ಪ್ರ ಯೇ ದಿವಃ ಪೃಥಿವ್ಯಾ ನ ಬರ್ಹಣಾ ತ್ಮನಾ ರಿರಿಚ್ರೇ ಅಭ್ರಾನ್ನ ಸೂರ್ಯಃ । ಪಾಜಸ್ವನ್ತೋ ನ ವೀರಾಃ ಪನಸ್ಯವೋ ರಿಶಾದಸೋ ನ ಮರ್ಯಾ ಅಭಿದ್ಯವಃ
ಆಕಾಶ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವವರು, ತಮ್ಮ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಮೋಡಗಳನ್ನು ಹರಡುವ ಸೂರ್ಯನಂತೆ, ಬಲಿಷ್ಠರು, ವೀರರು, ಮಹಿಮೆಯಿಂದ ತುಂಬಿರುವವರು. ಅವರು ರಾಜಕುಮಾರರಂತೆ ನಿರ್ದೋಷಿಗಳು, ಯುವಕರಂತೆ ಸದಾ ಮುಂದುವರಿಯುವವರು.
ಯುಷ್ಮಾಕಂ ಬುಧ್ನೇ ಅಪಾಂ ನ ಯಾಮನಿ ವಿಥುರ್ಯತಿ ನ ಮಹೀ ಶ್ರಥರ್ಯತಿ । ವಿಶ್ವಪ್ಸುರ್ಯಜ್ಞೋ ಅರ್ವಾಗಯಂ ಸು ವಃ ಪ್ರಯಸ್ವನ್ತೋ ನ ಸತ್ರಾಚ ಆ ಗತ
ನಿಮ್ಮ ಆಳದಲ್ಲಿ, ನೀರಿನ ಹಾಸಿಗೆಯಂತೆ, ಏನೂ ಹರಿದು ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ, ದೊಡ್ಡದೂ ಒಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡ ಯಜ್ಞವು ನಿಮ್ಮ ಬಳಿಗೆ ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಬರುತ್ತದೆ, ಹಬ್ಬದ ಸಂಗಡಿಗರು ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ, ಸಮೃದ್ಧಿಯೊಂದಿಗೆ ನಿಮ್ಮ ಬಳಿಗೆ ಬರುತ್ತದೆ.
ಯೂಯಂ ಧೂರ್ಷು ಪ್ರಯುಜೋ ನ ರಶ್ಮಿಭಿರ್ಜ್ಯೋತಿಷ್ಮನ್ತೋ ನ ಭಾಸಾ ವ್ಯುಷ್ಟಿಷು । ಶ್ಯೇನಾಸೋ ನ ಸ್ವಯಶಸೋ ರಿಶಾದಸಃ ಪ್ರವಾಸೋ ನ ಪ್ರಸಿತಾಸಃ ಪರಿಪ್ರುಷಃ
ನೀವು ಹಗ್ಗಗಳಿಗೆ ಜೋಡಿಸಲಾದ ಹಸುಗಟ್ಟಿದ ಕುದುರೆಗಳಂತೆ, ಬೆಳಗಿನ ಜಾವ ಬೆಳಕಿನಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವಿರಿ. ಗರುಡಗಳಂತೆ, ಸ್ವಯಂ ಮಹಿಮೆ ಹೊಂದಿರುವವರು, ಬಲಿಷ್ಠರು, ಪ್ರವಾಸಿಗರಂತೆ ವೇಗವಾಗಿ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹರಡಿರುವವರು.
ಪ್ರ ಯದ್ವಹಧ್ವೇ ಮರುತಃ ಪರಾಕಾದ್ಯೂಯಂ ಮಹಃ ಸಂವರಣಸ್ಯ ವಸ್ವಃ । ವಿದಾನಾಸೋ ವಸವೋ ರಾಧ್ಯಸ್ಯಾರಾಚ್ಚಿದ್ದ್ವೇಷಃ ಸನುತರ್ಯುಯೋತ
ಮರುತ್ಗಳೇ, ನೀವು ದೂರದಿಂದ ಸಮ್ವರಣನ ಮಹಾ ಧನವನ್ನು ತಂದುಕೊಟ್ಟಾಗ, ದಾನಶೀಲನ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ತಿಳಿದು, ವಸುವುಗಳೇ, ದೂರದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ದ್ವೇಷವನ್ನು ದೂರ ಮಾಡುತ್ತೀರಿ.
ಯ ಉದೃಚಿ ಯಜ್ಞೇ ಅಧ್ವರೇಷ್ಠಾ ಮರುದ್ಭ್ಯೋ ನ ಮಾನುಷೋ ದದಾಶತ್ । ರೇವತ್ಸ ವಯೋ ದಧತೇ ಸುವೀರಂ ಸ ದೇವಾನಾಮಪಿ ಗೋಪೀಥೇ ಅಸ್ತು
ಯಾರು ಯಜ್ಞದ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಮರುತ್ಗಳಿಗೆ ಮಾನವನಂತೆ ಅಲ್ಲದೆ ಅರ್ಪಣೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೋ, ಅವರು ಧನವನ್ನು ಪಡೆದು, ಬಲಿಷ್ಠ ಸಂತಾನವನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾರೆ. ಅವನು ದೇವತೆಗಳ ರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಇರಲಿ.
ತೇ ಹಿ ಯಜ್ಞೇಷು ಯಜ್ಞಿಯಾಸ ಊಮಾ ಆದಿತ್ಯೇನ ನಾಮ್ನಾ ಶಮ್ಭವಿಷ್ಠಾಃ । ತೇ ನೋಽವನ್ತು ರಥತೂರ್ಮನೀಷಾಂ ಮಹಶ್ಚ ಯಾಮನ್ನಧ್ವರೇ ಚಕಾನಾಃ
ಅವರು ಯಜ್ಞಗಳಲ್ಲಿ ಅರ್ಹರು, ಆ ಶಕ್ತಿಗಳು ಆದಿತ್ಯ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ದಯಾಳುಗಳು. ಅವರು ನಮ್ಮ ರಥವನ್ನು ಹಾರಿಸುವ ಆಲೋಚನೆಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲಿ, ಮಹತ್ವದಿಂದ ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾ ಸಂತೋಷಪಡುತ್ತಾರೆ.
ವಿಪ್ರಾಸೋ ನ ಮನ್ಮಭಿಃ ಸ್ವಾಧ್ಯೋ ದೇವಾವ್ಯೋ ನ ಯಜ್ಞೈಃ ಸ್ವಪ್ನಸಃ । ರಾಜಾನೋ ನ ಚಿತ್ರಾಃ ಸುಸಂದೃಶಃ ಕ್ಷಿತೀನಾಂ ನ ಮರ್ಯಾ ಅರೇಪಸಃ
ಅವರು ಪ್ರೇರಿತ ಋಷಿಗಳು ತಮ್ಮ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ, ಸ್ವತಂತ್ರರು; ದೇವತೆಗಳು ಯಜ್ಞಗಳಿಂದ, ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ; ರಾಜರು, ಸುಂದರವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುವವರು; ಪುರುಷರಲ್ಲಿ ನಿರ್ದೋಷ ಯುವಕರು.
ಅಗ್ನಿರ್ನ ಯೇ ಭ್ರಾಜಸಾ ರುಕ್ಮವಕ್ಷಸೋ ವಾತಾಸೋ ನ ಸ್ವಯುಜಃ ಸದ್ಯಊತಯಃ । ಪ್ರಜ್ಞಾತಾರೋ ನ ಜ್ಯೇಷ್ಠಾಃ ಸುನೀತಯಃ ಸುಶರ್ಮಾಣೋ ನ ಸೋಮಾ ಋತಂ ಯತೇ
ಅವರು ಅಗ್ನಿಯಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವವರು, ಬಂಗಾರದ ಹೃದಯ ಹೊಂದಿರುವವರು; ಗಾಳಿಯಂತೆ ಸ್ವಯಂ ನಿಯಂತ್ರಿತರು, ಸದಾ ಚುರುಕು; ಹಿರಿಯರಂತೆ ಜ್ಞಾನಿಗಳೂ, ಉತ್ತಮ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕರು; ಸುಶರಣೆಯವರು, ಸೋಮದೇವತೆಗಳಂತೆ ಸತ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವವರು.
ವಾತಾಸೋ ನ ಯೇ ಧುನಯೋ ಜಿಗತ್ನವೋಽಗ್ನೀನಾಂ ನ ಜಿಹ್ವಾ ವಿರೋಕಿಣಃ । ವರ್ಮಣ್ವನ್ತೋ ನ ಯೋಧಾಃ ಶಿಮೀವನ್ತಃ ಪಿತೄಣಾಂ ನ ಶಂಸಾಃ ಸುರಾತಯಃ
ಅವರು ಗಾಳಿಯಂತೆ ಚುರುಕು, ಚಲಿಸುವವರು; ಅಗ್ನಿಯ ಜಿಹ್ವೆಯಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವವರು; ಯೋಧರಂತೆ ಶಸ್ತ್ರಧಾರಿಗಳು, ಬಲಿಷ್ಠರು; ಪಿತೃಗಳ ಸ್ತುತಿಯಂತೆ ದಾನಶೀಲರು.
ರಥಾನಾಂ ನ ಯೇಽರಾಃ ಸನಾಭಯೋ ಜಿಗೀವಾಂಸೋ ನ ಶೂರಾ ಅಭಿದ್ಯವಃ । ವರೇಯವೋ ನ ಮರ್ಯಾ ಘೃತಪ್ರುಷೋಽಭಿಸ್ವರ್ತಾರೋ ಅರ್ಕಂ ನ ಸುಷ್ಟುಭಃ
ಅವರು ರಥದ ಅರೆ ಮತ್ತು ನಾಭಿಯಂತೆ ಬಲಿಷ್ಠರು; ಶೂರರಂತೆ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಜಯಶಾಲಿಗಳು; ಆರಾಧಿತ ಯುವಕರಂತೆ ತುಪ್ಪದಿಂದ ಸಿಂಪಳಾದವರು; ಗಾಯಕರಂತೆ ಮಧುರವಾಗಿ ಗಾನ ಮಾಡುವವರು.
ಅಶ್ವಾಸೋ ನ ಯೇ ಜ್ಯೇಷ್ಠಾಸ ಆಶವೋ ದಿಧಿಷವೋ ನ ರಥ್ಯಃ ಸುದಾನವಃ । ಆಪೋ ನ ನಿಮ್ನೈರುದಭಿರ್ಜಿಗತ್ನವೋ ವಿಶ್ವರೂಪಾ ಅಙ್ಗಿರಸೋ ನ ಸಾಮಭಿಃ
ಅವರು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕುದುರೆಗಳಂತೆ ವೇಗದಲ್ಲಿ ಮುಂಚೂಣಿಯವರು; ಉತ್ಸಾಹಿ ರಥಸಾರಥಿಗಳಂತೆ ದಾನಶೀಲರು; ನೀರಿನಂತೆ ಹರಿದು ಬರುವವರು, ವಿವಿಧ ರೂಪಗಳವರು; ಅಂಗಿರಸರು ಗಾನ ಮಾಡುವಂತೆ.
ಗ್ರಾವಾಣೋ ನ ಸೂರಯಃ ಸಿನ್ಧುಮಾತರ ಆದರ್ದಿರಾಸೋ ಅದ್ರಯೋ ನ ವಿಶ್ವಹಾ । ಶಿಶೂಲಾ ನ ಕ್ರೀಳಯಃ ಸುಮಾತರೋ ಮಹಾಗ್ರಾಮೋ ನ ಯಾಮನ್ನುತ ತ್ವಿಷಾ
ಅವರು ಗರಿಗರಿಯ ಕಲ್ಲಿನಂತೆ ವೇಗಿಗಳು, ನದಿಯ ತಾಯಿಯಂತೆ ಬಲಿಷ್ಠರು; ಬಂಡೆಗಳಂತೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಜಯಿಸುವವರು; ಮಕ್ಕಳಂತೆ ಆಟವಾಡುವವರು, ಚೆನ್ನಾಗಿ ಪೋಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟವರು; ದೊಡ್ಡ ಗುಂಪಿನಂತೆ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಮುಂದೆ ಸಾಗುವವರು.
ಉಷಸಾಂ ನ ಕೇತವೋಽಧ್ವರಶ್ರಿಯಃ ಶುಭಂಯವೋ ನಾಞ್ಜಿಭಿರ್ವ್ಯಶ್ವಿತನ್ । ಸಿನ್ಧವೋ ನ ಯಯಿಯೋ ಭ್ರಾಜದೃಷ್ಟಯಃ ಪರಾವತೋ ನ ಯೋಜನಾನಿ ಮಮಿರೇ
ಅವರು ಉಷಸ್ಸಿನ ಬೆಳಕುಗಳಂತೆ ಯಜ್ಞಕ್ಕೆ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟವರು; ವೇಗಿಗಳಂತೆ ತಮ್ಮ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟವರು; ನದಿಗಳಂತೆ ಹರಿಯಲು ಉತ್ಸುಕರು, ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ದೃಷ್ಟಿಯವರು; ದೂರದ ಪ್ರಯಾಣಿಕರಂತೆ ದೂರದ ಹಾದಿಗಳನ್ನು ಅಳೆಯುವವರು.
ಸುಭಾಗಾನ್ನೋ ದೇವಾಃ ಕೃಣುತಾ ಸುರತ್ನಾನಸ್ಮಾನ್ಸ್ತೋತೄನ್ಮರುತೋ ವಾವೃಧಾನಾಃ । ಅಧಿ ಸ್ತೋತ್ರಸ್ಯ ಸಖ್ಯಸ್ಯ ಗಾತ ಸನಾದ್ಧಿ ವೋ ರತ್ನಧೇಯಾನಿ ಸನ್ತಿ
ದೇವತೆಗಳು ನಮಗೆ ಭಾಗ್ಯವಂತರು, ಸಮೃದ್ಧಿಯುಳ್ಳವರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲಿ; ಮರುತ್ಗಳೇ, ನಿಮ್ಮನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುವ ನಮಗೆ ಬೆಳವಣಿಗೆಯುಂಟುಮಾಡಿರಿ; ಸ್ತುತಿ ಮತ್ತು ಸ್ನೇಹದಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಧನಸಂಪತ್ತು ಸದಾ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.
ಅಪಶ್ಯಮಸ್ಯ ಮಹತೋ ಮಹಿತ್ವಮಮರ್ತ್ಯಸ್ಯ ಮರ್ತ್ಯಾಸು ವಿಕ್ಷು । ನಾನಾ ಹನೂ ವಿಭೃತೇ ಸಂ ಭರೇತೇ ಅಸಿನ್ವತೀ ಬಪ್ಸತೀ ಭೂರ್ಯತ್ತಃ
ನಾವು ಅವನ ಮಹತ್ವವನ್ನು, ಅಮರನ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ನೋಡಿದ್ದೇವೆ; ಅವನು ವಿವಿಧ ಬಾಯಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾನೆ, ಅವು ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗುತ್ತವೆ, ಕಚ್ಚುತ್ತವೆ, ನುಂಗುತ್ತವೆ, ಬಹಳನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
ಗುಹಾ ಶಿರೋ ನಿಹಿತಮೃಧಗಕ್ಷೀ ಅಸಿನ್ವನ್ನತ್ತಿ ಜಿಹ್ವಯಾ ವನಾನಿ । ಅತ್ರಾಣ್ಯಸ್ಮೈ ಪಡ್ಭಿಃ ಸಂ ಭರನ್ತ್ಯುತ್ತಾನಹಸ್ತಾ ನಮಸಾಧಿ ವಿಕ್ಷು
ಅವನ ತಲೆ ಗುಪ್ತವಾಗಿ, ವಿವಿಧ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ; ಅವನು ಕಚ್ಚುತ್ತಾ, ತನ್ನ ನಾಲಿಗೆಯಿಂದ ಕಾಡನ್ನು ತಿನ್ನುತ್ತಾನೆ; ಇಲ್ಲಿ ಅವನಿಗಾಗಿ ಜನರು ತಮ್ಮ ಕಾಲಿನಿಂದ, ಕೈಯನ್ನು ಎತ್ತಿ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಣೆಗಳನ್ನು ತರುತ್ತಾರೆ.
ಪ್ರ ಮಾತುಃ ಪ್ರತರಂ ಗುಹ್ಯಮಿಚ್ಛನ್ಕುಮಾರೋ ನ ವೀರುಧಃ ಸರ್ಪದುರ್ವೀಃ । ಸಸಂ ನ ಪಕ್ವಮವಿದಚ್ಛುಚನ್ತಂ ರಿರಿಹ್ವಾಂಸಂ ರಿಪ ಉಪಸ್ಥೇ ಅನ್ತಃ
ತಾಯಿಯ ಗುಪ್ತ ಹಾದಿಯನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಾ, ಮಗುವಿನಂತೆ, ಅವನು ಸಸ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಹಾವು ಹತ್ತುವಂತೆ ಹಾರುತ್ತಾನೆ; ಬಾಲಕನಂತೆ, ಅವನು ಬೇಯಿಸಿದ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಆಹಾರವನ್ನು ಕಂಡು, ಬಯಸುತ್ತಾ, ಶತ್ರುವಿನ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಮಲಗಿದ್ದಾನೆ.
ತದ್ವಾಮೃತಂ ರೋದಸೀ ಪ್ರ ಬ್ರವೀಮಿ ಜಾಯಮಾನೋ ಮಾತರಾ ಗರ್ಭೋ ಅತ್ತಿ । ನಾಹಂ ದೇವಸ್ಯ ಮರ್ತ್ಯಶ್ಚಿಕೇತಾಗ್ನಿರಙ್ಗ ವಿಚೇತಾಃ ಸ ಪ್ರಚೇತಾಃ
ಓ ಅಮೃತ, ಈ ಮಾತನ್ನು ನಾನು ಆಕಾಶ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಗೆ ಹೇಳುತ್ತೇನೆ: ಹುಟ್ಟುತ್ತಿರುವ ಗರ್ಭವು ತನ್ನ ತಾಯಿಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುತ್ತದೆ; ನಾನು ಮನುಷ್ಯನಾಗಿ ದೇವರನ್ನು ತಿಳಿಯಲಾರೆ; ಅಗ್ನಿಯೇ, ನೀನು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿಯುವವನು, ಜ್ಞಾನಿಯು, ಸರ್ವಜ್ಞನು.
ಯೋ ಅಸ್ಮಾ ಅನ್ನಂ ತೃಷ್ವಾದಧಾತ್ಯಾಜ್ಯೈರ್ಘೃತೈರ್ಜುಹೋತಿ ಪುಷ್ಯತಿ । ತಸ್ಮೈ ಸಹಸ್ರಮಕ್ಷಭಿರ್ವಿ ಚಕ್ಷೇಽಗ್ನೇ ವಿಶ್ವತಃ ಪ್ರತ್ಯಙ್ಙಸಿ ತ್ವಮ್
ಯಾರು ಅವನಿಗೆ ಹಸಿವಿನಲ್ಲಿ ಆಹಾರವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತಾರೋ, ತುಪ್ಪದಿಂದ ಅರ್ಪಣೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೋ, ಅವನನ್ನು ಪೋಷಿಸುತ್ತಾರೋ, ಅವರಿಗಾಗಿ ಅಗ್ನಿ ಸಾವಿರ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಎಲ್ಲೆಡೆ ನೋಡುತ್ತಾನೆ; ಅಗ್ನಿಯೇ, ನೀನು ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಎದುರಾಗಿ ನಿಂತಿರುವೆ.
ಕಿಂ ದೇವೇಷು ತ್ಯಜ ಏನಶ್ಚಕರ್ಥಾಗ್ನೇ ಪೃಚ್ಛಾಮಿ ನು ತ್ವಾಮವಿದ್ವಾನ್ । ಅಕ್ರೀಳನ್ಕ್ರೀಳನ್ಹರಿರತ್ತವೇಽದನ್ವಿ ಪರ್ವಶಶ್ಚಕರ್ತ ಗಾಮಿವಾಸಿಃ
ಓ ಅಗ್ನಿ, ನೀನು ದೇವತೆಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಯಾವ ತಪ್ಪು ಮಾಡಿದ್ದೀಯೋ ಎಂದು ನನಗೆ ತಿಳಿಯದು, ಅದನ್ನು ನಾನು ಕೇಳುತ್ತೇನೆ. ಆಟವಾಡುತ್ತಾ ಅಥವಾ ಗಂಭೀರವಾಗಿ, ಆ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದವನು ಹೋಮದ ಭಾಗವನ್ನು ತಿಂದನು; ಬಂಧನದಲ್ಲಿ ಇದ್ದಾಗ ನೀನು ಅದನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿ, ಹಸುವನ್ನು ಬಿಡಿಸಿದಂತೆ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಿದೆಯೆ.
ವಿಷೂಚೋ ಅಶ್ವಾನ್ಯುಯುಜೇ ವನೇಜಾ ಋಜೀತಿಭೀ ರಶನಾಭಿರ್ಗೃಭೀತಾನ್ । ಚಕ್ಷದೇ ಮಿತ್ರೋ ವಸುಭಿಃ ಸುಜಾತಃ ಸಮಾನೃಧೇ ಪರ್ವಭಿರ್ವಾವೃಧಾನಃ
ಅವನು ಕಾಡಿಗೆ ಹಂಬಲದಿಂದ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ನೇರ ದಾರಿಗಳಲ್ಲಿ, ಕಟ್ಟಿ ಹಿಡಿದು, ಜೋತೆಯೊಡ್ಡಿದನು. ಮಿತ್ರನು, ಉತ್ತಮ ವಂಶದವನು, ಧನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೆ; ಸಂಧಿಗಳಲ್ಲಿ ಬಲವರ್ಧನೆಗೊಂಡು, ಮುಂದಕ್ಕೆ ಸಾಗುತ್ತಾನೆ.
ಅಗ್ನಿಃ ಸಪ್ತಿಂ ವಾಜಮ್ಭರಂ ದದಾತ್ಯಗ್ನಿರ್ವೀರಂ ಶ್ರುತ್ಯಂ ಕರ್ಮನಿಷ್ಠಾಮ್ । ಅಗ್ನೀ ರೋದಸೀ ವಿ ಚರತ್ಸಮಞ್ಜನ್ನಗ್ನಿರ್ನಾರೀಂ ವೀರಕುಕ್ಷಿಂ ಪುರಂಧಿಮ್
ಅಗ್ನಿ ಬಲ ಮತ್ತು ಜಯವನ್ನು ತರುವ ತಂಡವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತಾನೆ; ಅಗ್ನಿ ಕೀರ್ತಿಯುತ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದ ವೀರನನ್ನು ಕೊಡುತ್ತಾನೆ. ಅಗ್ನಿ ಆಕಾಶ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯ ನಡುವೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾನೆ; ಅಗ್ನಿಯು ಹೆಂಗಸು, ಸಂತಾನವನ್ನು ಹೊರುವ ಗರ್ಭ ಮತ್ತು ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ನೀಡುವವನು.
ಅಗ್ನೇರಪ್ನಸಃ ಸಮಿದಸ್ತು ಭದ್ರಾಗ್ನಿರ್ಮಹೀ ರೋದಸೀ ಆ ವಿವೇಶ । ಅಗ್ನಿರೇಕಂ ಚೋದಯತ್ಸಮತ್ಸ್ವಗ್ನಿರ್ವೃತ್ರಾಣಿ ದಯತೇ ಪುರೂಣಿ
ಅಗ್ನಿಯ ದೇಹದ ಹೋಮವು ಶುಭವಾಗಲಿ; ಅಗ್ನಿಯು ಮಹತ್ತರವಾದ ಆಕಾಶ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಅಗ್ನಿಯು ಒಬ್ಬನೇ ಯುದ್ಧಗಳನ್ನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುತ್ತಾನೆ; ಅಗ್ನಿಯು ಅನೇಕ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಅಗ್ನಿರ್ಹ ತ್ಯಂ ಜರತಃ ಕರ್ಣಮಾವಾಗ್ನಿರದ್ಭ್ಯೋ ನಿರದಹಜ್ಜರೂಥಮ್ । ಅಗ್ನಿರತ್ರಿಂ ಘರ್ಮ ಉರುಷ್ಯದನ್ತರಗ್ನಿರ್ನೃಮೇಧಂ ಪ್ರಜಯಾಸೃಜತ್ಸಮ್
ಅಗ್ನಿಯು ಆ ವಯಸ್ಸಾದವನನ್ನು, ಅವನ ಕಿವಿಯೊಡನೆ ತಂದನು; ಅಗ್ನಿಯು ನೀರಿನಿಂದ ರಥವನ್ನು ಹೊರಗೆ ತಂದನು. ಅಗ್ನಿಯು ಅತ್ರಿಯನ್ನು ಒಳಗಿನ ಉಷ್ಣದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಿದನು; ಅಗ್ನಿಯು ನೃಮೇಧನನ್ನು ಸಂತಾನ ಸಮೇತವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದನು.
ಅಗ್ನಿರ್ದಾದ್ದ್ರವಿಣಂ ವೀರಪೇಶಾ ಅಗ್ನಿರೃಷಿಂ ಯಃ ಸಹಸ್ರಾ ಸನೋತಿ । ಅಗ್ನಿರ್ದಿವಿ ಹವ್ಯಮಾ ತತಾನಾಗ್ನೇರ್ಧಾಮಾನಿ ವಿಭೃತಾ ಪುರುತ್ರಾ
ಅಗ್ನಿಯು ವೀರರೊಡನೆ ಕಂಗೊಳಿಸುವ ಧನವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತಾನೆ; ಅಗ್ನಿಯು ಸಾವಿರಾರು ದಾನಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಋಷಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅಗ್ನಿಯು ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಹೋಮವನ್ನು ಹರಡಿದ್ದಾನೆ; ಅಗ್ನಿಯ ನಿವಾಸಗಳು ಅನೇಕ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ.
ಅಗ್ನಿಮುಕ್ಥೈರೃಷಯೋ ವಿ ಹ್ವಯನ್ತೇಽಗ್ನಿಂ ನರೋ ಯಾಮನಿ ಬಾಧಿತಾಸಃ । ಅಗ್ನಿಂ ವಯೋ ಅನ್ತರಿಕ್ಷೇ ಪತನ್ತೋಽಗ್ನಿಃ ಸಹಸ್ರಾ ಪರಿ ಯಾತಿ ಗೋನಾಮ್
ಋಷಿಗಳು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಸ್ತುತಿಗಳಿಂದ ಆಹ್ವಾನಿಸುತ್ತಾರೆ; ಪ್ರಯಾಣದಲ್ಲಿ ಕಷ್ಟಪಡುವ ಜನರು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಮಧ್ಯಾಕಾಶದಲ್ಲಿ ಹಾರುವ ಹಕ್ಕಿಗಳು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಕರೆಯುತ್ತವೆ; ಅಗ್ನಿಯು ಸಾವಿರಾರು ಹಸುಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಅಗ್ನಿಂ ವಿಶ ಈಳತೇ ಮಾನುಷೀರ್ಯಾ ಅಗ್ನಿಂ ಮನುಷೋ ನಹುಷೋ ವಿ ಜಾತಾಃ । ಅಗ್ನಿರ್ಗಾನ್ಧರ್ವೀಂ ಪಥ್ಯಾಮೃತಸ್ಯಾಗ್ನೇರ್ಗವ್ಯೂತಿರ್ಘೃತ ಆ ನಿಷತ್ತಾ
ಮಾನವರ ಗುಂಪುಗಳು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತವೆ; ಮನುವಿನವರು, ನಹುಷರ ಸಂತಾನಗಳು ಅಗ್ನಿಗಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಅಗ್ನಿಯು ಅಮೃತತ್ವದ ಗಂಧರ್ವರ ದಾರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾನೆ; ಅಗ್ನಿಯ ಹಸುಗಳ ಕೊಟ್ಟಿಗೆ ತುಪ್ಪದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿದೆ.
ಅಗ್ನಯೇ ಬ್ರಹ್ಮ ಋಭವಸ್ತತಕ್ಷುರಗ್ನಿಂ ಮಹಾಮವೋಚಾಮಾ ಸುವೃಕ್ತಿಮ್ । ಅಗ್ನೇ ಪ್ರಾವ ಜರಿತಾರಂ ಯವಿಷ್ಠಾಗ್ನೇ ಮಹಿ ದ್ರವಿಣಮಾ ಯಜಸ್ವ
ಅಗ್ನಿಗಾಗಿ ಋಭುಗಳು ಸ್ತುತಿಯನ್ನೇ ರೂಪಿಸಿದ್ದಾರೆ; ಮಹತ್ತಾದ ಅಗ್ನಿಗೆ ನಾವು ಉತ್ತಮವಾದ ಸ್ತುತಿಯನ್ನು ಹೇಳಿದ್ದೇವೆ. ಓ ಯೌವನದ ಅಗ್ನಿಯೇ, ಹಾಡುಗಾರನನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸು; ಅಗ್ನಿಯೇ, ಯಜ್ಞದಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ಮಹಾ ಧನವನ್ನು ನೀಡು.
ಯ ಇಮಾ ವಿಶ್ವಾ ಭುವನಾನಿ ಜುಹ್ವದೃಷಿರ್ಹೋತಾ ನ್ಯಸೀದತ್ಪಿತಾ ನಃ । ಸ ಆಶಿಷಾ ದ್ರವಿಣಮಿಚ್ಛಮಾನಃ ಪ್ರಥಮಚ್ಛದವರಾಁ ಆ ವಿವೇಶ
ಈ ಎಲ್ಲಾ ಲೋಕಗಳ ಮೇಲೆ ಯಜ್ಞ ಮಾಡುತ್ತಾ ಋಷಿಯಾಗಿಯೂ ಹೋತಾಗಿಯೂ ಕುಳಿತಿದ್ದ ನಮ್ಮ ತಂದೆಯಾದವನು—ಅವನು ಆಶೀರ್ವಾದದಿಂದ ಧನವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾ ಮೊದಲನೆಯವನಾಗಿಯೂ ಕೊನೆಯವನಾಗಿಯೂ ಒಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನು.
ಕಿಂ ಸ್ವಿದಾಸೀದಧಿಷ್ಠಾನಮಾರಮ್ಭಣಂ ಕತಮತ್ಸ್ವಿತ್ಕಥಾಸೀತ್ । ಯತೋ ಭೂಮಿಂ ಜನಯನ್ವಿಶ್ವಕರ್ಮಾ ವಿ ದ್ಯಾಮೌರ್ಣೋನ್ಮಹಿನಾ ವಿಶ್ವಚಕ್ಷಾಃ
ಯಾವುದು ಆ ಆಧಾರ? ಯಾವುದು ಆ ಬೆಂಬಲ? ಯಾವುದು ಆ ಮಾತು? ಅದು ಏನು? ಎಲ್ಲಿಂದ ವಿಶ್ವಕರ್ಮನು, ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನೋಡುವವನು, ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ ತನ್ನ ಮಹಿಮೆಯಿಂದ ಆಕಾಶವನ್ನು ಹರಡಿದನು?