आमच्यासाठी सहजगम्य करा. तुमचा कोप गायींवर वा माणसांवर पडू देऊ नका; हे वसु, आमच्या नमस्काराला सद्भावाने स्वीकारा. यज्ञकुंडाजवळ बसलेला ऋत्विक, स्तुतीने तुम्हाला बोलावतो, तुमच्या दानाची आशा करतो. जो उत्सुक, बळकट आणि रक्षण करणारा आहे, तो तुम्हाला स्तोत्रांनी आवाहन करतो. हे मरुतगण, तुम्ही सामर्थ्य देणारे आहात, बलाचा सन्मान करणारे आहात; भक्ताच्या स्तुतिचे रक्षण करणारे, द्वेष दूर करणारे आणि शत्रूंवर तो टाकणारे आहात. तुम्ही दुर्बलांनाही मदत करता, नम्रांवर वसु म्हणून कृपा करता. हे बलवान मरुतगण, सर्व अंधकार दूर करा आणि आम्हाला संतती, वंश वाढवा. तुमची दाने आम्हापासून कधीच दूर जाऊ नयेत, आम्ही धनवाटपात मागे राहू नये. हे वसु, तुमचे सामर्थ्य जर उत्तम असेल, तर आम्हाला इच्छित वाटा द्या. जेव्हा वीर, घोड्यांमध्ये बलवान, वनस्पती आणि कुळांमध्ये एकत्र येतात, तेव्हा, हे रुद्रपुत्र मरुतगण, तुम्ही आमचे युद्धात रक्षण करा आणि आम्हाला विजय मिळवून द्या. तुमच्यासाठी पूर्वजांनी गायिलेल्या अनेक स्तोत्रांनी तुम्ही संतुष्ट झाला आहात. मरुतगणांसह युद्धात विजय मिळतो, स्पर्धेत वेगवान घोडा मिळतो. हे मरुतगण, आमच्यात एक महान वीर असू द्या, जो लोकांत बलशाली, स्वामी आणि सुव्यवस्थापक असेल; ज्याच्यामुळे आम्ही सुरक्षितपणे पाण्यांवरून जाऊ शकू. आमचे कुटुंब घेऊन आम्ही तुमच्याजवळ येऊ. इंद्र, वरुण, मित्र, अग्नी, आप, वनस्पती आणि अरण्य हे सर्व आमच्यासाठी हे यज्ञ स्वीकारोत. आम्ही मरुतगणांच्या कुशीत आश्रय शोधू. तुम्ही सदैव आमचे कल्याण करा. हे पूज्य मरुतगण, तुमचे मधुर नाव सर्वत्र गायले जाते; यज्ञात बलवान आनंदित होतात. तुम्ही स्वर्ग व पृथ्वीला कंप पावता, जिथे जिथे जाता तिथे तृप्तीचा स्रोत भरता. मरुतगण स्तोत्र ऐकतात, भक्ताच्या स्तुतिचे मार्गदर्शक आहेत. आज, आनंदित होऊन, आमच्या यज्ञस्थळी बसा, आमच्या हितासाठी. या मरुतगणांसारखे इतर कोणी नाही; सोनेरी शस्त्रे व देहाने चमकणारे, स्वर्ग व पृथ्वीवर सर्वत्र अलंकारांनी सुशोभित, एकमेकांशी सौंदर्याने बांधलेले. तुमची वीज आमच्या वृद्धीसाठी लाभो. जर आम्ही मानवी दुर्बलतेमुळे काही अपराध केला असेल, तर आम्हाला दारिद्र्यात पडू देऊ नका. तुमची सर्वाधिक अनुकूल भावना आमच्यासोबत असो. कृत्य घडले तरी, हे मरुतगण, तुम्ही गर्जता, निष्कलंक, शुद्ध आणि तेजस्वी आहात. तुमच्या कृपावंत विचारांनी आम्हाला रक्षण करा; तुमच्या दानाने आम्हाला समृद्धी द्या. हे मरुतगण, तुम्ही आमच्या यज्ञाला उत्तर द्या. अमरत्वाचा वाटा आम्हाला व आमच्या संततीला द्या; धन, मधुर वाणी आणि दाने द्या. मरुतगण सर्व मदतीसह येवोत, उदार स्वामींना जवळ येऊ द्या. तुम्ही स्वतःच्या सामर्थ्याने आम्हाला वाढवता—सदैव आमचे कल्याण करा. मरुतगणांच्या सेनेचे एकत्रितपणे स्तवन करा; ते दिव्य क्षेत्रात बलशाली आहेत. त्यांच्या महत्त्वामुळे स्वर्ग व पृथ्वी हालतात; ते शिखर नष्ट होऊ देत नाहीत. जन्मापासूनच हे मरुतगण प्रचंड, भीषण, दृढनिश्चयी आहेत. त्यांच्या सामर्थ्याची आणि तेजाची जगाला भीती वाटते, ते सूर्याचे साक्षीदार आहेत. हे मरुतगण, दानशूरांना महान शक्ती द्या, आमच्या स्तुती स्वीकारा. मार्गावर येऊन शत्रू दूर करा; तुमच्या तेजस्वी सहाय्याने आम्हाला रक्षण करा. तुमच्यापासून ऋषीला शंभरपट लाभ मिळतो, बलवानास हजारपट. राजा शत्रूवर विजय मिळवतो, तुमच्या प्रेरणेने हे शक्य होते. रुद्रपुत्र असलेल्या या दयावंत मरुतगणांना मी पुन्हा पुन्हा बोलावतो. त्यांनी जे काही दिले किंवा रोखले, त्याद्वारे आम्ही त्यांची कृपा मागतो. ही उत्तम स्तुती, हे गीत, उदार मरुतगणांना आवडो. द्वेष दूर करा, हे बलवान; सदैव आमचे कल्याण करा. ज्याचे तुम्ही देवता रक्षण करता, त्याला आश्रय मिळतो—अग्नी, वरुण, मित्र, अर्यमन्, मरुतगण—त्याला संरक्षण द्या. तुमच्या मदतीने भक्त युद्धात शत्रूंवर विजय मिळवतो. जो तुम्हाला प्रसन्न करण्यासाठी सेवा करतो, तो समृद्धीला व मोठ्या संपत्तीकडे पोहोचतो. क्षणभरही वसिष्ठ तुम्हाला विसरत नाही. आज, हे मरुतगण, सोमरसाच्या यज्ञात आम्हाला सामील व्हा; सर्व इच्छुक, प्या. ज्यांनी तुमची कृपा मिळवली, त्यांना युद्धात कधीही संरक्षण कमी पडत नाही; तुमची सदैव नवी होणारी सद्भावना त्यांच्याकडे वळते. हे बलदाते, अंधकार दूर करा, सोमपानासाठी या; हे मरुतगण, यज्ञस्वीकार करा, इतरत्र जाऊ नका. आमच्या यज्ञस्थळी या, आणि कल्याणकारक दान द्या; दृढ मरुतगण, गोड सोमरसात आणि यज्ञात आनंद घ्या. अलंकारांनी सजलेले, तेजस्वी, निळ्या पाठीच्या हंसासारखे हे मरुतगण उडून येतात; तुमची संपूर्ण सेना आमच्यापासून दूर जाऊ नये, सोमरसाच्या आस्वादात रममाण व्हा. कोणताही शत्रुत्वभाव असलेला, आमच्यावर वार करण्याचा प्रयत्न करणारा, हे वसु, त्याच्या फसवणुकीच्या जाळ्यातून आम्हाला मुक्त करा; तुमच्या प्रखर शस्त्राने त्याचा नाश करा. हे मरुतगण, ज्या भक्तांनी श्रद्धेने यज्ञ केला आहे, त्यांचे हे अर्पण स्वीकारा; तुमचे रक्षण आमच्यासोबत असो. गृहस्थाच्या यज्ञात या, अनुपस्थित राहू नका; उदार मरुतगण, तुमचे रक्षण असो. हे खरे बलधारी, तेजस्वी आणि ज्ञानी मरुतगण, मी या यज्ञासाठी तुम्हाला निवडतो. आम्ही त्र्यम्बकाचा—सुगंधित, संपत्ती वाढवणारा—यज्ञ करतो; आम्ही मृत्यूपासून सुटका मिळवू, परंतु अमरत्वापासून नाही. आज जे काही मी बोलतो, हे सूर्यदेवा, तू उगवलास, ते मित्र व वरुणासाठी सत्य ठरो; हे अदिती, आम्ही देवांमध्ये तुमचे प्रिय होऊ, तुमची स्तुती करू, हे अर्यमन्. हे मित्र आणि वरुण, हा सूर्य मानवांच्या दृष्टीने उगवतो, दोन्ही मार्ग पार करतो; तो स्थिर व चल सर्वांचे रक्षण करणारा आहे, सरळ आणि वाकडे दोन्ही पाहतो. सप्त पिंगट अश्व सूर्याला यज्ञस्थळी नेतात, तो तुपासारखा तेजस्वी आहे; मित्र आणि वरुण, तुम्ही निवासस्थाने निर्माण केलीत, आणि सूर्य पिढ्यांना पाहतो. ते तेजस्वी, मधुर किरण उगवले आहेत, सूर्य आकाशात चढला आहे; ज्यांच्यासाठी मार्ग खुले आहेत—मित्र, अर्यमन्, आणि वरुण. हेच खोटेपणावर पहारा देणारे आहेत—मित्र, अर्यमन्, आणि वरुण; हे सत्यनिष्ठ, त्यांचे निवासस्थानी वाढले आहेत, अदितीचे बलशाली, अचूक पुत्र. अशाप्रकारे, या मंत्रांमधून मरुतगणांची, तसेच इतर आदित्य देवतांची, त्यांच्या कृपेची, सामर्थ्याची आणि भक्तांवरील प्रेमाची पवित्र गाथा प्रकट होते.