ಯೇ ಪಾಯವೋ ಮಾಮತೇಯಂ ತೇ ಅಗ್ನೇ ಪಶ್ಯನ್ತೋ ಅನ್ಧಂ ದುರಿತಾದರಕ್ಷನ್ । ರರಕ್ಷ ತಾನ್ಸುಕೃತೋ ವಿಶ್ವವೇದಾ ದಿಪ್ಸನ್ತ ಇದ್ರಿಪವೋ ನಾಹ ದೇಭುಃ
ಯಾವ ಪಾಳಕರು ಸ್ವಾರ್ಥವಿಲ್ಲದೆ, ಅಗ್ನೇ, ಕತ್ತಲನ್ನು ನೋಡಿ, ಕೆಟ್ಟದರಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಂಡರು; ನೀನು, ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿಯುವವನು, ಒಳ್ಳೆಯವರನ್ನು ಕಾಪಾಡಿದ್ದೆ, ದ್ವೇಷದಿಂದ ತುಂಬಿದ ದುಷ್ಟರು ಅವರನ್ನು ಜಯಿಸಲಿಲ್ಲ.
ತ್ವಯಾ ವಯಂ ಸಧನ್ಯಸ್ತ್ವೋತಾಸ್ತವ ಪ್ರಣೀತ್ಯಶ್ಯಾಮ ವಾಜಾನ್ । ಉಭಾ ಶಂಸಾ ಸೂದಯ ಸತ್ಯತಾತೇಽನುಷ್ಠುಯಾ ಕೃಣುಹ್ಯಹ್ರಯಾಣ
ನೀನು ನಮ್ಮ ಸಂಗಾತಿಯಾಗಿರು, ನಮ್ಮ ರಕ್ಷಕರಾಗಿರು, ನಿನ್ನ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಿಂದ ನಾವು ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯಲಿ. ನಿಜವಾದ ಮತ್ತು ಸುಳ್ಳಾದ ಶಾಪಗಳನ್ನು ಎರಡನ್ನೂ ದೂರಮಾಡು; ನಿನ್ನ ಬೆಂಬಲದಿಂದ ನಿರ್ಭಯವಾಗಿ ಕಾರ್ಯಮಾಡು.
ಅಯಾ ತೇ ಅಗ್ನೇ ಸಮಿಧಾ ವಿಧೇಮ ಪ್ರತಿ ಸ್ತೋಮಂ ಶಸ್ಯಮಾನಂ ಗೃಭಾಯ । ದಹಾಶಸೋ ರಕ್ಷಸಃ ಪಾಹ್ಯಸ್ಮಾನ್ದ್ರುಹೋ ನಿದೋ ಮಿತ್ರಮಹೋ ಅವದ್ಯಾತ್
ಈ ಸಮಿಧೆಯಿಂದ, ಅಗ್ನೇ, ನಾವು ನಿನಗೆ ಪೂಜೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತೇವೆ; ಪ್ರಶಂಸಿತ ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು. ಅಸೂಯೆಪಡುವವರನ್ನು ದಹಿಸು, ನಮ್ಮನ್ನು ಅಪಾಯದಿಂದ, ಮೋಸಗಾರರಿಂದ, ದುಷ್ಟರಿಂದ, ಮಹಾನ್ ಸ್ನೇಹಿತನೇ, ರಕ್ಷಿಸು.
ವೈಶ್ವಾನರಾಯ ಮೀಳ್ಹುಷೇ ಸಜೋಷಾಃ ಕಥಾ ದಾಶೇಮಾಗ್ನಯೇ ಬೃಹದ್ಭಾಃ । ಅನೂನೇನ ಬೃಹತಾ ವಕ್ಷಥೇನೋಪ ಸ್ತಭಾಯದುಪಮಿನ್ನ ರೋಧಃ
ಒಟ್ಟಾಗಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ, ವೈಶ್ವಾನರನಾದ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು, ಉದಾರ ಮನಸ್ಸಿನವನನ್ನು, ಮಹಾ ಪ್ರಶಂಸೆಯಿಂದ ಆರಾಧಿಸೋಣ. ಅವನನ್ನು, ದುರ್ಬಲವಾಗದ, ಬಲವಾದ ಮಾತುಗಳಿಂದ, ಎರಡು ಲೋಕಗಳನ್ನೂ ತಾಳುವವನನ್ನು, ಬೆಂಬಲಿಸೋಣ.
ಮಾ ನಿನ್ದತ ಯ ಇಮಾಂ ಮಹ್ಯಂ ರಾತಿಂ ದೇವೋ ದದೌ ಮರ್ತ್ಯಾಯ ಸ್ವಧಾವಾನ್ । ಪಾಕಾಯ ಗೃತ್ಸೋ ಅಮೃತೋ ವಿಚೇತಾ ವೈಶ್ವಾನರೋ ನೃತಮೋ ಯಹ್ವೋ ಅಗ್ನಿಃ
ಯಾವ ದೇವತೆ ಸ್ವಯಂ ಪೋಷಕನಾಗಿ ನನಗೆ ಈ ದಾನವನ್ನು ಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ, ಅದನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯಿಸಬೇಡಿ. ಅಡುಗೆಗಾಗಿ, ಅಮೃತಸ್ವರೂಪ, ಜ್ಞಾನಿಯಾದ, ವೈಶ್ವಾನರನಾದ, ಶೂರನಾದ ಅಗ್ನಿಯು ಇದನ್ನು ಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ.
ಸಾಮ ದ್ವಿಬರ್ಹಾ ಮಹಿ ತಿಗ್ಮಭೃಷ್ಟಿಃ ಸಹಸ್ರರೇತಾ ವೃಷಭಸ್ತುವಿಷ್ಮಾನ್ । ಪದಂ ನ ಗೋರಪಗೂಳ್ಹಂ ವಿವಿದ್ವಾನಗ್ನಿರ್ಮಹ್ಯಂ ಪ್ರೇದು ವೋಚನ್ಮನೀಷಾಮ್
ಎರಡು ಎತ್ತರದ, ಮಹತ್ವದ, ತೀಕ್ಷ್ಣ ಜ್ವಾಲೆಯುಳ್ಳ, ಸಾವಿರ ಹರಿವಿನ, ಬಲಶಾಲಿಯಾದ ಎತ್ತಿನಂತೆ, ಅಗ್ನಿಯು, ಆ ಹಸುವಿನ ಗುಪ್ತವಾದ ಹಾದಿಯನ್ನು ತಿಳಿದು, ನನಗೆ ಈ ಪ್ರೇರಣಾದಾಯಕವಾದ ಆಲೋಚನೆಯನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
ಪ್ರ ತಾಁ ಅಗ್ನಿರ್ಬಭಸತ್ತಿಗ್ಮಜಮ್ಭಸ್ತಪಿಷ್ಠೇನ ಶೋಚಿಷಾ ಯಃ ಸುರಾಧಾಃ । ಪ್ರ ಯೇ ಮಿನನ್ತಿ ವರುಣಸ್ಯ ಧಾಮ ಪ್ರಿಯಾ ಮಿತ್ರಸ್ಯ ಚೇತತೋ ಧ್ರುವಾಣಿ
ಅಗ್ನಿಯು ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ಬಾಯಿಂದ, ಉರಿಯುವ ಜ್ವಾಲೆಯಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿದನು, ಅವನು ದಾನಶೀಲನು. ಯಾರು ವರుణನ ಆಳ್ವಿಕೆಯನ್ನು, ಮಿತ್ರನ ಪ್ರೀತಿಯ ಸ್ಥಿರ ನಿಯಮವನ್ನು ಕಡಿಮೆಮಾಡುತ್ತಾರೆ, ಅವನು ಅವರನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತಾನೆ.
ಅಭ್ರಾತರೋ ನ ಯೋಷಣೋ ವ್ಯನ್ತಃ ಪತಿರಿಪೋ ನ ಜನಯೋ ದುರೇವಾಃ । ಪಾಪಾಸಃ ಸನ್ತೋ ಅನೃತಾ ಅಸತ್ಯಾ ಇದಂ ಪದಮಜನತಾ ಗಭೀರಮ್
ಸಹೋದರರಿಲ್ಲದ ಹೆಂಗಸರು ಹೀಗೆಯೇ ಬೇರ್ಪಟ್ಟಂತೆ, ವೈರಿ ಹೆಂಡತಿಯರು, ವಿರೋಧಿ ತಾಯಂದಿರಂತೆ, ದುಷ್ಟರು, ಸುಳ್ಳುಮಾತಾಡುವವರು, ಸತ್ಯವಿಲ್ಲದವರು, ಇಂತಹವರು ಈ ಆಳವಾದ ಹಾದಿಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಇದಂ ಮೇ ಅಗ್ನೇ ಕಿಯತೇ ಪಾವಕಾಮಿನತೇ ಗುರುಂ ಭಾರಂ ನ ಮನ್ಮ । ಬೃಹದ್ದಧಾಥ ಧೃಷತಾ ಗಭೀರಂ ಯಹ್ವಂ ಪೃಷ್ಠಂ ಪ್ರಯಸಾ ಸಪ್ತಧಾತು
ಅಗ್ನೇ, ಇದು ನಿನಗಾಗಿ ನಾನು ಹಾಡಿದ ಸಣ್ಣ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಸ್ತೋತ್ರ; ಇದು ಭಾರವಾದ ಹೊರೆ ಆಗಬಾರದು. ನೀನು ನಿನ್ನ ಏಳು ವಿಧದ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ, ವಿಶಾಲವಾದ, ದೃಢವಾದ, ಆಳವಾದ, ಬಲಿಷ್ಠವಾದ ಬೆನ್ನುಹತ್ತನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದೀಯ.
ತಮಿನ್ನ್ವೇವ ಸಮನಾ ಸಮಾನಮಭಿ ಕ್ರತ್ವಾ ಪುನತೀ ಧೀತಿರಶ್ಯಾಃ । ಸಸಸ್ಯ ಚರ್ಮನ್ನಧಿ ಚಾರು ಪೃಶ್ನೇರಗ್ರೇ ರುಪ ಆರುಪಿತಂ ಜಬಾರು
ಈ ಮೇಲೆಯೇ, ಒಂದೇ ಮನಸ್ಸು, ಒಂದೇ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ, ಶುದ್ಧವಾದ ಸಂಕಲ್ಪದಿಂದ ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಪವಿತ್ರಗೊಳಿಸೋಣ. ಆ ಚಿತ್ತದ ಹಸುವಿನ ಸುಂದರ ಚರ್ಮದ ಮೇಲೆ, ಮುಂಚಿತವಾಗಿ, ಆ ರೂಪವನ್ನು ಬೆಳಗಿಸಿ, ಘೋಷಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ.
ಪ್ರವಾಚ್ಯಂ ವಚಸಃ ಕಿಂ ಮೇ ಅಸ್ಯ ಗುಹಾ ಹಿತಮುಪ ನಿಣಿಗ್ವದನ್ತಿ । ಯದುಸ್ರಿಯಾಣಾಮಪ ವಾರಿವ ವ್ರನ್ಪಾತಿ ಪ್ರಿಯಂ ರುಪೋ ಅಗ್ರಂ ಪದಂ ವೇಃ
ನನ್ನ ಈ ಮಾತಿನ ಬಗ್ಗೆ ಏನು ಹೇಳಬೇಕು, ಅದು ಗುಪ್ತವಾಗಿ ಇಡಲಾಗಿದೆ? ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಅದನ್ನು ರಹಸ್ಯವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಹಸುವಿನಿಂದ ನೀರು ಹರಿದುಹೋಗುವಂತೆ, ಪ್ರಿಯವಾದ ರೂಪ, ಮುಂಚಿನ ಹೆಜ್ಜೆ, ದೂರವಾಗುತ್ತದೆ.
ಇದಮು ತ್ಯನ್ಮಹಿ ಮಹಾಮನೀಕಂ ಯದುಸ್ರಿಯಾ ಸಚತ ಪೂರ್ವ್ಯಂ ಗೌಃ । ಋತಸ್ಯ ಪದೇ ಅಧಿ ದೀದ್ಯಾನಂ ಗುಹಾ ರಘುಷ್ಯದ್ರಘುಯದ್ವಿವೇದ
ಇದು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಮಹತ್ವದದು, ವಿಶಾಲವಾದ ರೂಪದದು, ಹಸು ಬೆಳಗಿನ ಜತೆಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಂತೆ, ಪುರಾತನವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ. ಸತ್ಯದ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾ, ಗುಪ್ತವಾಗಿ, ವೇಗಿಯು ಅದನ್ನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಅರಿತುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ಅಧ ದ್ಯುತಾನಃ ಪಿತ್ರೋಃ ಸಚಾಸಾಮನುತ ಗುಹ್ಯಂ ಚಾರು ಪೃಶ್ನೇಃ । ಮಾತುಷ್ಪದೇ ಪರಮೇ ಅನ್ತಿ ಷದ್ಗೋರ್ವೃಷ್ಣಃ ಶೋಚಿಷಃ ಪ್ರಯತಸ್ಯ ಜಿಹ್ವಾ
ಆಗ, ಪ್ರಕಾಶವಾಗುತ್ತಾ, ಅವನು ತನ್ನ ತಂದೆ-ತಾಯಿಯ ಜೊತೆಗಿದ್ದನು, ಆ ಗುಪ್ತವಾದ, ಸುಂದರವಾದ ಹಸುವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದನು. ತಾಯಿಯ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ, ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಿವಾಸದಲ್ಲಿ, ಎತ್ತಿನ ಜ್ವಾಲೆಯ, ಶುದ್ಧವಾದವನ ಜಿಹ್ವೆ ಕುಳಿತಿದೆ.
ಋತಂ ವೋಚೇ ನಮಸಾ ಪೃಚ್ಛ್ಯಮಾನಸ್ತವಾಶಸಾ ಜಾತವೇದೋ ಯದೀದಮ್ । ತ್ವಮಸ್ಯ ಕ್ಷಯಸಿ ಯದ್ಧ ವಿಶ್ವಂ ದಿವಿ ಯದು ದ್ರವಿಣಂ ಯತ್ಪೃಥಿವ್ಯಾಮ್
ನಾನು ಸತ್ಯವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಕೇಳುತ್ತಾ, ಸ್ತುತಿಯಿಂದ, ಜಾತವೇದ, ಇದು ಏನು ಎಂದು. ನೀನು ಇಲ್ಲಿ ಇರುವ ಎಲ್ಲವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದೀಯ, ಆಕಾಶದಲ್ಲಿರುವ ಐಶ್ವರ್ಯವೋ, ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವುದೋ ಎಲ್ಲವೂ ನಿನಗಿದೆ.
ಕಿಂ ನೋ ಅಸ್ಯ ದ್ರವಿಣಂ ಕದ್ಧ ರತ್ನಂ ವಿ ನೋ ವೋಚೋ ಜಾತವೇದಶ್ಚಿಕಿತ್ವಾನ್ । ಗುಹಾಧ್ವನಃ ಪರಮಂ ಯನ್ನೋ ಅಸ್ಯ ರೇಕು ಪದಂ ನ ನಿದಾನಾ ಅಗನ್ಮ
ನಮಗೆ ಯಾವ ಐಶ್ವರ್ಯ, ಯಾವ ರತ್ನ ಬೇಕು? ಜಾತವೇದ, ನೀನು ತಿಳಿದಿರುವವನು, ನಮಗೆ ಹೇಳು. ಅವನ ಗುಪ್ತವಾದ, ಉನ್ನತ ಹಾದಿ ಯಾವುದು? ಅವನ ಹೆಜ್ಜೆ, ಹಾದಿಯಂತೆ, ನಾವು ತಲುಪದೆ ಉಳಿದಿದೆ.
ಕಾ ಮರ್ಯಾದಾ ವಯುನಾ ಕದ್ಧ ವಾಮಮಚ್ಛಾ ಗಮೇಮ ರಘವೋ ನ ವಾಜಮ್ । ಕದಾ ನೋ ದೇವೀರಮೃತಸ್ಯ ಪತ್ನೀಃ ಸೂರೋ ವರ್ಣೇನ ತತನನ್ನುಷಾಸಃ
ಯಾವುದು ಗಡಿ, ಯಾವುದು ಕಾರ್ಯ, ಯಾವುದು ಅನುಗ್ರಹ, ನಾವು ಓಟಗಾರರಂತೆ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಗುರಿಯನ್ನು ತಲುಪಲು? ಯಾವಾಗ ಅಮೃತನ ಪತ್ನಿಯಾದ ದೇವತೆಗಳು, ಪ್ರಕಾಶಮಯವಾದ ಉಷಾಗಳು, ತಮ್ಮ ವರ್ಣವನ್ನು ನಮಗೆ ಹರಡುತ್ತವೆ?
ಅನಿರೇಣ ವಚಸಾ ಫಲ್ಗ್ವೇನ ಪ್ರತೀತ್ಯೇನ ಕೃಧುನಾತೃಪಾಸಃ । ಅಧಾ ತೇ ಅಗ್ನೇ ಕಿಮಿಹಾ ವದನ್ತ್ಯನಾಯುಧಾಸ ಆಸತಾ ಸಚನ್ತಾಮ್
ಅಸತ್ಯ, ದುರ್ಬಲ ಮತ್ತು ಮೋಸಮಾಡುವ ಮಾತುಗಳಿಂದ, ಹೋಮದಿಂದ ತೃಪ್ತರಾಗದವರು ಇಲ್ಲಿ ಏನು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಅಗ್ನೇ, ನೀನು ಕೇಳು; ಆಯುಧವಿಲ್ಲದವರು ಇಲ್ಲಿ ಕೂತು ಪರಸ್ಪರ ಮಾತುಕತೆ ಮಾಡಲಿ.
ಅಸ್ಯ ಶ್ರಿಯೇ ಸಮಿಧಾನಸ್ಯ ವೃಷ್ಣೋ ವಸೋರನೀಕಂ ದಮ ಆ ರುರೋಚ । ರುಶದ್ವಸಾನಃ ಸುದೃಶೀಕರೂಪಃ ಕ್ಷಿತಿರ್ನ ರಾಯಾ ಪುರುವಾರೋ ಅದ್ಯೌತ್
ಈ ಪ್ರಜ್ವಲಿತ, ಬಲಿಷ್ಠ ಮತ್ತು ಉದಾರ ಅಗ್ನಿಯ ಮಹಿಮೆಗೆ, ಮನೆಯ ಮುಖ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆ; ಹೊಳೆಯುವ ವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿ, ಸುಂದರ ರೂಪದಿಂದ, ಧನದ ಒಡೆಯನಂತೆ, ಬಹು ದಾನಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾ ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಊರ್ಧ್ವ ಊ ಷು ಣೋ ಅಧ್ವರಸ್ಯ ಹೋತರಗ್ನೇ ತಿಷ್ಠ ದೇವತಾತಾ ಯಜೀಯಾನ್ । ತ್ವಂ ಹಿ ವಿಶ್ವಮಭ್ಯಸಿ ಮನ್ಮ ಪ್ರ ವೇಧಸಶ್ಚಿತ್ತಿರಸಿ ಮನೀಷಾಮ್
ನಮ್ಮ ಹವನದ ಯಜಮಾನನೇ ಅಗ್ನೇ, ನೀನು ಎದ್ದು ನಿಂತು, ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಅರ್ಚನೆಗೆ ಯೋಗ್ಯನಾಗಿ ಹೋಮವನ್ನು ನಡೆಸು; ನೀನು ನಮ್ಮ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳನ್ನು ಗ್ರಹಿಸುವ ಜ್ಞಾನಿಯಾಗಿದ್ದೀ, ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಪ್ರೇರಣೆ ನೀಡುವವನೂ ಹೌದು.
ಅಮೂರೋ ಹೋತಾ ನ್ಯಸಾದಿ ವಿಕ್ಷ್ವಗ್ನಿರ್ಮನ್ದ್ರೋ ವಿದಥೇಷು ಪ್ರಚೇತಾಃ । ಊರ್ಧ್ವಂ ಭಾನುಂ ಸವಿತೇವಾಶ್ರೇನ್ಮೇತೇವ ಧೂಮಂ ಸ್ತಭಾಯದುಪ ದ್ಯಾಮ್
ಅಚುಕಾತಿಯಾಗಿ, ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಮೃದು ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನಿಯಾಗಿರುವ ಅಗ್ನಿ, ಜನಾಂಗಗಳ ನಡುವೆ ಕುಳಿತಿದ್ದಾನೆ; ಅವನು ತನ್ನ ಪ್ರಕಾಶವನ್ನು ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಎತ್ತಿ, ಹೊಗೆಯಂತೆ ಆಕಾಶವನ್ನು ತಲುಪುತ್ತಾನೆ.
ಯತಾ ಸುಜೂರ್ಣೀ ರಾತಿನೀ ಘೃತಾಚೀ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣಿದ್ದೇವತಾತಿಮುರಾಣಃ । ಉದು ಸ್ವರುರ್ನವಜಾ ನಾಕ್ರಃ ಪಶ್ವೋ ಅನಕ್ತಿ ಸುಧಿತಃ ಸುಮೇಕಃ
ದಾನಶೀಲ, ಸುಗಂಧದ ಹೋಮದೊಂದಿಗೆ, ದೇವತೆಗಳಿಗಾಗಿ ಬಲಗಡೆಯಾಗಿ ಸಾಗುವ ಅಗ್ನಿ, ಹೊಸದಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಬಲಿಷ್ಠ ವೃಷಭನಂತೆ ಎದ್ದು, ಸಮೃದ್ಧಿಯಿಂದ ಪಶುಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಸ್ತೀರ್ಣೇ ಬರ್ಹಿಷಿ ಸಮಿಧಾನೇ ಅಗ್ನಾ ಊರ್ಧ್ವೋ ಅಧ್ವರ್ಯುರ್ಜುಜುಷಾಣೋ ಅಸ್ಥಾತ್ । ಪರ್ಯಗ್ನಿಃ ಪಶುಪಾ ನ ಹೋತಾ ತ್ರಿವಿಷ್ಟ್ಯೇತಿ ಪ್ರದಿವ ಉರಾಣಃ
ಹೋಮದ ಕುರ್ಚಿಯಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಬೆಳಗಿಸಿದಾಗ, ಯಜಮಾನನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ನಿಂತಿರುತ್ತಾನೆ; ಅಗ್ನಿ, ಪಶುಗಳನ್ನು ಕಾಯುವವನಂತೆ, ಯಜಮಾನನಾಗಿ ಮೂರು ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳ ಕಡೆಗೆ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಹರಡುತ್ತಾನೆ.
ಪರಿ ತ್ಮನಾ ಮಿತದ್ರುರೇತಿ ಹೋತಾಗ್ನಿರ್ಮನ್ದ್ರೋ ಮಧುವಚಾ ಋತಾವಾ । ದ್ರವನ್ತ್ಯಸ್ಯ ವಾಜಿನೋ ನ ಶೋಕಾ ಭಯನ್ತೇ ವಿಶ್ವಾ ಭುವನಾ ಯದಭ್ರಾಟ್
ತಾನು ಸ್ನೇಹಭಾವದಿಂದ, ಮೃದು ಸ್ವಭಾವದಿಂದ, ಸತ್ಯವಚನದಿಂದ, ಅಗ್ನಿ ಯಜಮಾನನಂತೆ ಸುತ್ತಾಡುತ್ತಾನೆ; ಅವನ ಜ್ವಾಲೆಗಳು ವೇಗವಾದ ಕುದುರೆಗಳಂತೆ ಓಡುತ್ತವೆ, ಅವನು ಹೊತ್ತಿಕೊಂಡಾಗ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಭಯಪಡುವವು.
ಭದ್ರಾ ತೇ ಅಗ್ನೇ ಸ್ವನೀಕ ಸಂದೃಗ್ಘೋರಸ್ಯ ಸತೋ ವಿಷುಣಸ್ಯ ಚಾರುಃ । ನ ಯತ್ತೇ ಶೋಚಿಸ್ತಮಸಾ ವರನ್ತ ನ ಧ್ವಸ್ಮಾನಸ್ತನ್ವೀ ರೇಪ ಆ ಧುಃ
ಅಗ್ನೇ, ನಿನ್ನ ಮುಖ ಸುಂದರವಾಗಿದೆ, ದೃಷ್ಟಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ, ಭಯಾನಕ ಮತ್ತು ವಿಭಿನ್ನ ಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ನೀನು ಆಕರ್ಷಕನಾಗಿದ್ದೀ; ನಿನ್ನ ಜ್ವಾಲೆಗೆ ಕತ್ತಲೆ ಅಡ್ಡಿಯಾಗದು, ಧೂಮ ಅಥವಾ ಬೂದಿ ನಿನ್ನ ದೇಹವನ್ನು ಮಸಿ ಮಾಡದು.
ನ ಯಸ್ಯ ಸಾತುರ್ಜನಿತೋರವಾರಿ ನ ಮಾತರಾಪಿತರಾ ನೂ ಚಿದಿಷ್ಟೌ । ಅಧಾ ಮಿತ್ರೋ ನ ಸುಧಿತಃ ಪಾವಕೋಽಗ್ನಿರ್ದೀದಾಯ ಮಾನುಷೀಷು ವಿಕ್ಷು
ಅವನ ಹುಟ್ಟನ್ನು ಯಾರೂ ತಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ—ತಂದೆ, ತಾಯಿ ಅಥವಾ ಯಾರಿಂದಲೂ ಅಲ್ಲ; ಆಗ, ಮಿತ್ರನಂತೆ, ಉತ್ತಮ ಹೋಮವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ, ಶುದ್ಧ ಅಗ್ನಿ ಮಾನವ ಜನಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೆ.
ದ್ವಿರ್ಯಂ ಪಞ್ಚ ಜೀಜನನ್ಸಂವಸಾನಾಃ ಸ್ವಸಾರೋ ಅಗ್ನಿಂ ಮಾನುಷೀಷು ವಿಕ್ಷು । ಉಷರ್ಬುಧಮಥರ್ಯೋ ನ ದನ್ತಂ ಶುಕ್ರಂ ಸ್ವಾಸಂ ಪರಶುಂ ನ ತಿಗ್ಮಮ್
ಹತ್ತು ಸಹೋದರಿಯರು ಒಟ್ಟಾಗಿ ವಾಸವಿದ್ದು, ಮಾನವ ಜನಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸಿದ್ದಾರೆ; ಅವನು ತೀಕ್ಷ್ಣ ಹಲ್ಲಿನಂತೆ, ಹೊಳೆಯುವ ಕತ್ತಿಯಂತೆ, ಚುರುಕಾಗಿ, ತೀಕ್ಷ್ಣವಾಗಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತಾನೆ.
ತವ ತ್ಯೇ ಅಗ್ನೇ ಹರಿತೋ ಘೃತಸ್ನಾ ರೋಹಿತಾಸ ಋಜ್ವಞ್ಚಃ ಸ್ವಞ್ಚಃ । ಅರುಷಾಸೋ ವೃಷಣ ಋಜುಮುಷ್ಕಾ ಆ ದೇವತಾತಿಮಹ್ವನ್ತ ದಸ್ಮಾಃ
ಅಗ್ನೇ, ನಿನಗೆ ಆ ಹಳದಿ, ತುಪ್ಪದಿಂದ ಲೇಪಿತವಾದ, ಕೆಂಪು, ನೇರವಾದ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ಕುದುರೆಗಳು ಸೇರಿವೆ; ನೇರ ಕಂಬಳಿಯುಳ್ಳ ಬಲಿಷ್ಠ ಕುದುರೆಗಳು, ಅದ್ಭುತನಾದ ನಿನ್ನನ್ನು ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಕರೆಯುತ್ತವೆ.
ಯೇ ಹ ತ್ಯೇ ತೇ ಸಹಮಾನಾ ಅಯಾಸಸ್ತ್ವೇಷಾಸೋ ಅಗ್ನೇ ಅರ್ಚಯಶ್ಚರನ್ತಿ । ಶ್ಯೇನಾಸೋ ನ ದುವಸನಾಸೋ ಅರ್ಥಂ ತುವಿಷ್ವಣಸೋ ಮಾರುತಂ ನ ಶರ್ಧಃ
ನಿನ್ನ ಸಂಗಾತಿಗಳು, ಬಲಿಷ್ಠರೂ, ದಣಿವಿಲ್ಲದವರೂ ಆಗಿ, ಅಗ್ನೇ, ಹೊಳೆಯುವ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅವರು ಗರುಡಗಳಂತೆ, ಕಂಗೊಳಿಸುವ ವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿ, ಗುರಿಯನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಾ, ಗರ್ಜಿಸುತ್ತಾ, ಮಾರುತಗಣದಂತೆ ಸಾಗುತ್ತಾರೆ.
ಅಕಾರಿ ಬ್ರಹ್ಮ ಸಮಿಧಾನ ತುಭ್ಯಂ ಶಂಸಾತ್ಯುಕ್ಥಂ ಯಜತೇ ವ್ಯೂ ಧಾಃ । ಹೋತಾರಮಗ್ನಿಂ ಮನುಷೋ ನಿ ಷೇದುರ್ನಮಸ್ಯನ್ತ ಉಶಿಜಃ ಶಂಸಮಾಯೋಃ
ನಿನ್ನಿಗಾಗಿ ಒಂದು ಸ್ತುತಿ ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ, ಹೊತ್ತಿಸಿ, ಕೀರ್ತಿ ಮತ್ತು ಗೀತೆಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ, ವಿಧಿಗಳು ಸರಿಯಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತಿವೆ; ಮಾನವರು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಯಜಮಾನನಾಗಿ ಕುಳ್ಳಿರಿಸಿ, ಭಕ್ತಿಯಿಂದ, ಪ್ರೇರಿತರು ನಿನ್ನನ್ನು ಹಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಅಯಮಿಹ ಪ್ರಥಮೋ ಧಾಯಿ ಧಾತೃಭಿರ್ಹೋತಾ ಯಜಿಷ್ಠೋ ಅಧ್ವರೇಷ್ವೀಡ್ಯಃ । ಯಮಪ್ನವಾನೋ ಭೃಗವೋ ವಿರುರುಚುರ್ವನೇಷು ಚಿತ್ರಂ ವಿಭ್ವಂ ವಿಶೇವಿಶೇ
ಇಲ್ಲಿ, ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತರು ಮೊದಲ ಯಜಮಾನನಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಹವನಗಳಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಯೋಗ್ಯನಾಗಿದ್ದಾನೆ, ಪೂಜೆಗೆ ಅರ್ಹನಾಗಿದ್ದಾನೆ; ಭೃಗುಗಳು, ನಿಪುಣರಾಗಿದ್ದು, ಅರಣ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಳೆಯುವಂತೆ, ಎಲ್ಲ ಜನಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಅದ್ಭುತನಾಗಿ ಅವನನ್ನು ಹೊತ್ತಿದ್ದಾರೆ.