ഏകാഗ്രതയോടെ, മഹർഷിമാർ അഗ്നിയെ ആഹ്വാനിച്ചു. അഥർവനെന്നപോലെ ജ്ഞാനികൾ കറുത്ത മരത്തിൽ നിന്ന് അഗ്നിയെ ഉണർത്തുന്നു, സമിദകളാൽ ഉണർത്തപ്പെടുന്ന അഗ്നി ദേവന്മാരുടെ അനുകൂലതയ്ക്കായി ജനിക്കണമെന്നു അവർ പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു. ദേവന്മാരുടെ സാന്നിധ്യത്തിനായി, സത്യത്തെ സംരക്ഷിക്കുന്ന അമൃതസ്വരൂപികളായ ദേവന്മാരെ സമീപിച്ച്, യാഗത്തിൽ അഗ്നി സ്പർശിക്കണമെന്നു അവർ അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു. "നീ മഹാനായ അഗ്നേ, ഞങ്ങൾ നിന്നെ ഇളക്കുന്നു; ഞങ്ങളുടെ ഗൃഹാഗ്നികൾ സ്ഥിരമായിരിക്കുക. നിന്റെ ശക്തിയാൽ ഞങ്ങളെ പൂർണ്ണമായി കാക്കണം," എന്ന് അവർ അപേക്ഷിക്കുന്നു. എല്ലാ യാഗങ്ങളിലും അഗ്നി ഹോതൃവുമായാണ് നിയമിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്, മനുഷ്യരിലും ദേവന്മാരിലും അഗ്നി സ്ഥാനമുണ്ട്. ആഹ്ലാദകരമായ നാവുകൾകൊണ്ട് അഗ്നി യാഗത്തിൽ മഹത്വത്തോടെ ദേവന്മാരെ ആഹ്വാനിക്കുകയും, അവരെ ആദരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. യാഗപഥങ്ങളും ദേവന്മാരിലേക്കുള്ള വഴികളും നേരിട്ട് അറിയുന്ന അഗ്നിയെ അവർ ബുദ്ധിപൂർവ്വം ആരാധിക്കുന്നു. വിജയത്തിനായി ഭാരതൻ കുതിരകളോടെ അഗ്നിയെ പ്രാർത്ഥിച്ചു, അഗ്നിയെ യാഗയോഗ്യനായി ആരാധിച്ചു. സോമം പകർന്ന ദിവോദാസനും സേവനശീലിയായ ഭരദ്വാജനും അഗ്നിയുടെ അനുഗ്രഹത്തിൽ അനേകം ധനങ്ങൾ ലഭിച്ചു. അമൃതസ്വരൂപ ദൂതനായ അഗ്നി, ഗായകൻ കൊണ്ടുള്ള ശ്ലാഘനീയമായ സ്തുതികൾ കേട്ട് ദേവസംഘത്തെ എത്തിക്കുന്നു. അഗ്നിയെ ദേവാനുഗ്രഹത്തിനായി മനുഷ്യർ സ്വയം ആഹ്വാനിക്കുന്നു; യാഗങ്ങളിൽ ദേവനായി അഗ്നിയെ ആരാധിക്കുന്നു. അഗ്നിയുടെ ദൃശ്യരൂപവും മനസ്സുമാണ് ദേവന്മാർ ആസക്തിയോടെ സ്വീകരിക്കുന്നത്. മനുവിന്റെ നിയമപ്രകാരം ഹോതൃവുമായ അഗ്നി, ആഗ്നേയജ്ഞങ്ങളിൽ ദൈവകുലങ്ങളെ ആരാധിക്കുന്നു. "അഗ്നേ, ഞങ്ങൾ സമിദകളാൽ നിന്നെ പോഷിപ്പിക്കുന്നു; ഞങ്ങൾ സമർപ്പിക്കുന്ന ഹോമങ്ങൾ സ്വീകരിച്ച്, ഹോതൃവുമായ് പവിത്രകൂശത്തിൽ ഇരിക്കണം," എന്ന് അവർ വിളിക്കുന്നു. "നീ അങ്കിരസു, നെയ്യാൽ സമർപ്പിക്കപ്പെടുന്ന ചെറുപ്പക്കാരനായ അഗ്നേ, മഹത്വത്തോടെ പ്രകാശിക്കണം. നീ ഞങ്ങൾക്ക് വിശാലമായ കീർത്തിയും വലിപ്പും നൽകുന്നു." അഥർവൻ കമലത്തിൽ നിന്ന്, സൃഷ്ടിയുടെ തലയിൽ നിന്ന് അഗ്നിയെ ഉണർത്തി. അതേ അഗ്നിയെ അഥർവന്റെ പുത്രനായ ദധ്യഞ്ച് ഉണർത്തി; വൃത്രനാശകനും കോട്ടകളെ തകർക്കുന്നവനുമായ്. പഥ്യയും അഗ്നിയെ ഉണർത്തി; അവൻ ശത്രുനാശനത്തിൽ ഏറ്റവും ശക്തനും സമരത്തിൽ ധനവിജയിയുമാണ്. "അഗ്നേ, ഞങ്ങൾ ഈ ഭേദമായ വചനങ്ങൾ നിന്നോടു പറയുന്നു; ഈ ഹോമങ്ങൾകൊണ്ട് നിന്നെ ശക്തിപ്പെടുത്തട്ടെ," എന്ന് അവർ അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു. അഗ്നിയുടെ മനസ്സും പരമശക്തിയും അവിടുത്തെ വാസസ്ഥലമായി സ്ഥാപിക്കുന്നു. അഗ്നിയുടെ പ്രവർത്തികളിൽ ഒന്നും പരാജയപ്പെട്ടിട്ടില്ല; അതുകൊണ്ട് അഗ്നിയുടെ അനുകൂലത ലഭിക്കട്ടെ. അഗ്നി, വൃത്രനാശകൻ, ഭരതന്റെ വീട്ടിൽ എത്തിയിരിക്കുന്നു; ദിവോദാസയുടെ സത്യനായാധിപതിയാണ് അഗ്നി. ഭൂമിയിലെ എല്ലാ സമ്പത്തുകളെയും അഗ്നിയുടെ മഹത്വം മീതെക്കളയുന്നു; അവൻ ജയിച്ചവനാണ്, പുതിയവനാൽ ജയിക്കപ്പെടാത്തവൻ. പുരാതനനും പുതുമയുമുള്ള അഗ്നി, ഏകതാപ്രഭയോടെ വിശാലമായി വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു. "മിത്രങ്ങൾ, ധൈര്യശാലിയായ അഗ്നിയെ സ്തുതിപ്പാടാനും യജ്ഞം നടത്താനും തയ്യാറാവൂ; ജ്ഞാനിയാവുന്ന അഗ്നിയ്ക്ക് ഗാനം പാടൂ." മനുഷ്യശൃംഖലകളിൽ ഹോതൃവുമായ് ഇരിക്കുന്ന അഗ്നിയാണ് യജ്ഞസമയങ്ങളിൽ ദൂതനും ഹവ്യവാഹനുമാണ്. ശുദ്ധഹൃദയനായ ആദിത്യന്മാരെയും മരുത് സംഘത്തെയും അഗ്നി ഇവിടേയ്ക്ക് ആഹ്വാനിക്കട്ടെ; ഇരുവരും ലോകങ്ങളെയും വിളിക്കട്ടെ. അഗ്നിയുടെ ദർശനം പ്രകാശവാനാണ്; അത് മനുഷ്യർക്കു ഐശ്വര്യവും ക്ഷേമവും തേടുന്നു. ദേവന്മാർ അലങ്കരിച്ച അഗ്നേ, ഉത്തമമായ സ്തുതികളോടെ പരിശ്രമിക്കുന്ന മനുഷ്യൻ ഇന്ന് ദാനത്തിൽ ശ്രേഷ്ഠനാകട്ടെ. അഗ്നിയുടെ സഹായത്തോടെ ഐശ്വര്യത്തിനായി ശ്രമിക്കുന്നവർ എല്ലാ അപകടങ്ങൾ കടന്ന് ശത്രുക്കളെയും എതിരാളികളെയും ജയിക്കുന്നു. അഗ്നിയുടെ തീക്ഷ്ണമായ ജ്വാലകൊണ്ട് എല്ലാ തടസ്സങ്ങളും അകറ്റട്ടെ; സമ്പത്ത് നേടിക്കൊടുക്കട്ടെ. ജാതവേദസായ അഗ്നി, വീര്യവും ധനവും നൽകട്ടെ; ദുഷ്ടശക്തികളെ നശിപ്പിക്കട്ടെ. ദുരിതങ്ങളിൽ നിന്ന് അഗ്നി രക്ഷിക്കട്ടെ; പ്രാർത്ഥനകളെ അറിഞ്ഞ അഗ്നി ഞങ്ങളെ കാക്കട്ടെ. അഗ്നേ, ദൂരത്തുനിന്ന് ഞങ്ങളെ ദോഷം ചെയ്യാൻ ശ്രമിക്കുന്ന മനുഷ്യരെ നീ തടയണം; അങ്ങനെ ദോഷങ്ങൾ അകറ്റണം. അഗ്നിയുടെ നാവിനാൽ ദോഷകരനായ മനുഷ്യനെ അകറ്റണമെന്നു അവർ ദൈവത്തോട് അപേക്ഷിക്കുന്നു. ഭരദ്വാജയ്ക്ക് വിശാലമായ സംരക്ഷണവും ഉത്തമധനവും അഗ്നി നൽകട്ടെ. സമർപ്പണം കൊണ്ടും ഉണർത്തലിലൂടെ പ്രകാശിച്ച അഗ്നി, സമ്പത്ത് ദാനിക്ക് ശത്രുക്കളെ ജ്ഞാനത്താൽ തകർത്തു. അമ്മയുടെ ഗർഭത്തിൽ, പിതാവിന്റെ പിതാവായി, സത്യം ഉദ്ഭവിക്കുന്ന സ്ഥാനത്ത് അഗ്നി പ്രകാശിക്കുന്നു. ജാതവേദസായ അഗ്നി, ആകാശത്തിൽ ജ്വലിക്കുമ്പോൾ സന്താനസമൃദ്ധിയുള്ള പ്രാർത്ഥനകൾ സ്വീകരിക്കട്ടെ. ശക്തിയും ഊർജ്ജവും നിറഞ്ഞ മനോഹരമായ രൂപമുള്ള അഗ്നിയെ സ്തുതികൾ അർപ്പിച്ചുകൊണ്ട്, മഹർഷിമാർ ഭക്തിപൂർവ്വം പ്രാർത്ഥിച്ചു.