एकदा ऋषी आणि यज्ञकर्ते एकत्र आले होते आणि त्यांनी शुभ चिन्ह असलेल्या पक्ष्याला विनंती केली, "हे कर्कश आवाज करणाऱ्या पक्ष्या, तुझ्यावर गरुड किंवा मोठ्या पंखाचा पक्षी हल्ला करू नये, धनुर्धारी तुझा शोध घेऊ नये. तू पूर्वजांच्या मार्गाने चाल, आणि आम्हाला मंगल बोल, आशीर्वाद दे." त्या पक्ष्याला त्यांनी पुन्हा म्हटले, "घराच्या उजव्या बाजूने बोल, हे शुभ पक्ष्या, आम्हाला आशीर्वाद दे. चोर किंवा द्वेष करणारा आमच्यावर राज्य करू नये. आम्ही सभेत मोठ्या आवाजात, पुरुषार्थाने बोलू." तेव्हा गायक उजव्या बाजूने स्तुती करतात, पक्षी योग्य वेळी बोलतात. तो पक्षी, साम गायकासारखा, दोन्ही प्रकारचे भाषण करतो, गायत्री आणि त्रिष्टुप छंदाचे अनुसरण करतो. "हे पक्ष्या," ऋषी म्हणतात, "तू साम गातोस, यज्ञात पुरोहितपुत्रासारखा घोषणा करतोस, तुझ्या पिलावर उधाणलेल्या अश्वासारखा आनंद घेतोस. सर्व बाजूंनी आम्हाला शुभ बोल, सर्व बाजूंनी कल्याण बोल." "हे शुभ पक्ष्या, आमच्यासाठी मंगल बोल. जेव्हा तू शांत बसतोस, आम्हाला कृपा दे. जेव्हा तू उडतोस आणि कर्कश आवाजात बोलतोस, आम्ही सभेत पुन्हा मोठ्या आवाजात, पुरुषार्थाने बोलू." यानंतर, यज्ञाचा अग्नी जागृत करण्यात आला. "हे अग्नी," ऋषी म्हणतात, "तू सोमाच्या उपासनेसाठी प्रखर अग्नी झाला आहेस. तुझ्या तेजाने देवांना शांततेसाठी यज्ञस्थळी आणतोस. आमची आहुती स्वीकार." "आम्ही समोरासमोर यज्ञ सिद्ध केला आहे. स्तुती वाढू दे. अग्नीची ओटी, सन्मान आणि भक्तीने आम्ही सजवली आहे. ज्ञानी स्वर्गातून मार्गदर्शन करतात, गृत्समदांच्या भक्तीसाठी मार्ग शोधतात." "ज्ञानी, पवित्र मनाचा, स्वर्गाचा मित्र, जन्माने पृथ्वीवर आनंद स्थापन करतो. देवांनी पाण्यात लपलेला तेजस्वी अग्नी शोधला, तो आपल्या भगिनींमध्ये लपला होता." "त्यांनी सात वेगवान नद्या वाढवल्या, तेजस्वी, अजिंक्य, मोठेपणात जन्मलेला. नवजात बालकासारखा, देवांनी अग्नीला वंदन केले, त्याच्या मूळाची जोपासना केली." "तेजस्वी अंगांनी, तो विश्व व्यापतो, कवींनी शुद्ध आहुती दिल्यावर ज्ञान शुद्ध करतो, तेजाचा वस्त्र धारण करून, तो पाण्यात संचार करतो, अफाट, अविनाशी वैभव मोजतो." "तो मर्यादा ओलांडतो, थकत नाही, अडथळा नाही, स्वर्गातील तरुण तेजस्वी, ज्यांच्यात अग्नी नाही, त्या प्राचीन कन्यांनी, एकच गर्भ ठेवला, सात स्वरांनी." "त्याच्यासाठी सर्व प्रकारचे, एकत्र, तुपाच्या गर्भात मधाचे प्रवाह वाहतात. येथे, पोषण करणाऱ्या गायी उभ्या आहेत, त्या अद्भुत तेजस्वीच्या महान, सुसंवादी मातांप्रमाणे." "तपकिरी, बळाचा पुत्र, तो तेजस्वी स्वरूपांनी प्रकटला, मध आणि तुपाचे प्रवाह वाहतात, जिथे वृषभाने ज्ञानाने वाढ केली." "त्याने जन्मताच वडिलांच्या स्तनाचा शोध घेतला, प्रवाह सोडले, दोन गायी. शुभ, मैत्रीपूर्ण तरुणांसह, स्वर्गातील तरुणांसह, तो लपला नव्हता." "त्याने वडिलांचा आणि सर्जकाचा गर्भ धारण केला, एक प्राचीनाने तो पिला आणि तृप्त झाला. बलाढ्याच्या पत्नी, शुद्ध, नातेवाईकांसह, त्याचे रक्षण करतात, हे मानव." "विशाल, महान, विघ्नरहित जागेत, पाण्यांनी अग्नीचे पालन केले, कीर्तीसाठी, अनेकांनी. सत्याच्या गर्भात, अद्भुत अग्नी विश्रांती घेतो, भगिनींमध्ये, मातांचा पुत्र." "वृषभासारखा, तपकिरी, बलवानांच्या सभेत, तो दिसण्यास उत्सुक, पुत्रासाठी प्रकाशित. जो जन्मला, सर्जक, जो प्रकटला, अग्नी, सर्वात क्रियाशील, तरुण, पाण्यांचा गर्भ." "पाण्यांचा गर्भ, वनस्पतींमध्ये सर्वाधिक प्रकट, जंगलांनी निर्माण केलेला, भाग्यशाली, अनेक रूपांचा. देवांनीही मन एकत्र केले, नवजात तेजस्वीचा सन्मान केला." "महान तेजस्वी देवांनी अग्नीला साथ दिली, तो विजेसारखा तेजस्वी. जणू तो गुप्तपणे वाढला, स्वतःच्या आसनात, दूरच्या गर्भात, अमृताचे दुग्ध काढले." "यजमान तुझ्या आहुतीने तुला बोलावतो, मैत्री आणि कृपेसाठी. उपासकासाठी देवांसह मदतीचे मोजमाप कर, आणि सत्पुरुषांसह आमचे रक्षण कर." "जे तुझ्याजवळ राहतात, तुझ्या उत्तम मार्गदर्शनाखाली, हे अग्नी, सर्व कल्याण मिळवतात. कुलीन वंश, कीर्ती, आणि प्रयत्नाने, आम्ही युद्धातील देवांना जवळ जाऊ." "तू देवांचा चिन्ह झाला आहेस, हे अग्नी, आनंददायक, सर्व ज्ञान जाणणारा. तू मर्त्यांना जागृत करतोस, अद्भुत, आणि देवांसोबत सारथी बनून कार्य करतोस." "मर्त्यांच्या घरात अमर राजा विराजमान झाला, सभांचे कार्य करणारा. तुपाने सुशोभित मुख असलेला, व्यापक तेजस्वी, सर्व ज्ञान जाणणारा अग्नी प्रकटला." "मैत्रीपूर्ण, शुभांसह, महान मदतीसह आमच्याकडे ये, हे मार्गदर्शका. विपुल, पार करणारे धन, उत्तम भाग, आणि कीर्ती दे." "हे अग्नी, ही तुझी प्राचीन जन्मे आहेत; आता मी नवीन जन्मांची वाणी बोलतो. हे जातवेद, हे महान, बलवान यज्ञ तुझ्यासाठी निर्माण केले आहेत, प्रत्येक जन्मात स्थापित." "प्रत्येक जन्मात स्थापित, जातवेद, विश्वामित्रांनी तुला अखंड प्रज्वलित केले. तुझ्या कृपेत, भक्तांसाठी, आम्ही चांगल्या मनाने आणि सुखात राहो." "हे बलाढ्य, आमचा हा यज्ञ देवांमध्ये ठेव, हे कुशल अग्नी, आनंदाने. आहुती योग्य मार्गाने पोहोचव, स्तुत्य स्तुतीने; अग्नी, उपासनेने आमच्यासाठी मोठे धन मिळव." "हे अग्नी, आमच्यासाठी विपुल, टिकाऊ समृद्धी दे, यजमानासाठी उत्तम फळ. आमचा पुत्र विजयी आणि ज्ञानी होवो, आणि तुझी कृपा आमच्यावर राहो." यानंतर, ऋषी वैश्वानर अग्नीसाठी शुद्ध तुपाची तयारी करतात. "हे अग्नी, ज्ञानाचा पोषक, आम्ही तुझे स्तवन करतो, कुशल हातांनी बसवलेल्या रथासारखा तुला होतार नेमतो." "त्याच्या जन्माने त्याने आकाश आणि पृथ्वी उजळवली; तो आपल्या मातांचा प्रिय पुत्र झाला. अमर अग्नी, निवडलेला, लोकांचा पाहुणा, तेजस्वी, आहुती स्वीकारतो." "देवांनी आपल्या इच्छेने, ज्ञान आणि कौशल्याने, अग्नीला आपल्या विचारांनी निर्माण केले. तेज आणि प्रकाशाने झळाळणारा, मी त्याचे स्तवन करतो, तो धनदायक, विजयी योद्ध्यासारखा." "आनंदाच्या इच्छेने, आम्ही उत्तम, न संपणारे फळ, वीर्यवान धन निवडतो. भृगुंचे वरदान, उसिजचा पुत्र, कर्मकुशल, अग्नी, राजा, दिव्य तेजाने प्रकट." "लोकांनी अग्नीला कृपेसाठी, धनसंपन्न म्हणून, उत्तम वेदीवर स्थापित केले. तेजस्वी आहुतींनी, तो सर्वव्यापी, रुद्र, यज्ञांचा मार्गदर्शक, जलशुद्ध करणारा आहे." "हे शुद्ध तेजस्वी, तुझे निवासस्थान होतार म्हणून सेवा करणाऱ्यांनी वेढले आहे, उत्तम वेदींनी. तुझ्या कृपेची इच्छा करणारे तुला समृद्धीसाठी येतात; त्यांना धन दे." "त्याने आपल्या महान प्रकाशाने आकाश आणि पृथ्वी भरल्या, जेव्हा पाण्यांनी त्याला जन्म दिला. तो यज्ञाभोवती फिरतो, ज्ञानी, वेगवान, धनासाठी प्रयत्न करणारा, निवडलेला." "आहुती देणाऱ्याचा सन्मान कर, खऱ्या यजमानाचे स्तवन कर. श्रेष्ठ, सर्व जन्म जाणणारा, अग्नी, महान सत्याचा सारथी, लोकांमध्ये ज्ञानी, देवांचा पुरोहित झाला." "अग्नीच्या अमर तीन ज्वाळा, उसिजांनी सिद्ध केल्या, त्याला शुद्ध केलं. त्यातील एक मर्त्यांसाठी आधार ठेवला, दोन त्यांच्या घरी, त्यांच्या प्रदेशात गेल्या." "लोकांचा ऋषी, कुलांचा स्वामी, मानवी समृद्धी, त्याला आधार बनवतात, तेजासाठी धारदार साधनासारखा. तो वर आणि खाली फिरतो, तेजस्वी, सर्व जगात बीज वाहतो." "तो गर्भात वाढतो, पुन्हा पुन्हा जन्म घेतो, वृषभासारखा गर्जतो, सिंहासारखा तेजस्वी स्थळी. वैश्वानर, विशाल पावलांचा, अमर, अमूल्य दान देतो, उपासकाला वाटतो." "वैश्वानर, प्राचीन, निवासस्थानी पोहोचला, आकाशाला स्पर्श करतो, चांगल्या विचारांनी आनंदित. पूर्वीप्रमाणे, तो उपासकासाठी धन निर्माण करतो, एकत्रितपणे, सदैव जागरूक राहतो." अशा प्रकारे ऋषी, यजमान, आणि सर्व देवपूजक अग्नीचे स्तवन करतात, त्याच्या तेजाचे, कृपेचे आणि कल्याणाचे वरदान मागतात. अग्नी, यज्ञाचा केंद्रबिंदू, सर्वांना समृद्धी, विजय, आणि मंगलप्राप्ती देतो.