അക്ഷണ്വന്തഃ കര്ണവന്തഃ സഖായോ മനോജവേഷ്വസമാ ബഭൂവുഃ । ആദഘ്നാസ ഉപകക്ഷാസ ഉ ത്വേ ഹ്രദാ ഇവ സ്നാത്വാ ഉ ത്വേ ദദൃശ്രേ
കണ്ണും ചെവിയും ഉള്ള സുഹൃത്തുക്കൾ മനസ്സിന്റെ വേഗത്തിൽ തമ്മിൽ വ്യത്യാസപ്പെട്ടു. ചിലർ കുളിച്ചിറങ്ങിയവരെപ്പോലെ അടുത്ത് തോന്നി; മറ്റുള്ളവർ കുളത്തിനരികിലിരിക്കുന്നവരെപ്പോലെ ദൂരെയായി.
ഹൃദാ തഷ്ടേഷു മനസോ ജവേഷു യദ്ബ്രാഹ്മണാഃ സംയജന്തേ സഖായഃ । അത്രാഹ ത്വം വി ജഹുര്വേദ്യാഭിരോഹബ്രഹ്മാണോ വി ചരന്ത്യു ത്വേ
ഹൃദയത്തിൽ രൂപംകൊണ്ടു മനസ്സിന്റെ വേഗത്തിൽ കൂട്ടുകാർ ഒന്നിക്കുന്നു; അപ്പോൾ ബ്രാഹ്മണന്മാർ അറിവോടെ വേർപിരിയുന്നു; അവർ നിന്റെ ഇടയിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നു.
ഇമേ യേ നാര്വാങ്ന പരശ്ചരന്തി ന ബ്രാഹ്മണാസോ ന സുതേകരാസഃ । ത ഏതേ വാചമഭിപദ്യ പാപയാ സിരീസ്തന്ത്രം തന്വതേ അപ്രജജ്ഞയഃ
ഇവരിൽ ആരും അടുത്ത് വരുകയുമില്ല, ദൂരെയാകുകയുമില്ല; ഇവർ ബ്രാഹ്മണന്മാരുമല്ല, സോമം ഉണ്ടാക്കുന്നവരുമല്ല. ഇവർ ദുഷ്പ്രവൃത്തിയോടെ വാക്കിനരികിൽ എത്തി, അജ്ഞാനത്തിൽ പിഴവുകളുടെ വലയുണ്ടാക്കുന്നു.
സര്വേ നന്ദന്തി യശസാഗതേന സഭാസാഹേന സഖ്യാ സഖായഃ । കില്ബിഷസ്പൃത്പിതുഷണിര്ഹ്യേഷാമരം ഹിതോ ഭവതി വാജിനായ
പ്രശസ്തി ലഭിച്ചപ്പോൾ എല്ലാവരും സന്തോഷിക്കുന്നു; കൂട്ടുകാരോടൊപ്പം കൂട്ടുകാർ സഭയിൽ ആഹ്ലാദിക്കുന്നു. പാപം നീക്കി പോഷിപ്പിക്കുന്നവർക്കു, മത്സരത്തിൽ അമരമായ ലാഭം ലഭിക്കുന്നു.
ഋചാം ത്വഃ പോഷമാസ്തേ പുപുഷ്വാന്ഗായത്രം ത്വോ ഗായതി ശക്വരീഷു । ബ്രഹ്മാ ത്വോ വദതി ജാതവിദ്യാം യജ്ഞസ്യ മാത്രാം വി മിമീത ഉ ത്വഃ
നീ ഋചകൾ വളർത്തി പോഷിപ്പിച്ചു; ശക്വരീ ശ്ലോകങ്ങളിൽ ഗായത്രിയെ പാടുന്നു. ബ്രാഹ്മണൻ ജനനവിദ്യ സംസാരിക്കുന്നു; നീ യാഗത്തിന്റെ ചന്ദസ്സുകൾ അളക്കുന്നു.
ദേവാനാം നു വയം ജാനാ പ്ര വോചാമ വിപന്യയാ । ഉക്ഥേഷു ശസ്യമാനേഷു യഃ പശ്യാദുത്തരേ യുഗേ
ദൈവങ്ങളുടെ ഉത്ഭവം നാം മനസ്സിലാക്കി, വിവേകത്തോടെ പ്രഖ്യാപിക്കാം. പ്രസംസിക്കപ്പെടുന്ന ഈ ശ്ലോകങ്ങളിൽ, പിന്നീട് ആരെങ്കിലും കാണുന്നവനാണ് അതറിയുക.
ബ്രഹ്മണസ്പതിരേതാ സം കര്മാര ഇവാധമത് । ദേവാനാം പൂര്വ്യേ യുഗേഽസതഃ സദജായത
ബ്രഹ്മണസ്പതി ഇവയെ ഉരുക്കുകാരൻപോലെ രൂപപ്പെടുത്തി. ദൈവങ്ങളുടെ ആദ്യകാലത്ത്, ഇല്ലാത്തതിൽ നിന്ന് ഉള്ളത് ജനിച്ചു.
ദേവാനാം യുഗേ പ്രഥമേഽസതഃ സദജായത । തദാശാ അന്വജായന്ത തദുത്താനപദസ്പരി
ദൈവങ്ങളുടെ ആദ്യയുഗത്തിൽ ഇല്ലാത്തതിൽ നിന്ന് ഉള്ളത് ജനിച്ചു. അതിനുശേഷം ദിക്കുകൾ ജനിച്ചു; പിന്നെ ഉയർന്ന ആകാശം വ്യാപിച്ചു.
ഭൂര്ജജ്ഞ ഉത്താനപദോ ഭുവ ആശാ അജായന്ത । അദിതേര്ദക്ഷോ അജായത ദക്ഷാദ്വദിതിഃ പരി
ഉയർന്ന ആകാശത്തിൽ നിന്ന് ഭൂമി ജനിച്ചു; ദിക്കുകളും ജനിച്ചു. അദിതിയിൽ നിന്ന് ദക്ഷൻ ജനിച്ചു; ദക്ഷനിൽ നിന്ന് അദിതി വ്യാപിച്ചു.
അദിതിര്ഹ്യജനിഷ്ട ദക്ഷ യാ ദുഹിതാ തവ । താം ദേവാ അന്വജായന്ത ഭദ്രാ അമൃതബന്ധവഃ
അദിതി ജനിച്ചു; ദക്ഷൻ, അവളുടെ മകളായവളാണ്. ദേവന്മാർ അവളിൽ നിന്ന് ജനിച്ചു; അവർ ഭാഗ്യവാനും അമൃതബന്ധുക്കളുമാണ്.
യദ്ദേവാ അദഃ സലിലേ സുസംരബ്ധാ അതിഷ്ഠത । അത്രാ വോ നൃത്യതാമിവ തീവ്രോ രേണുരപായത
ദേവന്മാർ ആഴത്തിലുള്ള വെള്ളത്തിൽ നിലകൊണ്ടപ്പോൾ, അവർ നൃത്തം ചെയ്യുന്നതുപോലെ കനത്ത പൊടി അകറ്റപ്പെട്ടു.
യദ്ദേവാ യതയോ യഥാ ഭുവനാന്യപിന്വത । അത്രാ സമുദ്ര ആ ഗൂള്ഹമാ സൂര്യമജഭര്തന
ദേവന്മാർ, യതികൾ, ലോകങ്ങൾ നിറച്ചപ്പോൾ, അപ്പോൾ സമുദ്രത്തിൽ മറഞ്ഞ സൂര്യനെ നിങ്ങൾ എടുത്തു കൊണ്ടുപോയി.
അഷ്ടൌ പുത്രാസോ അദിതേര്യേ ജാതാസ്തന്വസ്പരി । ദേവാഁ ഉപ പ്രൈത്സപ്തഭിഃ പരാ മാര്താണ്ഡമാസ്യത്
അദിതിയുടെ എട്ട് പുത്രന്മാർ അവളുടെ ശരീരത്തിൽ നിന്ന് ജനിച്ചു. ദേവന്മാർ ഏഴുപേരുമായി പോയി; അവർ മാർതാണ്ഡനെ വിട്ടുകളഞ്ഞു.
സപ്തഭിഃ പുത്രൈരദിതിരുപ പ്രൈത്പൂര്വ്യം യുഗമ് । പ്രജായൈ മൃത്യവേ ത്വത്പുനര്മാര്താണ്ഡമാഭരത്
ഏഴു പുത്രന്മാരോടൊപ്പം അദിതി പഴയ യുഗത്തിലേക്ക് പോയി. സന്തതിക്കും മരണത്തിനും വേണ്ടി, അവൾ മാർതാണ്ഡനെ വീണ്ടും കൊണ്ടുവന്നു.
ജനിഷ്ഠാ ഉഗ്രഃ സഹസേ തുരായ മന്ദ്ര ഓജിഷ്ഠോ ബഹുലാഭിമാനഃ । അവര്ധന്നിന്ദ്രം മരുതശ്ചിദത്ര മാതാ യദ്വീരം ദധനദ്ധനിഷ്ഠാ
ശക്തിക്കും വീര്യത്തിനും ഉഗ്രനും മഹാബലശാലിയും സന്തോഷകരനും അഭിമാനമുള്ളവനും ജനിച്ചു. ഇവിടെയെത്തി മരുതുകൾ ഇന്ദ്രനെ വളർത്തി, അമ്മ വീരനെ ഗർഭത്തിൽ ധരിച്ചപ്പോൾ.
ദ്രുഹോ നിഷത്താ പൃശനീ ചിദേവൈഃ പുരൂ ശംസേന വാവൃധുഷ്ട ഇന്ദ്രമ് । അഭീവൃതേവ താ മഹാപദേന ധ്വാന്താത്പ്രപിത്വാദുദരന്ത ഗര്ഭാഃ
കപടതയോടെ ഒളിച്ചിരിക്കുന്നവരും, പലവിധ വഞ്ചനാപരമായ ഉപായങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചവരും, ഇന്ദ്രനെ അനേകം പ്രാർത്ഥനകളാൽ വലുതായി വാഴ്ത്തി ശക്തരായി. എന്നാൽ, പ്രസവവേദനയിലായ സ്ത്രീപോലെ, ഇന്ദ്രന്റെ മഹത്തായ കാൽവെയ്പ്പിലൂടെ അവർ ഇരുണ്ടതിൽ നിന്ന് മോചിതരായി, അവരുടെ സന്തതികൾ ഗർഭത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തുവരുന്നു.
ഋഷ്വാ തേ പാദാ പ്ര യജ്ജിഗാസ്യവര്ധന്വാജാ ഉത യേ ചിദത്ര । ത്വമിന്ദ്ര സാലാവൃകാന്സഹസ്രമാസന്ദധിഷേ അശ്വിനാ വവൃത്യാഃ
നീ വിജയത്തിനായി പുറപ്പെടുമ്പോൾ, നിന്റെ കാൽവയ്പ്പ് ഉന്നതമാണ്; ഇവിടെ ശക്തരായവരും വളരുന്നു. ഇന്ദ്രാ, നീ ആയിരം സാലാവൃകന്മാരെ അശ്വിനികളോടൊപ്പം ചേർന്ന് കീഴടക്കി, ശക്തിയിൽ വളർന്നു.
സമനാ തൂര്ണിരുപ യാസി യജ്ഞമാ നാസത്യാ സഖ്യായ വക്ഷി । വസാവ്യാമിന്ദ്ര ധാരയഃ സഹസ്രാശ്വിനാ ശൂര ദദതുര്മഘാനി
ഒരേ മനസ്സോടെ നീ യാഗത്തിലേക്ക് വേഗത്തിൽ എത്തുന്നു, അശ്വിനികളെ സുഹൃത്തുകളായി കൂട്ടിക്കൊണ്ടു പോവുന്നു. രണ്ടു കലശങ്ങളിൽ, ഇന്ദ്രാ, നീ ആയിരം സമ്പത്ത് നിലനിർത്തുന്നു; വീരമായ അശ്വിനികൾ വലിയ ദാനങ്ങൾ നൽകി.
മന്ദമാന ഋതാദധി പ്രജായൈ സഖിഭിരിന്ദ്ര ഇഷിരേഭിരര്ഥമ് । ആഭിര്ഹി മായാ ഉപ ദസ്യുമാഗാന്മിഹഃ പ്ര തമ്രാ അവപത്തമാംസി
സത്യത്തിൽ ആനന്ദിച്ചു, സന്തതിക്കായി, സുഹൃത്തുക്കളോടൊപ്പം, ഇന്ദ്രാ, നീ ആഗ്രഹിച്ച ലക്ഷ്യം തേടി. ഈ ശക്തികളാൽ നീ ദസ്യുവിനെ സമീപിച്ചു, നിന്റെ മായയാൽ ചുവന്ന മൂടലുകൾ തടസ്സങ്ങളിൽ നിന്ന് അകറ്റപ്പെട്ടു.
സനാമാനാ ചിദ്ധ്വസയോ ന്യസ്മാ അവാഹന്നിന്ദ്ര ഉഷസോ യഥാനഃ । ഋഷ്വൈരഗച്ഛഃ സഖിഭിര്നികാമൈഃ സാകം പ്രതിഷ്ഠാ ഹൃദ്യാ ജഘന്ഥ
പഴയ പേരുള്ളവരെയും, അവിടെയുള്ളവരെയും, ഇന്ദ്രാ, നീ ഉദയകാലം അകറ്റുന്നതുപോലെ കീഴടക്കി. കവി സുഹൃത്തുക്കളോടും ഉത്സാഹത്തോടും കൂടി നീ മുന്നോട്ട് പോയി, അവരോടൊപ്പം ശത്രുവിനെ തോൽപ്പിച്ചു.
ത്വം ജഘന്ഥ നമുചിം മഖസ്യും ദാസം കൃണ്വാന ഋഷയേ വിമായമ് । ത്വം ചകര്ഥ മനവേ സ്യോനാന്പഥോ ദേവത്രാഞ്ജസേവ യാനാന്
നമുചിയെയും മഖസ്യുവിനെയും, കപടതയാൽ കവിചെയ്ത ദാസനെ, നീ കീഴടക്കി. മനുവിന് ഇന്ദ്രാ, ദൈവമേ, നീ സുഖകരമായ വഴികൾ ഒരുക്കി, രഥങ്ങൾക്കായി വഴികൾ സുതാര്യമാക്കുന്നതുപോലെ.
ത്വമേതാനി പപ്രിഷേ വി നാമേശാന ഇന്ദ്ര ദധിഷേ ഗഭസ്തൌ । അനു ത്വാ ദേവാഃ ശവസാ മദന്ത്യുപരിബുധ്നാന്വനിനശ്ചകര്ഥ
ഇന്ദ്രാ, നാമത്തിലും ശക്തിയിലും നീ ഇവരെ മറികടന്നു, ആധിപത്യം നിന്റെ കൈവശമാക്കി. ദേവന്മാർ നിന്റെ ശക്തിയിൽ ആനന്ദിക്കുന്നു, നീ ആഴത്തിലുള്ള കാടുകൾ കീഴടക്കി.
ചക്രം യദസ്യാപ്സ്വാ നിഷത്തമുതോ തദസ്മൈ മധ്വിച്ചച്ഛദ്യാത് । പൃഥിവ്യാമതിഷിതം യദൂധഃ പയോ ഗോഷ്വദധാ ഓഷധീഷു
അവന്റെ ചക്രം വെള്ളത്തിൽ സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ, അവനു തേൻപോലുള്ള മൂടൽ വിരിച്ചു. ഭൂമിയിൽ ഉറപ്പുള്ളതും, പശുക്കളിൽ ഉള്ള പാൽപോലുള്ളതും, നീ ഔഷധികളിൽ വെച്ചു.
അശ്വാദിയായേതി യദ്വദന്ത്യോജസോ ജാതമുത മന്യ ഏനമ് । മന്യോരിയായ ഹര്മ്യേഷു തസ്ഥൌ യതഃ പ്രജജ്ഞ ഇന്ദ്രോ അസ്യ വേദ
അവൻ കുതിരയിൽ നിന്നു വന്നു, അല്ലെങ്കിൽ ശക്തിയിൽ ജനിച്ചു എന്ന് ചിലർ പറയുന്നു; ചിലർ ഇങ്ങനെ കരുതുന്നു. കോപം പുറത്ത് വന്നു വീടുകളിൽ നിന്നു നിന്നു, അവിടെ നിന്നാണ് ഇന്ദ്രൻ ജനിച്ച് തന്റെ ഉത്ഭവം അറിഞ്ഞത്.
വയഃ സുപര്ണാ ഉപ സേദുരിന്ദ്രം പ്രിയമേധാ ഋഷയോ നാധമാനാഃ । അപ ധ്വാന്തമൂര്ണുഹി പൂര്ധി ചക്ഷുര്മുമുഗ്ധ്യസ്മാന്നിധയേവ ബദ്ധാന്
പക്ഷികൾ പോലുള്ള സുന്ദരപക്ഷികളും, ഉത്തമചിന്തയുള്ള കവിചന്മാരും, ഭക്തിയിൽ തളരാതെ ഇന്ദ്രനെ സമീപിച്ചു. ഇരുണ്ടതിനെ നീക്കംചെയ്യുക, ഞങ്ങൾക്ക് കാഴ്ച നൽകുക, നിധിയിൽ കെട്ടിയിരിക്കുന്നവരെ അഴിച്ചുവിടുന്നതുപോലെ ഞങ്ങളെ മോചിപ്പിക്കുക.
വസൂനാം വാ ചര്കൃഷ ഇയക്ഷന്ധിയാ വാ യജ്ഞൈര്വാ രോദസ്യോഃ । അര്വന്തോ വാ യേ രയിമന്തഃ സാതൌ വനും വാ യേ സുശ്രുണം സുശ്രുതോ ധുഃ
സമ്പത്തിനെ ഞാൻ വാഴ്ത്തുകയോ, ചിന്തയാൽ അന്വേഷിക്കുകയോ, യാഗങ്ങളാൽ ആകാശവും ഭൂമിയും ആഹ്വാനിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നു. സമരത്തിൽ സമ്പത്തുള്ളവരെയോ, ശ്രവ്യരായവരെയോ, ദാനത്തിൽ പ്രശസ്തരായവരെയോ ഞാൻ വിളിക്കുന്നു.
ഹവ ഏഷാമസുരോ നക്ഷത ദ്യാം ശ്രവസ്യതാ മനസാ നിംസത ക്ഷാമ് । ചക്ഷാണാ യത്ര സുവിതായ ദേവാ ദ്യൌര്ന വാരേഭിഃ കൃണവന്ത സ്വൈഃ
അവരിൽ ശക്തനായവൻ ആകാശത്തെ ആഹ്വാനിക്കുന്നു, മഹത്വമുള്ള മനസ്സോടെ ഭൂമിയെ സമീപിക്കുന്നു. ദേവന്മാർ കാണുന്നിടത്ത്, ക്ഷേമത്തിനായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു; ആകാശം സ്വന്തം ശക്തിയാൽ സ്ഥലം ഒരുക്കുന്നു.
ഇയമേഷാമമൃതാനാം ഗീഃ സര്വതാതാ യേ കൃപണന്ത രത്നമ് । ധിയം ച യജ്ഞം ച സാധന്തസ്തേ നോ ധാന്തു വസവ്യമസാമി
അമരന്മാർക്കായാണ് ഈ ഗാനം, ദയയുള്ളവർക്കു സമ്പത്ത് നൽകുന്നവർക്കായി. ചിന്തയും യാഗവും പൂർത്തിയാക്കുന്ന അവർ, വാസുക്കളുടെ സമ്പത്ത് വൈകാതെ ഞങ്ങൾക്ക് നൽകട്ടെ.
ആ തത്ത ഇന്ദ്രായവഃ പനന്താഭി യ ഊര്വം ഗോമന്തം തിതൃത്സാന് । സകൃത്സ്വം യേ പുരുപുത്രാം മഹീം സഹസ്രധാരാം ബൃഹതീം ദുദുക്ഷന്
അവിടേക്കാണ് ഇന്ദ്രന്റെ പുത്രന്മാർ ശ്രമിക്കുന്നത്, വിശാലവും പശുക്കളാൽ സമ്പന്നവുമായ പ്രദേശം കടക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു. ഒരുമിച്ച്, അനേകം പുത്രന്മാർ, ആയിരം പ്രവാഹങ്ങളുള്ള മഹത്തായ ദുധൂക്ഷി ദുധൂക്ഷിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നു.
ശചീവ ഇന്ദ്രമവസേ കൃണുധ്വമനാനതം ദമയന്തം പൃതന്യൂന് । ഋഭുക്ഷണം മഘവാനം സുവൃക്തിം ഭര്താ യോ വജ്രം നര്യം പുരുക്ഷുഃ
ശചിപോലെ, ഇന്ദ്രനെ സഹായിയായി സ്വീകരിക്കുക; കീഴടക്കാനാവാത്തവൻ, യുദ്ധത്തിൽ ശത്രുക്കളെ കീഴടക്കുന്നവൻ. ധനവാനായ, വലിയ ദാനങ്ങൾ നൽകുന്ന, നല്ലവാക്കുകളിൽ വാഴ്ത്തപ്പെടുന്ന മഘവാൻ, ശക്തമായ വജ്രം കൈവശമുള്ളവൻ.