श्याव यांनी दिलेल्या दहा वधूंनी सजलेल्या रथांनी माझ्याकडे आगमन केले, आणि त्यांच्यामागे साठ हजार गायींचा कळप चालत आला. दिवसाच्या शेवटी कक्षीवन्त यांचे संपन्न धनही माझ्याकडे आले. त्या दहा रथांच्या पुढे चाळीस लाल घोडे होते, आणि हजारांच्या रांगेचे ते नेतृत्व करीत होते. कक्षीवन्त यांचे वेगवान घोडे, सोमरसाची धार ओतत, इतर सर्वांना मागे टाकत होते. पूर्वी मिळालेल्या दानानंतर मला पुन्हा वस्त्र, आठ वेळा जुईन घातलेले, आणि गायी मिळाल्या. माझे जवळचे मित्र, जणू काही एकाच कुळातील, हे रथचालकही प्रसिद्धीला पोहोचले. यदुरी, जी सुंदर वस्त्रांनी सजलेली आहे, काशीच्या स्त्रीच्या जांघेवरील करध्याप्रमाणे, ती मला शेकडो सुखद गोष्टी जलदगतीने आणि विपुल प्रमाणात देते. माझ्याजवळ या, मला नीट पाहा, माझ्या लहानपणाची उपेक्षा करू नका. मी पूर्णपणे केसाळ आहे, जणू गांधार देशातील मेंढीप्रमाणे. आता मी अग्नीला होत्र म्हणून मानतो—तो दानशूर, संपन्न, सामर्थ्याचा पुत्र, सर्व जन्मांचा ज्ञाता आहे. तो ऋषी, सर्व जन्मांचा जाणणारा, देवता, शुद्ध आचारधर्म पाळणारा, दिव्य करुणेने युक्त, तुपाच्या तेजस्वी प्रवाहामागे आपल्या ज्वाळेने जातो आणि हविर्दान करतो. हे अग्नी, आम्ही तुला यज्ञासाठी योग्य, सर्वांत मोठा अंगिरस, ऋषी, पवित्र विचारांनी, स्तोत्रांनी आवाहन करतो. तू जणू आकाशाचा रक्षक, लोकांचा होत्र, ज्वलंत केश असलेला, सामर्थ्यशाली, ज्याला वंशज मदतीसाठी आधार देतात. तो अग्नी तेजाने व सामर्थ्याने उजळतो आणि शत्रूंचा संहार करणारा बनतो, जणू कुऱ्हाडीप्रमाणे, पण तो विनाशकारी नाही. ज्या गोष्टी त्याच्या समोर जंगली अरण्यात लपलेल्या असतात, त्या सर्व तो जिंकतो, वश करतो, आणि युद्धात अजिंक्य राहतो. मजबूत गडसुद्धा त्याच्यापुढे झुकतात. तू यज्ञासाठी सर्वात वेगवान समिधा ओळखतोस. सुतार जसा आपल्या ज्वाळेने लाकूड छेदतो, तसा अग्नी आपल्या सामर्थ्याने कठीण पदार्थही छेदतो. आम्ही त्या तेजस्वी अग्नीचे ध्यान करतो, जो अंधारात अधिक स्पष्ट दिसतो. रात्री तो दिवसा पेक्षा अधिक प्रकट होतो. त्याला, जणू पुत्रालाच, आम्ही आश्रय घेतो—भक्त आणि अभक्त दोघांसाठी, अमर अग्नी संरक्षण देतो. तो अग्नी, जणू मेघांसारखा, प्रचंड गर्जना करणारा, सुपीक आणि ओसाड भूमीत वेगाने धावणारा आहे. तो हविर्दान घेऊन, यज्ञचिन्ह बनतो. सर्व लोक आनंदाने त्याचा मार्ग अनुसरतात. भृगु ऋषींनी भक्तीने त्याची स्तुती केली, त्याला मंथन केले. अग्नी हा धनाचा अधिपती, शुद्ध, या सर्वाचा आधार आहे. ज्ञानी त्याच्या प्रिय संपत्तीचे रक्षण करतो. आम्ही तुला, अग्नी, सर्व लोकांचा स्वामी, सत्य स्तुत्यांनी, सखा, अतिथी, पिता म्हणून आवाहन करतो. तुझ्या आसनावर अमर पक्षी, म्हणजे यज्ञातील आहुती, देवांकडे पोहोचवतात. अग्नी, तू सर्वांत सामर्थ्यशाली, तेजस्वी, दिव्य सेवेसाठी जन्मलेला आहेस. तुझ्या आनंदात, तुझ्या इच्छेत तेज असते. म्हणून अमर देवता, नेहमी तुला वंदन करतात. आमची स्तुती महान, बलवान, गोपालक अग्नीला असो. जेव्हा तो प्रत्येक घरात, यज्ञात उपस्थित असतो, तेव्हा तो ऋषींमध्ये वृषभासारखा अग्रस्थानी होतो. अग्नी, आम्हाला देवांसह उत्तम दृष्टी, उत्तम सल्ला, विपुल धन दे. आम्ही तुझ्या स्तोत्रांनी बलशाली होऊ दे. अग्नी हा मानवांच्या घरात जन्मतो, यज्ञासाठी योग्य होत्र, आपल्या धर्माचा पालन करणारा. तो सर्वांना ऐकू येणारा, मित्र आहे, त्याचे यश प्रसिद्ध आहे. तो यज्ञस्थळी निष्कलंक आसनावर बसतो. आम्ही त्याला श्रद्धेने, यज्ञासाठी, सत्य मार्गावर पाठवतो. तो मातारिश्वानने दूरवरून मनुला आणलेला तेजस्वी देव आहे. तो वृषभ, पृथ्वीवर पुन्हा पुन्हा फिरतो, गर्जना करतो, शंभर डोळ्यांनी पाहतो, अरण्यात वेगाने धावतो. तो अग्नी उंच शिखरावर आपले आसन स्थापन करतो. तो अग्नी, या घराचा पुरोहित, यज्ञ व विधी आपल्या इच्छेने ओळखतो. तो सर्व प्राण्यांचे निरीक्षण करतो. तुपात समृद्ध असलेल्या यज्ञातून तो जन्मतो. त्याच्या इच्छेने लोक त्याच्या सामर्थ्यासाठी, अग्नीच्या मदतीसाठी, मरुतांसारख्या आनंदासाठी प्रयत्न करतात. तो खरोखरच योग्य दान, योग्य संपत्ती देतो. तो आपल्याला पाप, शाप, अपायापासून वाचवतो. तो सर्व सुख आपल्या उजव्या हातात ठेवतो. त्याची किर्ती कधीच कमी होत नाही. त्याच्यासाठी देवांमध्ये हविर्दान तयार केले जाते. जो योग्य कृती करतो, त्याच्यासाठी अग्नी मार्ग खुले करतो. अग्नी हा मानवांच्या सभा-संमेलनात सर्वांत कल्याणकारी आहे. तो यज्ञाचा अधिपती, प्रिय, लोकांचा स्वामी आहे. तो श्रद्धेने दिलेल्या आहुतीचे रक्षण करतो. तो आपल्याला वरुणाच्या बंधनातून वाचवतो. लोक अग्नीला पुरोहित, धनदाता, प्रिय, कर्तव्यदक्ष म्हणून शोधतात. देवांनी त्याला सर्वज्ञ, सर्वज्ञानी, पूजनीय पुरोहित, ऋषी म्हणून स्थापित केले आहे. इंद्रा, ज्या माणसाला तू ज्ञानप्राप्तीसाठी रथासारखे मार्गदर्शन करतोस, तो कितीही दूर असो, तू त्याला जवळ आणतोस, सुरक्षित ठेवतोस. तू मन आणि घोडा इच्छित ध्येयाकडे वळवतोस. ही दोषरहित, ज्ञानी वाणी आमची असो. हे इंद्रा, प्रत्येक युद्धात, कौशल्याने, लोक ज्यांना मदतीसाठी, विजयासाठी बोलावतात, त्यांना तू ऐक. जो वीरांबरोबर जिंकतो, ऋषींसह विजयी होतो, त्याला दैवत बक्षीस देतात. तू त्वचेला सामर्थ्याने भरतोस, एखाद्या मनुष्याला कीर्तीने वेढतोस, त्याचे रक्षण करतोस. इंद्रा, तुझ्यासाठी, रुद्रासाठी, मित्रासाठी, वरुणासाठी, आम्ही हे बोलतो. इंद्रा, तू आमचा मित्र, सर्वव्यापी, विजयी, युद्धात युक्त असो. आमची प्रार्थना तुझ्या मदतीसाठी असो. कोणताही शत्रू तुला जिंकू शकत नाही; तू प्रत्येक शत्रूला पराभूत करतोस. सर्वांत वेगवान, सामर्थ्यशाली, प्रखर प्रार्थनांनी, कोणतीही शत्रुत्व जिथे असेल तिथे नमव. पूर्वीप्रमाणे आम्हाला मार्गदर्शन कर. पूर्वजांचे दोष दूर कर. अग्ने, आमच्याकडे ये. आता मी इंद्रासाठी हे घोषित करतो—त्याच्या स्तुत्यांनी, जणू बाणासारख्या, दुष्टांचा संहार होतो. तो शत्रूंना शस्त्रांनी पराभूत करो, दुष्टांचा नाश करो. आम्ही पुरोहित, प्रेरितांनी, संपत्ती, भरपूर धन, तेजस्वी वीरशक्ती जिंकू. वाईट विचार असणाऱ्यांना चांगल्या सल्ल्याकडे वळवू. सत्य, तेजस्वी स्तोत्रांनी आम्ही इंद्राजवळ जाऊ. इंद्रा, आपल्या तेजस्वी सहाय्याने आम्हाला कीर्ती मिळवून दे. दुष्टांच्या सभा विखुरून टाक. जो अपाय करायला येतो, त्याचा नाश कर. शत्रू खाली पडू दे आणि पुन्हा उभा राहू नको. इंद्रा, अमोघ संपत्तीने, आमच्या पुढे मार्गदर्शन कर, सर्व अपाय दूर कर. दूर आणि जवळच्या मार्गावर आम्हाला साथ दे. सर्वत्र तुझ्या सहाय्याने आमचे रक्षण कर. इंद्रा, संपत्तीने तू बलाढ्यांना जिंकतोस. तूच मोठा मित्र, रक्षक आहेस. अमर, तू रथ चालवतोस. आमचा शत्रू, आमच्याशी असंबंधित, अपयशी होऊ दे. इंद्रा, चांगल्या स्तुतीने आमचे रक्षण कर, द्वेष करणाऱ्यांपासून वाचव. दुष्टांचा नाश कर, प्रेरितांचे रक्षण कर. सृष्टीकर्त्याने तुला दुष्टांचा संहारक म्हणून जन्म दिला आहे. इंद्रा, दूरवरून, थेट आमच्याकडे ये, जसा खरा स्वामी सभा-संमेलनात येतो, जसा सूर्य अस्ताला येतो. आम्ही तुला, सोमरसासह, बक्षिसासाठी बोलावतो. आम्ही पुत्राप्रमाणे तुझ्याकडे सामर्थ्यासाठी येतो. इंद्रा, सोमरस प्या, दगडांनी पिळलेला, पात्रात ओतलेला, तहानलेल्या वासराप्रमाणे. तुझ्या आनंदासाठी, सामर्थ्यासाठी, तुझ्या बळासाठी, तुझे तांबडे घोडे तुला घेऊन येवोत. इंद्राने आकाशातील लपलेले धन, सत्याचे गर्भ, शोधले. तो अंगेिरसांसारखा अंधकार दूर करतो. इंद्राने बंद खजिन्याचे दरवाजे उघडले. इंद्रा, वज्रधारी, लाकूड फाडणाऱ्यासारखा, सर्पवधासाठी प्रहार करतो. तो सामर्थ्याने वाढतो, झाड कापणाऱ्यासारखा, शत्रूंचा नाश करतो. इंद्रा, तू नद्या मुक्तपणे वाहू दिल्यास, त्या समुद्राकडे धावणाऱ्या रथांसारख्या जातात. तुझ्या मार्गदर्शनाने त्या एकत्र, अचूक ध्येयाकडे जातात, जणू मनू आणि सर्व लोकांसाठी गायी दूध देतात. अशा प्रकारे, या ऋचांमधून अग्नीची दिव्यता, त्याचे यज्ञातील स्थान, त्याचे रक्षण, आणि इंद्राची सामर्थ्य, विजय, रक्षण आणि कृपा यांचे सुंदर चित्र आपल्या समोर उभे राहते. यज्ञ, दान, प्रार्थना आणि देवांची कृपा यामुळे मानवाला संपत्ती, कीर्ती, रक्षण आणि विजय प्राप्त होतो—अशी या ऋचांची दिव्य कथा आहे.