जसे बैलांसाठी रस्ते सुकर असतात, तसेच आमच्यासाठीही मार्ग सुकर व्हावेत, अशी प्रार्थना ऋषी करतात. पहाट आणि रात्र या दोन स्त्रियांप्रमाणे आम्हाला पुढे जाण्यास प्रवृत्त करतात. त्या दोघी ताणलेल्या सूतासारखे यज्ञाचा गोंधळ एकत्र विणतात आणि यज्ञाची शोभा सिद्ध करतात—सर्वदा समृद्ध, दूधाने परिपूर्ण. यज्ञाच्या प्रारंभस्थळी दोन दैवी होतार—सर्वप्रथम आणि सर्वज्ञ—सोपा, सुंदर विधी करतात. ते पृथ्वीच्या नाभीस्थानी, त्रिसंवित शिखरांवर देवांची योग्य पद्धतीने पूजा करतात. सरस्वती, जी बुद्धीला परिपूर्ण करते, इळा आणि भरती या सर्वज्ञ देव्या—या तीनही देव्या, आपापल्या सामर्थ्याने, पवित्र कुशावर आसनस्थ होऊन, या अखंड आश्रयाचे रक्षण करतात. तांबूस कांतिवान, समृद्धीने युक्त, तेजस्वी असा एक वीर पुत्र जन्मतो, जो देवांची इच्छा धरतो. त्वष्टा आमच्या संततीचे विस्तार करो आणि देवांचा मार्ग आम्हाला मिळो. वनांचा स्वामी (समिधा) प्रवाहित करतो, अग्नी जवळ येतो; तो मनानेच हविर्भाग शिजवतो. दैवी यज्ञकर्ता, त्रिसंवित प्रमाणात, नीट वाटप केलेला हविर्भाग देवांपर्यंत पोहोचवो. तूप उत्पन्न झाले आहे, तूपच त्याचे गर्भस्थान आहे, तूपातच तो स्थिर आहे, तूपच त्याचे निवासस्थान आहे. हे वृषभ, आनंदाने ‘स्वाहा’ने अर्पण केलेले हविर्भाग घेऊन जा. मी तुला आळवतो, तेजस्वी, उत्तम स्तोत्रांनी स्तुत्य, हे अग्नी, लोकांचा पाहुणा, उत्तम मार्गदर्शक; जो मित्रासारखा, इच्छित, जातवेद, देवांमध्ये देव, मानवांमध्ये श्रेष्ठ आहे. भृगुंनी त्याला जलस्थानी स्थापित केले, दोनदा लोकांमध्ये प्रतिष्ठित केले; हा अग्नी, सदैव तरुण, अश्वासारखा वेगवान, सर्व देवांच्या प्रदेशांना व्यापतो. देवांनी अग्नीला मानवजातींत प्रिय केले, जणू तो मित्रासारखा, निवासास इच्छुक; तो आपल्या ज्वाळांनी उजळतो, कुशल, दानशूरांच्या घरात येतो. त्याची समृद्धी त्याच्याच संपत्तीप्रमाणे आहे, त्याचे दृष्टी ज्ञानवानासारखे आहे, त्याची कुशलता कधीही कमी होत नाही; जो, दान घेऊन, वनस्पतींत संचार करतो, त्याची जिव्हा सारथ्याप्रमाणे जलांना हलवते. जेव्हा वनवासी, अडथळे तोडून, राखेतून रंग मोजतो; तो तेजस्वी, प्रगल्भ, आनंदित असतो, जो तरुण असूनही नेहमी नव्याने प्रकटतो. तो, उत्सुकतेने, वनोंमध्ये प्रकटतो, सारथ्याप्रमाणे मार्ग अनुसरतो; काळाकुट्ट, भयंकर मार्ग ओळखतो, आकाशात मेघांसारखा हसतो. ज्याने कौशलाचे विस्तृत क्षेत्र पसरवले, पशुधन त्याच्याकडे, आपोआप, निगराणीशिवाय येते; तेजस्वी अग्नी कोरडे, काळे जाळतो, पृथ्वीला सुखकारक करतो. आता, या तिसऱ्या आवाहनात, मी तुझी पूर्वीची कृपा सांगतो, हे अग्नी; आम्हाला एकत्रित सामर्थ्य, मोठे व विपुल धन, वीर्य आणि समृद्धी दे. जसे तुझ्या सहाय्याने गृत्समदांनी त्यांच्या शत्रूंवर विजय मिळवला, तसेच आमच्या स्तुतिकर्त्यांना विजयी, शौर्यवान पुत्र दे, जे शत्रूंना जिंकू शकतील. होतार जन्मला, जागरूक, पित्यांसाठी पिता, सहाय्यासाठी; आम्ही, हे दृश्य धन पाहत, वेगवानांचे बक्षीस मिळवू. ज्याच्यात सात किरण पसरले आहेत, यज्ञाचा नेता; मानवांमध्ये आठवा, दैवी पोटार, तो हे सर्व सांभाळतो. जो ज्ञाता येथे स्थापन करतो, तो पवित्र शब्द बोलेल; सर्व विवेकी कर्माभोवती, कडा चाकासारखी झाली आहे. पवित्रांसोबत, पवित्रच इच्छेने अधिपती म्हणून जन्मतो; आपल्या दृढ नियमांना जाणून, तो पंखांसारखा वाढतो. गाई, त्याचे रूप, त्याचे आयुष्य, पुढाऱ्याचे अनुसरण करतात; कदाचित बहिणी, येथे आलेल्या, त्रैविध्यांमध्ये उत्तम निवडतात. जशा बहिणी आईजवळ उभ्या राहून तूप निर्माण करतात, तसेच त्यांच्या आगमनाने यज्ञकर्ता आनंदित होतो, जणू ज्वारीच्या वर्षावात आनंद मिळतो. स्वतःसाठी स्वर्ग यज्ञासाठी पुरोहित नेमू दे; आम्हाला स्तुती, यज्ञ, भक्ती मिळू दे, आम्ही परिपूर्ण होऊ. जसा ज्ञाता सर्व पूजकांसाठी कल्याणकारी कार्य करतो, तसे, हे अग्नी, तूही आमच्या तुझ्यासाठी केलेल्या यज्ञाला स्वीकार. हे अग्नी, माझ्या या समिधा स्वीकार, माझे आगमन स्वीकार; आता, माझ्या या स्तोत्रांना ऐक. या ऋचेतून, हे अग्नी, आम्ही तुला, सामर्थ्याच्या पुत्रा, उत्तम अश्व अर्पण करतो; या स्तुतींनी, श्रेष्ठ जन्मलेला. तू, गीतप्रेमी, धनदायक, ऐश्वर्यदाता, आम्ही तुझी भक्तिपूर्वक स्तुती करतो. जागृत रहा, हे ज्ञानी, दानशूर, संपत्तीचा अधिपती; आमचे द्वेष दूर कर. तो आम्हाला आकाशातून पाऊस देऊ दे, अडथळे नसलेले बळ देऊ दे, विपुल संपत्ती देऊ दे. जो इच्छितो, जो आळवतो, त्या यज्ञसंदेशक, आमच्या स्तोत्रांसह ये; यज्ञासाठी योग्य, हे पुरोहित, ये. अग्नी, तू आतमध्ये दोन्ही जन्मांत ज्ञानी आहेस, ऋषी; संदेशवाहक म्हणून, तू दोन्ही वंशांशी मैत्रीपूर्ण आहेस. तो जाणून, आणतो आणि आस्वादतो, नेहमी नव्याने विवेचन करतो; आणि तो या पवित्र कुशावर आसनस्थ होतो. हे सर्वांत तरुण, श्रेष्ठ अग्नी, आम्हा भारतान्ना तेजस्वी, अत्यंत इच्छित संपत्ती दे, हे दात्या. कोणत्याही देव किंवा मर्त्याचा वैर आम्हावर राज्य करू नये; त्या द्वेषापासूनही आम्हाला रक्षण कर. तुझ्यामुळे, हे अग्नी, आम्ही सर्व द्वेषांवर मात करू, जसे नद्या अडथळे ओलांडतात. पवित्र, तेजस्वी, स्तुत्य अग्नी, तू मोठ्या तेजाने प्रकाशतोस; तूपाच्या अर्पणांनी तुला आळवले जाते. हे भारतान्च्या अग्नी, तू आम्हाला तुझ्या दानांनी, वृषभांनी लाभदायक आहेस; तू आठ पावलांच्या (स्तोत्रांच्या) आवाहनाने पूजला जातोस. तुपाचा प्रवाह आम्हाला मिळो, हे प्राचीन, श्रेष्ठ पुरोहित, सामर्थ्याच्या अद्भुत पुत्रा. आता, जणू रथांना प्रवृत्त करावे तसे, अग्नीच्या सभांची—तेजस्वी, दानशूर—स्तुती करा. जो उत्तम मार्गदर्शक, पूजकाला दानशूर, अपराजित, शत्रूचा नाश करणारा, सुंदर रूपाचा आहे, त्याचे आवाहन होते. जो तेजस्वी, संध्याकाळी आणि पहाटे आपल्या तेजासाठी घराघरात स्तुत्य आहे, ज्याचा नियम कधीही खंडित होत नाही. अशा प्रकारे, ऋषी अग्नीचे गुणगान करतात, त्याच्या तेज, कृपा व दानाची प्रार्थना करतात, आणि यज्ञाच्या माध्यमातून देव, ऋत, समृद्धी, आणि आपले रक्षण मिळावे, अशी आर्त, भक्तिपूर्ण याचना करतात.