एकदा ऋषींच्या पुनीत आश्रमात, दिव्य देवतांची स्तुती आणि प्रार्थना सुरू होती. ऋषी अत्यंत भक्तिपूर्वक म्हणाले, “हे मरुतगणांनो, तुमच्या दिव्य सैन्याला मी स्तुती, गान आणि भक्तिपूर्वक वंदन करतो. तुमच्या कृपेने आम्हाला शौर्यपूर्ण, संततीने परिपूर्ण, कीर्तीमंत आणि उत्तरोत्तर वृद्धिंगत होणारे धन लाभो.” तेव्हा ऋषी पुढे प्रार्थना करतात, “मित्र आणि वरुण, आदित्य, रुद्र आणि वसु- हे सर्व देव आमच्या रथाचे रक्षण करो. जे उत्साही, कीर्तीच्या इच्छेने, पक्ष्यांसारखे घरट्यातून बाहेर पडतात, त्यांनी या स्पर्धेत विजय मिळवावा.” देवतांनी एकत्र येऊन विजयशाली रथावर आरूढ होतात. त्यांच्या वेगाने, त्यांनी आकाशातील अंतर पार केले आणि पृथ्वीच्या कड्यांवर आपल्या हातांनी प्रहार केला. या दिव्य यात्रेत, इंद्र – सर्व लोकांचा अधिपती – आणि मरुतगण, स्वर्गातील सैन्यासह, सदैव मदतीसाठी त्या रथामागे असतात, जेणेकरून मोठ्या लाभासाठी आणि सामर्थ्यप्राप्तीसाठी मार्ग खुला राहावा. या रथासाठी स्वयं विश्वनिर्माता त्वष्टा आणि देवीगणांनी रथ योजले. इळा, भग, बृहद्दिव, दोन्ही लोक, पुषण आणि संपत्तीचे स्वामी अश्विनीकुमार यांनी देखील या यात्रेत सहभाग घेतला. त्या दोन सुंदर, समान रूपातील देवी – उषा आणि नक्ता – सर्व चराचराचे पालन करतात. ऋषी म्हणतात, “हे पृथ्वीदेवी, मी नवीन स्तोत्रांनी तुम्हाला वंदन करतो. आमची संतती त्रैविध्य पद्धतीने स्थिर होवो.” पुढे ऋषी म्हणतात, “ज्याप्रमाणे पुरोहितांसाठी, तसेच तुमच्यासाठी मी अहिबुध्न्य, अज एकपाद, त्रित, ऋभू, सविता यांची स्तुती करतो. हे चपळबुद्धी देवहो, त्यांनी आमच्यासाठी सुज्ञ मार्ग निश्चित केला आहे. जलपुत्र, तेजस्वी आणि ज्ञानयुक्त, तो शांत आहे.” “हे पूज्य देवहो, तुमच्यासाठी या नवीन यज्ञासाठी कुशलांनी सुंदर अर्पण तयार केली आहेत. कीर्तीच्या आणि सामर्थ्याच्या इच्छेने, आम्ही आमच्या विचारांना जणू रथाच्या घोड्यांसारखे जोडून प्रयत्न करू.” “हे द्यावा आणि पृथ्वी, माझ्या धर्मनिष्ठ वाणीचे समर्थक व्हा. ज्या तुमच्या कृपेने जीवन पार होते, त्या प्राचीन स्तुतिंसाठी मी प्रार्थना करतो. तुम्ही आम्हाला महान धन लाभ दे.” “गुप्त शत्रू किंवा प्राणघातक संकट आम्हाला स्पर्शू नये; कुठलेही दु:ख तुमच्याकडून आमच्यावर येऊ नये. तुमचे मैत्री आम्हाला कधीच दूर जाऊ नये; सौम्य मनाने, आम्ही जे मागतो ते आम्हाला द्या.” “उत्कट मनाने, आम्हाला जशी गाई सतत दूध देते, तशी समृद्धी मिळू दे. तुमच्या पावलांनी, तुमच्या वाणीने, हे विजयशाली देव, मी तुम्हाला सर्व लोकांसाठी आवाहन करतो.” “राका देवीस मी प्रार्थना करतो – ती सहज आवाह्य आणि सरस स्तुत्य आहे. ती ऐकू दे, तिच्या उपस्थितीने कृपा करो. ती आमच्या कार्यास अखंड धाग्याने एकत्र बांधो आणि आम्हाला शंभरपटीने कीर्ती मिळवणारा वीर लाभो.” “राका देवीच्या त्या सुंदर कृपा, ज्या भक्ताला संपत्ती देतात, त्या आज आम्हाला लाभो. हे सौभाग्यवती देवी, विपुल धन आम्हाला प्रदान कर.” “सिनीवाली, विशाल कटी असलेली, देवांची भगिनी, तिने आमच्या अर्पणास स्वीकारावे. संतती लाभो, हे देवी, आम्हावर कृपा कर.” “सुंदर भुजा, कोमल बोटे, विपुल संतती असलेली, गृहस्वामिनी सिनीवालीस अर्पण अर्पितो.” “सिनीवाली, राका, सरस्वती – या सर्वांना मी आवाहन करतो. इंद्राणीस मदतीसाठी, वरुणाणीस कल्याणासाठी मी पुकारतो.” “रुद्र, मरुतांचे पिता, तुझी कृपा आम्हाला लाभो. आम्हाला सूर्याच्या तापापासून वाचव. तुझा वीर युद्धात आमचे रक्षण करो. आम्ही आमच्या संततीसह संतती वाढवू दे.” “रुद्र, तुझ्या सर्वोत्तम औषधींनी मला शंभर हिवाळे जगू दे. द्वेष, अपयश, रोग दूर कर. सर्व अनिष्ट प्रभाव टाळ.” “रुद्र, तू तेजस्वी आणि सर्वश्रेष्ठ आहेस. बलवानांमध्ये सर्वात बलवान. आम्हाला पापातून मुक्त कर, आरोग्य दे, सर्व भीती आणि संकटे दूर कर.” “रुद्र, आम्ही तुझी स्तुती करताना तुला रागवू नये. आम्ही तुझ्या स्तोत्रांनी किंवा आवाहनांनी तुला दुखावू नये. हे वीर, तुझ्या औषधी आम्हाला दे, कारण तू सर्वात श्रेष्ठ वैद्य आहेस.” “जो रुद्राला अर्पण, स्तोत्र, होम आणि स्तुतीने आवाहन करतो, त्याला रुंद पोटाचा, सुंदर गालांचा, सहज आवाह्य रुद्र कृपा करो.” “मरुतांसह असणारा वृषभ रुद्र आम्हाला आनंद देतो. त्याचे सामर्थ्य वाढतच राहते, तो आम्हाला कधीच सोडत नाही. सूर्याच्या सावलीसारखा, मी नेहमीच रुद्राची कृपा शोधतो.” “रुद्र, तुझे औषधी देणारे हात कुठे आहेत? तुझा क्रोध दूर कर; कृपादृष्टीने आम्हाकडे पाह.” “तपस्वी, बलवान, तेजस्वी रुद्रास मी महान स्तुती अर्पितो. कलंक दूर करणाऱ्या त्या रुद्राचे आम्ही भक्तिपूर्वक पूजन करतो.” “दृढ अंग, अनेक रूपे, भयंकर, तांबडा, सुवर्णाभूषणांनी सजलेला, तो जगाचा स्वामी आणि समृद्धीचा दाता आहे. कोणत्याही शक्तीने रुद्राच्या प्रभुत्वाला पार करता येत नाही.” “तू धनुष्य-बाणास योग्य आहेस; सुवर्णाभूषण घालायला योग्य आहेस; सर्व रूपांचा, पूज्य, तू सर्व आशीर्वाद देणारा आहेस. रुद्र, तुझ्याइतका कोणीही बलवान नाही.” “यशस्वी, तरुण, गुहेत वास करणारा, वन्य पशूसारखा भयंकर रुद्र, उपासकावर कृपा कर; तुझे सैन्य आमच्यापासून दूर राहो.” “रुद्र जवळ आला की मुलगाही वडिलाला वंदन करतो. तू समृद्धी दाता, खरा स्वामी आहेस; तुझ्या स्तुत्यामुळे आम्हाला औषधी मिळो.” “मरुतांचे आणि रुद्राचे ते शुद्ध, शुभ, आनंददायक औषधोपचार, जे मनु आणि आमच्या पूर्वजांनी निवडले, ते आशीर्वाद आणि आनंद आम्हाला मिळो.” “रुद्राचे शस्त्र आम्हाला वाचवो; त्या भयंकर देवाचा प्रचंड कोप आमच्यापासून दूर राहो. दानशूरांचे रक्षण कर, आमच्या संततीवर कृपा कर.” “हे तांबडे, बलवान, बुद्धिमान देव, तू कधीच त्रास देत नाहीस. आमचे आवाहन ऐक, जागृत हो, जेणेकरून आम्ही सभेत महान बोलू शकू आणि लोकांमध्ये सामर्थ्यवान होऊ.” मरुतगणांची शक्ती अपार आहे. ते जणू उग्र पशूसारखे, तेजस्वी उर्जेने प्रवाहित होणारे, प्रखर अग्निसारखे अंधकार दूर करणारे आहेत. आकाशातील वीजेप्रमाणे ते क्षितिज उजळवतात. ज्या वेळी रुद्र, मरुतांचे स्वामी, प्रिश्नीच्या तेजस्वी स्तनातून सुवर्ण वक्षस्थळ घेऊन जन्माला आले. मरुतगण घोड्यांसारखे वेगवान, रणभूमीत उधळणाऱ्या अश्वांसारखे, शृंगांचा आवाज करीत पुढे धावतात. सुवर्णाभूषणांनी सजलेले मरुतगण, आपल्या चितकबऱ्या घोड्यांना एकत्रित उद्देशाने हाकतात. चितकबऱ्या घोड्यांवर आरूढ होऊन, ते सर्व लोकांमध्ये संचार करतात. मित्राचे साथीदार म्हणून, ते नेहमीच तरुण आणि अडथळ्यांशिवाय वेगवान व दृढ आहेत. ते इंधन, गायी, पौष्टिक दूध, प्रवासी आणि मार्ग यांच्या सहाय्याने आपले तेज पसरवतात. मरुतगण, राजहंसांसारखे एकत्र येऊन, मधुर आनंदासाठी आपल्या भगिनींना भेटतात. मरुतगण, एकसंध उद्देशाने, आमच्याकडे या. जसे पुरुष यज्ञात स्तुती करतात, तसे. गाईच्या स्तनावर घोड्याप्रमाणे पोषण करा; उपासकाला सामर्थ्यसंपन्न, बुद्धी द्या. मरुतगण, आम्हाला विजय मिळवून देणारा रथ द्या, जो आमचे स्तोत्र दररोज घेऊन जाईल. गायकांना अन्न, लोकांना सामर्थ्य, समृद्धी, सुरक्षितता आणि अजिंक्य बळ द्या. जेव्हा मरुतगण सुवर्ण वक्षस्थळ घालून, आपल्या घोड्यांना रथाला जोखतात, तेव्हा उदार भगासारखे, गाई आपल्या वासराला जसे पोसतात, तसे ते भक्तांना विपुल संपत्ती देतात. जर कोणी शत्रू, दुर्जन आम्हाला विरोध करतो, तर मरुतगण, तेजस्वी देवहो, आम्हाला संकटापासून वाचवा; आपल्या सामर्थ्याने आणि कृतीने त्याला दूर करा. रुद्रगण, शत्रूचा नाश करा, आमचे रक्षण करा. अशा प्रकारे ऋषी, अत्यंत भक्तिपूर्वक, सर्व देवतांना आवाहन करतात, त्यांची स्तुती करतात आणि त्यांच्याकडून कल्याण, समृद्धी, संतती, आरोग्य, विजय आणि रक्षण यांची प्रार्थना करतात.