ऋग्वेदातील या पवित्र ऋचांमध्ये ऋषींच्या हृदयातून निघालेली प्रार्थना आणि स्तुती एक सुंदर कथा विणतात. एकदा, ऋषी आणि यज्ञकर्ते आपल्या जीवनातील कल्याणासाठी, संपत्ती आणि संरक्षणासाठी दैवी शक्तींना आळवत होते. सर्वप्रथम, त्यांनी पूषण आणि इंद्र या दोन देवांना स्मरले. पक्ष्यांनी झाडावरून उडावे तसे आम्ही पूषणाची कृपा शोधतो, आणि त्याच वेळी आम्ही इंद्राचीही कृपा मिळवतो, असे त्यांनी नम्रतेने सांगितले. पुढे, त्यांनी पूषणाला रथाच्या लगामासारखे आळवले, आणि इंद्राला आयुष्यातील मंगलासाठी पुन्हा पुकारले. ऋषी म्हणतात, "तुझा तेजस्वीपणा एक आहे, तुझी पावित्र्य दुसरे; तू दिवसा आणि रात्रीसारखा द्वैती स्वरूपाचा आहेस, आकाशासारखा व्यापक. तू अद्भुत शक्तींचा स्वामी आहेस, स्वतःच्या तेजावर स्थिर आहेस. हे पूषण, तुझी कृपा आमच्यावर सदैव राहो." पूषण हा घोड्यांपासून न जन्मलेला, गोधनाचा रक्षक, बळ देणारा, प्रेरणा देणारा, सर्व लोकांमध्ये स्थिर आहे. तो आपले लगाम मोकळे करून व्यापक प्रदेश पाहात असतो; हा देव सर्व प्राण्यांना पाहत फिरतो. त्याच्या सुवर्णनौका समुद्रात आणि अंतरीक्षात संचार करतात, सूर्याच्या कार्यासाठी, कीर्तीच्या शोधात त्या जातात. पूषण हा उत्तम सोबती, स्वर्ग आणि पृथ्वीचा दाता, तेजस्वी आणि अद्भुत; देवांनी त्याला सूर्येच्या इच्छेने दिले, तो बलवान व सुंदर आहे. यानंतर, ऋषी इंद्र व अग्नी यांच्या शौर्याची गाथा गातात. "आता मी तुमची पराक्रमांची स्तुती करतो, तुम्ही जे केलेस ते सांगतो. इंद्र आणि अग्नी, तुमचे वडील, देवद्रोही शत्रूंचे संहारक, आता नाहीत, पण तुम्ही दोघे अजूनही जिवंत आहात." इंद्र आणि अग्नी, तुमची महत्ता सर्वोच्च आहे, तुम्ही एकाच मूळाचे, भाऊ, जुळे, आणि एकाच मातेकडून जन्मलेले आहात. यज्ञाच्या वेळी, इंद्र आणि अग्नी, दोन घोड्यांसारखे एकत्र येतात, आम्ही तुम्हाला मदतीसाठी पुकारतो. जो कोणी तुमची स्तुती करतो, सत्याने तुम्ही वाढता, तो आम्हाला प्रसन्न शब्द बोला; तुम्ही देवांना किंवा कोणालाही कधीही दुखावत नाही. तुमचे खरे स्वरूप कोण माणूस जाणतो? एकजण वेगवान घोड्यांना जुळवतो, दोघे एकाच रथावर बसतात. एक अद्भुत अस्तित्व, पाय असणाऱ्यांपूर्वी प्रकट झाले; त्याने आपले डोके काढून टाकले, जीभेने बोलले आणि तीस पायांनी खाली उतरले. यज्ञकर्ते तुमच्यासाठी धनुष्य ताणतात, आमच्या गोधनाच्या इच्छेतून आम्हाला वंचित करू नका. इंद्र आणि अग्नी, मैत्रीपूर्ण लोक जिंकतात, शत्रू दूर राहतात; द्वेष दूर करा, आम्हाला विजय द्या. तुमच्याकडे दैवी आणि लौकिक संपत्ती आहे; ती आम्हाला द्या, जी सर्वांचे पालन करते. स्तुतिपाठकांनो, इंद्र आणि अग्नी, सर्व गीतांसह या, सोमपान करा. जो इंद्र व अग्नीची सेवा करतो, तो दानशूर, बलवान, विजयी होतो. इंद्र आणि अग्नी, ज्यांनी गायी आणि तेजस्वी जल आणली, त्या दोघांना आम्ही पुकारतो. वज्रधारी वीरांनो, सोमयज्ञात या, तुमच्या वरदानांनी आणि संरक्षणाने आम्हाला लाभ द्या. तुम्ही जे पूर्वी केले, ते कोणी जिंकू शकत नाही. युद्धातील अडथळे दूर करणारे, आम्ही तुम्हाला पुकारतो; कृपा करा. तुम्ही शत्रूंचा संहार केला, सर्व विरोधक हटवले. या स्तुती तुम्हाला अर्पण केल्या; सोमपान करा, आनंद द्या. तुमच्याकडे असलेली सर्व मदत आम्हाला द्या. त्या सहाय्याने या सोमयज्ञात या. अग्नी, जो सर्व वनांना व्यापतो, त्याला पुकारा. जो इंद्राला प्रज्वलित अग्नीने पुजतो, त्याला विपुल जल आणि कीर्ती मिळते. तुमची सर्व बक्षिसे आमच्या घोड्यांना पोषण देओ. इंद्र आणि अग्नी, तुम्ही दोघे आम्हाला आनंद, धन, आणि सामर्थ्य द्या. आम्ही तुम्हाला पुन्हा पुन्हा पुकारतो. गायी, घोडे, धनधान्य घेऊन या; मित्रांसारखे, आमच्या मैत्रीसाठी, आनंदासाठी, इंद्र आणि अग्नी, आम्ही तुम्हाला पुकारतो. सोमपानासाठी आलेल्या यजमानाचा आवाज ऐका, अर्पण स्वीकारा, मधुर सोमपान करा. नंतर, ऋषी सरस्वती देवीची स्तुती करतात. "ही सरस्वती, बलशाली आणि अडथळ्यांना न जुमानणारी, दिवोदास आणि वध्र्याश्व यांना दान देते. ती नेहमी लोभी पणींना दूर ठेवते, हे तुझे महान दान आहे, सरस्वती. ती आपल्या सामर्थ्याने पर्वत फोडून, कमळाच्या देठासारखी, प्रचंड लाटा घेऊन वाहते. शत्रूंपासून संरक्षणासाठी, तेजस्वी स्तुतिसह आपण तिला स्मरूया. देवांच्या सहवासात वसणारी सरस्वती, शक्तिशाली जादूगारांच्या संततीला वाढवते; पृथ्वीवरून, उंचसखल प्रदेशातून जल बाहेर काढते. घोड्यांनी आणि बळाने समृद्ध असलेली सरस्वती, विचारांना प्रेरणा देणारी, आम्हाला रक्षण करो. जो कोणी तुझ्याकडे संपत्ती आणि समृद्धीसाठी येतो, तो इंद्रासारखा विजयी होतो. सरस्वती, तू आमच्या स्पर्धेत मदत कर, पूषणासारखी कृपा कर. सरस्वती, सुवर्णमार्गी, तीव्र, आमच्यासाठी असो; अडथळ्यांचा नाश करणारी, ती आमच्या स्तुतीची इच्छुक आहे. तिच्या अखंड, अनंत, प्रचंड, प्रवाही, गर्जणाऱ्या लाटांनी, ती सामर्थ्याने वाहते. आपल्या भगिनींमध्ये श्रेष्ठ असलेली, सर्व द्वेष करणाऱ्यांना मागे टाकून, सूर्याप्रमाणे प्रकाशमान होवो." अशा प्रकारे, या ऋषींच्या पवित्र वाणीने पूषण, इंद्र, अग्नी व सरस्वती यांना पुकारले, त्यांची महती गायली आणि त्यांच्या कृपेसाठी, संरक्षणासाठी, आणि समृद्धीसाठी प्रार्थना केली.