മമാഗ്നേ വര്ചോ വിഹവേഷ്വസ്തു വയം ത്വേന്ധാനാസ്തന്വം പുഷേമ । മഹ്യം നമന്താം പ്രദിശശ്ചതസ്രസ്ത്വയാധ്യക്ഷേണ പൃതനാ ജയേമ
അഗ്നേ, എന്റെ തേജസ് സമ്മേളനങ്ങളില് ഉണ്ടാകട്ടെ; ഞങ്ങള് നിന്നെ പൂജിക്കുന്നവരായ ഞങ്ങള്ക്ക് ശരീരസൗഖ്യം ലഭിക്കട്ടെ. നാലു ദിക്കുകളും എന്നെ വണങ്ങട്ടെ; നീ കാവലാളായിരിക്കുമ്പോള് ഞങ്ങള് യുദ്ധത്തില് ജയിക്കട്ടെ.
മമ ദേവാ വിഹവേ സന്തു സര്വ ഇന്ദ്രവന്തോ മരുതോ വിഷ്ണുരഗ്നിഃ । മമാന്തരിക്ഷമുരുലോകമസ്തു മഹ്യം വാതഃ പവതാം കാമേ അസ്മിന്
ദേവന്മാരെല്ലാം എന്റെ കൂടെ സമ്മേളനത്തില് ഉണ്ടാകട്ടെ—ഇന്ദ്രനും മരുതുകളും വിഷ്ണുവും അഗ്നിയും; ആകാശം എനിക്ക് വിശാലവും തുറന്നതുമായിരിക്കട്ടെ; വായു എന്റെ ഇഷ്ടപ്രകാരം വീശട്ടെ.
മയി ദേവാ ദ്രവിണമാ യജന്താം മയ്യാശീരസ്തു മയി ദേവഹൂതിഃ । ദൈവ്യാ ഹോതാരോ വനുഷന്ത പൂര്വേഽരിഷ്ടാഃ സ്യാമ തന്വാ സുവീരാഃ
ദേവന്മാര് യാഗം ചെയ്യുമ്പോള് എനിക്ക് സമ്പത്ത് നല്കട്ടെ; അനുഗ്രഹവും ദൈവസ്മരണയും എനിക്ക് ഉണ്ടാകട്ടെ; ദൈവഹോത്രികന്മാര് എനിക്ക് അനുകൂലരാകട്ടെ; ഞങ്ങള് പരാജയമില്ലാതെ, ശരീരസമ്പന്നരായി, ശക്തരായി ഇരിക്കട്ടെ.
മഹ്യം യജന്തു മമ യാനി ഹവ്യാകൂതിഃ സത്യാ മനസോ മേ അസ്തു । ഏനോ മാ നി ഗാം കതമച്ചനാഹം വിശ്വേ ദേവാസോ അധി വോചതാ നഃ
എനിക്ക് അർഹമായ ഹോമങ്ങൾ അവർ അർപ്പിക്കട്ടെ; എന്റെ മനസ്സിന്റെ ആഗ്രഹം സത്യമായിരിക്കട്ടെ; എനിക്ക് ഒരു പാപവും വരരുത്; ദേവന്മാരെല്ലാവരും ഞങ്ങൾക്കായി ഇതു പ്രഖ്യാപിക്കട്ടെ.
ദേവീഃ ഷളുര്വീരുരു നഃ കൃണോത വിശ്വേ ദേവാസ ഇഹ വീരയധ്വമ് । മാ ഹാസ്മഹി പ്രജയാ മാ തനൂഭിര്മാ രധാമ ദ്വിഷതേ സോമ രാജന്
ദേവികൾ ഞങ്ങളെ വീരന്മാരാക്കട്ടെ; ദേവന്മാരെല്ലാവരും ഇവിടെ ഞങ്ങൾക്ക് ശക്തി നൽകട്ടെ. ഞങ്ങൾ സന്തതിയാലോ ശരീരത്താലോ നശിക്കരുത്; സോമരാജാവേ, ശത്രുക്കളാൽ ഞങ്ങൾക്കു നഷ്ടം സംഭവിക്കരുത്.
അഗ്നേ മന്യും പ്രതിനുദന്പരേഷാമദബ്ധോ ഗോപാഃ പരി പാഹി നസ്ത്വമ് । പ്രത്യഞ്ചോ യന്തു നിഗുതഃ പുനസ്തേഽമൈഷാം ചിത്തം പ്രബുധാം വി നേശത്
അഗ്നേ, നീ കൃത്യമായ കാവലാളായി, മറ്റുള്ളവരുടെ കോപം അകറ്റി, ഞങ്ങളെ എല്ലാ ദിശകളിലും രക്ഷിക്കൂ; ഞങ്ങളെതിരെ കുഴപ്പമുള്ളവർ പിന്നോട്ട് പോകട്ടെ, അവരുടെ ഉണർന്ന മനസ്സുകൾ ഞങ്ങളെ കീഴടക്കരുത്.
ധാതാ ധാതൄണാം ഭുവനസ്യ യസ്പതിര്ദേവം ത്രാതാരമഭിമാതിഷാഹമ് । ഇമം യജ്ഞമശ്വിനോഭാ ബൃഹസ്പതിര്ദേവാഃ പാന്തു യജമാനം ന്യര്ഥാത്
സൃഷ്ടാവും സൃഷ്ടാക്കളുടെയും അധിപതിയും ലോകത്തിന്റെ യജമാനനുമാണ് ദൈവം, ശത്രുക്കളിൽ നിന്ന് രക്ഷിക്കുന്നവൻ; അശ്വിനികളും ബൃഹസ്പതിയും ദേവന്മാരും ഈ യാഗത്തെയും യജമാനനെയും ദോഷത്തിൽ നിന്ന് രക്ഷിക്കട്ടെ.
ഉരുവ്യചാ നോ മഹിഷഃ ശര്മ യംസദസ്മിന്ഹവേ പുരുഹൂതഃ പുരുക്ഷുഃ । സ നഃ പ്രജായൈ ഹര്യശ്വ മൃളയേന്ദ്ര മാ നോ രീരിഷോ മാ പരാ ദാഃ
വിപുലമായി വിളിക്കപ്പെടുന്ന മഹാശക്തൻ ഈ സമ്മേളനത്തിൽ ഞങ്ങൾക്ക് വിശാലമായ അഭയം നൽകട്ടെ; അശ്വസ്നേഹിയായ ഇന്ദ്രാ, ഞങ്ങളുടെ സന്തതിക്ക് ദയയുള്ളവനാവുക; ഞങ്ങളെ ഹാനികരിക്കരുത്, ഞങ്ങളെ അകറ്റരുത്.
യേ നഃ സപത്നാ അപ തേ ഭവന്ത്വിന്ദ്രാഗ്നിഭ്യാമവ ബാധാമഹേ താന് । വസവോ രുദ്രാ ആദിത്യാ ഉപരിസ്പൃശം മോഗ്രം ചേത്താരമധിരാജമക്രന്
ഞങ്ങളുടെ ശത്രുക്കൾ അകറ്റപ്പെടട്ടെ; ഇന്ദ്രനും അഗ്നിയും ചേർന്ന് ഞങ്ങൾ അവരെ അകറ്റുന്നു. വസുക്കളും രുദ്രന്മാരും ആദിത്യന്മാരും മുകളിലൂടെ അവരെ സ്പർശിക്കട്ടെ; ഭയാനകമായ കപടനായ നേതാവിനെ ശക്തിഹീനനാക്കൂ.
നാസദാസീന്നോ സദാസീത്തദാനീം നാസീദ്രജോ നോ വ്യോമാ പരോ യത്। കിമാവരീവഃ കുഹ കസ്യ ശര്മന്നമ്ഭഃ കിമാസീദ്ഗഹനം ഗഭീരമ്
അപ്പോൾ ഇല്ലായ്മയുമില്ല, ഉണര്ച്ചയുമില്ല; ആകാശമോ അതിനപ്പുറത്തുള്ള ലോകമോ ഇല്ലായിരുന്നു. എന്താണ് അതിനെ മൂടിയിരുന്നത്? എവിടെ? ആരുടെ സംരക്ഷണത്തിൽ? ആഴമുള്ള വെള്ളം ഉണ്ടായിരുന്നു എങ്കിലോ?
ന മൃത്യുരാസീദമൃതം ന തര്ഹി ന രാത്ര്യാ അഹ്ന ആസീത്പ്രകേതഃ। ആനീദവാതം സ്വധയാ തദേകം തസ്മാദ്ധാന്യന്ന പരഃ കിം ചനാസ
അപ്പോൾ മരണമോ അമൃതമോ ഇല്ലായിരുന്നു; രാത്രി എന്നോ പകൽ എന്നോ അടയാളം ഇല്ലായിരുന്നു. ആ ഒന്ന് സ്വയം പ്രേരണയാൽ ശ്വാസം വലിച്ചിരുന്നതു മാത്രമുണ്ടായിരുന്നു; അതിനു പുറമെ മറ്റൊന്നും ഇല്ലായിരുന്നു.
തമ ആസീത്തമസാ ഗൂള്ഹമഗ്രേഽപ്രകേതം സലിലം സര്വമാ ഇദമ്। തുച്ഛ്യേനാഭ്വപിഹിതം യദാസീത്തപസസ്തന്മഹിനാജായതൈകമ്
ആദിയിൽ ഇരുണ്ടതിൽ ഇരുണ്ടതായിരുന്നു മറഞ്ഞിരുന്നത്. എല്ലാം ഒരു ജലരാശിയായി, തിരിച്ചറിയാൻ ഒന്നുമില്ലാതെ നിലനിന്നു. ശൂന്യത്താൽ മറഞ്ഞിരുന്നതിൽ നിന്ന്, അതിന്റെ താപശക്തിയാൽ, ഏകത്വം ജനിച്ചു.
കാമസ്തദഗ്രേ സമവര്തതാധി മനസോ രേതഃ പ്രഥമം യദാസീത്। സതോ ബന്ധുമസതി നിരവിന്ദന് ഹൃദി പ്രതീഷ്യാ കവയോ മനീഷാ
ആദിയിൽ ആഗ്രഹം ഉദിച്ചുവന്നു, അതാണ് മനസ്സിന്റെ ആദ്യ വിത്ത്. ഹൃദയത്തിൽ ആലോചനയോടെ അന്വേഷിച്ച ജ്ഞാനികൾ, അസ്തിത്വത്തിന്റെയും അനസ്തിത്വത്തിന്റെയും ബന്ധം കണ്ടെത്തി.
തിരശ്ചീനോ വിതതോ രശ്മിരേഷാമധഃ സ്വിദാസീ൩ദുപരി സ്വിദാസീ൩ത്। രേതോധാ ആസന്മഹിമാന ആസന്ത്സ്വധാ അവസ്താത്പ്രയതിഃ പരസ്താത്
അവരുടെ രേഖ അങ്ങോട്ടും ഇങ്ങോട്ടും വ്യാപിച്ചു; താഴെ ഉണ്ടോ, മുകളിൽ ഉണ്ടോ എന്ന് ആരുമറിയില്ല. വിത്തുവഹകർ ഉണ്ടായിരുന്നു, ശക്തികളും ഉണ്ടായിരുന്നു; താഴെ സ്വയം നിലനിൽപ്പ്, മുകളിൽ ഉല്ലാസം.
കോ അദ്ധാ വേദ ക ഇഹ പ്ര വോചത്കുത ആജാതാ കുത ഇയം വിസൃഷ്ടിഃ। അര്വാഗ്ദേവാ അസ്യ വിസര്ജനേനാഥാ കോ വേദ യത ആബഭൂവ
ആർ സത്യത്തിൽ അറിയുന്നു, ഇവിടെ ആരാണ് പറയാൻ കഴിയുന്നത്, എവിടുനിന്നാണ് ജനനം, എവിടുനിന്നാണ് ഈ സൃഷ്ടി വന്നത്? ഈ ലോകം സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടതിനു ശേഷം ദേവന്മാർ വന്നു—അപ്പോൾ ആരാണ് അതിന്റെ ഉത്ഭവം അറിയുന്നത്?
ഇയം വിസൃഷ്ടിര്യത ആബഭൂവ യദി വാ ദധേ യദി വാ ന। യോ അസ്യാധ്യക്ഷഃ പരമേ വ്യോമന്ത്സോ അങ്ഗ വേദ യദി വാ ന വേദ
ഈ സൃഷ്ടി എവിടുനിന്നാണ് ഉത്ഭവിച്ചത്, അതു സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടോ അല്ലയോ എന്നതും—ഉയർന്ന ആകാശത്തിൽ അതിനെ കാത്തിരിക്കുന്നവൻ അറിയാം, അല്ലെങ്കിൽ അറിയാതിരിക്കാം.
യോ യജ്ഞോ വിശ്വതസ്തന്തുഭിസ്തത ഏകശതം ദേവകര്മേഭിരായതഃ । ഇമേ വയന്തി പിതരോ യ ആയയുഃ പ്ര വയാപ വയേത്യാസതേ തതേ
ആ യജ്ഞം എല്ലാതരഫിലും നൂലുകളാൽ നെയ്ത്തു, നൂറുകണക്കിന് ദൈവിക പ്രവർത്തികളാൽ വിപുലമാക്കി. മുമ്പ് വന്ന പിതാക്കന്മാർ അതിനെ നെയ്യുന്നു; അവർ അതിന്റെ ചുറ്റിലും ഇരുന്നു, 'നാം മുന്നോട്ട് പോവാം, മുന്നോട്ട് പോവാം' എന്ന് പറയുന്നു.
പുമാഁ ഏനം തനുത ഉത്കൃണത്തി പുമാന്വി തത്നേ അധി നാകേ അസ്മിന് । ഇമേ മയൂഖാ ഉപ സേദുരൂ സദഃ സാമാനി ചക്രുസ്തസരാണ്യോതവേ
ഒരു മനുഷ്യൻ അതിനെ നീട്ടി, മറ്റൊന്ന് അതിനെ മുറിച്ചു, മറ്റൊന്ന് ഈ ആകാശത്തിൽ അതിനെ നെയ്തു. ഈ കിരണങ്ങൾ ആ സദസ്സിലേക്ക് എത്തി; അവർ ഗാനം ഉണ്ടാക്കി, ഹോമത്തിനുള്ള എല്ലാ വഴികളും ഒരുക്കി.
കാസീത്പ്രമാ പ്രതിമാ കിം നിദാനമാജ്യം കിമാസീത്പരിധിഃ ക ആസീത് । ഛന്ദഃ കിമാസീത്പ്രഉഗം കിമുക്ഥം യദ്ദേവാ ദേവമയജന്ത വിശ്വേ
എന്തായിരുന്നു അളവ്? എന്തായിരുന്നു മാതൃക? എന്തായിരുന്നു അടിത്തറ? എന്തായിരുന്നു നെയ്യ്? എന്തായിരുന്നു ചുറ്റുമുള്ള ദണ്ഡം? എന്തായിരുന്നു ഛന്ദസ്? എന്തായിരുന്നു പ്രയോഗം? എന്തായിരുന്നു സ്തുതി, എല്ലാ ദേവന്മാരും ദൈവത്തിനെ അർപ്പിച്ചപ്പോൾ?
അഗ്നേര്ഗായത്ര്യഭവത്സയുഗ്വോഷ്ണിഹയാ സവിതാ സം ബഭൂവ । അനുഷ്ടുഭാ സോമ ഉക്ഥൈര്മഹസ്വാന്ബൃഹസ്പതേര്ബൃഹതീ വാചമാവത്
അഗ്നിയിൽ നിന്ന് ഗായത്രീ യോകമായി; സവിതാവിൽ നിന്ന് ഉഷ്ണിക് ജനിച്ചു. സോമയിൽ നിന്ന് ഉക്തികളോടെ അനുഷ്ടുപ്, മഹത്തായത്; ബൃഹസ്പതിയിൽ നിന്ന് ബൃഹതീ വാകിനെ പ്രസവിച്ചു.
വിരാണ്മിത്രാവരുണയോരഭിശ്രീരിന്ദ്രസ്യ ത്രിഷ്ടുബിഹ ഭാഗോ അഹ്നഃ । വിശ്വാന്ദേവാഞ്ജഗത്യാ വിവേശ തേന ചാകൢപ്ര ഋഷയോ മനുഷ്യാഃ
മിത്രാവരുണന്മാരുടെ മഹിമയാണ് വീരാജ്; ഇന്ദ്രന്റെ ഭാഗം തൃഷ്ടുപ് ചൊല്ലുകളോടെയാണ്. ജഗതീ എല്ലാ ദേവന്മാരിലും പ്രവേശിച്ചു; അതിനാൽ, ഋഷികളും മനുഷ്യരും കഴിവുള്ളവരായി.
ചാകൢപ്രേ തേന ഋഷയോ മനുഷ്യാ യജ്ഞേ ജാതേ പിതരോ നഃ പുരാണേ । പശ്യന്മന്യേ മനസാ ചക്ഷസാ താന്യ ഇമം യജ്ഞമയജന്ത പൂര്വേ
അതുകൊണ്ട്, യജ്ഞം ജനിച്ചപ്പോൾ, ഋഷികളും മനുഷ്യരും കഴിവ് നേടി, നമ്മുടെ പുരാതന പിതാക്കന്മാർ. ചിലർ മനസ്സിലും കണ്ണിലും ആ സത്യങ്ങൾ കണ്ടു; അവർ ഈ യജ്ഞം നിർവഹിച്ചു.
സഹസ്തോമാഃ സഹഛന്ദസ ആവൃതഃ സഹപ്രമാ ഋഷയഃ സപ്ത ദൈവ്യാഃ । പൂര്വേഷാം പന്ഥാമനുദൃശ്യ ധീരാ അന്വാലേഭിരേ രഥ്യോ ന രശ്മീന്
സ്തുതിയിലും ഛന്ദസിലും അവർ പൊതിഞ്ഞിരിക്കുന്നു; അളവിലും, ഏഴു ദൈവിക ഋഷികളും. മുൻപുള്ളവരുടെ പാത പിന്തുടർന്ന്, ധീരന്മാർ രഥക്കാർ കയറ്റം പിടിക്കുമ്പോലെ അതിനെ പിടിച്ചു.
അപ പ്രാച ഇന്ദ്ര വിശ്വാഁ അമിത്രാനപാപാചോ അഭിഭൂതേ നുദസ്വ । അപോദീചോ അപ ശൂരാധരാച ഉരൌ യഥാ തവ ശര്മന്മദേമ
ഇന്ദ്രാ, കിഴക്കിൽ നിന്നുമുള്ള എല്ലാ ശത്രുക്കളെയും, പടിഞ്ഞാറിൽ നിന്നുമുള്ളവരെയും, താഴെയും മുകളിലെയുംവരെയും നീ അകറ്റണം. അവരെ ദൂരെയാക്കുക, നിന്റെ വിശാലമായ സംരക്ഷണത്തിൽ നാം സന്തോഷത്തോടെ ജീവിക്കട്ടെ.
കുവിദങ്ഗ യവമന്തോ യവം ചിദ്യഥാ ദാന്ത്യനുപൂര്വം വിയൂയ । ഇഹേഹൈഷാം കൃണുഹി ഭോജനാനി യേ ബര്ഹിഷോ നമോവൃക്തിം ന ജഗ്മുഃ
ഇന്ദ്രാ, യവം ചവച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നവർ, യവം തന്നെയായാലും, അവരെ ഓരോരുത്തരായി വേർതിരിക്കുമാറാകട്ടെ. ആരും ഹോമത്തിൽ പങ്കെടുത്തിട്ടില്ലാത്തവർക്കും, സ്തുതി ചൊല്ലാത്തവർക്കും ഇവിടെ നീ ഭക്ഷണം ഒരുക്കുക.
നഹി സ്ഥൂര്യൃതുഥാ യാതമസ്തി നോത ശ്രവോ വിവിദേ സംഗമേഷു । ഗവ്യന്ത ഇന്ദ്രം സഖ്യായ വിപ്രാ അശ്വായന്തോ വൃഷണം വാജയന്തഃ
കാലക്രമത്തിൽ പോകുന്നതുമില്ല, കൂടിച്ചേരലുകളിൽ പ്രശസ്തി ലഭിക്കുന്നതുമില്ല. ജ്ഞാനികൾ പശുക്കൾക്കായി ഇന്ദ്രനെ സ്നേഹത്തിനായി അന്വേഷിക്കുന്നു; കുതിരകൾക്കായി, ശക്തനായി അവനെ ഉണർത്തുന്നു.
യുവം സുരാമമശ്വിനാ നമുചാവാസുരേ സചാ । വിപിപാനാ ശുഭസ്പതീ ഇന്ദ്രം കര്മസ്വാവതമ്
അശ്വിനികൾ, നിങ്ങൾ ഇരുവരും നമുചിയുമായി, അസുരനോടൊപ്പം, സോമം കുടിച്ചു. സൗന്ദര്യത്തിന്റെ അധിപന്മാരേ, നിങ്ങൾ ഇന്ദ്രനെ പ്രവർത്തികളിൽ ശക്തനാക്കി.
പുത്രമിവ പിതരാവശ്വിനോഭേന്ദ്രാവഥുഃ കാവ്യൈര്ദംസനാഭിഃ । യത്സുരാമം വ്യപിബഃ ശചീഭിഃ സരസ്വതീ ത്വാ മഘവന്നഭിഷ്ണക്
പുത്രനെ രക്ഷിക്കുന്ന മാതാപിതാക്കളെപ്പോലെ, അശ്വിനികൾ, ജ്ഞാനത്താലും പല്ലുകളാലും നിങ്ങൾ ഇന്ദ്രനെ രക്ഷിച്ചു, സോമം ശക്തിയോടെ കുടിച്ചപ്പോൾ. സരസ്വതി, മഹാദാനശീലിയായ നീ എപ്പോഴും സമീപത്താണ്.
ഇന്ദ്രഃ സുത്രാമാ സ്വവാഁ അവോഭിഃ സുമൃളീകോ ഭവതു വിശ്വവേദാഃ । ബാധതാം ദ്വേഷോ അഭയം കൃണോതു സുവീര്യസ്യ പതയഃ സ്യാമ
ഇന്ദ്രാ, ശക്തിയുള്ളവനേ, സ്വയം ശക്തിയുള്ളവനേ, നിന്റെ സഹായങ്ങളാൽ ദയയുള്ളവനായി, എല്ലാം അറിയുന്നവനായി ഇരിക്കണം. അവൻ വൈരാഗ്യം അകറ്റട്ടെ, നമ്മെ ഭയരഹിതരാക്കട്ടെ; വീര്യത്തിന്റെ ഉടമകൾ ആകട്ടെ.
തസ്യ വയം സുമതൌ യജ്ഞിയസ്യാപി ഭദ്രേ സൌമനസേ സ്യാമ । സ സുത്രാമാ സ്വവാഁ ഇന്ദ്രോ അസ്മേ ആരാച്ചിദ്ദ്വേഷഃ സനുതര്യുയോതു
യജ്ഞത്തിന് അർഹനായവന്റെ അനുഗ്രഹത്തിൽ നാം സന്തോഷത്തിലും നല്ല മനസ്സിലും ഇരിക്കട്ടെ. സ്വയം ശക്തിയുള്ള ഇന്ദ്രൻ ദ്വേഷം അകലെ നിന്നാലും ഞങ്ങളിൽ നിന്നു നീക്കിക്കളയട്ടെ.