വി പൃക്ഷോ അഗ്നേ മഘവാനോ അശ്യുര്വി സൂരയോ ദദതോ വിശ്വമായുഃ । സനേമ വാജം സമിഥേഷ്വര്യോ ഭാഗം ദേവേഷു ശ്രവസേ ദധാനാഃ
അഗ്നേ, ധനികന്മാര് അവരുടെ ദാനങ്ങള് വ്യാപിപ്പിച്ചു. ജ്ഞാനികള് ജീവനെ പങ്കിട്ടു. ദേവന്മാരില് പ്രശസ്തി നേടാന് ഞങ്ങള് സമവായത്തില് വിജയവും, ഞങ്ങളുടെ ഭാഗവും സമര്പ്പിക്കട്ടെ.
ഋതസ്യ ഹി ധേനവോ വാവശാനാഃ സ്മദൂധ്നീഃ പീപയന്ത ദ്യുഭക്താഃ । പരാവതഃ സുമതിം ഭിക്ഷമാണാ വി സിന്ധവഃ സമയാ സസ്രുരദ്രിമ്
സത്യത്തിന്റെ പശുക്കള് ഉത്സാഹത്തോടെ പാല് നിറഞ്ഞ മുലകൊണ്ടു ഞങ്ങളെ പോഷിപ്പിക്കുന്നു, വെളിച്ചം പങ്കുവെക്കുന്നു. ദൂരത്ത് നിന്ന് നല്ല മനസ്സു തേടി, നദികള് പാറ പൊട്ടിച്ചുപോലെയാണ് അവ ഒരുമിച്ചു ഒഴുകുന്നത്.
ത്വേ അഗ്നേ സുമതിം ഭിക്ഷമാണാ ദിവി ശ്രവോ ദധിരേ യജ്ഞിയാസഃ । നക്താ ച ചക്രുരുഷസാ വിരൂപേ കൃഷ്ണം ച വര്ണമരുണം ച സം ധുഃ
അഗ്നേ, നിന്നുടെ അനുഗ്രഹം തേടുന്നവര് സ്വര്ഗത്തില് പ്രശസ്തി നേടി. രാത്രി, പ്രഭാതം എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്തമായ രൂപങ്ങളുള്ളവ, കറുപ്പ് നിറവും ചുവപ്പ് നിറവും ചേര്ത്തിരിക്കുന്നു.
യാന്രായേ മര്താന്സുഷൂദോ അഗ്നേ തേ സ്യാമ മഘവാനോ വയം ച । ഛായേവ വിശ്വം ഭുവനം സിസക്ഷ്യാപപ്രിവാന്രോദസീ അന്തരിക്ഷമ്
അഗ്നേ, നീ സന്തോഷത്തോടെ സമ്പത്ത് നല്കുന്ന മനുഷ്യരില് ഞങ്ങളും ഉള്പ്പെടട്ടെ. നിഴലുപോലെ നീ ഭൂമിയെയും ആകാശത്തെയും അന്തരീക്ഷത്തെയും സംരക്ഷിക്കണം.
അര്വദ്ഭിരഗ്നേ അര്വതോ നൃഭിര്നൄന്വീരൈര്വീരാന്വനുയാമാ ത്വോതാഃ । ഈശാനാസഃ പിതൃവിത്തസ്യ രായോ വി സൂരയഃ ശതഹിമാ നോ അശ്യുഃ
അഗ്നേ, കുതിരകളോടെ കുതിരകളെ, മനുഷ്യരോടെ മനുഷ്യരെ, വീരരോടെ വീരരെ ജയിക്കട്ടെ. പിതാക്കളുടെ സമ്പത്തിന്റെ ഉടമകളായി ഞങ്ങള് വേഗത്തില് സമ്പത്ത് നേടട്ടെ. ജ്ഞാനികള്ക്ക് നൂറിരട്ടി സമ്പത്ത് ലഭിക്കട്ടെ.
ഏതാ തേ അഗ്ന ഉചഥാനി വേധോ ജുഷ്ടാനി സന്തു മനസേ ഹൃദേ ച । ശകേമ രായഃ സുധുരോ യമം തേഽധി ശ്രവോ ദേവഭക്തം ദധാനാഃ
അഗ്നേ, ജ്ഞാനവാനേ, ഈ സ്തുതികള് നിന്റെ മനസ്സിനും ഹൃദയത്തിനും പ്രിയമായിരിക്കട്ടെ. ദൈവികമായ കീര്ത്തി വഹിച്ച് ഞങ്ങള് ദീര്ഘകാലം സമ്പത്ത് നേടട്ടെ, ദേവന്മാരുടെ അനുഗ്രഹത്തോടെ.
ഉപപ്രയന്തോ അധ്വരം മന്ത്രം വോചേമാഗ്നയേ । ആരേ അസ്മേ ച ശൃണ്വതേ
യാഗത്തിന് സമീപിക്കുമ്പോള് അഗ്നിയെ ഉദ്ദേശിച്ച് മന്ത്രം ഉച്ചരിക്കാം. ദൂരത്ത് നിന്ന് കേള്ക്കുന്നവനും ഞങ്ങള്ക്കും വേണ്ടി.
യഃ സ്നീഹിതീഷു പൂര്വ്യഃ സംജഗ്മാനാസു കൃഷ്ടിഷു । അരക്ഷദ്ദാശുഷേ ഗയമ്
സുഹൃത്തുക്കളില് പുരാതനനായവന്, ജനങ്ങളില് എത്തി, ആരാധകന്റെ ജീവന് സംരക്ഷിച്ചു.
ഉത ബ്രുവന്തു ജന്തവ ഉദഗ്നിര്വൃത്രഹാജനി । ധനംജയോ രണേരണേ
സകല ജന്തുക്കളും പറയും: വൃത്രനെ സംഹരിച്ച അഗ്നി ജനിച്ചു, യുദ്ധത്തില് യുദ്ധം വിജയിച്ചവന് സമ്പത്ത് നേടുന്നു.
യസ്യ ദൂതോ അസി ക്ഷയേ വേഷി ഹവ്യാനി വീതയേ । ദസ്മത്കൃണോഷ്യധ്വരമ്
ആവാസത്തില് നീ ദൂതനാകുമ്പോള് അവന്റെ ഹോമങ്ങള് സമൃദ്ധിക്കായി കൊണ്ടുവരുന്നു. ഞങ്ങള്ക്കായി യാഗം നടത്തുന്നു.
തമിത്സുഹവ്യമങ്ഗിരഃ സുദേവം സഹസോ യഹോ । ജനാ ആഹുഃ സുബര്ഹിഷമ്
അംഗിരസുകള് എളുപ്പത്തില് വിളിക്കാവുന്നവനെയും, നല്ല ദൈവത്തെയും, ശക്തിയുള്ളവനെയും, മനോഹരമായ ഇരിപ്പിടമുള്ളവനെയുമാണ് ജനങ്ങള് വിളിക്കുന്നത്.
ആ ച വഹാസി താഁ ഇഹ ദേവാഁ ഉപ പ്രശസ്തയേ । ഹവ്യാ സുശ്ചന്ദ്ര വീതയേ
നീ ദേവന്മാരെ ഇവിടെ വന്ന് പ്രശംസയ്ക്കായി കൊണ്ടുവരുന്നു, പ്രകാശമുള്ളവനേ, സമൃദ്ധിക്കായി ഹോമങ്ങള് സമര്പ്പിക്കുന്നു.
ന യോരുപബ്ദിരശ്വ്യഃ ശൃണ്വേ രഥസ്യ കച്ചന । യദഗ്നേ യാസി ദൂത്യമ്
കുതിരയോ രഥമോ ഒരു തടസ്സവും കേള്ക്കുന്നില്ല, അഗ്നേ, നീ ദൂതനായി പോകുമ്പോള്.
ത്വോതോ വാജ്യഹ്രയോഽഭി പൂര്വസ്മാദപരഃ । പ്ര ദാശ്വാഁ അഗ്നേ അസ്ഥാത്
നിന്റെ ശക്തിയാല് കുതിരയും വേഗവാനായവനും മുന്പുള്ളവനെ മറികടക്കുന്നു. അഗ്നേ, ആരാധകന് മുന്നില് നിലകൊള്ളട്ടെ.
ഉത ദ്യുമത്സുവീര്യം ബൃഹദഗ്നേ വിവാസസി । ദേവേഭ്യോ ദേവ ദാശുഷേ
പ്രഭയുള്ള മഹത്തായ വീരത്വം ദേവന്മാരില് നിന്ന് ആരാധകന് നല്കുന്നു, അഗ്നേ, ദൈവമേ.
ജുഷസ്വ സപ്രഥസ്തമം വചോ ദേവപ്സരസ്തമമ് । ഹവ്യാ ജുഹ്വാന ആസനി
ദൈവമേ, ജലങ്ങളില് ഏറ്റവും ഉത്തമനേ, ഏറ്റവും വ്യാപകമായ സ്തുതികള് നീ സ്വീകരിക്കണം. ഹോമം സ്വീകരിച്ച് ഇരിക്കുമ്പോള്.
അഥാ തേ അങ്ഗിരസ്തമാഗ്നേ വേധസ്തമ പ്രിയമ് । വോചേമ ബ്രഹ്മ സാനസി
അഗ്നേ, അങ്ങ് അംഗിരസ്സന്മാരിൽ ഏറ്റവും പ്രബുദ്ധനും, ഏറ്റവും പ്രിയങ്കരനും ആണല്ലോ. അതിനാൽ ഞങ്ങൾക്കു പ്രിയപ്പെട്ട ഈ സ്തുതിഗാനം അങ്ങോട്ട് അർപ്പിക്കുന്നു, അങ്ങ് ഞങ്ങളുടെ ശക്തിയാണ്.
കസ്തേ ജാമിര്ജനാനാമഗ്നേ കോ ദാശ്വധ്വരഃ । കോ ഹ കസ്മിന്നസി ശ്രിതഃ
അഗ്നേ, മനുഷ്യരിൽ ആരാണ് അങ്ങയുടെ ഏറ്റവും അടുത്ത സുഹൃത്ത്? യാഗത്തിൽ ഏറ്റവും ഉദാരനായവൻ ആരാണ്? അങ്ങ് ആരിൽ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു?
ത്വം ജാമിര്ജനാനാമഗ്നേ മിത്രോ അസി പ്രിയഃ । സഖാ സഖിഭ്യ ഈഡ്യഃ
അഗ്നേ, മനുഷ്യരിൽ അങ്ങ് ഏറ്റവും അടുത്ത സുഹൃത്തും, പ്രിയങ്കരനും ആണല്ലോ. സുഹൃത്തുക്കളിൽ അങ്ങ് സ്തുതിക്കപ്പെടുന്നവനാണ്.
യജാ നോ മിത്രാവരുണാ യജാ ദേവാഁ ഋതം ബൃഹത് । അഗ്നേ യക്ഷി സ്വം ദമമ്
മിത്രനും വരുണനും ദേവന്മാരെയും വേണ്ടി അർപ്പണം നടത്തേണം, മഹത്തായ സത്യം ദേവന്മാരിൽ അർപ്പിക്കണം. അഗ്നേ, അങ്ങയുടെ വീട്ടിൽ അർപ്പണം നടത്തുക.
കാ ത ഉപേതിര്മനസോ വരായ ഭുവദഗ്നേ ശംതമാ കാ മനീഷാ । കോ വാ യജ്ഞൈഃ പരി ദക്ഷം ത ആപ കേന വാ തേ മനസാ ദാശേമ
അഗ്നേ, മനസ്സിൽ ഏത് സമീപനമാണ് അങ്ങയെ ഏറ്റവും സന്തോഷിപ്പിക്കാനുള്ളത്? ഏത് ചിന്തയാണ് ഏറ്റവും അനുഗ്രഹം നൽകുന്നത്? ആരാണ് യാഗങ്ങൾകൊണ്ട് അങ്ങയുടെ അനുഗ്രഹം നേടുന്നത്? എങ്ങനെയുള്ള മനസ്സോടെ ഞങ്ങൾ അങ്ങയെ സേവിക്കണം?
ഏഹ്യഗ്ന ഇഹ ഹോതാ നി ഷീദാദബ്ധഃ സു പുരഏതാ ഭവാ നഃ । അവതാം ത്വാ രോദസീ വിശ്വമിന്വേ യജാ മഹേ സൌമനസായ ദേവാന്
അഗ്നേ, ഇവിടെ വന്ന് ഹോതാവായി ഇരിക്കണം, കുഴപ്പമില്ലാതെ ഞങ്ങൾക്ക് നല്ല നേതാവാവണം. ആകാശവും ഭൂമിയും എല്ലായിടത്തും അങ്ങയെ കാത്തിരിക്കട്ടെ. ദേവന്മാരുടെ വലിയ ക്ഷേമത്തിനായി അർപ്പണം നടത്തണം.
പ്ര സു വിശ്വാന്രക്ഷസോ ധക്ഷ്യഗ്നേ ഭവാ യജ്ഞാനാമഭിശസ്തിപാവാ । അഥാ വഹ സോമപതിം ഹരിഭ്യാമാതിഥ്യമസ്മൈ ചകൃമാ സുദാവ്നേ
അഗ്നേ, എല്ലാ ദുഷ്ടശക്തികളെയും അകറ്റി കത്തിച്ചു കളയണം. യാഗങ്ങളെ ശാപങ്ങളിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്നവനാവണം. പിന്നെ, അങ്ങയുടെ ഇരുചെവികളിൽ സോമപതിയെ കൊണ്ടുവരണം; ഞങ്ങൾ ആ മഹാദാനിയെ സ്വീകരിക്കാൻ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നു.
പ്രജാവതാ വചസാ വഹ്നിരാസാ ച ഹുവേ നി ച സത്സീഹ ദേവൈഃ । വേഷി ഹോത്രമുത പോത്രം യജത്ര ബോധി പ്രയന്തര്ജനിതര്വസൂനാമ്
സന്താനസമൃദ്ധിയുള്ള വാക്കുകളും ഹോമങ്ങളും കൊണ്ട് ഞാൻ അഗ്നിയെ വിളിക്കുന്നു, ദേവന്മാരോടൊപ്പം ഇവിടെ ഇരിക്കണം. അങ്ങ് ഹോതാവിന്റെയും പോതാവിന്റെയും സ്ഥാനം ഏറ്റെടുക്കുന്നു; യാഗയോഗ്യനായ ദൂതനേ, സമ്പത്തുകളുടെ സ്രഷ്ടാവേ, ജാഗരൂകനാവണം.
യഥാ വിപ്രസ്യ മനുഷോ ഹവിര്ഭിര്ദേവാഁ അയജഃ കവിഭിഃ കവിഃ സന് । ഏവാ ഹോതഃ സത്യതര ത്വമദ്യാഗ്നേ മന്ദ്രയാ ജുഹ്വാ യജസ്വ
ജ്ഞാനികളിൽ ജ്ഞാനിയായ അങ്ങ്, പ്രേരിതനായ മനുഷ്യന്റെ ഹോമങ്ങൾക്കായി ദേവന്മാർക്ക് യാഗം ചെയ്തതുപോലെ, ഇന്നും സത്യസന്ധനായ ഹോതാവായ അഗ്നേ, ആഹ്ലാദകരമായ നാവോടെ യാഗം നടത്തണം.
കഥാ ദാശേമാഗ്നയേ കാസ്മൈ ദേവജുഷ്ടോച്യതേ ഭാമിനേ ഗീഃ । യോ മര്ത്യേഷ്വമൃത ഋതാവാ ഹോതാ യജിഷ്ഠ ഇത്കൃണോതി ദേവാന്
ദേവന്മാർക്ക് പ്രിയമായ ഈ പ്രകാശമുള്ള ഗാനം ആര്ക്കാണ് അർപ്പിക്കേണ്ടത്, അഗ്നിയെ എങ്ങനെ സേവിക്കണം? മരണശീലികളിൽ അമൃതനായ, ധർമ്മം പാലിക്കുന്ന, ഏറ്റവും യോഗ്യനായ ഹോതാവായ അഗ്നി ദേവന്മാരെ എത്തിക്കുന്നു.
യോ അധ്വരേഷു ശംതമ ഋതാവാ ഹോതാ തമൂ നമോഭിരാ കൃണുധ്വമ് । അഗ്നിര്യദ്വേര്മര്തായ ദേവാന്സ ചാ ബോധാതി മനസാ യജാതി
യാഗങ്ങളിൽ ഏറ്റവും ദയാലുവും സത്യനിഷ്ഠനുമായ ഹോതാവിനെ ഭക്തിയോടെ ആദരിക്കണം. അഗ്നി മനുഷ്യന്റെ ഹോമത്തിന് ദേവന്മാരെ എത്തിക്കുമ്പോൾ, അങ്ങ് മനസ്സോടെ മനസ്സിലാക്കി ആരാധിക്കുന്നു.
സ ഹി ക്രതുഃ സ മര്യഃ സ സാധുര്മിത്രോ ന ഭൂദദ്ഭുതസ്യ രഥീഃ । തം മേധേഷു പ്രഥമം ദേവയന്തീര്വിശ ഉപ ബ്രുവതേ ദസ്മമാരീഃ
അവൻ മനസ്സാണ്, അവൻ വീരനാണ്, അവൻ ഉപകാരിയാണ്, സ്നേഹിതനുപോലെ അത്ഭുതങ്ങളുടെ രഥിയുമാണ്. യാഗങ്ങളിൽ ദേവന്മാരെ ആഗ്രഹിക്കുന്ന ഗോത്രങ്ങൾ ആദ്യം അവനെ വിളിക്കുന്നു, അവൻ ശ്രേഷ്ഠനാണ്.
സ നോ നൃണാം നൃതമോ രിശാദാ അഗ്നിര്ഗിരോഽവസാ വേതു ധീതിമ് । തനാ ച യേ മഘവാനഃ ശവിഷ്ഠാ വാജപ്രസൂതാ ഇഷയന്ത മന്മ
മനുഷ്യരിൽ ഏറ്റവും വീരനായ, ശത്രുക്കളെ നശിപ്പിക്കുന്ന അഗ്നി, ഞങ്ങളുടെ ഗീതികളിലേക്ക് സഹായത്തോടെയും ജ്ഞാനത്തോടെയും വരിക. ശക്തിയിൽ ജനിച്ച മഹാദാനികളും ശക്തരായവരും ഞങ്ങളുടെ ഗാനം അനുഗ്രഹിക്കട്ടെ.
ഏവാഗ്നിര്ഗോതമേഭിരൃതാവാ വിപ്രേഭിരസ്തോഷ്ട ജാതവേദാഃ । സ ഏഷു ദ്യുമ്നം പീപയത്സ വാജം സ പുഷ്ടിം യാതി ജോഷമാ ചികിത്വാന്
ഇങ്ങനെ, ജന്മങ്ങളെ അറിയുന്ന അഗ്നിയെ ഗോതമന്മാർ സത്യനിഷ്ഠരായ പ്രേരിതരുമായി സ്തുതിച്ചു. അവൻ അവരിൽ മഹത്വവും ശക്തിയും വർദ്ധിപ്പിച്ചു; ജ്ഞാനിയായ അവൻ സന്തോഷത്തോടെ സമൃദ്ധി നേടുന്നു.