पूर्वीच्या काळात ऋषी आणि यज्ञकर्ते आपल्या पूर्वजांच्या मार्गावर चालताना, त्यांनी त्यांच्या शक्तिशाली पितरांनी आखलेल्या मार्गाचा सन्मान राखावा, अशी प्रार्थना करीत होते. “आपण या रथाच्या लगामास कधीही सोडू नये, कारण इंद्र आणि अग्नी हे महान देवता, ज्यांच्यामुळे यज्ञ वेदीवर सोमरसाचा प्रवाह वाहतो, त्यांना आम्ही प्रसन्न करावे,” असे ते म्हणत. सोमरसाच्या द्रव्याने ओतप्रोत झालेली वेदी, आणि त्या वेदीच्या कुशीत ठेवलेले दगड, हे सर्व या देवतांच्या कृपेने पावन होतात. इंद्र आणि अग्नी यांच्या कृपेने दिव्य वेदीवर सोमरस पिळला जातो, आणि अश्विनीकुमार, आपल्या शुभ हस्तांनी आणि सुंदर करांनी, जलात मधुरता मिसळतात आणि वेगाने येऊन यज्ञात सहभागी होतात. इंद्र आणि अग्नी हे संपत्तीच्या विभागणीमध्ये, तसेच वृत्रासुराच्या वधात सर्वांत सामर्थ्यशाली म्हणून ओळखले जातात. म्हणून, त्या पवित्र कुशावर बसून, ते यज्ञात सोमरसाचा आस्वाद घेतात आणि लोकांमध्ये आनंद पसरवतात. हे इंद्र आणि अग्नी, तुम्ही युद्धांत लोकांसाठी तेजाने प्रकट होता, पृथ्वी आणि आकाश व्यापता, नद्या आणि पर्वतांमध्ये श्रेष्ठता गाठता आणि सर्व लोकांमध्ये महानता साधता. आम्हाला मार्गदर्शन द्या, आम्हाला शिकवा, आणि तुमच्या वज्राच्या शक्तीने आम्हाला रक्षण करा. हे सूर्यदेवा, तुमच्या किरणांनी आमच्या पितरांनी तुमच्याशी आपुलकी साधली, तसे आम्हालाही ती प्राप्त होऊ द्या. हे नगरांचा नाश करणारे, हे वज्रधारी इंद्र आणि अग्नी, आम्हाला युद्धात रक्षण करा आणि आम्हाला शिकवा. मित्र, वरुण, अदिती, नदी, पृथ्वी आणि आकाश यांनी आम्हाला कधीही हानी पोहोचवू नये, अशी प्रार्थना करण्यात येते. माझी प्रार्थना पुन्हा पुन्हा माझे रक्षण करते; मधुर विचारांनी यज्ञाचा स्तोत्र गाऊन देवतांना तृप्त करण्याचा प्रयत्न केला जातो. हा सर्व देवतांसाठी एक महासागर आहे; रिभू देवांनो, ‘स्वाहा’ उच्चारासह केलेल्या या यज्ञाने तृप्त व्हा. कधी कधी, जेव्हा लोक संपत्तीचा उपभोग घ्यायला इच्छितात, तेव्हा माझ्या काही जलधारा इतरत्र वळतात. हे सुदान्व नावाच्या रिभूहो, तुमच्या महानतेने, सवितृच्या उपासकाच्या घरी या. सवितृ देव तुम्हाला अमरत्व देवो, जे तुम्ही लपवले होते ते उघड केले; एकच देवतेचे प्याले तुम्ही चार बनवलेत, ही तुमची अद्भुत किमया. मर्त्य असूनही, आपल्या कौशल्याने आणि वेगाने, सुदान्व वंशाच्या रिभूंनी अमरत्व प्राप्त केले. त्यांनी सूर्याच्या तेजाने वर्षभर विचार करून एकमेकांना प्रश्न विचारले. शेतासारखे त्यांनी मोजमाप केले, एकच पात्र चार बनवले, आणि अमरांमध्ये प्रसिद्धी मिळवली. आपला विचार आम्ही शुद्ध तुपासारखा लोकांमध्ये अर्पण करतो, ज्ञानाने युक्त होऊन. तुम्ही, रिभूहो, पित्याच्या वेगाने आकाशमार्गाने सामर्थ्याचा पुरस्कार मिळवला. रिभू देव इंद्र नाही, पण नव्या सामर्थ्याने युक्त आहे; रिभू संपत्ती आणि बक्षिसे देतो. देवहो, तुमच्या मदतीने आम्ही सोमरस पिळणाऱ्यांच्या स्पर्धेच्या दिवशी विजयी राहू. रिभूंनी गायीच्या कातड्यापासून पुन्हा गाय तयार केली, आणि वासरासह आईचे पुनःसर्जन केले; आपल्या कौशल्याने सुदान्व वंशीय रिभूंनी पालकांना पुन्हा तरुण केले. रिभूहो, आम्हाला संपत्ती मिळवून द्या; इंद्रालाही तुमचे अद्भुत दान दिसले आहे. मित्र, वरुण, अदिती, नदी, पृथ्वी आणि आकाश यांनी आम्हाला कधीही हानी पोहोचवू नये. रिभूंनी कौशल्याने सुंदर रथ तयार केला, बलशाली घोडे बनवले, आणि आपल्या पित्यांसाठी तरुणपण दिले; वासरासाठी आई आणि पृथ्वी पुन्हा निर्माण केली. यज्ञासाठी, रिभूंना बुद्धी, कौशल्य आणि संतानाच्या समृद्धीसह बोलवा; आम्हाला सामर्थ्यासाठी अन्न आणि विवेक मिळू दे, जेणेकरून आम्ही बलाढ्य लोकांमध्ये राहू. तुमच्या शक्तीने आम्हाला बळ मिळू दे. रिभूंनो, आमच्या रथासाठी, आमच्या प्रवासासाठी, समृद्धी निर्माण करा; आम्हाला सर्वत्र विजय मिळवणारी समृद्धी द्या. मी रिभूंच्या अधिपती इंद्राचे आवाहन करतो, रिभू आणि मरुतांचे आवाहन करतो, जेणेकरून सोमरसाचा आनंद मिळावा. मित्र, वरुण आणि अश्विनीकुमार आम्हाला समृद्धीसाठी आणि विजयी विचारांसाठी प्रेरणा देवोत. रिभूंनी आमच्या वाहकासाठी समृद्धी एकत्रित करावी; विजयाचे ध्वज आमच्याकडे आणावेत. मित्र, वरुण, अदिती, नदी, पृथ्वी आणि आकाश यांनी ती समृद्धी कधीही कमी करू नये. आकाश आणि पृथ्वी या प्राचीन देवतांना, अग्नीला, आणि त्याच्या उष्णतेला, तेजाला मी आठवतो. अश्विनीकुमार, ज्यांच्या सहाय्याने तुम्ही श्रमिकाला प्रेरित करता, त्या सहाय्याने आमच्याकडे या. दातृत्वात उदार अश्विनीकुमारांनी, आपल्या रथाला सुसज्ज केले, जसे सल्ल्यासाठी शब्द सज्ज करतात. प्रवासासाठी विचारांना बळ देणाऱ्या सहाय्याने, अश्विनीकुमार, आमच्याकडे या. त्या दिव्य आज्ञेने, तुम्ही अमरत्वाच्या मोजमापाने लोकांवर राज्य करता; ज्या सहाय्याने तुम्ही गायी आणि घोड्यांना पोसता, त्या सहाय्याने, अश्विनीकुमार, या. परिज्मा आपल्या पुत्राच्या मोजमापाने शोभायमान झाला, त्रिमंतुर विवेकी झाला—त्या सहाय्याने, अश्विनीकुमार, या. तुम्ही रेब्हाला पाण्यातून बाहेर काढून सूर्यदर्शन घडवले, कण्वाला तेज मिळवण्यासाठी वाचवले—त्या सहाय्याने, या. अंटकाला संकटातून, भुज्युला संकटात मदत केली, कर्कंधू आणि वय्याला बळ दिले—त्या सहाय्याने, या. शुचंती, अत्रीसाठी श्रीमंत आणि प्रशंसित अशा व्यक्तीचे रक्षण केले, प्रिश्णिगु आणि पुरुकुत्साचे रक्षण केले—त्या सहाय्याने, या. परावृजाला परत आणले, प्रांध आणि श्रोनाला दृष्टी दिली, वर्तिकेला मुक्त केले—त्या सहाय्याने, या. मधुर नदी वाहू दिली, वसिष्ठाला अमरत्व दिले, कुत्साचे रक्षण केले—त्या सहाय्याने, या. विष्पलाला, श्रीमंत अथर्वणाला शर्यतीत हजारो दान दिले, वशा घोडेस्वाराचे रक्षण केले—त्या सहाय्याने, या. उशिजा व्यापाऱ्यासाठी मधुर पात्र ओतले, दीर्घश्रवसासाठी, कक्षिवंत गायकाचे रक्षण केले—त्या सहाय्याने, या. रसानदी दूधाने भरली, अनश्वाच्या रथाचा विजय केला, त्रिशोकाने गायी उचलल्या—त्या सहाय्याने, या. दूरवर सूर्याला वेढले, मंधाता राजाचे रक्षण केले, ऋषी भरद्वाजाचे रक्षण केले—त्या सहाय्याने, या. महामतिथिग्व, कशोजुव, दिवोदास यांचे शंबराच्या वधात रक्षण केले, पुर्भिद त्रसदस्यूचे रक्षण केले—त्या सहाय्याने, या. नम्र, स्तोत्र गाणारे, धनाची इच्छा करणारे, घोड्याची किंवा विस्तृत भूमीची इच्छा करणारे—सर्वांवर अश्विनीकुमारांनी आपले सहाय्य केले. शयव, अत्रेय, मनु, शरीराज, स्युमरश्मी—या सर्वांना सहाय्य केले. अग्नी गर्भातून प्रज्वलित झाला, शर्यताला मोठ्या संपत्तीत रक्षण केले—त्या सहाय्याने, या. अंगिरसांना मनाने मार्गदर्शन केले, गायींच्या गुहेत श्रेष्ठ स्थान गाठले, मनु वीराला पोषणासह आणले—त्या सहाय्याने, या. पत्नी मिळवून दिल्या, अरुणीला शिकवले, सुदासला सौभाग्य दिले—त्या सहाय्याने, या. शांतती, भक्त दाता, भुज्यु, अध्रिगु, ओम्य, सुभर, ऋतस्तुभ—या सर्वांना सहाय्य दिले. अशा प्रकारे, या ऋग्वेदातील स्तोत्रांमध्ये, ऋषी, देवतांचे गुणगान करतात, त्यांच्या कृपेने यज्ञ सफल होतो, आणि सर्व लोक, देवांच्या सहाय्याने, समृद्ध, सुरक्षित आणि आनंदी जीवन जगतात.